׉?ׁB!בCט  {u׉׉	 7cassandra://sNghEkRTVLpsvBvqa9ho5e3FKPJDDN7CjZtOxiISPag &`׉	 7cassandra://4R2AU4TrN_y-Ud_chjA0fn_vLQ4pcR6Dptah457j6oAs`S׉	 7cassandra://tnWd7nEo4Ji5cZ_tjivfnE9fVs-MfmIxLqqxe4Mm1h0"`̵ ׉	 7cassandra://Dj-o_Nt3_m_thXzfVVxxQfR3q1IOEqRo6rOxiHgv0TI͆
:͠Z0վW:5נZ0սW:1 2ف9׉H khttp://www.kabinetsformatie2017.nl/documenten/publicaties/2017/10/10/regeerakkoord-vertrouwen-in-de-toekomsGׁׁrנZ0սW:2 '\9׉H khttp://www.kabinetsformatie2017.nl/documenten/publicaties/2017/10/10/regeerakkoord-vertrouwen-in-de-toekomsGׁׁrנZ0սW:3 Z9׉H dhttps://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2017/11/28/staatssecretaris-blokhuis-vws-start-gespreksrGׁׁrנZ0սW:4 '%q9׉H dhttps://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2017/11/28/staatssecretaris-blokhuis-vws-start-gespreksrGׁׁrנZ0վW:] Z9ׁH Ghttps://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2017/11/28/staatssecretarisׁׁЈנZ0վW:\ 29ׁH #http://www.kabinetsformatie2017.nl/ׁׁЈ׈EZ0վW:6׉E=JAARGANG 11 | NUMMER 4 | DECEMBER 2017
Nieuwsbrief Openbare Gezondheidszorg
De gezamenlijke lobby van een groot aantal organisaties,
waaronder GGD GHOR Nederland, om preventie nadrukkelijk
op te nemen in het Regeerakkoord is overtuigend
geweest. In het Regeerakkoord van het nieuwe kabinet,
getiteld “Vertrouwen in de toekomst”, heeft preventie en
gezondheidsbevordering een nadrukkelijke plaats gekregen
en hiervoor worden ook financiële middelen vrijgemaakt.
Staatssecretaris Paul Blokhuis van VWS is op 29 november
gestart met een serie rondetafelgesprekken over een
Nationaal Preventieakkoord. Een groot aantal organisaties
is uitgenodigd door de staatssecretaris
om gezamenlijk de
ambities te verkennen van het
Nationaal Preventieakkoord en te
bespreken hoe betrokken partijen
daarmee in de praktijk aan de
slag kunnen gaan. Daarbij zijn
ook de GGD’en vertegenwoordigd.
GGD Zaanstreek­Waterland ondersteunt
van harte het Nationaal
Preventieakkoord, omdat preventie
bewezen effectief is en dus werkt
om burgers gezond te houden.
FOTO: © MONIQUE KOOIJMANS
In deze nieuwsbrief vindt u inspirerende voorbeelden op
het gebied van preventie. Voorbeelden die laten zien hoe
de GGD bezig is met onderzoek, praktijktesten, scholing
en het implementeren van succesvolle interventies.
Zoals de nieuwe beweegrichtlijn die is gericht op het
beperken van het risico op chronische ziekten. De nieuwe
beweegrichtlijn adviseert voor volwassenen wekelijks
minimaal 2,5 uur intensief bewegen en dagelijks
minimaal één uur voor kinderen. De GGD werkt samen
met gemeenten en belangrijke partners, zoals scholen,
om zoveel mogelijk inwoners van Zaanstreek­Waterland
hierin te ondersteunen.
Van de gelegenheid maak ik ook graag gebruik om
gemeenten en samenwerkingspartners hartelijk te
bedanken voor het vertrouwen en de nuttige en plezierige
samenwerking in 2017. Ik wens u allen voor 2018 een
succesvol jaar waarin we elkaar blijven ontmoeten en
onze inzet gezamenlijk richten op gezonde en veilige
burgers in Zaanstreek­Waterland.
Ferdinand Strijthagen
Directeur
GGD ontvangt subsidie voor onderzoek naar
vaccinatieweigering
De dalende vaccinatiegraad onder kinderen en jongeren
in de gemeente Edam-Volendam is al jaren een toenemende
zorg. Om beter inzicht te krijgen waarom
ouders en jongeren vaccinaties weigeren, heeft de GGD
een onderzoeksvoorstel ingediend bij de academische
werkplaats publieke gezondheid Sarphati Initiatief.
Binnen deze werkplaats is budget beschikbaar voor het
uitvoeren van kortlopende onderzoeksvoorstellen. Eind
juni heeft de GGD een onderzoeksvoorstel ingediend.
Naast het voorstel van de GGD waren er nog drie
andere onderzoeksvoorstellen in de race. De jury heeft,
Z-Wwweetjes
Het hele regeerakkoord “Vertrouwen in de toekomst” is te vinden op: www.kabinetsformatie2017.nl/
documenten/publicaties/2017/10/10/regeerakkoord-vertrouwen-in-de-toekomst. Een overzicht van
wie uitgenodigd is om plaats te nemen aan de rondetafelgesprekken met de minister van VWS vindt
u hier: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2017/11/28/staatssecretaris-blokhuis-vws-startgespreksrondes-over-nationaal-preventieakkoord
na
beraad, de subsidie toegekend aan onze GGD. Het
onderzoeksvoorstel zal nu verder worden uitgewerkt.
Het onderzoeksvoorstel
Het onderzoeksvoorstel “Motivaties van vaccinatie
weigerende ouders in Volendam” is ontwikkeld door
een jeugdarts van de GGD in samenwerking met het
Team Infectieziektebestrijding. Het is een kwalitatief
onderzoek naar de achtergrond van het weigeren van de
BMR-vaccinatie (bof, mazelen en rodehond). Aanleiding is
de daling van de vaccinatiegraad voor de BMR-vaccinatie
׉	 7cassandra://tnWd7nEo4Ji5cZ_tjivfnE9fVs-MfmIxLqqxe4Mm1h0"`̵ Z0վW:7Z0վW:6{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ghC_M8MAo6LVBcHj98H1UgRLJN-bHlkVu2Qx23wcgXI A`׉	 7cassandra://TkkURYVsYBSUWpRHf03bU-mRWwU766MxOtfXSYMCxsEw/`S׉	 7cassandra://g8uVKTSj4AABU5pfFZPWvj189wQ7jfi2CmPY5vb6pzs#`̵ ׉	 7cassandra://mBn3IsBRZaQv8D5cTkWxUnTrnxvLHfEXaON-kxg0VRY yxt͠Z0վW:?ט  {u׉׉	 7cassandra://dayfAxtK3NKeo_x0tioExza4BmDm9P8G2mfFaptCIDs `׉	 7cassandra://WHRxIWnFg7w-lq4AHkgQ-wFIid2e86NfPaG0XqeGZU0}k`S׉	 7cassandra://cHQkgaJTM-Oot93kJsWZ-ZFCiURP5EZ-RmOzm6fgvhE#^`̵ ׉	 7cassandra://iSTIAYz06C_e6q-eSaUCNQt5dBBactj8Pik3Ekw16UUͱh͠Z0վW:@נZ0վW:8 pf9׉H #mailto:lvolkers%40ggdzw.nl?subject=GׁׁrנZ0վW:9 |z9׉H &mailto:ybarendregt%40ggdzw.nl?subject=GׁׁrנZ0վW:: w9׉H %mailto:mwicherink%40ggdzw.nl?subject=GׁׁrנZ0վW:; y9׉H ]http://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/preventie/beweegricht-lijnen-2017GׁׁrנZ0վW:< 9׉H ]http://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/preventie/beweegricht-lijnen-2017GׁׁrנZ0վW:= %O9׉H ]http://www.gezondheidsraad.nl/nl/taak-werkwijze/werkterrein/preventie/beweegricht-lijnen-2017GׁׁrנZ0վW:> "]9׉H !mailto:aroest%40ggdzw.nl?subject=GׁׁrנZ0վW:_ y9ׁH %http://www.gezondheidsraad.nl/nl/taakׁׁЈנZ0վW:^  c
9ׁHmailto:AROEST@GGDZW.NLׁׁЈ׉Eonder 2-jarigen. Door deze daling is de kans op bijvoorbeeld
een mazelenepidemie sterk verhoogd. Er is veel onduidelijk
over de beweegreden van ouders om hun kind niet te laten
vaccineren. Tijdens het onderzoek wordt er gebruik gemaakt
van semi gestructureerde diepte-interviews. De verwachting
is dat het onderzoek volgend jaar mei is afgerond. Aan de
hand van de uitkomsten kan de GGD bepalen welk vervolg
hieraan dient te worden gegeven.
Het onderzoek naar de weigering van de BMR is een start.
In de loop van volgend jaar hopen we ook onderzoek
te verrichten naar de lage vaccinatiegraad bij de HPVvaccinaties.
CONTACTPERSONEN:
LIESBETH
VOLKERS, TEAMMANAGER TEAM JEUGD, REGIO WATERLAND (LVOLKERS@GGDZW.NL)
YVONNE BARENDREGT, TEAMMANAGER INFECTIEZIEKTEBESTRIJDING (YBARENDREGT@GGDZW.NL)
De Gezonde School-aanpak in ZaanstreekWaterland
ligt op koers
De Gezonde School-aanpak is een landelijk initiatief dat scholen
ondersteunt bij het planmatig werken aan de gezondheid van
leerlingen. Om het onderwijs in Zaanstreek-Waterland te inspireren
een Gezonde School te worden, is op 26 september 2017 een
inspiratiemiddag Gezonde School georganiseerd. De inspiratiemiddag
werd georganiseerd door de GGD samen met de gemeenten
Zaanstad, Wormerland en Oostzaan. De circa 100 (onderwijs)
professionals die deelnamen aan de inspiratiemiddag konden
rekenen op een afwisselend programma van presentaties, interviews,
workshops en een informatiemarkt. Met de Gezonde School-aanpak
kan elke school laagdrempelig werken aan het structureel verbeteren
van de gezondheid van leerlingen. En dat is belangrijk, want gezonde
leerlingen die lekker in hun vel zitten leren en werken beter.
De ambitie is dat alle scholen in Zaanstreek-Waterland op termijn een
Gezonde School zijn. Steeds meer scholen omarmen deze aanpak. Op
Een overzicht van de Gezonde Scholen in
onze regio en meer informatie over de aanpak
en ondersteuningsmogelijkheden staan
op www.gezondeschoolzw.nl.
Z-Wwweetjes
dit moment heeft een derde van de scholen in
de regio al een certificaat of is daar mee bezig:
er zijn 21 Gezonde Scholen en ten minste
26 scholen die er naartoe werken. De GGD
begeleidt en adviseert de scholen hierbij.
De Gezonde School-aanpak gaat uit van
wat de school al doet op het gebied van
gezondheid en bouwt hierop voort. Scholen
kiezen voor één of meerdere thema’s waarop
zij zich specifiek richten in hun aanpak. Dit
kan zijn Welbevinden, Bewegen & sport,
maar bijvoorbeeld ook Relaties & seksualiteit
en Genotmiddelen. Scholen die structureel
werken aan het verbeteren van de gezondheid
op minimaal één van de thema’s kunnen
een vignet Gezonde School aanvragen met
bijbehorend themacertificaat. Scholen
moeten dan binnen een gekozen thema alle
vier de pijlers (gezondheidseducatie, fysieke
en sociale omgeving, signaleren en beleid)
van Gezonde School op orde hebben, om
zich te kunnen profileren als Gezonde School.
De school ontvangt dan een vignet voor dat
thema.
CONTACTPERSOON:
MATHILDE WICHERINK (MWICHERINK@GGDZW.NL)
׉	 7cassandra://g8uVKTSj4AABU5pfFZPWvj189wQ7jfi2CmPY5vb6pzs#`̵ Z0վW:A׉EPraktijktest nieuwe JGZ-richtlijn taalontwikkeling
Van 0 tot 6 jaar is de gevoelige periode voor het leren
van de taal. Een taalontwikkelingsstoornis (TOS) kan veel
impact hebben op het leven van een kind. Kinderen met
TOS hebben een verhoogd risico op sociale, emotionele
en gedragsproblemen. Ook hebben ze een verhoogd
risico op lees- en leerproblemen en worden ze vaker
gepest. Vroege signalering en behandeling van een
taalontwikkelingsstoornis en een taalachterstand op
jonge leeftijd zijn daarom belangrijk. Onderzoek (van
Agt, 2007) wijst uit dat signalering en behandeling van
kinderen met TOS op zeer jonge leeftijd, namelijk vanaf
2 jaar, effectief is. Daarom is een uniforme JGZ-richtlijn
taalontwikkeling in ontwikkeling.
In de regio Zaanstreek-Waterland werken na een pilot
op een aantal CJ(G)-locaties (Centra Jong, voor Jeugd &
Gezin) alle jeugdartsen sinds januari 2016 met de handreiking
‘signalering van taalachterstanden bij jonge
kinderen’. Alle kinderen worden door de jeugdarts
bekeken tijdens het contactmoment 2 jaar aan de hand
van het Van Wiechenschema. Dit is een methode om de
ontwikkeling van een kind kwantitatief in te delen. Er
wordt gescoord op verschillende punten, zoals motoriek
en communicatie. Als kinderen twijfelachtig scoren bij het
Van Wiechenonderzoek (2-3 score) worden ze aangemeld
voor het logopedisch spreekuur op het CJ(G). Tijdens het
logopedisch spreekuur wordt door de preventief werkend
logopedist gekeken of de spraak-taalontwikkeling van
het kind goed verloopt. Indien nodig worden er adviezen
gegeven en/of wordt een kind verwezen voor behandeling
naar een logopedist in de vrije vestiging.
Afgelopen maanden is er door TNO (Nederlandse Organisatie
voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek)
en NSDSK (Nederlandse Stichting voor het Dove
en Slechthorende Kind) hard gewerkt aan een nieuwe
JGZ-richtlijn taalontwikkeling. In de nieuwe richt lijn is
de handreiking opgenomen. Om de kans op succesvolle
invoering van een nieuwe richtlijn te maxi maliseren, dient
de richtlijn in de praktijk van de Jeugdgezondheidszorg
getest te worden op toepas baarheid. Samen met GGD
Drenthe, GGD Limburg-Noord en Stichting Thuiszorg
en Maatschappelijk Rivieren land doet GGD ZaanstreekWaterland
mee aan deze praktijktest.
Een praktijktest binnen de Jeugdgezondheidszorg draagt
bij aan de kwaliteit van de richtlijn. De test moet de
belemmerende/bevorderende factoren in beeld brengen.
Denk hierbij aan inhoud, vormgeving, welke instructie
is nodig en wat zijn de randvoorwaarden voor landelijke
implementatie. De looptijd van de praktijktest is van 1
oktober t/m half december 2017.
CONTACTPERSOON
ASTRID ROEST (AROEST@GGDZW.NL)
Bewegen stimuleren doe je samen!
De Gezondheidsraad presenteerde in augustus een
nieuwe beweegrichtlijn om het risico op chronische
ziekten te beperken: wekelijks minimaal 2,5 uur intensief
bewegen voor volwassenen en dagelijks minimaal
één uur voor kinderen. Daarnaast botversterkende
en spierversterkende activiteiten doen en niet teveel
stilzitten. Hoe implementeert de GGD deze norm?
Voldoende sporten en bewegen heeft onder andere
een positief effect op onze lichamelijke functies, zoals
fysiek functioneren, energie en pijn. Ook heeft het een
positief effect op het mentaal welbevinden van mensen,
waaronder eigenwaarde en veerkracht. Daarnaast zorgt
sporten dat de kwaliteit van leven (genieten, levenslust
hebben) verbetert en draagt het bij aan sociaalmaatschappelijk
participeren; als je in groepsverband
sport, kun je sociale contacten aangaan.
Voldoende bewegen begint met plezier in bewegen.
Tegelijk moet de omgeving zo zijn ingericht dat deze
uitnodigt tot bewegen. Daarom zet de GGD zich in voor
een beweegvriendelijke inrichting van de wijk en een
passend sport- en beweegaanbod voor alle doelgroepen in
de regio. Samen met gemeenten en partners uit de wijk,
zoals het onderwijs, sociale wijkteams, zorgprofessionals
Z-Wwweetjes
De Beweegnorm bestond sinds 1998. Inmiddels zijn
er veel nieuwe inzichten in hoeveel beweging nou
precies goed voor je is. Experts hebben dat nu verwerkt
in de nieuwe beweegrichtlijnen, de vervanger
van de beweegnorm. De nieuwe beweegrichtlijn
is te vinden op www.gezondheidsraad.nl/nl/taakwerkwijze/werkterrein/preventie/beweegrichtlijnen-2017
׉	 7cassandra://cHQkgaJTM-Oot93kJsWZ-ZFCiURP5EZ-RmOzm6fgvhE#^`̵ Z0վW:BZ0վW:A{בCט   {u׉׉	 7cassandra://i5QdMXor3D3r0kLBskmc7XgtWSK9_J7YwbgzZTtJVRA 1`׉	 7cassandra://QkOykBRX9K1Ug1-aVWUoALCf7UAPK4qZLRAJWLtbhVkz]`S׉	 7cassandra://2OddjSqyI8BNhKgAKY3eWR_CjLC9cMJ6SkvpmAdNxds"`̵ ׉	 7cassandra://OROU6xcxVCLK4_O7Qf-8ehg8j91_XKO0ZAewn9-pKlQ 
|͠Z0վW:HנZ0վW:C ho9׉H Rmailto:info%40ggdzw.nl?subject=Redactie%20Nieuwsbrief%20Openbare%20GezondheidszorgGׁׁrנZ0վW:D o9׉H Rmailto:info%40ggdzw.nl?subject=Redactie%20Nieuwsbrief%20Openbare%20GezondheidszorgGׁׁrנZ0վW:E ȁ̾9׉Hhttp://www.30dagengezonder.nlGׁׁrנZ0վW:F ̅9׉H 'mailto:avandervoort%40ggdzw.nl?subject=GׁׁrנZ0վW:G a́Z9׉H !mailto:irutte%40ggdzw.nl?subject=Gׁׁr׉E• Jongeren Op Gezond Gewicht (JOGG)-Zaanstad en
Purmerend stimuleren scholen om ‘The Daily Mile’ uit
te voeren: leerlingen lopen dagelijks met z’n allen een
kwartiertje (hard).
• Het team Gezondheidsbevordering begeleidt scholen
om Gezonde School te worden.
en buurtsportcoaches, stimuleert de GGD de inzet
van – veelal gratis – erkende interventies. Een aantal
voorbeelden:
• In Zaanstad worden gezondheidsnetwerken van professio
nals opgezet die onderling naar elkaar verwijzen. De
GGD informeert hen over de nieuwe beweegrichtlijnen.
• De Jeugdgezondheidszorg volgt de motorische ontwikke
ling van kinderen en maakt ouders bewust van het
belang van bewegen. Zij wijzen de ouders bijvoorbeeld
op het aanbod van de lokale sportbedrijven.
• JOGG-Zaanstad en partner Wessanen (bekend van het
merk Zonnatura), creëren samen op een lagere school
in Zaanstad een moestuin en speelplein dat uitdaagt te
bewegen.
• Straathoekwerkers van de GGD organiseren samen met
buurtsportcoaches en bewoners sportieve activiteiten
in de wijk.
• De GGD adviseert gemeenten hoe zij de Omgevingswet
kunnen gebruiken om een beweegvriendelijke
omgeving te creëren.
CONTACTPERSOON:
ANNEMARIE VAN DER VOORT (AVANDERVOORT@GGDZW.NL)
Samen op weg naar een rookvrije generatie
GGD Zaanstreek-Waterland is op verschillende fronten
bezig met een rookvrije generatie. In de vorige nieuwsbrief
kon u meer lezen over rookvrije schoolpleinen. In deze
editie komen de thema’s Rookvrij zwanger en Rookvrij
opgroeien van de jeugd aan de orde. Een voorbeeld
daarvan is PROMISE.
PROMISE
Zaanstreek-Waterland is een van de drie pilotlocaties
van het project PROMISE, een initiatief van het
Longfonds, het Trimbos-instituut en Pharos. PROMISE
test nieuwe manieren om vrouwen te helpen rookvrij
zwanger te zijn én te blijven na de zwangerschap.
Hierin wordt samengewerkt met de kraamzorg en de
Jeugdgezondheidszorg (JGZ). Onze jeugdartsen en
-verpleegkundigen zijn geschoold op dit onderwerp.
Hierdoor kunnen zij ouders nu nog beter begeleiden bij
het blijvend stoppen met roken en het voorkomen van
terugval. De scholing daarvan was gericht op kennis over
het roken en rookgedrag, motiverende gespreksvoering
en verspreiding van promotiemateriaal.
Colofon
Adresgegevens
GGD Zaanstreek-Waterland
Postbus 2056, 1500 GB Zaandam
Tel. (0900) 254 54 54
Fax. (075) 616 30 16
Redactie
Sevgi Extra
Ghislaine van Nooijen Kooij
Janneke van der Made
Diana Nierop
Voor opmerkingen en vragen
over de nieuwsbrief kunt u
mailen naar info@ggdzw.nl
o.v.v. Redactie Nieuwsbrief
Openbare Gezondheidszorg.
Volg ons ook op Twitter
via @GGDZW
Ontwerp en drukwerk
Aranea Grafimedia, Zaandam
www.ggdzw.nl
In maart 2018 start GGD Zaanstreek-Waterland,
in samenwerking met GGD Gooi en Vechtstreek,
GGD Hollands Noorden en GGD Flevoland met de
actie 30dagengezonder. Het doel van de actie is
zoveel mogelijk mensen uitdagen om mee te doen
met de actie 30dagengezonder. Door deelname
kun je (ongezond) gewoontegedrag doorbreken
of experimenteren met gezonder gedrag. Op
www.30dagengezonder.nl staan suggesties en kunnen
inwoners zich online aanmelden.
Z-Wwweetjes
GGD Zaanstreek-Waterland is ambassadeur van de
Rookvrije Generatie. Zo zal er blijvend aandacht zijn voor
een rookvrije toekomst en een rookvrije zorginstelling.
CONTACTPERSOON:
IRENE RUTTE-REMKES (IRUTTE@GGDZW.NL)
De nieuwsbrief wordt verspreid onder
bestuurders van GGD ZaanstreekWaterland
en tevens onder ambtenaren,
raadsleden, zorg- en welzijnsinstellingen in
de regio Zaanstreek-Waterland en GGD’en
van buiten de regio. De nieuwsbrief is ook
beschikbaar op www.ggdzw.nl.
Mocht u geen prijs stellen op het
ontvangen van de nieuwsbrief dan kunt
u zich afmelden via info@ggdzw.nl
o.v.v. Redactie Nieuwsbrief Openbare
Gezondheidszorg.
׉	 7cassandra://2OddjSqyI8BNhKgAKY3eWR_CjLC9cMJ6SkvpmAdNxds"`̵ Z0վW:I׈EZ0վW:JZ0վW:I{)NOG nieuwsbrief 12-2017Z0ջ& p]