׉?4ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://gNAIO3zQcpZdaepWScwho-NrfSYFMTaYEO9WkE3IY2E ,1`׉	 7cassandra://dYOZfC9_r2afdVSvbGwT_2x_4LOxxXs6ua0qO2jrvqg`N`S׉	 7cassandra://8J6XDtTTJFExJWDvrfOvH-lI28ACecPAO5qRfZMkwFo%V`̵ ׉	 7cassandra://-I_ZjOFKn_CuWd-xODlUk725QzZiMtvmrW4ckPMPxbA %Z"͠Z^	'T׈EZ^	'T׉E HWelk profi el
past bij jou?
UITSTROOMPROFIELEN
VMBO-BASIS & VMBO-KADERR
׉	 7cassandra://8J6XDtTTJFExJWDvrfOvH-lI28ACecPAO5qRfZMkwFo%V`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://sbglN4klhR4_XR6Fv9jGm7_oFXEkTu3vNvFv_9GxNl8[` ׉	 7cassandra://bVN_YPPl70lOTZU91If0CIY5zpgYfKRbwuWcoyLCexk}`S׉	 7cassandra://qWnLozZERqbBjd3sOxBCaeFCk54vIJoULbq4_XbFYjIN`̵ ׉	 7cassandra://vtpPLCHlu-ZGPXFDiaWc8PUuxf_YHFyk0TKFM2eKRg4͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://FuBEs7b2oIQb6FCp5Nxn4iyqAIbOqbQCVXEujKFVn00 ` ׉	 7cassandra://rZSzcoHHuwjOC6VzB2tqmzS6cLQmKHgnDWWTa7pVuRA` S׉	 7cassandra://HnMCkcniGJUzJJSTqkX99CcjvlUAfn08wCBUuZoOois
&`̵ ׉	 7cassandra://ZEkjoWieDurVDqYnBzTXpuy-he01qS5gIP-jpU7xyRU'N4͠Z^	'T׉E2
׉	 7cassandra://qWnLozZERqbBjd3sOxBCaeFCk54vIJoULbq4_XbFYjIN`̵ Z^	'T׉EInhoud
Welk profi el past bij jou? …………………………………………………………………………………………………………… 04
Jij stelt jouw eigen opleiding samen! ………………………………………………………………………………………… 06
Bouwen, Wonen & Interieur (BWI) ……………………………………………………………………………………………… 08
Economie & Ondernemen (E&O) ……………………………………………………………………………………………… 14
Horeca, Bakkerij & Recreatie (HBR) …………………………………………………………………………………………… 20
Media, Vormgeving & ICT (MVI) ………………………………………………………………………………………………… 26
Produceren, Installeren & Energie (PIE) ……………………………………………………………………………………… 32
Zorg & Welzijn (Z&W) ………………………………………………………………………………………………………………… 38
Keuzebegeleiding ……………………………………………………………………………………………………………………… 44
Contact …………………………………………………………………………………………………………………………………… 46
3
׉	 7cassandra://HnMCkcniGJUzJJSTqkX99CcjvlUAfn08wCBUuZoOois
&`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Qq3j6LLO2bt8lFGZpbncXsVGXcTJJj3Vtw8QIXwr-FE E`׉	 7cassandra://xXDnOAkqZvdFunFeFyPBdEEUEPaEJIK4nnxJkkjDAhwFJ`S׉	 7cassandra://pWDDYDOXN7tTP7uixD2xPI5A3TN--VWD79LK0rQQdKUG`̵ ׉	 7cassandra://tcHR8XDXk6DN1_pGQf87Wky-ninSpE9rTVwKTGtr1wk ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://Iqy8k_Wi_sD9ekSXAGxiK-qCs9_VTZg7Hgux1-UHPrM h` ׉	 7cassandra://xsVN7NLcgMQSIcOUKVMmo9Z1y7a84BQUNwu-pr4RUcY/`S׉	 7cassandra://Qgr8jhDTviT-qHagwOSg4G5maTuhbbeD-cpXJj578c8X`̵ ׉	 7cassandra://xTRnkd-0fc9SzPuliipRqY7-anPnrFQNM6k8H4Wgj3w6B͠Z^	'T׉EWelk profi el past bij jou?
׉	 7cassandra://pWDDYDOXN7tTP7uixD2xPI5A3TN--VWD79LK0rQQdKUG`̵ Z^	'T׉EHoe goed ken jij jezelf? Ben je creatief, een techneut of juist goed
met mensen?
Het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs
(vmbo) bestaat uit zeer uiteenlopende opleidingen,
die je allemaal voorbereiden op een vorm van
middelbaar beroepsonderwijs (mbo). Binnen het vmbo
op onze locatie Wethouder Beversstraat zijn er twee
opleidingsrichtingen:
• kaderberoepsgerichte leerweg (kbl)
• basisberoepsgerichte leerweg (bbl)
In klas 1 en 2 krijg je ongeveer 15 uur praktijklessen
per week, zodat je kunt ‘proeven’ van alle vakken.
Aan het einde van het tweede leerjaar kies je dan een
uitstroomprofi el. Wij bieden de volgende profi elen aan:
• Bouw, Wonen & Interieur (BWI)
• Produceren, Installeren & Energie (PIE)
(met keuzemodule Mobiliteit & Transport)
• Economie & Ondernemen (E&O)
• Zorg & Welzijn (Z&W)
• Horeca, Bakkerij & Recreatie (HBR)
• Media, Vormgeving & ICT (MVI)
Leeromgeving
Tijdens het leren op school benaderen we zoveel
mogelijk de werkelijkheid bij de praktijkvakken. Je komt
zo alle praktijkonderdelen tegen. Zo bereid je het werk
voor, voer je het uit en kijk je terug op het proces.
Stage
Bij ons loop je tijdens je opleiding een praktijkstage.
Dit vergroot niet alleen je motivatie, je leert ook
onderdelen die we op school niet kunnen aanbieden.
Wat kies jij?
Dit boekje is bedoeld om je meer te vertellen over
de verschillende uitstroomprofi elen, zodat je straks
een profi el kunt kiezen dat helemaal bij jou past.
Natuurlijk helpen wij jou daar bij. Dat doen we met
onze loopbaanoriëntatie- en begeleiding (LOB) in de
onderbouw. Aan de hand van opdrachten denk je na
over jouw kwaliteiten en interesses en voer je een
loopbaangesprek met de mentor.
Ook kun je bij onze decaan, mevrouw Hilverda, terecht
voor informatie en advies.
5
׉	 7cassandra://Qgr8jhDTviT-qHagwOSg4G5maTuhbbeD-cpXJj578c8X`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://NY62eLT_sm_JZ9dsDmnKjT32wXfmA2zsPAeQQtbcwP8 ˿` ׉	 7cassandra://I6N_FNOHC0TSbzoxw_m7OnbQ7sZAJ76n5tSws1IUDZg:` S׉	 7cassandra://JXfa9riz7MO6PvK7_2M6Gie0PQFA3ESz_Rf4bf0-c_4`̵ ׉	 7cassandra://C4_UzMyFwnKVOxNBHq2UmkzWGRRUzRUeKQ82kr-97ssc|͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://QUyJxGCE3WCH10awa-O3cxgaqnzleQl2z7xnvdSzGic ` ׉	 7cassandra://vlEGLg0szMwEcZZGjQPSdUdTNDe3Un8X7-VOUgCm_Ao-N`S׉	 7cassandra://N4euYqvWN5DYNqjdJmDA53d4D3ax6SlmYnP_FczS9BU{`̵ ׉	 7cassandra://xkbZdr9V1nd3GySkzes-hi7cKmMDy1m7Zm0OluzvXSM̓8͠Z^	'T׉EtJij stelt jouw eigen
opleiding samen!
Vakken op het vmbo
Welke vakken je krijgt, is afh ankelijk van het profi el dat je kiest. Een profi el bereidt je voor
op jouw vervolgopleiding en het werk dat je uiteindelijk wilt doen.
Op de Wethouder Beversstraat kun je kiezen uit onderstaande sectoren en profi elen:
VMBO-PROFIELEN EN KEUZEMOGELIJKHEDEN
Welke richtingen kun je volgen in de sectoren van het vmbo?
Sector
Economie
Techniek
Zorg &
Welzijn
Beroepsgerichte programma’s
Economie & Ondernemen
Bouwen,
Wonen &
Interieur
Produceren,
Installeren
& Energie
Zorg & Welzijn
Horeca, Bakkerij
& Recreatie
Media,
Vormgeving
& ICT
6
׉	 7cassandra://JXfa9riz7MO6PvK7_2M6Gie0PQFA3ESz_Rf4bf0-c_4`̵ Z^	'T׉EVerplichte vakken en keuzevakken
Onafh ankelijk van het gekozen profi el zijn de volgende gemeenschappelijke vakken
verplicht voor alle leerlingen (het gemeenschappelijk deel):
• Nederlands
• Engels
• maatschappijleer 1
• culturele kunstzinnige vorming (CKV)
• lichamelijke opvoeding
Een profi el bestaat uit acht vakken: vier vastgestelde profi elvakken en vier
beroepsgerichte keuzevakken. Door de keuze van deze keuzevakken stel je jouw eigen
opleiding samen.
ORGANISATIEVORM
Leerjaar 3
Periode 1
Periode 2
Periode 3
Periode 4
Profi elvak
Keuzevak
Profi elvak
Keuzevak
Leerjaar 4
Periode 1
Periode 2
Periode 3
Periode 4
Keuzevak
Keuzevak
Keuzevak
EXAMENTRAINING Profi el
CSPE EXAMEN
Keuzevak
Profi elvak
Keuzevak
Profi elvak
Keuzevak
7
׉	 7cassandra://N4euYqvWN5DYNqjdJmDA53d4D3ax6SlmYnP_FczS9BU{`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://zQIn0DKDgmwfU-HiDki5ozKemoMiKEk_1CV1jEzAdMk -6`׉	 7cassandra://cyo4_g1mUUGTuVlyegZe6YE-ql6Y2-No6-KyKIswZmET`S׉	 7cassandra://Uv0umuUQH5Q60E1YiP-z5hUP1r5MIoxYUn0chMU0E48`̵ ׉	 7cassandra://zMlg22RG7djEsHfVTn3B4vpaMSbvb2-KFm_OJq2PBXQ ,͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://xERb-NSDo07KhFWM2JYgzHdzFcbQ1vSN60EksdAPSgY 9` ׉	 7cassandra://KtEuMNQEY8pnvLOdXwHBoy41nERVr3DABqLNwggV7PgO``S׉	 7cassandra://C4R596nz7RBGoenTluTozX5uxclHTeNcvP2Lq4R6zC8`̵ ׉	 7cassandra://BBVDze0paK_ZIRBkKCbt978NN4x6WVgucJQpYTUXrLsA͠Z^	'T׉EBouw, Wonen &
Interieur (BWI)
Wat kun je met BWI?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor
je vervolgopleiding maak je kennis met
de verschillende beroepenvelden van
BWI. Dit leer je tijdens theorie- en
praktijklessen en de stages. Je kunt
onder andere uitstromen naar de
volgende mbo-opleidingen:
• timmerman
• meubelmaker / interieurbouwer
• metselaar
• stukadoor
• tegelzetter
• schilder
• interieuradviseur
• werkvoorbereider (bouw en infra)
׉	 7cassandra://Uv0umuUQH5Q60E1YiP-z5hUP1r5MIoxYUn0chMU0E48`̵ Z^	'T׉EEen enorme brug waar duizenden mensen dagelijks overheen gaan. Een
nieuwe woonwijk zoals De Laares of Roombeek. De Grolsch Veste. Allemaal
spectaculaire bouwwerken door mensen gemaakt! Door ontwerpers,
tekenaars, metselaars, schilders, interieurspecialisten, bouwkundigen,
meubelmakers en honderden andere specialisten. En straks door jou?
Bouwen begint met een goede fundering. Daar leer
je bij Bouwen, Wonen & Interieur (BWI) een heleboel
over. Maar natuurlijk ook over het metselwerk en de
bescherming van een huis tegen lawaai en kou
(= isolatie). Om een stevig, veilig én mooi huis te bouwen,
is het belangrijk dat je meetinstrumenten leert
gebruiken en weet hoe je met de uitkomsten van die
metingen berekeningen kunt maken.
Maar ook de binnenkant van een huis of gebouw is
belangrijk. Mooie meubels moeten worden ontworpen,
gemaakt en van een kleur voorzien. Natuurlijk allemaal
met de juiste technieken, gereedschappen en materialen.
Hout is bijvoorbeeld een prachtige grondstof voor
meubels, maar hoe maak je van een paar planken een
trendy en stevig meubelstuk? Een goede voorbereiding
(werktekeningen, kennis van gereedschappen) zal
je helpen een prachtig werkstuk af te leveren en de
meubelmaker van de toekomst te worden.
Bouwen, Wonen & Interieur is een veelzijdige bedrijfstak.
Waar anders kun je zo gevarieerd de richting kiezen
waarin je gaat werken. Infra (wegen en landschappen),
metselen, meubelmaken, bouwen van winkelinterieurs
of mooie stands op een beurs, schilderen of afwerken,
timmeren, houtbewerking met machines of in de
creatieve hoek met interieuradvies, ontwerpen of
signing (belettering) zijn enkele voorbeelden.
Wie ben jij?
Je zit vol ideeën als het gaat om bouwen, ontwerpen
of styling. Je wilt een toekomst in de bouw. Of je wilt je
ontwikkelen in design of interieurontwerp. Hoe dan ook,
jij wilt vormgeven aan je creatieve ideeën. Je vindt het
leuk om je kamer steeds anders in te richten.
Je struint graag door een woonwinkel om te kijken naar
mooie kastjes, bureautjes en hebbedingetjes.
Ook kijk je graag naar woonprogramma’s op tv, waarin
ze zelf een meubelstuk maken of een hele woning
veranderen. Maar het lijkt je ook super om samen met
een ploeg mensen een huis te bouwen. Heerlijk die
sfeer op de bouwplaats!
Wat ga je doen?
Naast basisvaardigheden leer je bij BWI de basiskennis
van timmeren, metselen, schilderen en ontwerpen. Je
bent nog niet klaar voor het echte werk, maar je ontdekt
wel of dit profi el bij je past. Wil je ermee verder? In de
keuzevakken krijg je de mogelijkheid je te verdiepen
in één onderdeel. Dat kan metselen zijn of fi jne
houtbewerking. Maar ook interieurontwerp en design.
Wat moet je kunnen?
Je moet goed zijn in:
• wiskunde, vooral in meten en ruimtelijk inzicht
• hoofdrekenen
Verder moet je:
• zelfstandig en systematisch een stappenplan kunnen
afwerken,
• l ef hebben (dit in verband met de machines die je
gaat gebruiken),
• nauwkeurig en veilig kunnen werken,
• op hoogte kunnen werken,
• beslissingen durven nemen,
• met je handen kunnen werken,
• creatief zijn en het leuk vinden om iets zelf te
bedenken en te maken.
Je doet in elk geval examen in:
• wiskunde
• natuurkunde (nask 1)
9
׉	 7cassandra://C4R596nz7RBGoenTluTozX5uxclHTeNcvP2Lq4R6zC8`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://8uWWzsuSqBsKTcgPNlDYRhJinTTFnYd8GoW-R1bt6lQ x`׉	 7cassandra://ONDQ6R0yLQ1Hs0lpyWtwICDRDSYVGCuJ3aemolJqrwcK~`S׉	 7cassandra://Jh_1SLVaAgHwwOh5bqa-DC1qXqWtWFPh06cwP6OW2E4^`̵ ׉	 7cassandra://ldqvsiWPncaAvPahvbnHYYBWTraxJW9GURGDdALPPRI ~c(͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://BOg7Qzl_kFfchS1z0P0FMPCEI0EkTFJGXVEg-Wrw-Hw DN` ׉	 7cassandra://ZGDZLkDA0B9gnfbgoyRjSgyzUnegjZ1dHwT2UGdgiW89c`S׉	 7cassandra://revDVDh5peNZ3y9eaIFSta3i4lkzaXNEN0G5LsQtDUk`̵ ׉	 7cassandra://Gjpw4KzrIBupCZmtcIvC9oz7I6k59ICSzjV7HyVAbGMR_͠Z^	'T׉E <Bij BWI leer je
met je handen
maken wat je in
je hoofd hebt
׉	 7cassandra://Jh_1SLVaAgHwwOh5bqa-DC1qXqWtWFPh06cwP6OW2E4^`̵ Z^	'T׉EBOUW, WONEN & INTERIEUR (BWI)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor alle
leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma Bouw, Wonen
& Interieur wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde profi elvakken
en je kiest vier keuzevakken. De docenten van BWI en jouw mentor helpen je bij het
maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Bouwproces en bouwvoorbereiding
Je leert een kleinschalig bouwproject voor te bereiden
en het bouwproces te organiseren. Je leert lengtematen
goed uit te zetten aan de hand van een tekening en een
bestek. Ook leer je hoe je profi elen en kozijnen moet
stellen aan de hand van werktekeningen.
2. Bouwen vanaf de fundering
Je leert een bekisting voor een strokenfundering en
een PS-systeembekisting te maken. Op basis van
werktekeningen ga je een halfsteensmuur metselen
en leer je isolatiematerialen te verwerken met behulp
van actuele kennis over isolatie en ventilatie. Ook leer
je steigers en ladders op de juiste manier volgens
veiligheidsvoorschriften te gebruiken.
3. Hout- en meubelverbindingen
Aan de hand van een werktekening maak je een
werkstuk met enkelvoudige verbindingen. Je
leert hoe je hout moet zagen en verspanen met
behulp van gangbare elektrische-, pneumatischeen
niet- aangedreven handgereedschappen en
houtbewerkingsmachines.
4. Design en decoratie
Aan de hand van wensen en eisen en met behulp
van ict, leer je een ontwerp te maken voor een
interieurelement op basis van plaatmateriaal. Om
een ontwerp te maken voor de afwerking van
een interieurelement leer je gebruik te maken van
decoratieve technieken op basis van kennis over
kleurgebruik en vormgeving. Je gaat het werkstuk
voorbehandelen, afwerken en decoreren.
Met het profi el Bouwen, Wonen & Interieur kun je vele
kanten op. Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op
de volgende pagina’s ->
Je kiest voor BWI als je…
• creatief bent
• graag dingen maakt
• goed met gereedschap kunt omgaan
• van aanpakken houdt
• graag zichtbare problemen oplost
• orde op zaken kunt stellen
• nauwkeurig bent
• kunt samenwerken
• zelfstandig kunt werken
• een vakspecialist wilt worden
• met je handen kan maken wat je in je
hoofd hebt
11
׉	 7cassandra://revDVDh5peNZ3y9eaIFSta3i4lkzaXNEN0G5LsQtDUk`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://eF1KAu4i3l-zGULw-e9zwM3CqqDEbiE1BI3Ub8NGZF4 `׉	 7cassandra://0fDjVpSl07AzybprYvC7ybXnTuFDQUVUvoU5AhEDShoN$`S׉	 7cassandra://ho8ZP8P0zGXnkEUnxhM10k3LLHlCaZOyaQSZ7iacXNs6`̵ ׉	 7cassandra://8lURalGvLtpDmheKJzKj2RZf_pxk0hY6Te3Ef9LIGCA ̞͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://0QEmMw7sQwAJNpz3sfXEPenkYcI9Fk6t00pq8t779D0 `׉	 7cassandra://qQxoDG0ckYHHkCoaz7varkDPz_s2yVZt5RaxprelGkI\`S׉	 7cassandra://jOYZoBU_d9LT940Qf2HVPRwfDFcZMpj4sNdARd9aEpg t`̵ ׉	 7cassandra://-OZZua9n0r2UNwmJkde-s4n-QSpUkc_iTRvns06yS_w k̎͠Z^	'T׉E
Uitstroomprofi el: Bouw, Wonen & Interieur (BWI)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Meubelmaken & Interieurbouw
Ben je creatief en hou je van vakmanschap? Kies dan voor Meubelmaken
& Interieurbouw en leer meubels maken vanaf de tekening tot en met het
eindproduct. Vaak is dit seriewerk. Voor het interieur van restaurants, winkels of
(luxe) schepen leer je hoe je de betimmering en meubels maakt. Dit is meestal
Meubelmaken & Interieurbouw is op een hele
fi jne manier werken met hout. Dit wordt ook wel
fi jnhoutbewerking genoemd. Je gaat echt aan de slag
met hout. Schetsen, tekenen en maken van meubels en
wand- of plafondbetimmeringen. Ook het ontwerpen
en maken van het interieur van luxe schepen, winkels of
misschien je eigen huis of slaapkamer valt hieronder.
12
׉	 7cassandra://ho8ZP8P0zGXnkEUnxhM10k3LLHlCaZOyaQSZ7iacXNs6`̵ Z^	'T׉EPUitstroomprofi el: Bouw, Wonen & Interieur (BWI)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Timmeren
Hou je van afwisseling? Leer dan de veelzijdigheid van timmerwerkzaamheden
die nodig zijn om een gebouw neer te zetten.
Bij het keuzevak Timmeren leer je het werk
voorbereiden en ontwerpen en het uitzetten van
een gebouw. Je leert profi elen en kozijnen stellen,
isoleren, beton bekistingen maken. In de keuzedelen
kies je uit verschillende onderwerpen zoals daken en
kapconstructies, constructieve aansluitingen, vloeren
maken, kozijnen en gevel openingen.
Je leert timmerwerkzaamheden die nodig zijn om een
gebouw neer te zetten. Ontwerpen en maken van
kozijnen, ramen, deuren, balklagen, daken, vloeren en
funderingen. Maar ook het voorbereiden en afwerken
van een gebouw. Denk daarbij aan bekistingen,
aftimmeringen en het bewerken van hout.
13
׉	 7cassandra://jOYZoBU_d9LT940Qf2HVPRwfDFcZMpj4sNdARd9aEpg t`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://_ofErFZCASHvyefhy8JOFH0b9UhMqytOtI6zsFreV7M Ĩ`׉	 7cassandra://B2_1m8kvmFTYzCFUYVnz92hvtbwpElgEsLFMJnhWYVoDf`S׉	 7cassandra://OB1FRSPUUFRGTigEx6XjQYPwGFu_1EXEoQf7AI1ccNg`̵ ׉	 7cassandra://hTA9ET6KqNgszCY0sQ4cewpoMDUbpbJypFuKqm8MwmE  
͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://JInlKvvEQSyz-0UXIslvVq9YDIEMOpVVfWJQnJAcDfI s` ׉	 7cassandra://E2K0k5W-zz_QkzcYXC1MM1g772hXDWUotCJlpxPnOPcA`S׉	 7cassandra://XpFrM7oj1vSCYT9okBi2DD_1yGjKjO3zCUHVKyOeJm8`̵ ׉	 7cassandra://ShhleojlDMKiXcMXpXXasEkUEGs06Kir5b_o2eeGxdA:͠Z^	'T׉EuEconomie &
Ondernemen (E&O)
Wat kun je met E&O?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor
je vervolgopleiding maak je kennis met de
verschillende beroepenvelden van E&O.
Dit leer je tijdens theorie- en praktijklessen
en de stages. Je kunt onder andere
uitstromen naar de volgende
mbo-opleidingen:
• ondersteunende administratieve beroepen
• verkoper / verkoopspecialist
• fi nancieel administratief medewerker
• secretaresse
• medewerker marketing en communicatie
• managementassistent /
directiesecretaresse
• juridisch-administratief medewerker
• ondernemer / manager retail
׉	 7cassandra://OB1FRSPUUFRGTigEx6XjQYPwGFu_1EXEoQf7AI1ccNg`̵ Z^	'T׉E
5Ben je precies? Werk je graag met cijfers en geld? Ben je creatief en
servicegericht? Vind je het leuk om mensen te helpen bij het maken
van een keuze? Kies dan voor Economie & Ondernemen. Met dit brede
profi el kun je veel kanten op en maak je kennis met zeer verschillende
werkplekken.
Met E&O kun je later in een administratief beroep
gaan werken, bijvoorbeeld bij een bank of in een hotel.
Of gaan werken in een winkel of in de mode. Je kunt
ook verkoper worden of inkoper, magazijnmedewerker,
receptiemedewerker, administrateur, juridisch
medewerker, etaleur… Je ziet, er is heel veel te kiezen!
Je werkt en leert in een moderne en volledig digitale
omgeving. Dat wat je leert, pas je direct toe in de
praktijk.
Bij dit profi el leer je van alles over de administratie
van een bedrijf. Daar komt veel bij kijken. Denk maar
eens aan de boekhouding of aan het versturen van
brieven. Werken in een winkel hoort ook bij dit profi el.
Stel je eens voor hoe trots je zou zijn, als een tevreden
klant de winkel verlaat met een aankoop die jij hebt
geadviseerd? Daar heb je onder andere veel kennis
van het assortiment voor nodig. Sommige leerlingen
lijkt het leuk om later een eigen winkel te hebben,
anderen werken liever in een groot warenhuis of in een
speciaalzaak. Je kunt ook leren hoe je een webshop
moet runnen. Die komen er steeds meer, en daar ga je
op een heel andere manier met producten en klanten
om. Een andere werkplek is het magazijn. Hoe kun je
op een snelle manier iets vinden tussen al die artikelen
die op voorraad zijn? En hoe houd je die voorraad netjes
geordend?
Wie ben jij?
Je bent goed in plannetjes bedenken om geld te
verdienen. Misschien droom je ervan ooit een eigen
bedrijf te runnen of in een winkel te werken. Wellicht
ben je gek op shoppen, kijk je graag naar mooie
etalages en adviseer je met jouw vriendelijke en
dienstverlenende instelling anderen graag bij hun
aankoop. Je volgt de mode en je bezoekt regelmatig
webshops. Je bent altijd vriendelijk. Dat is erg belangrijk
als je met klanten werkt.
Wat ga je doen?
Je leert de basiselementen van het ondernemerschap.
Je gaat je verdiepen in de administratie van een bedrijf,
zoals de boekhouding en de bevoorrading. Ook leer
je hoe je correct (schriftelijk) communiceert met
bijvoorbeeld klanten en leveranciers.
Wat moet je kunnen?
Je bent goed in:
• rekenen en cijfers
• omgaan met mensen
• heel nauwkeurig werken
• computerprogramma’s
Verder moet je:
• kunnen omgaan met vertrouwelijke informatie
• gemaakte afspraken nakomen
• er verzorgd uitzien
Je doet in elk geval examen in:
• economie
• Duits
15
׉	 7cassandra://XpFrM7oj1vSCYT9okBi2DD_1yGjKjO3zCUHVKyOeJm8`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://8852aSG9vPGOO0ImK3fOR0Cgq9ivPNrCAVtWTq-DG2o I`׉	 7cassandra://40JPXAA3ro3aKRLJyrTu_hJHSZh2Gzf7pkFUYv5RybY`u`S׉	 7cassandra://bTnSYIW73p-JPRJv4ilq9srDFqVrweW76HGAzbicDko#L`̵ ׉	 7cassandra://NqAmLjpyvpIfykRezLJHEhzpLrQ1gmxy2uBQ6Lr5XmI +(͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://PDQR0oeSV_6vZGT6DjusYjGXjOSeBYUUfqUmJAjI67Y a[` ׉	 7cassandra://ryDbPraqAvmIICCbx7p-zI08MkPwr49tFmjkhAIafqE;1`S׉	 7cassandra://k5yOSlhXTLw5h6h7b13keYrDIJG53brXU02UAJ0Tw_E`̵ ׉	 7cassandra://4qUd-OwmIAG7LFN7f-pM4ZkbjaR4QW7RxJvYeHFnFScSr͠Z^	'T׉E CBij E&O leer je
wat ondernemen is
en hoe je je eigen
bedrijf opzet
׉	 7cassandra://bTnSYIW73p-JPRJv4ilq9srDFqVrweW76HGAzbicDko#L`̵ Z^	'T׉E	ECONOMIE & ONDERNEMEN (E&O)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor
alle leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma
Economie & Ondernemen wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde
profi elvakken en je kiest vier keuzevakken. De docenten van E&O en jouw mentor
helpen je bij het maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Commercieel
Je leert hoe je de marketinginstrumenten gebruikt voor
de productie van je product, hoe je omgaat met de
factor plaats, hoe je de prijs bepaalt van een product
of dienst, hoe je met je personeel omgaat, hoe je jouw
bedrijf of product gaat promoten en presenteren,
hoe je een verkoopgesprek voert om je product of
dienst zo goed mogelijk te verkopen en natuurlijk de
kassawerkzaamheden leert om goed af te kunnen
rekenen. Eigenlijk dus alles wat nodig is om jouw bedrijf,
product of dienst zo goed mogelijk in de markt te zetten.
2. Secretarieel
Hoe je een goede ondersteuning bent voor jouw bedrijf,
leer je bij Secretarieel. Je leert hoe je telefoongesprekken
voert, hoe je een agenda beheert, brieven typt, post
verzorgt en bovenal hoe je moet communiceren. Jij bent
verantwoordelijk voor de goede communicatie binnen
het bedrijf.
3. Administratie
Voor een bedrijf is het erg belangrijk dat er geld
verdiend wordt. Jij bent de persoon die bijhoudt waar
dat geld is en heen gaat. Een heel erg belangrijke taak,
want je baas of jijzelf moet wel winst maken en geen
geld verliezen. Bij deze module leer je hoe je fi nancieel
en administratief beheer voert. Veel puzzelen dus!
4. Logistiek
Als magazijnbeheerder ben je verantwoordelijk voor alle
goederen die binnenkomen, opgeslagen worden en weer
uit je magazijn verdwijnen. Bij deze module leer je hoe je
bestellingen maakt en bijhoudt, hoe je producten netjes
en veilig opslaat, en zorg je ervoor dat de formulieren in
orde zijn. Jij bent de persoon die zorgt dat je bedrijf altijd
doorloopt en dat je niet zonder producten komt te zitten.
Met het profi elvak Economie & Ondernemen zijn er veel
keuzemogelijkheden en kun je vele kanten op.
Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op de
volgende pagina’s ->
Je kiest voor E&O als je…
• ervan houdt dingen goed te regelen
• precies werkt
• je goed kunt concentreren
• graag met de computer werkt
• goed doorwerkt
• dingen goed onder woorden kunt brengen
• gemakkelijk met mensen omgaat
• creatief bent
• het mensen graag naar de zin maakt
17
׉	 7cassandra://k5yOSlhXTLw5h6h7b13keYrDIJG53brXU02UAJ0Tw_E`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://CtKsvZ66_TqDm-Oit8PGz0N8kHqOWYAujA8cRRXGO_M [5`׉	 7cassandra://7a63RWTXK1NlDJ3ZvmhrLKjDF7aRldXA_autx12rdmQQ`S׉	 7cassandra://7M5yWikWNHskMBcs71RQP3r-4dTfbXwg5sZkXutnLBg`̵ ׉	 7cassandra://8GF-9rZtUoL1hmCTjdT7oEOiUu1aNfthIs8A9oArsVA 6̞͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://IdbzURHvd_D9s4d9DL5jhQsSh9GNkeOOcnFQnmliXgs 2`׉	 7cassandra://X3SNIJeOsVZ9_d990IdUC4yLSHsW7JUEHua3oFeKuYc>`S׉	 7cassandra://2L0qOhJyG0wFsiFT_vkbiB0ij_50PuwW4WXtc8RWPHg`̵ ׉	 7cassandra://45lN_EGYJbSJsNR4DvOUsV0FbfcEuWLaAfRo3v58sQ4 ̎͠Z^	'T׉EUitstroomprofi el: Economie & Ondernemen (E&O)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Presentatie & Styling
Ben jij creatief en handig met je handen of met de computer?
Dan is Presentatie & Styling wat voor jou.
Als eerste kijken we naar wat communicatie eigenlijk
is. Welke doelgroepen heb je? Hoe ga je deze mensen
bereiken, zodat ze bij jouw bedrijf komen en ook bij
jou blijven. Vervolgens gaan we je leren hoe je een
boodschap het beste overbrengt door bijvoorbeeld een
mooie huisstijl en het juiste kleurgebruik te kiezen in
je winkel of webshop. Daar kun je lekker creatief mee
aan de slag. Ook leer je hoe je klanten het beste kunt
trekken door de juiste reclame te maken. Je gaat zelf
aan de slag met het maken van verschillende vormen
van reclame, zoals posters, folders en commercials.
We gaan je leren wat het belang is van presentaties in
de winkel, zoals etalages maken, paspoppen gebruiken
en winkelstyling.
18
׉	 7cassandra://7M5yWikWNHskMBcs71RQP3r-4dTfbXwg5sZkXutnLBg`̵ Z^	'T׉ESUitstroomprofi el: Economie & Ondernemen (E&O)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Webshop
Steeds meer klanten kopen in een webshop. Ook komen er steeds meer nieuwe
webshops bij. Daarom kun je bij ons het keuzevak Webshop volgen.
Hier leer je allereerst hoe je een echte webshop kunt
maken. Je zoekt samen met je groepje een product uit
om te verkopen en je gaat alles regelen om je eigen
webshop in elkaar te zetten. Je zorgt ervoor dat zowel
de voor- als de achterkant van je webshop helemaal in
orde is. De presentatie van je webshop is dus ontzettend
belangrijk! Hoe maak jij goede foto’s? Hoe zorg je
ervoor dat klanten jouw producten vinden en kopen?
Hoe ga je om met een klacht van een klant en hoe
zorg je ervoor dat het pakketje van de klant zo goed
en zo snel mogelijk wordt bezorgd? Dit leer je allemaal
bij het keuzevak Webshop.
19
׉	 7cassandra://2L0qOhJyG0wFsiFT_vkbiB0ij_50PuwW4WXtc8RWPHg`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://PO2dwSzcQjZfYnM28chG7avYXWD1i5GQqV4UenH95PI <`׉	 7cassandra://Rxny9V3TIa9VxBGG-TDYua6QLiTWMUeHuoQLHXqsJOoT`S׉	 7cassandra://6ehh5SmXSfjjNhNp3RKwDssh4To5QB5beYhYzC4yeH0 `̵ ׉	 7cassandra://_0ejae43krjyYr1KVxD7YrfKyWEAJHd7NVFC1FSVgIE rgz͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://ig8SKj--Ls2ktwlCdEfm0IxGkheR-_S7VZOYFrQ6lwc E` ׉	 7cassandra://ohtCFTSQJzfyq78n5U-718WzCm0tj-ou58Q1Wij-zv8A`S׉	 7cassandra://Quuj9AUaTrL3DPMd6IAQHID_NZrzsana9t5CdNktAhc`̵ ׉	 7cassandra://uLP4A7ykSvco8HWtkSSvkiy8FKqQGCOWC71SnpfMz8w:c͠Z^	'T׉E1Horeca, Bakkerij &
Recreatie (HBR)
Wat kun je met HBR?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor je
vervolgopleiding maak je kennis met de
verschillende beroepenvelden van HBR.
Dit leer je tijdens theorie- en praktijklessen
en de stages. Je kunt onder andere
uitstromen naar de volgende
mbo-opleidingen:
• gastheer / gastvrouw
• kok
• bakker
• medewerker / leidinggevende leisure
& hospitality
• gastronoom / sommelier
• leidinggevende keuken
• manager / ondernemer horeca
• ondernemer bakkerij
• patissier
׉	 7cassandra://6ehh5SmXSfjjNhNp3RKwDssh4To5QB5beYhYzC4yeH0 `̵ Z^	'T׉E
[Houd je van koken en vind je het leuk om gasten te ontvangen? Ben je
servicegericht en doe je er alles aan om jouw gasten een leuke avond te
bezorgen? Dan is Horeca, Bakkerij & Recreatie (HBR) iets voor jou!
Bij HBR leer je dranken en gerechten volgens recept
te bereiden en ze daarna netjes, smaakvol en op
verschillende manieren uit te serveren aan gasten. Je
doet dit met de juiste gereedschappen en materialen
en je werkt heel hygiënisch. Ook leer je van alles over
de ingrediënten waarmee je de gerechten maakt. Je
leert bakkerijproducten maken en versieren, zodat ze er
aantrekkelijk en smakelijk uitzien.
Sommige gasten willen niet alleen lekker eten, maar ook
vermaakt worden. Daarom leer je hoe je activiteiten en
amusement (recreatiemogelijkheden) voor jouw gasten
organiseert. Er zijn speciale entertainmentbureaus die
je hiervoor kunt inschakelen. Kortom: je leert ervoor te
zorgen dat je gasten een aangenaam verblijf hebben en
dat het hun aan niets ontbreekt.
Op school hebben wij een eigen restaurant waar we op
twee avonden per week gasten ontvangen. Dit kunnen
bijvoorbeeld ouders of opa’s en oma’s van leerlingen
zijn, maar ook andere mensen uit de omgeving komen
graag bij ons eten. Voor de gasten bereid je samen met
jouw klasgenoten een driegangen menu of je staat in het
restaurant om de gasten te ontvangen en te bedienen.
Leerlingen van HBR helpen bij activiteiten bij ons op
school en we verzorgen ook recepties. Denk bijvoorbeeld
aan de diploma-uitreiking, informatieavonden en
afscheids- of jubileumrecepties van docenten.
Wie ben jij?
Je kunt al best goed koken of je probeert weleens
recepten uit. Je vindt het ook heel leuk om in de keuken
te helpen met de voorbereidingen of om de tafel
feestelijk te dekken. ’s Zomers help je bij de barbecue
graag mee bij het maken van sausjes en salades.
Misschien ben je heel goed in feestjes organiseren. Hoe
dan ook, jij maakt het jouw gasten graag naar de zin. Je
ziet jezelf later in een restaurant of hotel werken of als
banketbakker aan de slag gaan.
21
Wat ga je doen?
Het profi el Horeca, Bakkerij en Recreatie is gericht
op de zogenaamde gastvrijheidsindustrie. Je maakt
kennis met de verschillende onderdelen van deze
industrie. Je leert voor gasten te koken, maaltijden te
serveren en hoe je brood en taarten bakt. Op het gebied
van recreatie leer je activiteiten te organiseren voor
bijvoorbeeld vakantiegangers.
Wat moet je kunnen?
Je bent goed in:
• samenwerken
• meerdere dingen tegelijk doen
• doorzetten en aanpakken
• organiseren
Verder kun je:
• werken onder druk
• goed met mensen omgaan
Je doet in elk geval examen in:
• economie
• Duits
׉	 7cassandra://Quuj9AUaTrL3DPMd6IAQHID_NZrzsana9t5CdNktAhc`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://6nUMjwFYcoOSvvT2yaEvu1X3CMn7EUwd8g51BWKAZqA e7`׉	 7cassandra://UECZ2kOuK9oaf51Km3Yb6vn3eq5YBIIZo70GUd_HauMaB`S׉	 7cassandra://XWA3sqUNWwrBl38mJEDorUeF-ZBXfg5pjWBWBhRW9gQ#`̵ ׉	 7cassandra://3yOS92Z0Po0DabQTXqqSP7C94OhRWNpbX8024t9ZbZg ɏ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://MFcSvVGyiOlrZhaPOGcotU6UpMOZdxS1SDOLc_J1cSI h` ׉	 7cassandra://-wKxi0JXR-CmzDZvnmWTfF475jbvL1pqU_uK9Pjh0kA=`S׉	 7cassandra://GwzPTcufvNS8ofd8YA5Y0FdDTk8n8v1OE3zVvkY_ycEp`̵ ׉	 7cassandra://vUllLWFPVLchrahiFSL2qpo3oF1ky2GHjTB3t019yQQZ]͠Z^	'T׉E UBij HBR leer je
koken voor jouw
gasten en hoe je ze
een geweldige tijd
kunt bezorgen
׉	 7cassandra://XWA3sqUNWwrBl38mJEDorUeF-ZBXfg5pjWBWBhRW9gQ#`̵ Z^	'T׉E
HORECA, BAKKERIJ & RECREATIE (HBR)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor alle
leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma Horeca,
Bakkerij & Recreatie wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde
profi elvakken en je kiest vier keuzevakken. De docenten van HBR en jouw mentor
helpen je bij het maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Gastheerschap
Je leert hoe de bedrijfsvoering binnen een horeca-,
bakkerij- en recreatieomgeving werkt. Je maakt kennis met de
administratie, de frontoffi ce en betalingswerkzaamheden.
Je ontvangt gasten, begeleidt ze naar hun plaats en
neemt de bestellingen op. Je leert een gastenverblijf in te
richten en een menu- en drankenkaart te maken en bij te
houden. Je leert dranken en kleine gerechten te serveren.
En je leert apparatuur, gereedschappen en machines
schoon te maken en te onderhouden.
2. Bakkerij
In de bakkerij verwerk je bloem, boter en suiker tot de
lekkerste producten: broodjes, brood, koekjes, taarten en
vlaaien. Je leert te werken met de modernste machines,
zoals deegkneders, deegverwerkingssets, remrijskasten en
uitrolmachines. Je leert de productie van bakkerijproducten
te plannen en te organiseren en de grondstoff en, ingrediënten
en tussenproducten te beheren.
3. Keuken
Hoe maak je de gerechten voor de gasten in jouw
restaurant? En hoe zorg je ervoor dat je de juiste
ingrediënten op het juiste moment in de keuken hebt?
Dit staat centraal in het profi elvak Keuken. Je leert
plannen en organiseren en ook hoe je grondstoff en,
ingrediënten en tussenproducten kunt beheren. Je leert
een recept te lezen en gerechten te koken. Hierbij maak
je gebruik van apparatuur, gereedschappen en machines
en leer je bovendien hoe je deze kunt schoonmaken
en onderhouden. Maar ook afwerken, garneren en
presenteren komen aan bod.
4. Recreatie
Hoe je jouw gasten een leuke dag of avond kunt geven,
leer je bij Recreatie. Zo plan je bijvoorbeeld uitstapjes
en organiseer, regel en begeleid je evenementen
voor verschillende doelgroepen. Hiervoor schakel
je organisatiebureaus, entertainmentbureaus en
vervoerders in. Je regelt de inschrijvingen en de
betalingen van de activiteiten. En je assisteert bij de
catering voor en rondom de activiteiten.
Met het profi elvak Horeca, Bakkerij & Recreatie zijn er
veel keuzemogelijkheden en kun je vele kanten op.
Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op de
volgende pagina’s ->
Je kiest voor HBR als je…
• van koken houdt
• precies werkt
• kunt multitasken
• goed kunt samenwerken
• tegen een stootje kunt en stressbestendig
bent
• het mensen graag naar de zin maakt
• het leuk vindt om te plannen en
organiseren
23
׉	 7cassandra://GwzPTcufvNS8ofd8YA5Y0FdDTk8n8v1OE3zVvkY_ycEp`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ohNCVF5P54csR-saLpz3LiXiNY40dqBtOmQ1n94TYy4 b`׉	 7cassandra://Wb4QlR0fQWsEkRNHLY9doa0TLBpcvTSzsnsMIFTDwZwI`S׉	 7cassandra://Tf4c3s_iZnUBYWExjBJNMuxZSb6Dlnp4-ZIdgahHN-Q`̵ ׉	 7cassandra://x4m_HAWPH97Z4irLekKJqFU-YzChNAbGW6HPcFD3HQw C̞͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://3f42qF57bBl2EPIeysIvOYWTC3dpDWcz3SrDB-93J4s `׉	 7cassandra://EgWFz0c8Je14x0_ZI-tg0FQTirthgtG8gclhwpZBcSEC`S׉	 7cassandra://dxjAQnnDR64Usrd5nHd--wXKO09G9grexAP6Lf8YFiM`̵ ׉	 7cassandra://fhfoxGiEu-DBV_l8YVPjGEEgbqnGLjAhxLrXirvTlzg ͠Z^	'T׉ElUitstroomprofi el: Horeca, Bakkerij & Recreatie (HBR)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
De bijzondere keuken
Je leert maaltijden uit de bijzondere keuken te bereiden, zoals de Aziatische
keuken, de Japanse keuken en de Italiaanse keuken.
Hiervoor leer je productspecifi eke technieken toe te
passen voor het bereiden van rijstgerechten (zoals
wokken, nasi, paella), sushi’s (zoals iot, zukeri, hira,
giri), pasta (zoals ‘al dente’, lasagne) en pizza’s (zoals
doorslaan van deeg, wraps). Je leert de benodigde
apparatuur, gereedschap en machines duurzaam te
gebruiken volgens voorgeschreven procedures.
24
׉	 7cassandra://Tf4c3s_iZnUBYWExjBJNMuxZSb6Dlnp4-ZIdgahHN-Q`̵ Z^	'T׉EUitstroomprofi el: Horeca, Bakkerij & Recreatie (HBR)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Patisserie
De Patisserie is een bakkerij gespecialiseerd in gebak en zoete lekkernijen.
Je gaat aan de slag met chocolade, marsepein,
desserts, ijsbereiding en suikerwerk. Je maakt kennis
met verschillende recepten om patisseriegerechten te
maken en je leert specifi eke patisserietechnieken, zoals
monteren, geleren, toeren, wegen, opkloppen, pureren,
canneleren, tempereren, tremperen en karameliseren.
25
׉	 7cassandra://dxjAQnnDR64Usrd5nHd--wXKO09G9grexAP6Lf8YFiM`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://P1OTBOWq9A1cY9WMRNgW6uGl6iVpR_wZqBuZmYEMumU `׉	 7cassandra://2DJ5nmtEnDY6yrzKvVJhh8F_bJaYcbC75EWbZOSiOksO%`S׉	 7cassandra://xZUTQ1IHmBWRLlV1X5IlqzqoXWHWI9QPTUtjBIF92_g`̵ ׉	 7cassandra://BvfUBAFq2p3nwgUBx7c8eYeamxpaHlzNu8y0T8hzyPs ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://GK0jUaV3rwBdIRQV6AaIqEeecogewO6_CfVBDoLBPbQ ` ׉	 7cassandra://dyHTKjL1niIOxvGpOSNzsboej0R3UrGT_Wtv6ZVN74QE`S׉	 7cassandra://XTtVO91rIk-rpzZTwl8ITb-G7zW77b-QAy3rS0qoXyo{`̵ ׉	 7cassandra://rxDdA3wjon0_UWWuQm26GYrxJCUZhJApFXZfE1pQKnQ@͠Z^	'T׉E]Media, Vormgeving &
ICT (MVI)
Wat kun je met MVI?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor je
vervolgopleiding maak je kennis met de
verschillende beroepenvelden van MVI.
Dit leer je tijdens theorie- en praktijklessen
en de stages. Je kunt onder andere uitstromen
naar de volgende mbo-opleidingen:
• medewerker sign
• medewerker DTP
• medewerker ICT / medewerker
beheer ICT
• fotograaf
• mediavormgever
• gamedeveloper
• medewerker mediaredactie
• ruimtelijk vormgever
• applicatie- en mediaontwikkelaar
• ICT-beheerder
• netwerk- en mediabeheer
׉	 7cassandra://xZUTQ1IHmBWRLlV1X5IlqzqoXWHWI9QPTUtjBIF92_g`̵ Z^	'T׉E
Heb jij veel ideeën, ben je creatief en (een beetje) technisch? Wil je graag
logo’s, posters of fl yers kunnen ontwerpen, maken of illustreren? Of
websites bouwen en foto’s bewerken? Vind jij het leuk om te fotograferen,
logo’s te ontwerpen en video’s te monteren? Kies dan voor Media,
Vormgeving & ICT (MVI)!
Bij MVI maak je kennis met audiovisuele, interactieve
en grafi sche vormgeving. Naast fotografi e en
videotechnieken leer je ontwerpen met behulp van
allerlei creatieve softwareprogramma’s zoals Photoshop,
Indesign en Illustrator. Je werkt veel met de computer,
maar ook je eigen creativiteit is belangrijk. Tijdens de
lessen besteden we aandacht aan zowel het creatieve
werkproces als het eindresultaat.
Wij leren je hoe je informatie op een aantrekkelijke
manier kunt overbrengen. Het is belangrijk dat
je creatief bent en dat je het leuk vindt om je
ideeën digitaal vorm te geven. Zelfstandigheid,
doorzettingsvermogen en verantwoordelijkheid zijn
vaardigheden die van belang zijn bij dit profi el. Je
werkt aan je eigen opdracht en moet dit inleveren
voor de deadline. Ook gaan we werken aan je
presentatievaardigheden zodat je jouw ontwerp met
overtuiging kunt “verkopen”. Naast de creatieve kant
van Media en Vormgeving besteden we ook aandacht
aan ICT. Je leert softwareprogramma’s zoals Word,
Excel en Acces te gebruiken en te onderhouden, maar
ook vaardigheden als monteren en netwerkonderhoud
komen aan bod.
Met MVI kun je straks alle kanten op. Vooral
grafi sche opleidingen op het mbo sluiten hier goed
op aan. Je kunt later aan de slag in bijvoorbeeld
grafi sche vormgeving, game design, webdesign,
video editing, fotografi e, art en design, podium- en
evenementtechniek, sign, interieurontwerp, ruimtelijke
vormgeving of ICT.
Wie ben jij?
Je bent creatief, kunt zelfstandig werken, je hebt
belangstelling voor ICT en je vindt het leuk om je ideeën
digitaal vorm te geven. Je kunt je goed verplaatsen in
27
een doelgroep of klant. Je werkt nauwkeurig en kunt
goed samenwerken met anderen.
Wat ga je doen?
Je maakt kennis met verschillende vaardigheden op
het gebied van audiovisuele, interactieve en grafi sche
vormgeving. Naast fotografi e en videotechnieken
leer je ontwerpen met behulp van allerlei creatieve
softwareprogramma’s. Je presenteert jouw werk door
gebruik te maken van full colour-printers. De wereld van
Media, Vormgeving & ICT is snel en dynamisch. Je leert
in te springen op de nieuwste ontwikkelingen in jouw
vakgebied!
Wat moet je kunnen?
Je bent goed in:
• geconcentreerd werken
• samenwerken
• originele ideeën bedenken
• doorzetten
Verder ben je:
• zelfstandig
• kritisch
• nauwkeurig
• creatief
• verantwoordelijk
Je doet in elk geval examen in:
• wiskunde
• natuurkunde (nask 1)
׉	 7cassandra://XTtVO91rIk-rpzZTwl8ITb-G7zW77b-QAy3rS0qoXyo{`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://p1Kw3W0yf3MFQSq0Vpevp9vbYBzHWHHcKkvL8yav_5o uQ`׉	 7cassandra://Kq8l6Opa7LTcLRolEknWTL5rOBifJoXBc3n52MsHxk8M`S׉	 7cassandra://moeOMIsh6cINqyXNgKRAhKyt7v88IazNcZ4-PuhkfkI`̵ ׉	 7cassandra://7WXmhT5dK8IP034WRj_cWgO0Zw-HWqubuq5XyRqZjio ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://L5iAn0fQlssmOH3_TFVvqPzgvqMVcb-IP5XavoDRSwY ` ׉	 7cassandra://tTWfnpcDKNdB7SMbd1HAFK7dxyRYzWiDNgAXokvwSXYC`S׉	 7cassandra://CD-x3_XTOiu_cfd7pn_vebb7sjibhSEO7CHdtPuCWlM`̵ ׉	 7cassandra://_vUnsyBmdHQwpSrTy68JvIPtp1u43Sx-qfgZPQrKSsM_u͠Z^	'T׉E 6Bij MVI leer
je jouw creatieve
ideeën vorm
te geven!
׉	 7cassandra://moeOMIsh6cINqyXNgKRAhKyt7v88IazNcZ4-PuhkfkI`̵ Z^	'T׉EMEDIA, VORMGEVING & ICT (MVI)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor alle
leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma Media,
Vormgeving & ICT wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde
profi elvakken en je kiest vier keuzevakken. De docenten van MVI en jouw mentor
helpen je bij het maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Audiovisuele vormgeving en productie
Je leert hoe je foto’s, animaties en videofi lmpjes kunt
maken. Aan de hand van een opdracht bedenk je een
thema voor een audiovisuele (AV) productie en werkt dit uit
tot een script en/of storyboard. Je maakt fi lmmateriaal met
een camera en presenteert als eindproduct een fotoserie.
Je leert beelden te importeren, knippen en monteren met
video-editing software. Je leert hoe je eff ecten, muziek en
titels kunt invoegen en overgangen kunt gebruiken. Je leert
hoe je het gemonteerde materiaal exporteert of publiceert
tot en fi lm van maximaal 3 minuten.
2. 2D- en 3D-vormgeving en –productie
Je leert hoe je een 2D mediaproduct kunt bedenken die
past bij jouw doelgroep, zoals een poster, folder, fl yer of
pop-up kaart. Je ontwikkelt hiervoor eerst een concept
en gaat dit vervolgens uitwerken en presenteren. Ook
bedenk je een 3D product, bijvoorbeeld de verpakking
van een product. Je doet onderzoek naar de vormgeving,
maakt hiervan een schetsontwerp en een model. Daarna
verzorg je een presentatie van jouw 3D product.
3. ICT
Bij het profi elvak ICT leer je hardware onderdelen op
de computer te vervangen en aan te sluiten. Je leert
software te installeren en te confi gureren op basis van
wensen van de klant en veel voorkomende problemen/
storingen te signaleren, te herkennen en op te lossen.
Ook komt aan bod hoe je bij het installeren van een
eenvoudige ICT-infrastructuur de juiste materialen,
gereedschappen en werkwijze kiest en gebruikt. Verder
leer je eindgebruikers te informeren en adviseren over
ICT-producten en het gebruik ervan. Je maakt een
kostenberekening van aan te schaff en ICT-producten
en beantwoordt vakspecialistische vragen over de
mogelijkheden van ICT-producten.
4. Interactieve vormgeving en productie
Aan de hand van een thema ontwerp en maak je een
digitaal interactief product voor verschillende soorten
apparaten. Denk hierbij aan een digitaal interactief
document, een website of app. Door middel van
schetsen of een moodboard laat jij zien hoe de lay-out,
typografi e, beelden en bediening van jouw interactieve
product eruit komen te zien. Jouw ontwerp moet verder
gebruiksvriendelijk zijn, passen bij jouw doelgroep en
geschikt zijn voor verschillende schermen, zoals tablet,
smartphone of pc. Verder ontwerp je en maak je een
website voor verschillende soorten apparaten.
Met het profi elvak Media, Vormgeving & ICT zijn er veel
keuzemogelijkheden en kun je vele kanten op.
Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op de
volgende pagina’s ->
Je kiest voor MVI als je…
• graag met computers werkt
• creatief bent
• (een beetje) technisch bent
• houdt van fotografi e, video en ICT
• zelfstandig én samen kunt werken
• het leuk vindt om nieuwe dingen te
bedenken
• van een digitale uitdaging houdt
29
׉	 7cassandra://CD-x3_XTOiu_cfd7pn_vebb7sjibhSEO7CHdtPuCWlM`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://0XNJNHE_0fIyy-I6WXOc0eCx7pe0vMeSLclLFJlk3hU "`׉	 7cassandra://xcvioUjdz6I8rph6t_5HHLXciIg5yWnV6UrnsHEC97kK`S׉	 7cassandra://qzdr_LFbQ4z6tD-rI4w47AtbUpZ8oNHWvMN_io22188`̵ ׉	 7cassandra://w9LUHmHbS9Sb0nPAl-g5WlzFhY5Su6XFYu5YaGvIcn0 ̞͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://4mYi8FZoXcvnLgJyGpXOlu68GU9OJZ4vGMWs3dzJ2gI `׉	 7cassandra://oA7eu65sJ-75eAKvVJ9Z7wjKgPxBZ23zA61ZLGUoWDAAC`S׉	 7cassandra://CCFusfmNXdPV_HTEt8P0Bdj7_Mf78PkzM98GcpVdtqY`̵ ׉	 7cassandra://4TNOJwb2Sb4WB-lgvBfftH595ijsjs7_-h3uv5-OKng ̎͠Z^	'T׉E1Uitstroomprofi el: Media, Vormgeving & ICT (MVI)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Game-design
Je bedenkt een game, maak hiervan een ontwerp en gaat dit maken.
Je houdt hierbij de wensen en eisen van een
opdrachtgever goed in gedachten. Je leert hoe je velden
en characters kunt maken. Ook ga je aan de slag
met het bedenken van attributen en ontwerpen van
interactieve schetsen. Tot slot importeer je de velden,
characters en attributen in de game software. Je maakt
het besturingselement interactief, zorgt dat de game
werkt en test het op gebruik.
30
׉	 7cassandra://qzdr_LFbQ4z6tD-rI4w47AtbUpZ8oNHWvMN_io22188`̵ Z^	'T׉EUitstroomprofi el: Media, Vormgeving & ICT (MVI)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Fotografi e
Bij het keuzevak Fotografi e ga je aan de slag met een fotografi econcept
voor een opdrachtgever.
Je maakt hiervoor een plan van aanpak en bespreekt
dit met jouw opdrachtgever. Na goedkeuring van
de opdrachtgever ga je fotograferen en deze
beelden bewerken en monteren. Je leert hoe je
fotografi eapparatuur en -materiaal moet onderhouden
en hoe je een archief kunt beheren. Ook leer je
jouw fotografi ewerk te presenteren, jouw keuzes te
onderbouwen met argumenten naar de opdrachtgever
en hoe je jouw fotografi ewerk kunt promoten.
31
׉	 7cassandra://CCFusfmNXdPV_HTEt8P0Bdj7_Mf78PkzM98GcpVdtqY`̵ Z^	'TƁZ^	'TŁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://F4_l7_Wz0fU1rtGJAl4OkRORyPWUbOtBNwNb8G4y9Wk `׉	 7cassandra://WYlhokr9DqXAwh8Aa0F88wPbVvgXGF1tLfDOGx5WuFgM`S׉	 7cassandra://nF1rDAEbxiOo0Q-Y7C8HDWDGeH--AqyXVjgXh6cxY3A``̵ ׉	 7cassandra://sFRStYNRksQ8QT-E5rmvjeTxhAqnLKamlPt-vupt2Is %L͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://utkCn9M7LCRS9j56yOXlE6-dkdzOmYrkPBsx_pFEjo4 &` ׉	 7cassandra://Ariyzj_1LTkRcstXPxgl65fJXTTfeV71jYLSZvZYcTw<`S׉	 7cassandra://cn8ML51L6A2zZLSDQvoZrzh2QAbZQGO9RPQLRlPJfB0`̵ ׉	 7cassandra://31_19Fu9gMfuyv956jmyB_eBY9uC8s_GqDgGKhFZtO4?͠Z^	'T׉E`Produceren, Installeren &
Energie (PIE)
Wat kun je met PIE?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor
je vervolgopleiding maak je kennis met
de verschillende beroepenvelden van PIE.
Dit leer je tijdens theorie- en praktijklessen
en de stages. Je kunt onder andere
uitstromen naar de volgende
mbo-opleidingen:
• monteur elektrotechnische installaties /
elektronische systemen
• monteur mechatronica
• lasser
• constructiewerker
• plaatwerker
• verspanner
• monteur service en onderhoud
werktuigkundige installaties
• monteur utiliteit
• allround laborant
׉	 7cassandra://nF1rDAEbxiOo0Q-Y7C8HDWDGeH--AqyXVjgXh6cxY3A``̵ Z^	'T׉E	XBen je geïnteresseerd in techniek en ICT? Houd je van afwisseling? Vind je
het leuk om met je handen te werken? Kies dan voor het profi el Produceren,
Installeren & Energie (PIE).
Bij Produceren, Installeren & Energie (PIE) leer je aan de
hand van tekeningen hoe installaties en producten in
elkaar zitten. Die tekeningen en producten ga je ook zelf
maken: twee- en driedimensionaal (2D en 3D). Denk
bijvoorbeeld aan een elektriciteitsnetwerk, waterleiding,
badkamer of een vuurkorf uit metaal. Na een breed
basisprogramma kun je je verdiepen in verschillende
richtingen zoals installatietechniek, elektrotechniek
en metaalbewerking, maar je kunt natuurlijk ook
kiezen voor een breder programma. In onze moderne
praktijkhal vind je alle PIE-technieken: van een
eenvoudige meterkast tot ingewikkelde, uitdagende
domotica besturingen en van draai- en freesmachines
tot computergestuurde machines.
Met Produceren, Installeren & Energie kun je heel veel
verschillende kanten op. Zo leer je om installaties aan te
leggen die te maken hebben met gas, water en elektra,
zoals centrale verwarming, verlichtingsinstallaties
en beveiligingsapparatuur. Maar ook het omgaan
met draaibanken, freesmachines, cnc-banken en
gereedschappen staat bij dit profi el centraal. Zo leer je
hoe je deze machines gebruikt, controleert en aansluit.
Daarnaast staan metaal-en kunststofb ewerking en
lassen op het programma.
Wie ben jij?
Je bent technisch aangelegd en werkt graag met je
handen. En dat die vies kunnen worden vindt jij niet erg.
Wat je precies wilt worden? Dat weet je nog niet. Maar
je vindt het leuk om dingen te repareren en te werken
met verschillende gereedschappen. Daarbij maak je
graag gebruik van verschillende materialen.
Wat ga je doen?
Je gaat werktekeningen maken en leert aan de
hand daarvan producten te maken. Twee- én
driedimensionaal. Daarbij komen alle drie de technieken
aan bod. Je gaat plaatstaal bewerken en verbinden door
middel van lassen. Ook leer je van alles over sanitaire
installaties. Energie heeft veel met elektriciteit te maken;
bedrading aanleggen bijvoorbeeld.
Wat moet je kunnen?
Je bent goed in:
• wiskunde en rekenen
• plannen en organiseren
• samenwerken en overleggen
• nauwkeurig werken
Verder heb je:
• technisch inzicht
• doorzettingsvermogen
• zelfstandige werkhouding
Je doet in elk geval examen in:
• wiskunde
• natuurkunde (nask 1)
33
׉	 7cassandra://cn8ML51L6A2zZLSDQvoZrzh2QAbZQGO9RPQLRlPJfB0`̵ Z^	'TʁZ^	'TɁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://NhPnMWAkQaJY1QUGrhkCbjglLqTfYI35jT-xOh78iTc Ҏ`׉	 7cassandra://-KMHDukASUst9aqmc-ISql7CRuWwjb6_XyThe7EoUz4hS`S׉	 7cassandra://T8vXBmN9WyaIxSGr4byeTd7wjcfWl5t6nOls9SDgKTE&e`̵ ׉	 7cassandra://96bGSllv-VDfrtuFVrfwRNs70igFudLYtJ7VtQMvKe8 d!>͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://uwMaXQqXBBRRcFCuClhN_1uxVcFxDEjWQaUERIYnh0M ` ׉	 7cassandra://6xPRnHzHcetL9vlJdiJPI55DTKBfDcG-3cJqIsOBlx4A~`S׉	 7cassandra://Eh_BBYeK4QmzFtc7vnOOCmeRHpvvsHwTSVg1xIL1HcE`̵ ׉	 7cassandra://jx_JMycbjT3Xd80byu_BQHTc6hAzNivThQpmZMZIuQ4aN͠Z^	'T׉E gHeb je een neus
voor techniek en hou
je ervan om dingen
uit te pluizen? Dan
k kies je PIE!
ies je PIE!
׉	 7cassandra://T8vXBmN9WyaIxSGr4byeTd7wjcfWl5t6nOls9SDgKTE&e`̵ Z^	'T׉EPRODUCEREN, INSTALLEREN & ENERGIE (PIE)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor alle
leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma Produceren,
Installeren & Energie wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde
profi elvakken en je kiest vier keuzevakken. De docenten van PIE en jouw mentor
helpen je bij het maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Ontwerpen en maken
Bij ‘Ontwerpen en maken’ leer je onder andere tekening
lezen, met behulp van een computer tekenen (2D en 3D
CAD-tekenen) en de beginselen van elektrotechniek. Je
gaat een zelf ontworpen product en een zelf ontworpen
schakeling maken. Je leert de onderdelen uit het
ontwerp samen te stellen, te monteren en aan te sluiten.
Ook voer je handmatige, machinale en automatische
bewerkingen uit aan metalen en kunststoff en.
2. Bewerken en verbinden van materialen
Hier leer je van een driedimensionaal product een
uitslag maken en de basiskennis van lassen. Je gaat
plaatstaal bewerken en verbinden, bijvoorbeeld
door te lassen. Het is belangrijk om met de juiste
gereedschappen te werken; denk daarbij aan een
draaimachine of een boormachine. Ook ga je bezig met
het maken van diverse metaalproducten. Je leert hoe je
producten kunt maken door het vervormen en scheiden
van materialen door middel van knippen, buigen en
zwenkbuigen. Bovendien ga je aan de hand van een
werktekening plaat- en profi elmaterialen met elkaar
verbinden.
3. Besturen en automatiseren
Bij ‘Besturen en automatiseren’ staan elektrische
principes centraal, zoals stroom, spanning, weerstand en
vermogen (wet van Ohm), elektro schakelingen, relais en
sensoren. Energie heeft veel te maken met elektriciteit.
Dat is het werk van een elektricien. Die brengt
elektrische bedrading aan, sluit elektrische apparaten
aan en verhelpt stroomstoringen. Tijdens de lessen
ga je met behulp van een schema en tekeningen een
besturingsinstallatie, een regelsysteem en een domoticainstallatie
opbouwen.
4. Installeren en monteren
Hoe je installatie(werk)- en elektrische tekeningen
en schema’s kunt lezen, leer je bij ‘Installeren en
monteren’. Ook maak je kennis met de gebruikte
materialen. Installeren is het werk van een loodgieter.
Hij of zij legt sanitaire installaties aan, bijvoorbeeld een
wastafel of toilet. Een loodgieter spoort ook storingen
op, zoals verstoppingen of lekkages. Op basis van een
werktekening ga je aan de slag met de aanleg van een
sanitaire installatie en een elektrische huisinstallatie.
Met het profi elvak Produceren, Installeren & Energie
zijn er veel keuzemogelijkheden en kun je vele kanten
op. Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op de
volgende pagina’s ->
Je kiest voor PIE als je…
• geïnteresseerd bent in techniek en ICT
• graag met je handen werkt
• je goed kunt concentreren
• geduldig bent
• het niet erg vindt om vuile handen te
krijgen
• geen onnodige risico’s neemt
• zelfstandig én samen kunt werken
• van afwisseling houdt
35
׉	 7cassandra://Eh_BBYeK4QmzFtc7vnOOCmeRHpvvsHwTSVg1xIL1HcE`̵ Z^	'T΁Z^	'T́{בCט   {u׉׉	 7cassandra://zClyIg0SnDZ_qkAkX3QfW4kW42BJU9AMKAZJjoBjO68 7`׉	 7cassandra://a5UYj6SzWApEblZjN8p1LI_QfujSanhMmCl0vxsEeCYC*`S׉	 7cassandra://jES-sMWHFRoIJw3x3HJvgIGYWpJuQuuQG4TAeZcKc3I`̵ ׉	 7cassandra://ke9BTcvLJA3gRsf3LjRK73hXFYNxQ0Q7E9v0B9a-Ze0 5̾͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://cSJCmAyMr9kysYT3BKOoRFO_8vD848N3ERQWo5Dz1KI E`׉	 7cassandra://u_J1_N_dgZtROH1ausc7meizMRmXw443Nbunqj0UGYsJ`S׉	 7cassandra://wkg-B4xHAp6XHwCO92m1hoNrepn47FIhY8vddpLgazE`̵ ׉	 7cassandra://9UvKXQ4Iuw3-u4S6sLo_4Qz7DPvOkva0m-CijNZ6zHc av͠Z^	'T׉E^Uitstroomprofi el: Produceren, Installeren & Energie (PIE)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Praktisch booglassen
Om te kunnen lassen moet je een aantal dingen voorbereiden, zoals informatie
verzamelen en zorgen voor de juiste gereedschappen en veiligheidsmiddelen.
Bij het keuzevak Praktisch booglassen leer je hoe je de
lasmachine moet instellen en bedienen, maar ook hoe
je lasnaden van lasverbindingen moet voorbereiden.
Tijdens de lessen ga je materialen verbinden aan de
hand van een werktekening en volgens de gestelde
eisen. Je meet de door jou gemaakte producten op en
controleert deze.
36
׉	 7cassandra://jES-sMWHFRoIJw3x3HJvgIGYWpJuQuuQG4TAeZcKc3I`̵ Z^	'T׉EuUitstroomprofi el: Produceren, Installeren & Energie (PIE)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Verbrandingsmotoren
Je maakt in dit keuzevak kennis met verschillende soorten motoren, zoals
bijvoorbeeld lijnmotoren, v-motoren, trunkzuigmotoren en kruishoofdmotoren.
Je leert de werking van verbrandingsmotoren te
verklaren. Ook de controle en reparatie van de
verschillende brandstofsystemen komen aan bod.
Je controleert de interne en externe koelsystemen
op werking en lekkage en leert hoe je de onderdelen
moet testen en vervangen. Verder leer je de werking
van beveiligingssystemen te controleren, testen en
vervangen.
37
׉	 7cassandra://wkg-B4xHAp6XHwCO92m1hoNrepn47FIhY8vddpLgazE`̵ Z^	'TҁZ^	'Tс{בCט   {u׉׉	 7cassandra://nHkJkseJAF0ey6SvD2BC9zG8mUHmHdVGZSyFiuzilDg h`׉	 7cassandra://N3smKvpqHNbqs1c1OTs38XzpHmBj-XN3-SmZfWtgEEQZK`S׉	 7cassandra://AACvyQ9xfwHVJ3omrGGKvV0YZ_hI_RhOuM1M2o5wYD8 `̵ ׉	 7cassandra://7bLl4sWVwciDP8b3qe2sOLlyfQkFXUu8Bew31gjXjMI 7P͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://Zty6YQlXGXUyZr55pIbMQjvNDpdZrTa3hS8jy0aKWzc N` ׉	 7cassandra://tdQ1Xvxfw9I2ZwBDl-lcjOCS99w0gq_TNzmChNnpr_ER`S׉	 7cassandra://maF0Pb60eU1Qd7rKY-WXFxz2d8HfPDdUMgF_pa09JJg`̵ ׉	 7cassandra://U_r0nIvFFSNkWHfJuQSzn_nzJmXcQ54u5xA03ePC00oAM͠Z^	'T׉EZorg & Welzijn (Z&W)
Wat kun je met Zorg & Welzijn?
We bereiden je in twee jaar voor op het
mbo. Om de juiste keuze te maken voor
je vervolgopleiding maak je kennis met de
verschillende beroepenvelden van Zorg
& Welzijn. Dit leer je tijdens theorie- en
praktijklessen en de stages. De werkvelden
waar je later in terecht kunt, zijn zeer divers:
• zorg
thuiszorg, kraam-, verzorgings-, verpleeghuis
lichamelijk en geestelijk of ziekenhuis,
• welzijn
kinderdagverblijf, buitenschoolse opvang,
buurthuizen, maatschappelijk werk,
basisschool
• assisterende beroepen
dokters-, tandarts-, of apothekersassistent
• uiterlijke verzorging
kap- of schoonheidssalon of
wellnesscentrum
• sport en beweging
sport- of fi tnesscentrum
׉	 7cassandra://AACvyQ9xfwHVJ3omrGGKvV0YZ_hI_RhOuM1M2o5wYD8 `̵ Z^	'T׉EBWil je later een beroep uitoefenen waarin je klaarstaat en zorgt voor een
ander? Kun je goed met mensen opschieten? Vind je het fi jn om iets te
betekenen voor een ander? Wil je mensen verzorgen en begeleiden? Kun je
goed luisteren en je inleven in een ander? Dan is Zorg & Welzijn (Z&W) het
perfecte profi el voor jou.
Bij Zorg & Welzijn werk je voor en met mensen. Soms
verzorg je hun (zieke) lichaam en soms help je mensen
zich beter te voelen als ze problemen hebben. Er zijn
veel mensen die hulp nodig hebben, zoals kinderen,
ouderen, zieken en mensen met een beperking. Je helpt
ze bijvoorbeeld met het verzorgen van hun lichaam en
haar, met aankleden en eten. Je leert ook mensen van
allerlei leeftijden te begeleiden, zoals kinderen op school
of ouderen die niet meer zelfstandig kunnen wonen.
Misschien is de grootste uitdaging wel om het iedereen
naar de zin te maken. Dat is niet makkelijk, want
iedereen is verschillend en heeft andere wensen.
Mensen uit andere culturen hebben andere gewoonten
dan wij. Je leert om met al die verschillen rekening te
houden. Als je aanvoelt wat mensen nodig hebben, ben
je voor hen goud waard!
Bij het brede profi el Zorg & Welzijn ontwikkel je allerlei
vaardigheden om na twee jaar goed te kunnen kiezen
welk beroep jou het meest past. Zo leer je veel over
EHBO, haar-, hand- en gezichtsverzorging, het verzorgen
van baby en peuter, het activeren van ouderen, koken,
het organiseren van sportevenementen, gastvrouw- en
gastheerschap en nog veel meer. Ook leer je de theorie
die bij elk onderdeel hoort, zoals: gezonde voeding,
(kinder-)ziekten, communicatie, zorg-op-maat en balie
werkzaamheden. Bovendien werk je veel op de laptop;
ICT-vaardigheden zijn dus ook belangrijk. Kortom: het
profi el Zorg & Welzijn is heel veelzijdig.
Wie ben jij?
Jij staat altijd klaar voor anderen en zorgt graag voor
iemand die dat nodig heeft. Je vindt het belangrijk dat
mensen zich goed voelen, zowel van binnen als van
buiten. Je hebt geduld, kunt goed luisteren en bent een
echte doorzetter. Je vindt het leuk om op te passen of
je oma te helpen met boodschappen doen. Je kunt al
luiers verschonen en een baby de fl es geven, mensen
mooi maken en een beetje koken. Ook vind je het leuk
om verhaaltjes voor te lezen aan kleine kinderen of
samen iets te knutselen.
Wat ga je doen?
Je maakt kennis met de basis van de gezondheidszorg,
het welzijnswerk en de uiterlijke verzorging. Je leert
omgaan met mensen van alle leeftijden: net geboren, jong
en gezond, maar ook oud en lichamelijk of geestelijk ziek
of beperkt. Je ontwikkelt communicatieve en praktische
vaardigheden om de werkzaamheden passend bij deze
beroepsgroepen te kunnen uitvoeren. Je leert ze te
begeleiden en te helpen met aankleden en eten. Maar
ook met het verzorgen van hun lichaam en haar. Jij weet
straks precies wat mensen nodig hebben en hoe jíj ze
kunt helpen. Voor mensen zorgen kan ook betekenen dat
je zorgt dat de dagelijkse dingen in een bedrijf goed lopen.
Je doet dat bijvoorbeeld als conciërge, kantinebeheerder,
receptionist of je gaat aan de slag als onderwijsassistent.
Wat moet je kunnen?
Je bent goed in:
• omgaan met mensen
• luisteren
• netjes werken
Verder:
• help je graag andere mensen
• ben je creatief
• ben je beleefd
• vind je schoonmaken geen probleem
• zie je er verzorgd uit
Je doet in elk geval examen in:
• biologie
• maatschappijkunde
39
׉	 7cassandra://maF0Pb60eU1Qd7rKY-WXFxz2d8HfPDdUMgF_pa09JJg`̵ Z^	'TցZ^	'TՁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://BEu7iSZNAra3VCR-JGUhYdqiSiyeU43vG9TIn8nhUpo A`׉	 7cassandra://jFJD-fjwhqAsdMG101vlGyFSDUIBMn05jiTMljkyXoYdY`S׉	 7cassandra://MR10AZhkI_KOom-Cf3FCU75QoGAkBk9Ngdb1CK2zrEM%`̵ ׉	 7cassandra://pllEkELk1dkwYOi0Cutm1knbOKGxG-CW_CkKfHv87tU 2͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://apbQJO-x7SD6M7vA9ABXU5SwWz1lTg-LGmpKazkoXm0 H` ׉	 7cassandra://lxqe9hc3mVadEJtrS-p8oeTAfp5WbMyU86BaRAX_8ng=e`S׉	 7cassandra://bMw1zOBu29EzTMuB-cGs9hmttyHOd277hiHiKBMirrw`̵ ׉	 7cassandra://OCaPSOLVEEiuCRqphDfIu2Qb7F_XuXRbs3UEx_0_MrEX]͠Z^	'T׉E IZorg & Welzijn is een
brede opleiding met
volop kans
op werk!
Zorg &
ede
׉	 7cassandra://MR10AZhkI_KOom-Cf3FCU75QoGAkBk9Ngdb1CK2zrEM%`̵ Z^	'T׉E
ZORG & WELZIJN (Z&W)
Profi elvakken en keuzevakken
De lessen bestaan uit profi elvakken en keuzevakken. Profi elvakken zijn voor alle
leerlingen een verplicht onderdeel waarin de kern van het programma Zorg &
Welzijn wordt gegeven. Je krijgt te maken met vier vastgestelde profi elvakken en
je kiest vier keuzevakken. De docenten van Z&W en jouw mentor helpen je bij het
maken van een keuze.
PROFIELVAKKEN
1. Mens en gezondheid
Bij ‘Mens en gezondheid’ ga je op zoek naar informatie
over gezonde voeding en voedingsgewoonten en
verwerkt deze. Je leert verbanden te leggen tussen
leefstijl, voedingspatronen, hygiëne, bewegen en
gezondheid. Ook ga je zelf gezonde maaltijden
samenstellen, bereiden en opdienen en leert over de
daarbij behorende gezonde leefstijl. Verder staan lessen
over een verantwoord voedings- en bewegingspatroon
en dagritme op het programma.
2. Mens en omgeving
In veel beroepen ben je het visitekaartje van
de organisatie waarvoor je werkt. Bij ‘Mens en
omgeving’ leer je hoe je representatief optreedt en
help je een verzorgde, schone en veilige leef- en
werkomgeving te creëren. Je moet hierbij denken
aan: receptiewerkzaamheden, textiel verzorgen en het
inrichten van een ruimte. Je ondersteunt bij het kiezen
van aanpassingen en hulpmiddelen, zodat het gebouw
veilig en toegankelijk voor iedereen is. Ook maak je
schoon en voer je onderhoudswerkzaamheden uit.
3. Mens en activiteit
Hoe zorg je er voor dat mensen, jong en oud, in actie
komen? Bij ‘Mens en activiteit’ staat de organisatie en
begeleiding van activiteiten, voor groepen en individuen,
centraal. Hiervoor ga je eerst de wensen en behoeften
van de doelgroep achterhalen. Vervolgens ga je aan de
slag met een plan van aanpak en bedenk je passende
activiteiten. Je leert jouw deelnemers gastvrij te
ontvangen, te motiveren om mee te doen
aan de activiteit en je doet hieraan zelf mee. Je leert op
gestructureerde en consequente wijze iets voordoen en
uitleggen.
4. Mens en zorg
Hierbij staat zorg verlenen aan de ander centraal, zoals
het toepassen van eenvoudige EHBO technieken,
herkennen van ziekteverschijnselen en het ondersteunen
bij persoonlijke verzorging. Je leert hulpbehoeften van
een klant te signaleren, te achterhalen en ernaar te
handelen. Bij EHBO leer je een inschatting te maken van
de ernst van een verwonding en te handelen bij lichte
verwondingen.
Met het profi elvak Zorg & Welzijn zijn er veel
keuze mogelijkheden en kun je vele kanten op.
Twee voorbeelden van keuzevakken zie je op de
volgende pagina’s ->
Je kiest voor Zorg & Welzijn als je…
• graag iets voor een ander wilt betekenen
• goed kunt omgaan met mensen
• verantwoordelijkheid durft te nemen
• goed kunt samenwerken
• goed kunt luisteren
• creatief bent
• goed kunt organiseren
41
׉	 7cassandra://bMw1zOBu29EzTMuB-cGs9hmttyHOd277hiHiKBMirrw`̵ Z^	'TځZ^	'Tف{בCט   {u׉׉	 7cassandra://RkLSPKgre1l_PUbzul0v0mk6S2zdmHP9Uuwyb3Pwwm4 `׉	 7cassandra://wZuzny8obptjpX9aSFt0BzEBSvzD0yKFkVLrly-NnSgFT`S׉	 7cassandra://vfCS5yldilOzLbvc3XKMKPPtZZd5Ws6qDKKII2YxRZc`̵ ׉	 7cassandra://QCR2XXgSUor1wZD9fcDRzAitFLIKpap49fRC9OE8S5E e̖͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://y4DOCPr_mDIjYP5rPYNmKJTzqYMCi4GfbgY6AmxTEow w`׉	 7cassandra://2ioxuC3W_5YgifBa_Rm4DUY86ahZVoPUCEPOqOs4vZIM`S׉	 7cassandra://zPlbaMXcB-ebQemKBv5cP8fcs8X8HMOPwqRKPMyCjyIT`̵ ׉	 7cassandra://8yN9LHejUVY8lxO3MOPtpZqgM6no9FwfKWV_YZEnOEA ]̦͠Z^	'T׉EwUitstroomprofi el: Zorg & Welzijn (Z&W)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Kennismaking met uiterlijke
verzorging
In dit keuzevak leer je hoe je mensen mooier kunt maken met eenvoudige hand-,
haar- en gezichtsbehandelingen.
Hiervoor leer je een klant te ontvangen in een kapsalon
of schoonheidssalon en het bezoek netjes af te ronden.
Je gaat haren wassen en een verzorgend product
aanbrengen, het haar drogen en in model brengen. Je
voert een oppervlaktereiniging uit op de huid van de
klant en brengt een dagcrème en make-up aan. Je leert
nagels vijlen en polijsten, nagelriemen verzorgen en een
handmassage uitvoeren.
42
׉	 7cassandra://vfCS5yldilOzLbvc3XKMKPPtZZd5Ws6qDKKII2YxRZc`̵ Z^	'T׉EUitstroomprofi el: Zorg & Welzijn (Z&W)
Leerweg: vmbo-basis/vmbo-kader
KEUZEVAK:
Welzijn kind en jongere
Vind je het leuk om je bezig te houden met de opvoeding en ontwikkeling
van kinderen en jongeren?
Dan is het keuzevak Welzijn kind en jongere echt
iets voor jou. Je leert de lichamelijke, geestelijke
en sociale ontwikkeling van kinderen en jongeren
kennen. Je gaat kinderen en jongeren ondersteunen
in dagelijkse situaties en helpt hen om zelfstandiger
te worden. Je organiseert een (re)creatieve activiteit
voor kinderen of jongeren en stimuleert en begeleidt
hen. Je leert een dagrapportage te maken volgens een
rapportagesysteem en licht dit mondeling toe.
43
׉	 7cassandra://zPlbaMXcB-ebQemKBv5cP8fcs8X8HMOPwqRKPMyCjyIT`̵ Z^	'TށZ^	'T݁{בCט   {u׉׉	 7cassandra://4xUjw1VRvR3ZEV9OPb7VcnUC7OUpSbKISGjNJyOdK4Y `׉	 7cassandra://UYPCutWHwfdy_lMURmWskgOQk9PT994MRu1WAASXgkwU`S׉	 7cassandra://B0BhprkDlDGbeSLkWuB_2oo6CyoQIIDRLYUFU03mkKc!H`̵ ׉	 7cassandra://W_dYdKUk8AXEGHuiOkM4H08-N0HQkI6Pr5yBY1DcWiA NZ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://X5jP3SMK19NK_FCLKuGX5hE-koBI5Z1ouEzlaHrKJcE b` ׉	 7cassandra://U1_Mp6ZFW2-mLRgehLbX75me0-OmDN1-9ltLTFnYHXc(8`S׉	 7cassandra://UNhsxitFql_gGqY5fZidxjK5jD5q5qQI8ulOMYR2v8MS`̵ ׉	 7cassandra://T4AOYVW3WLgeg-PRKMOEHK4zlMFwoA_I_TiCjy-hk0k0͠Z^	'T׉EKeuzebegeleiding
׉	 7cassandra://B0BhprkDlDGbeSLkWuB_2oo6CyoQIIDRLYUFU03mkKc!H`̵ Z^	'T׉ERTijdens je schooltijd maak je via loopbaanoriëntatie en -begeleiding (LOB)
een aantal keer belangrijke vakkenpakketkeuzes. Daarbij moet je niet alleen
rekening houden met of je bepaalde vakken leuk vindt en er goed in bent,
maar ook met de toelatingseisen van vervolgopleidingen.
Op de Wethouder Beversstraat geven wij
keuzebegeleiding een belangrijke plaats in de
mentorlessen. Zo organiseren we beroepenmarkten
voor leerlingen in de onderbouw en kun je tijdens de
vmbo carrousel een kijkje achter de schermen nemen
bij bedrijven en instellingen in en om Enschede. Voor je
ouders organiseren we ouderavonden over de beroepsen
vakkenpakketkeuze. Ook kunnen jij en jouw ouders
met vragen terecht bij jouw mentor en de decaan.
Daarnaast krijg je het vak loopbaanoriëntatie
en -keuzebegeleiding (LOB). Het doel is niet
dat je een eenmalige keuze maakt, maar dat je
loopbaancompetenties verwerft. Deze competenties
kun je tijdens jouw hele schooltijd - en daarna -
gebruiken om keuzes te maken.
Je gaat onder andere onderzoeken welke baan het
best bij jouw kwaliteiten past en hoe je contacten met
bedrijven en instellingen kunt leggen.
Meer informatie?
Heb je een vraag over de uitstroomprofi elen of wil je
advies over jouw profi elkeuze? Neem dan contact op
met jouw mentor. Of loop eens langs bij onze decaan
Manon Hilverda (kamer A0.16) voor een afspraak.
45
׉	 7cassandra://UNhsxitFql_gGqY5fZidxjK5jD5q5qQI8ulOMYR2v8MS`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://IqxYemtSZD3qr5ygCcj7xE9d339yC4fl2MkaRQrYk-0 ` ׉	 7cassandra://N6lF2uIy2JxDPp_SU2xCV1qvEWksJXIA2UUmuukg-kw3`S׉	 7cassandra://8vk1EO4ij8vnq6Ih7uU4sJSg8Im4DaYqXcWZQTnlWvA`̵ ׉	 7cassandra://ReCjP4bzqmK75Pb8M01J2gwqZsZoom_hjE4mvzhIiIEq ͠Z^	'Tט  {u׉׉	 7cassandra://igmQ9UFTe4SghsKiTA9v2HRQx8ecxh8FZqdiR8_brwc ` ׉	 7cassandra://UZb2hKt1A2oXtD6gPy7Tg4Es1V_wK6Mw0-qngEr0i8I$`S׉	 7cassandra://XVo6HvQVb26eUwr870mNf2vm6kZhP4CEIsFLqK1pT_4`̵ ׉	 7cassandra://ZNpzKAAVpyrxsjOSHrz1QvJIqMZbnJVCiYtlElrQ0fE8 4͠Z^	'TנZ^	'U  9ׁH  mailto:m.hilverda@bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U  4̳9ׁHmailto:j.debree@bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U  ̵9ׁHmailto:r.bijvank@bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U 5)̓9ׁHmailto:oor@bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U  ̤9ׁHmailto:e.kats@bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U
 W̑9ׁHhttp://www.bc-enschede.nlׁׁЈנZ^	'U	 W9ׁH "mailto:beversstraat@bc-enschede.nlׁׁЈ׉EVmbo en doorstroom
Wanneer je jouw vmbo-diploma hebt behaald, kun je jouw vervolgopleiding volgen
op een regionaal opleidingscentrum, een ROC. In Enschede en omgeving is dat
ROC van Twente. Kijk voor meer informatie op www.rocvantwente.nl
Leerlingen die de kaderberoepsgerichte leerweg
(kbl)hebben afgerond, hebben in principe toegang
tot niveau 3 of 4 op het ROC. Leerlingen die de
basisberoepsgerichte leerweg (bbl) hebben gevolgd,
gaan naar niveau 2 op het ROC. Afh ankelijk van de
intake, motivatie en het reken- en taalniveau wordt het
defi nitieve niveau bepaald.
VMBO EN DOORSTROOM MBO EN HBO
Hoe kom je van VMBO, naar MBO, naar HBO?
HBO
opleidingen
Hoger Beroepsonderwijs
Middenkaderopleiding/
Specialistenopleiding
Niveau 4 MBO
Vakopleiding
Niveau 3 MBO
Basisberoepsopleiding
Niveau
2 MBO
Middelbaar Beroepsonderwijs
TL
Theoretische
leerweg (MAVO)
GL
Gemengde
leerweg
KB
Kaderberoepsgerichte
leerweg
VMBO
BB
Basisberoepsgerichte
leerweg
Geen
diploma
Assistenten
opleiding
Niveau 1 MBO
46
׉	 7cassandra://8vk1EO4ij8vnq6Ih7uU4sJSg8Im4DaYqXcWZQTnlWvA`̵ Z^	'T׉EContact
Locatie Wethouder Beversstraat
vmbo-basis en vmbo-kader
Wethouder Beversstraat 195
7543 BK Enschede
Tel. 053 750 47 00
beversstraat@bc-enschede.nl
www.bc-enschede.nl
Dependance Wethouder Beversstraat
Gasfabriekstraat 35
7541 WD Enschede
Tel. 053 750 47 00
Elma Kats
locatiedirecteur
Tel. 06 224 330 56
e-mail: e.kats@bc-enschede.nl
Gerriska Floor-Mulder
afdelingsleider onderbouw
Tel. 06 395 707 21
e-mail: g.fl oor@bc-enschede.nl
Renee Bijvank-Adriaansz
afdelingsleider bovenbouw HBR en Z&W
Tel. 06 810 878 48
e-mail: r.bijvank@bc-enschede.nl
Jeanette de Bree
afdelingsleider bovenbouw E&O, BWI, PIE en MVI
Tel. 06 398 630 47
e-mail: j.debree@bc-enschede.nl
Manon Hilverda
decaan vmbo-basis en vmbo-kader
Tel. (053) 750 47 00
e-mail: m.hilverda@bc-enschede.nl
47
׉	 7cassandra://XVo6HvQVb26eUwr870mNf2vm6kZhP4CEIsFLqK1pT_4`̵ Z^	'TZ^	'T{בCט   {u׉׉	 7cassandra://DWIMq5v-987ngniXGIELkveAzAA7LtEiIRb2POg6dYQ ` ׉	 7cassandra://H8tZRTkvmyqOaD1csHlHECRFh9ssm-65qYUK1MZS1y4J`S׉	 7cassandra://TgAL0CR1P6ERMeVLCHFDt9Ce94OW7u5nzq_m9sm3RtY
`̵ ׉	 7cassandra://U5desKC7R6o1YtbttXFvndGcWj4_6MioUb6nDjCotJ0)͠Z^	'T׉E wColofon
Redactie - Bonhoeff er College
Fotografi e - Marty van Dijken
Vormgeving - Digidee
© Bonhoeff er College 2018
׉	 7cassandra://TgAL0CR1P6ERMeVLCHFDt9Ce94OW7u5nzq_m9sm3RtY
`̵ Z^	'T׈EZ^	'TZ^	'T{)Welk profiel past bij jou? Dit boekje is bedoeld om je meer te vertellen over
de verschillende uitstroomprofielen op de Wethouder Beversstraat (vmbo-basis/kader). Zodat je straks een profiel kunt kiezen dat helemaal bij jou past. Natuurlijk helpen wij jou daar bij.Z^	& pø