׉?ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://1NBx-t7Kv0gEOvlAKSecfhJ6kj7pKPk7devc1FrUebk /`׉	 7cassandra://oZDFmJC5WsEfgioeaAUM8pIi0nYPgkh_Kg09tIHA_Y8͈Z`S׉	 7cassandra://JWgJPnCr5GQ54LxroN1SS--MBMq_hK2OQhDB3rqCzo0/`̵ ׉	 7cassandra://8g2qnzfjZJFM8lYYV1VXe32FpPs3g6rpGZzWm4N5CcU )͠ay=!X?ט   {u׈   frJ  נay=!XB 7R 9ׁHhttp://vvgpgb.nlׁׁЈ׈Eay=!X׉EExPress
Magazine voor gepensioneerden van VVG-PGB
6e jaargang nr. 3
In dit nummer:
Terugblik op de
ledenvergadering
Op woensdag 13 oktober hield de vereniging voor
het eerst sinds corona weer eens een algemene
ledenvergadering.
Daarop blikken we uitgebreid terug, onder meer me
artikelen gewijd aan de bijdragen van gastsprekers
John Kerstens
en Ronald
Heijn.
Op deze
voorpagina
alvast een
collage van
tijdens de
ALV
gemaakte
foto's.
november 2021
Dit is een uitgave van
Meer
foto's op
vvgpgb.nl
׉	 7cassandra://JWgJPnCr5GQ54LxroN1SS--MBMq_hK2OQhDB3rqCzo0/`̵ ay=!Xay=!X{בCט   {u׉׉	 7cassandra://_AfqrVFcO6J8C6Ks-QP6yKFUnmopSNh_vcA_9Ml4eXY ^`׉	 7cassandra://dsDZ4J592-IiFGT9vXkWy2l9iwVoetSv0iZ6cmM8nXwͻ`׉	 7cassandra://HzG_f9NUtIeOBFwqaygPaqvxEailmKoHC96zdkyKTto=7`j ׉	 7cassandra://uLwOkDdl-bvstzieGSi9dxdIQuf838M3vxGczECwNKo J͠	ay=!XCנay=!XE m̇9ׁHmailto:redactie@vvgpgb.nlׁׁЈ׉EIn dit nummer
1
Collage foto's
van de ledenvergadering
2-3 Voorzitters dik tevreden
4-5
10-11 Voorzitter nieuwe stijl:
Ernst Taris
12-13 Een motortje gaat eruit
14-15 Koopkracht verder onder druk
16-17 Als meccano je hobby is
18-19 Vliegende start PensioenTrefpunt
20-21 Leden hebben veel te vragen
22-23 Nieuwe werkgroep ziet het licht
24-25 Een leven lang
maatschappelijk betrokken
26-27 VO in tijden van verandering
28-29 De man en zijn fiets
30-31 Indexatie blijft heikel punt
Contributie gaat niet omhoog
6-7 De gastsprekers van de ALV
8-9
Thuis meedoen ging best
VVG-PGB
groeit en bloeit
De foto's van de ALV zijn gemaakt door
Marnix Schmidt
cOlOFON
ExPress is een uitgave van
VVG-PGB. 6e jaargang nummer 2
Redactie: Theo Leoné, Ruud Peys,
Tonnie Klein Hemmink,
Jos van Rijsingen en
Nicoline Maarschalk Meijer
Eindredactie: Geer Meershoek en
Piet Oosthoek
Vormgeving en DTP: Hans Brand
Druk: Drukkerij Tuijtel
Oplage: 18.500 stuks
Reacties kunt u sturen naar:
redactie@vvgpgb.nl
2
Jos gaat....
Met trots kijk ik terug op een
geslaagde ledenvergadering,
woensdag 13 oktober in
Amersfoort. Voor de eerste keer
hebben we er een combinatie
van weten te maken: live in De
Eenhoorn en digitaal vanuit
diverse plaatsen in het land. Ik
verwacht dat deze aanpak een
blijvertje is.
We hebben de nodige
bestuurswisselingen verwerkt.
Heel veel dank aan de vertrekkers
(Geer Meershoek, Henk van
der Rijst en Piet Rietkerk),
een hartelijk welkom aan de
nieuwkomers (Ernst Taris, Marco
van den Berg, Piet Oosthoek en
Fieneke van den Brink). De
‘nieuwelingen’ hebben zich al
uitgebreid kunnen inwerken,
dus er staat een team dat direct
voluit aan de slag kan.
De VVG-PGB groeit en bloeit
(al meer dan 14.000 leden!)
en we hebben tijdens de
jaarvergadering enkele
initiatieven gelanceerd,
namelijk een PensioenTrefpunt
als ontmoetingsplatform
voor onze leden en een
Pensioenwerkgroep om
ons bestuur en andere
vertegenwoordigers binnen
PGB van goede informatie en
adviezen te voorzien. Zoals
zichtbaar was in Amersfoort
׉	 7cassandra://HzG_f9NUtIeOBFwqaygPaqvxEailmKoHC96zdkyKTto=7`j ay=!X׉Eheeft de VVG een goede band
opgebouwd met Pensioenfonds
PGB maar ook met de Koepel
Gepensioneerden die in Den Haag
opkomt voor onze belangen.
Ik heb de voorzittershamer
neergelegd, maar blijf binnen het
bestuur actief in een andere rol.
Ik verwacht dat dit ook zichtbaar
zal zijn in de vele mooie ExPressen
die nog gaan komen. Bij deze geef
ik het stokje graag over aan Ernst
Taris.
...en Ernst komt
Ik wil mijn eerste voorwoord
op dezelfde manier beginnen
als Jos. Ook ik kijk namelijk
met veel trots terug op een
geslaagde ledenvergadering en
ook ik spreek mijn dank uit aan de
vertrekkende leden Geer, Henk en
Piet voor al dat werk dat ze voor
de vereniging gedaan hebben.
Daarbij realiseer ik me ook gelijk
dat de lat voor ons bestuur hoog
ligt. Niet alleen hebben we een
groeiende verenging om trots
op te zijn, met veel betrokken
leden, maar daarmee zijn we ook
een vereniging die aan het begin
van een volgende uitdagende
fase staat. Een vereniging met
de ambitie om de stem van zijn
leden nog duidelijker door te laten
klinken in de discussies over onze
pensioenen die in de komende tijd
gevoerd moeten gaan worden.
Zoals ik bij mijn introductie al
aangaf kunnen wij als bestuur
geen succes garanderen. Wij
kunnen alleen garanderen dat
wij onze uiterste best zullen doen
om het geluid van onze leden luid
en duidelijk voor het voetlicht
te brengen. Dat kunnen we niet
alleen, dat kunnen we alleen
met de steun van onze leden.
Met trots neem ik het stokje van
Jos over en met dankbaarheid
heb ik het applaus van de leden
ontvangen bij mijn benoeming. Op
de weg naar huis, terugdenkend
aan de ledenvergadering,
realiseerde ik mij dit allemaal
en dacht letterlijk even: En nou
waarmaken!
3
ay=!X ay=!X{בCט   {u׉׉	 7cassandra://gUkzkx-btK5Z97tIi_3_kIEPYbvTd9BcnQxir2_VBds u`׉	 7cassandra://v11DgFNcttKcffIC0yswE7O_Pk3Jk2HNHLUy544-CXw)`׉	 7cassandra://RFBD1p4_NH1CEfyLpDH5Vsv4teQkL1C8X564O9QOuYoE`j ׉	 7cassandra://o8UDVVjkulx5Gk0KPwqtzUVaazJY5ibp953Y6xkyMlQ Bju.͠	ay=!XF׉EALV als vanouds maar
net even anders dan anders
De locatie was vertrouwd, De
Eenhoorn in Amersfoort. De
datum was later dan anders, 13
oktober, vanwege de eerder dit
jaar geldende coronabeperkingen.
De opkomst was met 260
leden boven verwachting. Een
aantal van hen gaf dit keer de
voorkeur aan de auto, maar een
meerderheid kwam toch met de
trein. De sfeer was geanimeerd,
met – zoals gebruikelijk – vooraf
een verzorgde lunch waar velen
gebruik van maakten om oudcollega’s
en vaak ook hun partner
weer eens te ontmoeten of de
informatiemarkt te bezoeken.
Kortom, de VVG-PGB kan
terugzien op een geslaagde maar
bovenal interessante Algemene
ledenvergadering.
4
Een paar zaken waren anders, weer
vanwege de nog altijd heersende
gezondheidscrisis. Bij binnenkomst
was er de QR-check waar iedereen
haast ‘automatisch’ aan meewerkte.
Daarnaast konden leden behalve
‘fysiek’ dit keer de ALV ook via
een livestream bijwonen en ook
meestemmen. Van die mogelijkheid
werd door minstens 75 mensen
gebruik gemaakt. “Een combinatie van
leden in de zaal en leden online, daar
moet ik even aan wennen. Ik hoop
dat de leden die ons thuis volgen het
gevoel krijgen dat ze er toch bij horen”,
aldus voorzitter Jos van Rijsingen in
zijn welkomstwoord. Hij hield verder
zijn commentaar op de actuele
pensioensituatie kort: “Als ik er toch
één ding over wil zeggen: ik behoor tot
de school die vindt dat een iets hogere
rekenrente ook in de overgangssituatie
Aftredend penningmeester
Piet Rietkerk kon vanwege
gezondheidsredenen niet zelf
de toelichting op de door hem
opgestelde cijfers verzorgen.
Bestuurslid Thijs Reuder nam zijn
taak over.
naar het nieuwe pensioenstelsel goed
zou kunnen helpen om een aantal
problemen op te lossen.’’
Laatste keer
Van Rijsingen liet tegelijkertijd ook
weten ‘dat ik vermoedelijk nog
maar een half uurtje voorzitter zal
zijn’. Hij heeft die rol opgegeven
omdat hij een jaar of twee geleden
tevens voorzitter is geworden van
het Verantwoordingsorgaan van
Pensioenfonds PGB. “Dat zijn niet
alleen twee drukke functies, maar die
verschillende petten kunnen soms met
elkaar in conflict komen. We zijn er
echter in geslaagd met Ernst Taris een
uitstekende opvolger te vinden.” Taris
׉	 7cassandra://RFBD1p4_NH1CEfyLpDH5Vsv4teQkL1C8X564O9QOuYoE`j ay=!X!׉Ezelf werd, na een korte introductie,
met applaus bij acclamatie gekozen,
zowel door de leden in de zaal als
door de online-aanwezigen (zie een
interview elders in dit nummer).
Van Rijsingen zelf blijft wel als vicevoorzitter
in functie waardoor het
bestuur van zijn diepgaande kennis
van het pensioendossier gebruik kan
blijven maken.
In het bestuur van de Vereniging
is er nog een aantal mutaties.
Drie bestuursleden traden af.
Penningmeester Piet Rietkerk, die de
cijfers over 2021 en de begroting voor
2022 nog grotendeels heeft opgesteld,
moest wegens ziekte zijn belangrijke
taak opgeven. Hij ontving de met
applaus onderstreepte grote dank
voor het vele werk en de inzet voor de
vereniging. Geer Meershoek, die als
verantwoordelijke voor communicatie
de grondlegger is geweest voor
magazine ExPress maar ook vele
andere activiteiten voor de VVG op
haar naam heeft staan, besloot om
daarmee te stoppen (zie een interview
elders in dit nummer). Ook tweede
voorzitter Henk van der Rijst, die in
het bestuur verantwoordelijk was
voor organisatiezaken en tevens de
VVG vertegenwoordigde in de Koepel
Gepensioneerden, stelde zich niet
meer herkiesbaar.
Het bestuur kon voor al die vacatures
geschikte kandidaten vinden. Van
Rijsingen: “Dat zijn vaak mensen met
wie we al langer in bepaalde rollen
samenwerken. We willen er zeker van
zijn dat ze het bestuurswerk voor onze
VVG zelf leuk vinden en dat ze ook
goed in ons team passen.” Tot nieuwe
bestuursleden werden gekozen Marco
van den Berg, Fieneke van den Brink en
Piet Oosthoek. In het bestuur worden
ze resp. penningmeester, bestuurslid
pensioenzaken en bestuurslid
communicatie. Het nieuwe bestuur
heeft inmiddels onder leiding van
voorzitter Taris een eerste – lange –
vergadering gehouden om de grote
lijnen voor de toekomst van de VVG uit
te zetten en ook de organisatie daarop
af te stemmen.
Nieuwe werkgroep
Van den Brink kon direct al de nieuwe
Werkgroep Pensioenstelsel en
Hoorrecht introduceren (zie elders
Contributie VVG-PGB wijzigt niet
De contributie voor de VVG-PGB bedraagt ook in 2022 9 euro per lid
per jaar. Dat voorstel van het bestuur is door de AlV goedgekeurd. De
contributie wordt automatisch ingehouden bij de pensioenbetaling door
Pensioenfonds PGB.
De VVG-PGB zal dit en zeker volgend jaar wel de uitgaven verder gaan
opvoeren. “We hebben in de eerste plaats meer uitgegeven aan de
ledenwerving. We hebben begin dit jaar een extra uitgave van ExPress
ook aan de gepensioneerden van de tot PGB toegetreden fondsen AVH en
Reiswerk toegestuurd. Dat heeft inmiddels meer dan duizend nieuwe leden
opgeleverd dus dat geld is goed besteed. Ons ledental is daarmee gestegen
tot rond de 14.000. We verwachten dat we de extra kosten in drie jaar tijd
terugverdienen”, aldus waarnemend penningmeester Thijs Reuder in zijn
toelichting op de cijfers.
De VVG-PGB heeft verder een ambtelijk secretaris aangetrokken, een
Werkgroep Pensioenstelsel en Hoorrecht opgericht en is ook samen met PGB
begonnen met het PensioenTrefpunt. Reuder: “Dat zijn allemaal positieve
ontwikkelingen. Verder zou het kunnen zijn dat de Koepel Gepensioneerden
in actie zal moeten komen als de positie van ons gepensioneerden bij de
invoering van het nieuwe stelsel wordt bedreigd. Daar willen we dan graag
een bijdrage aan kunnen leveren. Ons vermogen staat er goed bij, dus daar
hebben we ook de middelen voor.” (R.P.)
in dit nummer). Het huishoudelijke
gedeelte werd vervolgens afgesloten
met de officiële lancering van het
PensioenTrefpunt, de community
die de VVG in nauwe samenwerking
met Pensioenfonds PGB is gestart als
informatie- en discussieforum voor
de leden. Van Rijsingen moest helaas
constateren dat de grote ballon die
daarvoor was aangevoerd voortijdig
was geploft maar kon met assistentie
van Ine Ooms toch nog voor een
feestelijke aftrap van dit nieuwe
initiatief van de vereniging zorgen.
Ruud Peys
Onderling sociaal contact is een
belangrijk nevenaspect van de ALV.
De lunch is daarvoor een uitgelezen
moment.
Foto's: Marnix Schmidt
5
ay=!X"ay=!X!{בCט   {u׉׉	 7cassandra://QfrWHZXzvZxQpGl2_-HemRn4l-lDAXIdcV-ALAMW3ac `׉	 7cassandra://823dPv8kjqeCEILq8g6CcQXJTWZhzpJbGYqPi39aHaAL`׉	 7cassandra://FXV8fJ3nKajL30x-tel-RLkFMNtS5VJD9eDXd-xcR-wF`j ׉	 7cassandra://16JtR9BMlkXKqtx49a_Najrdy2yutsPSNaHRJU-5Nzc |j͠	ay=!XI׉EJohn Kerstens staat klaar om de druk op te voeren
‘We hebben al iets bereikt,
maar we zijn er nog lang niet’
“Toen het Pensioenakkoord in
2019 werd afgesloten, dachten
aardig wat mensen: klaar,
voer het maar in. Maar bij de
uitwerking moeten nog heel
veel belangrijke knopen worden
doorgehakt. Met name voor de
gepensioneerden! Om er voor te
zorgen dat onze belangen daarbij
niet in het gedrang komen, is druk
van buitenaf noodzakelijk. Dat
doen we dan ook voortdurend als
Koepel Gepensioneerden. Er is de
laatste tijd zeker het één en ander
bereikt, maar we zijn er nog lang
niet.”
Dat hield voorzitter John Kerstens van
die Koepel voor aan de ALV van de
VVG-PGB. De Koepel is een organisatie
van organisaties, met name
verenigingen van gepensioneerden
maar ook andere, die de belangen
van senioren vertegenwoordigt bij de
regering, het parlement en waar het
elders maar nodig mocht zijn. Zo zijn
de seniorenorganisaties gezamenlijk
bij de informateurs geweest om
nadrukkelijk te pleiten voor een
integraal seniorenbeleid inclusief
een woningplan. “Kijk niet
naar senioren door allerlei
verschillende brillen, maar
kom met één duidelijk
plan, is onze boodschap.”
Eerlijke overstap
Het belangrijkste
onderwerp op de
agenda is dezer dagen
ook voor de Koepel
mogelijk, liefst in 2022, al worden
geïndexeerd en niet pas in 2026 of zelfs
2027, als het nieuwe pensioenstelsel
daadwerkelijk in werking moet treden.
Op dat terrein lijkt de regering,
zeker door de druk van de Koepel en
aanverwante organisaties, de laatste
tijd te bewegen.
“Indexatie lijkt
dichterbij te
komen, er wordt
nu gesproken over
2022. Niets is nog
zeker, dus we houden de druk op de
ketel.”
Tweede punt is een eerlijke overstap
en een evenwichtige en rechtvaardige
behandeling van ouderen
en jongeren bij het
‘invaren’. “Bij de
overstap naar dat
nieuwe stelsel moet
rekening worden
gehouden met het
feit dat in pensioenfondsen
veel geld
‘van oud naar jong’ is
gegaan, onder meer
doordat de
"Niet duidelijk is hoe een
eerlijke overstap gaat"
pensioenen al jarenlang niet zijn
verhoogd.” Kerstens: “Ook bij die
eerlijke overstap is nog niet duidelijk
hoe dat precies gedaan moet worden.
Dat ligt bij de pensioenfondsen.”
Verder dringen de organisaties erop
aan om gepensioneerden meer
zeggenschap
te geven in de
aanloop naar het
nieuwe stelsel
maar zeker
ook daarna,
omschreef de Koepel eerder.
Eisen overgenomen
“Die
eisen brengen we uiteraard in bij
het overleg met ministers, vakbonden
en werkgevers (de bedenkers van het
pensioenakkoord) en in contacten met
de media. En we doen dat zeker ook
richting Tweede Kamer. In een klein
pensioendebatje een paar weken terug
leidde dat tot een motie waarin onze
eisen werden overgenomen. Hoewel
maar vijf partijen de moeite namen om
aan dat debat mee te doen, stemde
wel de hele Kamer – op FvD na - vóór
die motie. Een mooi succesje, ook
omdat de motie de minister oproept
seniorenorganisaties serieuzer bij het
pensioenoverleg te betrekken.”
“Ik zei het al: er is meer beweging,
zonder die
onze
voortdurende druk van
kant hadden we dat
niet bereikt. Maar
er moet nog veel
gebeuren, de komende
maanden zijn daar heel
belangrijk in. Daarom voeren
we de druk verder op, niet alleen
de verdere uitwerking en
het zogenaamde invaren
van het pensioenakkoord.
Eerste prioriteit: voor
elkaar krijgen dat de
pensioenen zo snel
6
John Kerstens: ‘...
belangrijke knopen
door te hakken...’
op regering en parlement, ook
in de media zullen jullie meer van
ons zien en horen. En als het ondanks
dat allemaal niets wordt, dan zijn we
bereid om naar de rechter te stappen.
Desnoods naar de Hoge Raad of het
Europese Hof van Justitie. Die dreiging
heeft ook wel resultaat, dus we blijven
onverminderd doorgaan.”
׉	 7cassandra://FXV8fJ3nKajL30x-tel-RLkFMNtS5VJD9eDXd-xcR-wF`j ay=!X#׉E“Toen ons pensioenstelsel zeventig, tachtig jaar
geleden werd opgericht, was de gedachte een
pensioen te bieden voor de paar maanden die
mensen gemiddeld nog te leven hadden na hun
pensionering. De levensverwachting is sindsdien
echter ontzettend gestegen, we moeten nu veel
langer pensioen uitbetalen. Sinds de eeuwwisseling
is de levensverwachting voor mannen weer met
bijna vijf jaar gestegen tot 80,46 jaar en die voor
vrouwen met drie jaar tot 83,56 jaar. In 2035 is naar
verwachting één op de drie inwoners van ons land
een gepensioneerde.
Door die vergrijzing, in combinatie met de lage
rekenrente, zitten we als pensioenfondsen gevangen.
Daarom is het nieuwe pensioenstelsel hard nodig.”
Ronald Heijn ziet ‘heel grote
veranderingen’ komen
‘Vergrijzing maakt
vernieuwing pensioenstelsel urgent’
Ronald Heijn: '...
wettelijke regels
bieden weinig
perspectief...’
Ronald Heijn gaf tijdens de ALV namens
het bestuur van Pensioenfonds PGB
een uitleg over de situatie in de
pensioenwereld. Hij is lid van het
bestuur namens de VVG-PGB en leidt
de werkgroepen relatiemanagement
en klantbediening. “Mijn vader is 91,
hij vertelde me in 2018 dat voor het
eerst zijn vaste lasten hoger waren dan
wat hij aan pensioen ontvangt”, aldus
Heijn. Hij is afkomstig uit de fintech
wereld en voelt zich prima thuis in het
PGB-bestuur: “In de pensioensector
komen veel meer krachten bij elkaar.
We realiseren ons heel goed dat we
het voor de deelnemers moeten doen.
En er is veel te doen, we staan voor
hele grote veranderingen.”
Zestien sectoren
Pensioenfonds PGB is door de
jaren heen sterk gegroeid en omvat
inmiddels zestien vaak uiteenlopende
sectoren – van de agrarische handel
tot de zeevisserij - met samen
430.000 deelnemers en een belegd
vermogen van 35 miljard euro.
Financieel staat PGB er niet slecht
voor. Per 30 september kwam de
beleidsdekkingsgraad, die bepalend
is voor het al dan niet indexeren van
de pensioenen, uit op 107,9 procent.
Dat is echter nog altijd minder dan de
110 procent die de wetgever als grens
stelt om tot indexatie over te mogen
gaan. “De huidige wettelijke regels in
combinatie met de extreem lage rente
bieden weinig perspectief. Het nieuwe
pensioenstelsel en de transitiefase
bieden meer mogelijkheden. Eerder
en mogelijk meer indexeren en
pensioenen die meer meebewegen
met het rendement.”
Uit onderzoek van Pensioenfonds
PGB en andere fondsen blijkt dat de
deelnemers achter de solidariteit
blijven staan maar tegelijk meer
flexibiliteit zouden willen. “Dat is nog
best een puzzel. Wij onderzoeken
daarom nog verder wat onze
deelnemers eigenlijk willen.” Bij die
en de vele andere vragen die naar
voren komen bij het uitvoeren van het
nieuwe stelsel en de pensioenen in
het algemeen, wil PGB de deelnemers
en zeker de gepensioneerden zo
nauw mogelijk betrekken. “We varen
daarbij op een moreel kompas met als
kernwoorden betrokken, authentiek,
helder en samen. Tegelijk willen
we het nieuwe stelsel ook op een
kostenbewuste manier tot uitvoering
brengen. Maar bovenal doen we dat
samen met u.”
PensioenTrefpunt
Wat de gepensioneerden betreft is
de voornaamste partner de VVG-PGB,
benadrukte Heijn graag. Het bestuur
van PGB onderhoudt regelmatig
contact met de bestuurders van
onze vereniging en heeft ook al
uitgebreid kennis gemaakt met de
nieuwe bestuursleden die tijdens
de ALV zijn aangetreden. “Wij willen
kennis delen met het VVG-bestuur en
met uw Werkgroep Pensioenstelsel
en Hoorrecht. Dat doen we via de
websites en tijdens bijeenkomsten.
Ook het nieuwe PensioenTrefpunt,
het online forum voor alle VVG-leden
dat we samen hebben ingesteld, moet
daarbij een belangrijke en interessante
rol spelen. PensioenTrefpunt kan
verbinding leggen en de zichtbaarheid
en betrokkenheid verhogen. Die
community is er voor het delen van
ervaringen en het ondersteunen van
elkaar.”
Ruud Peys
7
ay=!X$ay=!X#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://GTqzwIi6GHm5FkMzHXYeTuiYh1QQC-1LL-qmPjAuwAM }`׉	 7cassandra://kMiYbV4GcSx6q09qnRfZlDn6zZwjfVJp3ZeEmhsqllA`׉	 7cassandra://gnyjqbhrI7GpMr_ZiBkY2AlV9BD2v5JQW3-gcKCvaCEG`j ׉	 7cassandra://fHXqY3RSRSBvyI_i8gPzKDhDOWGLi_1g23mnN0nWze0 n~͠	ay=!XL׉EDigitaal meedoen met ledenvergadering oké
maar net niet hetzelfde
De ALV vanuit een klein
logeer-werkkamertje
Piet Oosthoek, kandidaat-bestuurslid voor de VVG, zou tijdens de AlV op 13
oktober in Amersfoort worden verkozen. Hetgeen ook gebeurde. Uiteraard
was hij vast van plan geweest die AlV bij te wonen, maar een fikse
verkoudheid gooide roet in het eten. Je gaat in deze tijd niet zitten hoesten
en proesten tussen een paar honderd andere bejaarden in een zaaltje. Hij
liet zich dinsdagmiddag 12 oktober bij de GGD testen op corona. En sloot
woensdag 13 oktober, samen met een kleine tachtig andere VVG-leden,
digitaal aan bij de ledenvergadering van de VVG. Ging best goed, al was het
het misschien net niet helemaal.
Eigenlijk kon je erop wachten.
Toch zeker als je vrij weinig digitale
feeling hebt. Zoals ik. Dus daar zit
ik, woensdag 13 oktober tegen half
een, op mijn werkkamertje in Breda
te kijken naar het scherm van mijn
laptopje. Ik zie onze VVG-voorzitter
Jos van Rijsingen praten, maar ik hoor
hem niet. En het beeld is ook niet veel
soeps. Ik zeg al, je kon erop wachten.
Door ervaring wijs geworden heb ik
het 06-nummer van de hulplijn van
tevoren genoteerd. En ook het advies
van die zijde was best voorspelbaar:
zet alles even uit, start je pc opnieuw,
en sluit weer aan bij de vergadering.
En nu het positieve deel: dat lukt
uitstekend. Al zal ook de rest van het
verloop van de jaarvergadering blijken
dat ondanks alle voorbereidingen niet
alles vlekkeloos verloopt. Toch staat
een ding voorop: fantastisch dat je
vanuit je kamertje in
Breda mee kunt doen
aan de bijeenkomst
in Amersfoort, met
stemmingen en al. En
dat er dan wel eens iets hapert, het zij
zo.
een paar verbeterpunten zijn er wel.
In het land
Dat blijkt al precies als ik de
vergadering betreed, een
kwartiertje later dan gepland dus.
Plaatsvervangend penningmeester
Thijs Reuder krijgt net het woord over
de financiën. Hij zegt bijvoorbeeld:
‘U ziet dat de contributie-opbrengst
iets hoger is’. Alleen: wij kunnen niks
zien, de cijfertjes achter hem zijn voor
ons – en ik denk ook in de zaal - klein
en onleesbaar. Eerlijk is eerlijk: we
hadden ook van tevoren kunnen kijken,
de cijfers waren ruim op voorhand
beschikbaar.
Een tweede verbeterpunt betreft het
meestemmen door ‘de mensen in het
land’ zoals Jos de digitale deelnemers
noemt. Dat gaat een paar keer mis,
zowel bij het verlenen van decharge
aan het bestuur als bij het verkiezen
van de nieuwe voorzitter Ernst Taris.
In de chat zie je daarover al wat
opmerkingen komen, maar het wordt
snel opgelost. Ook vanuit Nijmegen,
Breda of het Westland kun je je
instemming betuigen.
"Digitaal meedoen
is goed alternatief"
Om met (dag)voorzitter Jos te spreken:
En waar het vooral
om gaat: ook op mijn
stoeltje in Breda
voel ik mij betrokken
Dit beeld kreeg je thuis af en toe
ook voorgeschoteld: een zaal vol
achterhoofden, en voorzitter Van
Rijsingen aan het woord
8
bij wat zich afspeelt in de Eenhoorn
in Amersfoort. Veel liever was er
ik daar lijfelijk aanwezig geweest –
nu ben ik in het bestuur verkozen
zonder bijvoorbeeld
mijn nieuwe
medebestuurslid Marco
van den Berg ooit te
hebben ontmoet –
maar deze digitale
mogelijkheden vormen
een goed alternatief.
Dit artikel gaat tot nu
toe over het deel voor
de pauze, waarbij vooral
verenigingsformaliteiten
zijn afgewikkeld –
maar waar ook het
PensioenTrefpunt
is gelanceerd, het
platform dat leden
van de VVG in staat
stelt elkaar digitaal
te ontmoeten, en dat
zeker ook openstaat
voor opmerkingen aan
׉	 7cassandra://gnyjqbhrI7GpMr_ZiBkY2AlV9BD2v5JQW3-gcKCvaCEG`j ay=!X%׉Ehet bestuur van de VVG en
ook PGB.
De moeite waard
En ook na de pauze was
mijn ervaring dat het
zeer de moeite waard
was te blijven luisteren
naar de presentaties van
PGB-bestuurder Ronald
Heijn (bestuurslid op
voordracht van ons, de
gepensioneerden van PGB)
en van John Kerstens,
voorzitter van De Koepel
Gepensioneerden, die
aan het uitgroeien is tot
een van de belangrijkste
belangenbehartigers van
gepensioneerd Nederland.
Toch ook hier een paar
keer een hindernisje:
Meeting disconnected,
staat er dan op het
scherm.
De bijdragen van Kerstens
en Heijn komen elders in
deze ExPress uitgebreid
aan de orde. Ik betrapte
me erop dat ik het na de
vragenronde met Heijn en
Kerstens wel zo’n beetje
had gehad, daar op mijn
kamertje. Dat maakte de
taak van de slotact, een
entertainer met quasiDuits
accent, er in ieder
geval wat mij persoonlijk
betreft niet eenvoudiger
op. Misschien voelde dat
in de zaal anders.
Hoe dan ook: volgend
jaar normaal gesproken
weer een ALV , hopelijk
zoals voorheen te doen
gebruikelijk in het voorjaar.
En hopelijk ook weer met
de mogelijkheid om op
afstand mee te doen. Ook
al is dat misschien net niet
helemaal hetzelfde als
deelname in de zaal.
Piet Oosthoek
PS: precies tijdens de ALV
belde de GGD: uitslag
coronatest negatief. Was ik
bij mee.
Marco van den Berg
Mijn naam is Marco
van den Berg
(Rotterdam, 1957).
Voor het bestuur van
VVG-PGB heb ik mij
kandidaat gesteld
als penningmeester.
En daarmee ben ik
opvolger geworden
van de door ziekte
helaas vervroegd
uitgetreden Piet Rietkerk. De afgelopen
twee jaar ben ik lid geweest van de
kascommissie. Zodoende heb ik al goed
kennis kunnen maken met de werkwijzen
van het penningmeesterschap binnen
VVG-PGB. Door mijn lange loopbaan in de
wereld van ICT en Finance als manager
bij grote multinationals zoals Philips, Cap
Gemini en CSM, ben ik goed bekend met
boekhouden en administratie voeren. In
deze periode is ook mijn belangstelling
voor en kennis van de pensioenbranche
in Nederland gegroeid. Als financiële man
houd ik mij vooral bezig met monetaire
ontwikkelingen. Deze zijn van grote
invloed op onze pensioenen. Denk aan
de langdurig structureel lage rentes.
Mijn kijk hierop is dat het beter zou zijn
om over langjarige rendementen van
pensioenen te spreken in plaats van te
werken met rekenrentes. Zo zouden
er veel realistischer dekkingsgraden
worden vastgesteld. Pensioen-fondsen
zijn namelijk al lang niet meer alleen
afhankelijk van ontvangen rentes. Zij
hebben zich aangepast aan de monetaire
ontwikkelingen voor zover de pensioenwetgeving
ze dat toestaat. Met deze
kennis hoop ik mij nuttig te kunnen maken
binnen VVG-PGB als bestuurder. Samen
staan we sterker en kunnen we blijven
werken aan goede belangenbehartiging
van onze leden. Het ontbreken van
pensioenontvangers in de groeiende
lobbyclub Netspar is mij bijvoorbeeld een
doorn in het oog. Dan is er het conceptpensioenakkoord.
Al met al veel werk aan
de winkel dus, waar ik graag een flinke
steen aan bij wil dragen.
Privé: woonachtig in Zwijndrecht, vader
van Rachel, opa van Anna Maria en partner
van Mary-Ann. Hobby’s: nieuws, lezen,
wandelen, fietsen, voetbal, classic cars en
duurzaamheid.
Piet Oosthoek
Ik ben Piet Oosthoek
(1955, Vlissingen). In
het bestuur van de
VVG ga ik me vooral
bezighouden met
communicatie, in een
poging de opvolger te
worden van scheidend
bestuurslid Geer
Meershoek. Een
interview met haar
vind je op pagina 12 van deze ExPress.
Ervaring in de pensioensector: ooit
belandde ik in de deelnemersraad van
het toenmalige Audet-pensioenfonds.
(Audet was uitgever van regionale
dagbladen, die later in handen kwamen
van Wegener). Het Audet-fonds ging
op in het Algemeen Pensioenfonds
Wegener (APW); bij die gelegenheid werd
ik bestuurslid van APW. Ik bleef dat een
jaar of vijf, tot ook dat fonds te klein werd
bevonden en aansluiting vond bij PGB.
Daar eindigde, zo’n tien jaar geleden, mijn
pensioenloopbaan. Tot ik dit jaar gevraagd
werd voor het bestuur van de VVG PGB.
Beroep: mijn echte loopbaan speelde zich
volledig op af op redacties van regionale
kranten. Als leerling-journalist begonnen
bij de PZC in Zeeland, daarna verkast naar
Brabant (Brabants Nieuwsblad, daarna
De Stem, later samen-gesmolten tot
BN DeStem). Ik was er onder meer chef
nieuwsdienst, algemeen redactiechef
en lezersredacteur, en ik eindigde waar
het ook was begonnen: als regionaal
verslaggever. In 2015 maakte ik gebruik
van een vertrekregeling.
Burgerlijke stand: ik ben getrouwd met
An, we hebben twee volwassen kinderen
en twee kleinkinderen op wie we vaak
mogen passen. We wonen al bijna 35
jaar in Breda. In de zomer zitten we vaak
in Zeeland, waar we een strandhuisje
hebben.
Hobby’s: tennis, biljart, sport kijken,
kranten lezen, strandleven, koken, eten en
drinken.
9
ay=!X&ay=!X%{בCט   {u׉׉	 7cassandra://wis2FN5E6vzS09LTiuh6O4HGdUbKYMa9zB74PVJQtSQ ^`׉	 7cassandra://6nsr7dk3bPcHFYyt1sMcbgi2SCFNB7_neOExXX63riAܦ`׉	 7cassandra://PvXPoQQE2vhEIF5-2wPK7hz8nKeQ_sAQvcaJ9oRrp2gA`j ׉	 7cassandra://eDgcB-VnZUUirH2Dz7styRKWt2xBwrlDRIL5Yill1M4 9^
͠	ay=!XOנay=!XR V9ׁHhttp://OR-coach.nlׁׁЈ׉E	"Belangrijk dat de
discussie op een
goede manier wordt
gevoerd"
"Onze vereniging is
in een nieuwe fase
gekomen"
Ernst Taris: "...grote bewondering
voor wat de afgelopen jaren is
opgebouwd...”
Ernst Taris volgt Jos van Rijsingen
op als voorzitter van de VVG-PGB
“De Vereniging VVG-PGB
is in een nieuwe fase
gekomen. We zijn gegroeid
van een paar honderd
leden naar dik 14.000
nu. Dat vergt een andere
organisatie en een meer
professionele aanpak. Ook
moeten we kijken welke
richting we eigenlijk uit
willen. Concentreren we ons
op het pensioendossier of
willen we het misschien toch breder
aanpakken. Het ledental van nu biedt
een behoorlijk potentieel. Ik zie het
daarbij als mijn taak om die discussie
op gang te brengen en in goede
banen te leiden. Dat sluit goed aan bij
mijn brede ervaring als organisatieadviseur.”
Ernst
Taris is tijdens de Algemene
Leden Vergadering op 13 oktober
10
gekozen tot voorzitter van onze
Vereniging van Gepensioneerden bij
Pensioenfonds PGB. Hij volgt Jos van
Rijsingen op, die het voorzitterschap
niet meer kon combineren met dat
van het Verantwoordingsorgaan van
PGB. “Ik weet weinig van pensioenen,
laat ik dat voorop stellen. Ik ben 68 en
ontvang een pensioen van PGB, dus
in die zin hou ik het wel bij. Ik heb als
senior organisatie- en trainingsadviseur
gewerkt bij GITP. Daar hadden we een
eigen bedrijfspensioenfonds dat op
een bepaald moment is ondergebracht
bij Pensioenfonds PGB.”
“Maar ik heb nooit in de
pensioenwereld zelf gewerkt. Als er
bij één van de ondernemers die ik
adviseer wel eens een pensioenkwestie
voorbij komt, dan zeg ik altijd: haal
er een pensioendeskundige bij. Ik
kijk dan natuurlijk wel mee over de
schouder, daar leer je van. Binnen
het bestuur van de VVG hebben we
voldoende mensen die erg deskundig
zijn op pensioengebied, het nieuwe
pensioenakkoord en alles wat daarbij
komt kijken. Jos om te beginnen, ik ben
heel blij dat die me als vice-voorzitter
bij blijft staan. Ook ons VO-lid Tonnie
Klein Hemmink die als bestuurslid
aanblijft. Verder hebben we onder
anderen Fieneke van den Brink in
het bestuur gekozen, zij heeft ruime
ervaring met pensioenen. Die kennis
hoef ik dus niet te hebben, dat is niet
mijn rol binnen het bestuur, ik word
‘ingehuurd’ als procedure-deskundige.”
In-between
“Ik hoef niet meer te werken, die
dwang van elke dag afspraken en
zaken regelen is weg. Mijn vrouw en
ik noemen dit de in-between fase.
IN TERVIEw
׉	 7cassandra://PvXPoQQE2vhEIF5-2wPK7hz8nKeQ_sAQvcaJ9oRrp2gA`j ay=!X'׉E]Wij hebben nu ons
eigen adviesbureau.
Daarnaast ben
ik ook nog als
vrijwilliger betrokken
bij de Stichting
Ondernemersklankbord
die MKB-ers
ondersteunt bij alles
wat er op hun weg als
ondernemer komt. Op
dit moment begeleid ik
veelal jonge mensen,
daar leer ik veel
van. Daarnaast ben
ik ook beschikbaar
voor OR-coach.nl,
dat advisering en
ondersteuning biedt
aan ondernemingsraden
en management. Ik
fungeer als back-up, als
ze me nodig hebben,
kunnen ze me bellen.”
Vanuit die ervaring is
Taris ook gevraagd als
voorzitter van de VVGPGB.
“Ik stel mezelf
dan drie vragen: is het
leuk, is het interessant,
kan ik toegevoegde
waarde bieden?
Ik heb de afgelopen tijd met veel
bestuursleden gesproken en ook alvast
enkele vergaderingen bijgewoond. Ik
heb echt de grootste bewondering en
waardering voor wat die mensen de
afgelopen jaren hebben opgebouwd.
Ze hebben daar veel tijd in gestoken,
vaak veel meer dan wat je eigenlijk
van vrijwilligers mag verwachten.
Dankzij hen staat er nu een sterke en
hechte vereniging. Daar in dit stadium
voorzitter van zijn, is zeker leuk en
interessant.”
Taakverdeling
“Met rond de 14.000 leden heb je het
nu over een andere club. Het vorige
bestuur heeft dat ook ingezien, daar
moet je waardering voor hebben.
Kijk, in een sportvereniging met zeg
honderd leden staat de voorzitter
ook achter de bar en fungeert hij
als lijnrechter. Maar wordt de club
groter, dan wordt de taakverdeling
anders. Daar moet je duidelijkheid
in hebben, ieder moet weten wat er
van haar of hem wordt verwacht en
wat de rol is in de organisatie. Doe
je dat niet, dan krijg je verwarring en
gaan de zaken vastlopen. Als nieuw
bestuur gaan we daar eens rustig over
nadenken en afspraken maken. Ik zie
het als voorzitter als mijn taak dat te
organiseren en goed op te zetten.”
“Daarbij gaat het ook om de vraag
wat je moet professionaliseren en
hoe. Het is veel werk en je kunt
van vrijwillige bestuursleden niet
verwachten dat ze er altijd mee
bezig zijn. We gaan daarom kijken
of we bepaalde werkzaamheden
kunnen en moeten uitbesteden. We
hebben, zoals al tijdens de ALV is
meegedeeld, al een begin gemaakt
met het inhuren van professionele
secretariële ondersteuning. Dat is
gewoon noodzakelijk bij een vereniging
met zo’n groot ledenbestand. Mogelijk
moeten we ook op andere terreinen
deskundigheid inhuren. De vereniging
beschikt over voldoende middelen,
dat is het probleem niet. Maar we
hebben het wel over geld van de leden,
we zullen dan ook de voorstellen in
die richting nadrukkelijk aan de leden
voorleggen.”
Indexatie
Eén van de belangrijke vragen die
het bestuur volgens Taris zeker moet
beantwoorden is, wat de rol en
taak van de VVG is rond de politieke
beïnvloeding. “Pensioenen staan
bovenaan de agenda, daar zijn we als
VVG voor. Als je leden vraagt wat ze
zien als de voornaamste taak van de
vereniging, dan is het antwoord bijna
unaniem: zorgen dat onze pensioenen
weer geïndexeerd worden. Onze leden
willen ontvangen waar ze recht op
hebben. Helaas kunnen ook wij dat
niet regelen, maar we kunnen wel
zoveel mogelijk druk uitoefenen op de
politiek in Den Haag. Doen we dat via
de Koepel Gepensioneerden, waar we
als één van de grootste aangesloten
verenigingen een grote stem hebben,
of gaan we daarnaast meer een eigen
rol spelen? De politiek onder druk
zetten. Ook op andere gebieden
moeten we keuzen maken, welke kant
willen we op en wat gaan we wel of
juist niet oppakken. Dat wat je graag
zou willen, moet je ook kunnen, het
moet een kans van slagen hebben. Ik
beoog leiding te geven aan dat proces,
zorgen dat de juiste vragen op tafel
komen en dat de discussie op een
goede manier wordt gevoerd en tot
resultaten leidt. Dat is een mooie taak
waar ik ook inderdaad toegevoegde
waarde kan leveren. Ik pak dat
enthousiast op, daar kunnen de leden
op rekenen.”
Ruud Peys
Taris in een onderonsje met een van de
gastsprekers tijdens de ALV, het PGBbestuurslid
Ronald Heijn
11
ay=!X(ay=!X'{בCט   {u׉׉	 7cassandra://m3spLQ0wsgZ3Ocq-QNmgEmHsDGLnK7Zrv9WiQ-bLO3o `׉	 7cassandra://VQBzdLanLPTKgKwYU3Ba1sevgSBLIGyhR4Mj3XD0Xhc`׉	 7cassandra://DVRBCPaIpDNOcBp2uOGitZY1lsalxjQmIXqYyLB6LO0F`j ׉	 7cassandra://ADR1UetSNHWauhu9M6_CJKX7phdlksyMPLPchQZCDxM !yͼ͠	ay=!XS׉EYGeer Meershoek neemt afscheid van de communicatie van VVG-PGB
‘Ze noemen mij vaak het motortje‘
‘’Ik heb een enorme
drang om iets tot stand
te brengen. Mensen
noemen mij vaak het
motortje achter veel
dingen. Ik heb veel
energie en veel drive,
zeg maar, om dingen
aan te pakken. En als
je je ergens voor in
zet, dan moet je er ook
helemaal voor gaan.
Dat betekent vaak wel veel meer
werk dan je eigenlijk had gedacht.
Maar als je dan wat moois tot
stand hebt gebracht, dan is dat
toch ook weer goed voor je eigen
ego. Dat heb je gewoon nodig, ook
als je ouder bent.’’
Geer Meershoek (79) heeft tijdens de
Algemene Vergadering in Amersfoort
afscheid genomen als bestuurslid
van de VVG-PGB. Meershoek was
daar verantwoordelijk voor de
communicatie. ‘’Ik ben destijds (in
2013) gevraagd door de toenmalige
voorzitter Victor Doorn. Hij was in
de jaren negentig directeur van De
Havenloods in Rotterdam waar ik 22
jaar heb gewerkt, ooit het grootste
huis-aan-huis blad van Nederland,
dat tot Wegener behoorde. Nadat het
Wegener Pensioenfonds APW was
overgegaan naar PGB is de toenmalige
Vereniging van Gepensioneerden
Wegener opgegaan in wat nu de
VVG-PGB is. Victor vroeg me eerst als
secretaris, maar daar voelde ik niet
voor. Een jaar later kwam hij met de
portefeuille communicatie en daar heb
ik graag ja op gezegd.’’
Veel bereikt
In die acht jaar van haar
bestuurslidmaatschap is er veel
bereikt: ‘’Wegener had ook een
pensioenblad, maar dat werd
uitgegeven door het pensioenfonds
zelf. We hebben nu als VVG-PGB ons
eigen ledenblad ExPress dat door
een groep professionele mensen is
opgebouwd tot een magazine dat veel
waardering oogst van de leden en ook
van het bestuur. Ik ben daar eigenlijk
wel erg trots op. Het is veel werk, ik
doe dit samen met collega Tonnie
Klein Hemmink. Hij regelt alle zaken
die achter de schermen plaatsvinden.
Dat valt vaak minder op, maar is net
zo belangrijk. Er moet steeds van alles
geregeld worden en vaak op ’t laatste
moment maar dat ligt me nou juist erg
goed. Die motor dus, zoals ik al zei.
Daarnaast sturen we de leden van de
VVG regelmatig een nieuwsbrief en ook
is de website vernieuwd en uitgebreid.
Op communicatiegebied staat er nu
wat.’’
Dat geeft tegelijk aan dat er in de
loop der jaren veel veranderd is bij
de VVG-PGB, waar Meershoek ook
steeds nauw en actief bij betrokken is
geweest: ‘’We zijn gegroeid van 800
leden in 2012 naar meer dan 14.000
leden. De VVG van Wegener was geen
gezelligheidsclubje, we hadden ook
toen al veel inbreng. Maar je hebt
het nu toch over een heel andere
organisatie met andere taken en, denk
ik, ook een andere bestuurscultuur.
Dat liep parallel met de
ingrijpende veranderingen
die Pensioenfonds PGB heeft
doorgemaakt.
Wij zijn er in geslaagd
daar goed in mee te gaan.
De VVG-PGB kan leden
voordragen voor het
Verantwoordingsorgaan
en voor het bestuur van
Pensioenfonds PGB en
slaagt er steeds weer in daar
uitstekend gekwalificeerde
mensen voor te vinden.’’
Bloemen voor Geer, ter gelegenheid van
haar afscheid. Naast haar Henk van der Rijst,
eveneens scheidend bestuurslid – die een
moment later in de bloemetjes zal worden
gezet, en voorzitter Jos van Rijsingen.
12
Veranderen
de rode draad
Dat veranderen is de rode
draad geweest in Geers
lange loopbaan. ‘’Ik heb van
1972 tot 1994 gewerkt bij
de Havenloods. Ik heb daar
veel verschillende functies
gehad en had de leiding
IN TERVIEw
׉	 7cassandra://DVRBCPaIpDNOcBp2uOGitZY1lsalxjQmIXqYyLB6LO0F`j ay=!X)׉E;over de advertentieafdeling. In 1985
kwam de automatisering op mijn pad
en ik mocht toen naar Amerika om te
kijken hoe dat daar werd opgepakt.
Dat ging dan met name over de
rubrieksadvertenties, die werden
in Nederland nog allemaal met de
hand gezet en opgemaakt. Ik zat voor
de eerste keer van mijn leven in een
vliegtuig en ben alles bij elkaar zes keer
in de VS geweest.
Ik heb ook nog
bij de New York
Times kunnen
kijken hoe ze
daar de overgang
van analoog naar geautomatiseerd
regelden. Ik zag daar voor het eerst
een barcode, had toen nog geen idee
wat dat was. Dat kun je je nu niet meer
voorstellen. Nadat ik bij de Havenloods
weg ben gegaan, heb ik ook nog
tien jaar gewerkt bij het Utrechts
Nieuwsblad, dat hoorde intussen ook
bij Wegener. ’’
"Als je niet verandert, gaat
het niet goed, dan verstar je"
‘’Ik denk dat ik mijn carrière te danken
heb aan die drive naar verandering.
Als je niet verandert en niet meer
mee gaat met alles wat er om je heen
gebeurt, dan gaat het niet goed, dan
verstar je. Ik heb dat natuurlijk allemaal
op mijn manier gedaan, sommigen
vonden me
misschien soms
wel iets te veel
een bemoeial
maar dat was
dan maar zo.
Als ik het niet doe, dan gebeurt het
helemaal niet, dacht ik vaak. Maar
het is toch eens tijd om te stoppen.
Ik word komend voorjaar 80, ik ben
toch al een aardig tijdje doorgegaan
toch? Als ze bij de VVG-PGB nog vragen
hebben dan kunnen ze me altijd bellen,
Ontmoeting, tijdens de ALV, van twee oudgedienden.
Naast Geer staat Hans Brader,
die enkele jaren geleden afscheid nam als
bestuurslid van de VVG-PGB.
dat weten ze ook wel. Maar ik zit
niet meer in het bestuur. Ook bij mijn
andere grote klus, de Cliëntenraad van
het Franciscus Gasthuis & Vlietland
hier in Rotterdam, heb ik afscheid
genomen. Ik heb daar onder meer
een cliëntenpanel opgericht, weer
een vorm van communicatie dus. Ik ga
nu eerst eens een paar maanden rust
nemen, ook wat meer doen met mijn
kinderen en kleinkinderen, en dan eens
kijken wat er op me afkomt. Dat wordt
ongetwijfeld weer wat nieuws, denk ik.
Want stilzitten, dat is niets voor mij.’’
Ruud Peys
13
ay=!X*ay=!X){בCט   {u׉׉	 7cassandra://1nRq40-HibgMyFAp8N3SBjUdXDSbg3WEGbB9VlgSrUs w`׉	 7cassandra://dFWcnGWYbj8WSs4dpvw5O6oLEW4OyzMrvWSPq7a7v-E `׉	 7cassandra://_BFy7Yw-OLmfFyg37jw7uUeaqz_TKEKjO_jBp6WOqwEH`j ׉	 7cassandra://OUtfLlTwhpCgpxHX5mokLtZUrdjUNMGot4MzCHeZEF8 	͠	ay=!XU׉E Het leven wordt duurder,
koopkracht loopt verder terug
De kosten van levensonderhoud
schieten al tijden omhoog,
maar de koopkracht van
gepensioneerden loopt juist
verder terug. De regering schat op
basis van alle ‘koopkrachtplaatjes’
dat AOw-ers zonder aanvullend
pensioen in 2022 misschien net
0,2 procent vooruit gaan. wie als
niet-alleenstaande een aanvullend
pensioen van rond de 10.000 euro
per jaar ontvangt, moet echter 0,1
procent inleveren, terwijl senioren
met een hoger pensioen tot 0,3
procent minder te besteden
hebben. Indexatie van de
pensioenen is bij Pensioenfonds
PGB ook in 2022 zo goed als
uitgesloten. Daarvoor moet de
dekkingsgraad uitkomen boven
de 110 procent terwijl dat aan
het eind van de zomer nog pas
106,6 bedroeg. wel méér dan een
jaar eerder, maar nog lang niet
genoeg.
Prijsstijgingen
De cijfers over de koopkracht
zijn nog van september, toen
het demissionaire kabinet de
Miljoenennota presenteerde. Toen
al werd gewaarschuwd voor de
explosief stijgende energiekosten
die de laatste weken nog verder de
hoogte in zijn gegaan. Een instituut
als TNO waarschuwde ook voor
toenemende armoede door de hoge
gasprijzen. Veel voedingswaren zijn al
duurder geworden en ook daar lijkt de
prijsstijging voorlopig nog wel door te
gaan. Het Nibud schatte de gemiddelde
prijsstijging een paar maanden geleden
op 1,8 procent maar waarschuwde:
“Als de prijzen van producten en
diensten in 2022 meer dan dit
percentage stijgen, dan heeft dat een
negatieve invloed op de koopkracht.”
En vergeet ook niet de zorgpremie.
Die gaat volgens Den Haag volgend
jaar met 2,75 euro per persoon per
maand omhoog, maar eind november
moet nog blijken of het bij de
zorgverzekeraars daar inderdaad bij
14
blijft. Het verplichte eigen risico blijft
gelijk op 385 euro per persoon, maar
wel komen er veranderingen in wat
er nog valt onder de basisverzekering.
Raadpleeg daarvoor de informatie van
uw eigen zorgverzekeraar.
Onaanvaardbaar
De Koepel Gepensioneerden en de
andere ouderenorganisaties kraken het
regeringsbeleid voor de ouderen: “Nog
steeds bungelen gepensioneerden
onderaan de koopkrachtlijstjes.
Al jaren leveren ze aan koopkracht
in en ook volgend jaar zit er geen
verbetering in. De ouderenorganisaties
vinden dit onaanvaardbaar. Het
Centraal Planbureau verwacht voor
volgend jaar een economische
groei van 3,5 procent, maar
gepensioneerden
met alleen AOW
of met een klein
pensioen hebben
waarschijnlijk
geen cent meer
te besteden. De groep met een
groter aanvullend pensioen zal zelfs
aan koopkracht inleveren, omdat er
opnieuw niet wordt geïndexeerd. Aan
de uitgavenkant staan stijgende lasten,
onder meer voor zorg, energie en
lokale belastingen.”
“De tendens over langere tijd is
duidelijk: er is een groot verschil
in koopkrachtontwikkeling tussen
werkenden en niet-werkenden.
"Gepensioneerden bungelen
onderaan koopkrachtlijstjes"
ministerie van SZW, besteedt ook
aandacht aan het pensioenakkoord:
‘’Met de afspraken die in het
pensioenakkoord samen met sociale
partners zijn gemaakt wordt het
pensioenstelsel transparanter,
persoonlijker en sluit het beter aan bij
de ontwikkelingen in de maatschappij
en op de arbeidsmarkt. De afspraken
gaan onder andere over een nieuw
pensioencontract, een evenwichtige
transitie naar een nieuw stelsel en
een nieuw fiscaal kader. Deelnemers
krijgen meer inzicht in welke premie
er wordt ingelegd, wat het voor
de uitkering bestemde persoonlijk
pensioenvermogen is voor iedere
deelnemer en hoeveel pensioen zij
daarmee kunnen verwachten. Er is
geen sprake meer van de opbouw van
aanspraken,
maar van
persoonlijk
vermogen.
Doordat
verschillende
Sinds 2012 zijn werkenden er ruim
20 procent in koopkracht op vooruit
gegaan, gepensioneerden staan ruim
1 procent in de min. Dit grote verschil
is een gevolg van overheidsbeleid.
Deze verschillen vinden de
seniorenorganisaties onaanvaardbaar
en niet uit te leggen. Het demissionaire
kabinet en een nieuwe regering
moeten er nu echt voor zorgen dat
de koopkrachtontwikkeling voor alle
groepen gelijke tred houdt. Daarnaast
moet er snel werk worden gemaakt
van het indexeren van de pensioenen.”
Pensioenakkoord
Het kabinet, of beter gezegd het
risico’s gerichter worden gedeeld, zijn
pensioenuitkeringen minder gevoelig
voor rentedalingen. Tegelijkertijd blijft
er ruimte voor gepensioneerden om
te profiteren van (in verwachting)
positieve rendementen. Daarnaast
wordt het nabestaandenpensioen
gestandaardiseerd, waardoor risico’s
voor de deelnemers worden verkleind.
Deze afspraken zijn uitgewerkt in
wetgeving die naar verwachting begin
2022 wordt ingediend bij de Tweede
Kamer. Het streven is deze wetgeving
uiterlijk op 1 januari 2023 in werking te
laten treden.”
Vergrijzing
Een structureel probleem dat veel
aandacht krijgt is de vergrijzing. “De
overheidsfinanciën staan de komende
decennia structureel onder druk door
vergrijzing. Nederland vergrijst. Het
aantal 65-plussers in de bevolking
neemt fors toe. In 1975 was dit 11
procent, op dit moment is het rond
de 20 procent en in 2050 zal ruim een
kwart van de bevolking ouder dan
65 zijn. Dit heeft zijn weerslag op de
overheidsfinanciën, die erg gevoelig
׉	 7cassandra://_BFy7Yw-OLmfFyg37jw7uUeaqz_TKEKjO_jBp6WOqwEH`j ay=!X+׉Ezijn voor de vergrijzing, omdat zowel
de overheidsuitgaven als -inkomsten
leeftijdsafhankelijk zijn. Door de
vergrijzing stijgen overheidsuitgaven in
de toekomst daarmee harder dan de
overheidsinkomsten.”
“Met name de snelle groei en
structurele
stijging van de
zorguitgaven
vormen een
grote uitdaging.
Zorguitgaven
zijn de meest
vergrijzingsgevoelige
overheidsuitgaven.
Veel zorgkosten
worden gemaakt in de laatste
levensfase. Gezien de huidige
demografische ontwikkelingen is het
niet verwonderlijk dat de zorguitgaven
toenemen. Dat zorgt voor een
maatschappelijk dilemma. De vraag is
hoe veel we met elkaar bereid zijn te
betalen voor de zorg en ten koste van
wat. De toegankelijkheid en kwaliteit
van Nederlandse zorg is van hoog
niveau, maar de houdbaarheid staat op
de lange termijn onder toenemende
druk.”
Zorguitgaven
“Bij ongewijzigd beleid zou in
2040 een op vier mensen in de
zorg moeten werken om in de
toenemende zorgvraag te voorzien,
terwijl dit in 2017 nog een op zeven
was. Tegelijkertijd daalt het aantal
mantelzorgers. De zorguitgaven
verdubbelen naar verwachting en
zetten daarmee als percentage van
het bbp door van 12,7 procent in 2015
naar 16,4 procent in 2040. Dit heeft
tenminste twee gevolgen. Ten eerste
zorgt de vergrijzing ervoor dat steeds
hogere zorguitgaven moeten worden
opgebracht door een steeds kleinere
beroepsbevolking. Ten tweede kan de
toename aan zorgkosten de ruimte
voor investeringen in andere sectoren
onder druk zetten. We hebben in
Nederland veel over voor goede zorg,
maar willen ook andere voorzieningen
in stand houden. Als de zorguitgaven
de verwachte economische groei
geruime tijd fors overstijgen, kan dit
andere belangrijke collectieve uitgaven
verdringen, zoals die aan onderwijs,
sociale zekerheid en veiligheid.”
“Ook kan dit ertoe leiden dat de
koopkracht in het gedrang komt, omdat
Bijschrift: Prinsjesdag 2021. Leve de Koning: hoera, hoera, hoera. Maar voor de
gepensioneerden gaven de Troonrede en de Miljoenennota weinig reden tot juichen. Foto
Robin Utrecht/ANP
15
Gepensioneerden
niet blij na
Prinsjesdag
hogere premies en belastingen nodig
zijn. Bij ongewijzigd beleid zullen de
uitgaven in de toekomst snel groeien.
Het overgrote deel van die stijging bij
ziekenhuiszorg wordt verklaard door de
toenemende medische mogelijkheden
en welvaart, inclusief sociaal
maatschappelijke
trends. Voor de
ouderenzorg bepalen
de demografische
ontwikkelingen
(de vergrijzing) het
leeuwendeel van
de toekomstige
uitgavengroei.
De complexiteit van de zorgvraag
neemt immers toe met de
ouderdom. Technologie speelt met
1 procent een relatief beperkte rol.
Deze vooruitzichten maken een
maatschappelijke en politieke weging
nodig. We zullen moeten nadenken
over wat onderdeel moet zijn van de
collectieve zorg (het verzekerd pakket),
de manier waarop deze aansluit bij
de eigen verantwoordelijkheid van
mensen en de wijze waarop we de
zorg organiseren. Door ouderen te
ondersteunen om langer thuis te
wonen en meer gebruik te maken van
arbeidsbesparende innovaties, kunnen
we de houdbaarheid van de zorg
bevorderen.”
Ruud Peys
ay=!X,ay=!X+{בCט   {u׉׉	 7cassandra://KBaD6Pcht8vrDY8LRvJ6_4tj55AoWICqmjJ42J8owU4 s`׉	 7cassandra://9KmvUljR2kQxZYUqNOmZe942KRdAJclxXJr14hXFuiM:`׉	 7cassandra://YMiERRIPrWi2Zm9sGtDDJBWUqx992WqBaIGNbeDiiUIM`j ׉	 7cassandra://VkDbK_GAZ-fdZNlgNosZBYQD60A-cMQDTGKgxuv0ZRc 0͠	ay=!XW׉E>Leraar, uitgever, maar vooral bouwer van constructies
Pensionering brengt Peter Duijff
terug bij oude liefde: meccano
Dagelijks twee tot drie uur sleutelen aan meccano. Eindelijk. Vanaf
zijn eerste AOw in maart 2020 is Peter Duijff (1953, Alkmaar) weer
constructiebouwer. Heel af en toe vijlt hij met het schaamrood op de kaken
een gaatje bij. Schande! Echte bouwers beschadigen hun meccano niet.
Peter Duijff was in Den Haag docent motorvoertuigen in het middelbaar
beroepsonderwijs. Toen de kans voorbij kwam om naar leeuwarden te
verkassen, greep de Alkmaarder de mogelijkheid met beide handen aan.
weg uit het drukke Den Haag.
“De functie docent meet- en
regeltechniek in Leeuwarden was voor
mij een droombaan. We zochten na de
geboorte van onze eerste zoon ruimte
en rust. De leerlingen zeiden destijds
nog keurig meester tegen mij. Ik was
met erg veel plezier docent. Wat alleen
erg tegenviel, was het lesmateriaal. Dat
ben ik toen zelf gaan schrijven.”
Uitgeverij
Door de schrijverij kwam Duijff in
contact met de Groninger uitgeverij
Wolters Noordhoff. Nieuwe deuren
gingen open. Waarom geen uitgever
techniek worden? De in een bevlieging
gedane sollicitatie pakte goed uit. Nog
niet wetend dat eind jaren tachtig de
uitgeverijen in een heftig proces van
verandering terecht waren gekomen.
Aangenomen bij Wolters Samsom, kon
Duijff aan het werk bij het bedrijf dat
inmiddels Wolters Kluwer heette. De
familie vestigde zich in Roden.
Het pensioenfonds waarvoor Duijff zich
inzette, verhuisde onder verschillende
namen vanuit Groningen naar
Culemborg en later naar Houten. Na
een nieuwe reorganisatie in 2012
kwam de vraag de Betuwe vaarwel te
zeggen en opnieuw naar Groningen te
komen.
Weer naar het noorden? De familie
Duijff streek liever neer in Schalkhaar
bij Deventer. Vanuit die plaats valt
immers gemakkelijk het gehele land
te bereizen. De vele ritten uit Salland
naar Groningen braken in de donkere
wintermaanden op. Per 1 januari ging
Duijff met een goede bonus verder als
zzp’er.
16
Slaper
Het bestaan als zelfstandige dwong
de in Schalkhaar verzeilde uitgever na
te denken over zijn pensioenrechten.
“Vanaf 2008 had ik bij Kluwer een
slapend en bij PGB een groeiend
pensioen. Vervolgens tot mijn
frustratie twee slapende pensioenen.
Het is niet anders. Slapers brengen geld
in maar worden niet gekend. Ik volg de
pensioenen met grote belangstelling
en zie de verschillen. PGB heeft een
vereniging van gepensioneerden en
die beschouw ik als heel waardevol. Bij
Kluwer ontbreekt zo’n club, maar dat
pensioenfonds is dan ook
een stuk kleiner.”
Duijff kreeg als vijfjarige
van opa en oma zijn
eerste doosje meccano,
een kerstcadeautje. Het
cadeau maakte diepe
indruk. Zonde om de
touwtjes door te knippen.
Maar ja, dan weet je ook
niet wat in de doos zit. De
inhoud leverde een grote
teleurstelling op. Met de
hand op de knip hadden
de grootouders slechts
een aanvullingsdoosje
gekocht. Daarmee viel
niets te bouwen. Wel zat
in de doos een spannend
modellenboekje. Een
nieuwe wereld ging open.
Om zoonlief tot een
echte meccanobouwer
te maken, kocht vader
losse onderdelen bij.
Bakken vol bouten en
moeren.
׉	 7cassandra://YMiERRIPrWi2Zm9sGtDDJBWUqx992WqBaIGNbeDiiUIM`j ay=!X-׉E“Techniek is prachtig.”
Jaar in jaar uit groeide sindsdien het
gekoesterde constructiemateriaal.
Failliet
Net in de jaren dat Duijff wat meer geld
kon vrijmaken voor zijn hobby, ging in
1979 te Liverpool de Meccanofabriek
failliet. Meccano vervaardigde naast
speelconstructie ook de populaire
autootjes van dinky toy en de hornbytreinen.
De slag met het plastic van
Lego ging echter verloren.
“Je had in Europa wel 150 tot 200
fabrikanten van constructiesystemen –
allemaal metrisch. Meccano hanteert
Angelsaksische maten.”
In reactie op het faillissement verrees
in Nederland het Meccanogilde. Duijff
ontdekte in een krant het bestaan
en meldde zich prompt als lid. Op
de beurs in Utrecht keek hij zijn
ogen uit. “Fantastisch, ik gloeide van
enthousiasme. De mensen van toen
zijn nu allemaal negentigers”.
Groep van 300 kilo
Het Meccanogilde telt momenteel zo’n
350 leden. De harde kern – waartoe
ook Duijf behoort – is de 300 kilogroep.
Stel je voor, 300 kilo om mee te
bouwen.
“De beginners hebben meestal tussen
de twintig en dertig kilo. Daar kun je
leuk een auto of opengaande bloemen
mee bouwen. Een kleine groep,
onder wie ik, houdt zich bezig met
hijskranen. Anderen weer maken liever
stoommachines.”
In zijn Friese jaren bouwde Duijff
een geweldige kraan. Leuk om te
demonstreren aan de leerlingen.
Sommigen van hen doneerden
spontaan wat ze thuis op zolder
vonden. Prachtig. Alle boutjes zijn
welkom.
Spijt van sloop
“Een mooie kraan. Maar ik had
inmiddels een andere in mijn hoofd.
Dus heb ik met het idee een nieuwe
Peter Duijff sleutelt aan wat een grote
brugkraan moet worden. “Vier keer bouwen
is drie keer slopen.”
te bouwen de oude kraan gesloopt.
Helemaal fout. Vanaf 1986 tot 2020
heb ik meccano niet meer aangeraakt.
Tot 20 maart 2020. Wel bleef ik
bijeenkomsten bezoeken en kocht af en
toe wat stangen en elektromotors.”
Voor zijn bouwsels gebruikt Duijff geen
handleidingen. Hij kijkt, probeert en
past zo nodig aan. “Vier maal bouwen
is drie maal slopen. Soms kloppen de
verhoudingen niet of weigert iets te
werken. Het esthetische is minder van
belang. Sommige mensen maken als
iets ontbreekt hun onderdelen zelf. Ik
niet, behoor tot de puriteinen, werk
alleen met meccano. Met schaamte vijl
ik iets bij.”
Theo Leoné
17
ay=!X.ay=!X-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Kdd_3_DjFynUrtP25t9A7aDJey1P13SKbPDP4uNistk >`׉	 7cassandra://raxNHRVnnfakF33M0XNuVOjlmutwCmIC37UXVu6G44UA`׉	 7cassandra://vSxb1YeRLuZrSyVs2rpxEviE_hBvsRuVF7qeVj9UVaMO`j ׉	 7cassandra://DwbpDC8etLktuWzLg_v7tiXnqAAeo6_WhE-o9i8jIRQ { ͠	ay=!XYנay=!X[ ̧9ׁHhttp://pgbpensioendiensten.nlׁׁЈ׉EZTot hun vreugde komen er nog
dagelijks aanmeldingen binnen
via de mail. Om elkaar beter
te leren kennen is er een
hoekje ingericht op
PensioenTrefpunt
waar de leden
zich kunnen
voorstellen en
andere leden
kunnen verwelkomen.
Dat is bij het bord ‘Stel je
Nieuw digitaal platform
telt nu al honderden deelnemers
PensioenTrefpunt maakt
vliegende start
agenda's van bestuursvergaderingen.
PensioenTrefpunt, het nieuwe
digitale platform van en voor
leden van de Vereniging van
Gepensioneerden (VVG), maakt
een vliegende start. Het aantal
aanmeldingen, eind november
al ruim 250, overtreft alle
verwachtingen. Het Trefpunt,
opgericht door de VVG en
pensioenfonds PGB samen, is
bedoeld om uit te groeien tot dé
plek waar de leden van de VVG
met elkaar in contact kunnen
komen. En dat lijkt dus meteen al
goed te lukken.
Het op 13 oktober gelanceerde
PensioenTrefpunt is dus een online
platform voor gepensioneerden. Het
doel ervan is tweeledig: praten en
kennis delen over pensioenen en
leeftijdsgenoten ontmoeten met gelijke
interesses. Je kunt op PensioenTrefpunt
schrijvend, op een moment dat het
jou uitkomt, ervaringen met elkaar
delen, over onderwerpen discussiëren
of elkaar adviseren en helpen. Het
platform is in eerste instantie een
proef met als doel te onderzoeken of
een online platform geschikt is om
gepensioneerden met elkaar in contact
te brengen. De inbreng van de leden is
erg belangrijk voor het bestuur van de
VVG en het bestuur van Pensioenfonds
PGB. Ideeën of standpunten kunnen
dus heel wel terechtkomen op de
18
Onderwerpen
Al in de opstartfase van het platform
is aan leden gevraagd welke
thema’s ze op PensioenTrefpunt
willen bespreken. Het nieuwe
pensioenakkoord en het achterblijven
van een verhoging van het pensioen
(indexatie) werden aangekaart. Maar
ook maatschappelijke onderwerpen
zoals zorg en welzijn kwamen aan
bod. Vooral elkaar helpen en tips
uitwisselen rondom pensioen vinden
de leden van toegevoegde waarde.
Hier is rekening mee gehouden bij het
inrichten van PensioenTrefpunt.
Lancering
PensioenTrefpunt is 13 oktober op een
feestelijke manier gelanceerd tijdens
de jaarlijkse ledenvergadering van de
VVG. Tijdens deze ledenvergadering
was Pensioenfonds PGB aanwezig om
leden meer over PensioenTrefpunt
te vertellen. Ook konden de
geïnteresseerde leden zich meteen
inschrijven. Dit bleek een groot succes:
54 mensen meldden zich aan voor
PensioenTrefpunt! Later kwamen er
nog meer aanmeldingen via de mail
binnen. De lancering is dus meer dan
geslaagd!
Al 250 leden op PensioenTrefpunt
Ondertussen bestaat PensioenTrefpunt
eind oktober al uit 250 leden! Een
mooie start, vinden de initiatiefnemers.
voor’. Er zijn al leden die zich
daar hebben voorgesteld. Wil
jij je voorstellen, maar weet je niet
hoe? Op PensioenTrefpunt staat hier
bij het bord ‘Helpdesk en spelregels’
een instructiefilmpje over.
Dagelijks berichten
Er worden dagelijks interessante
berichten, nieuwtjes, polls, foto’s,
filmpjes of blogs op Pensioen
Trefpunt geplaatst, ook vanuit PGB
en de VVG. Verder zullen er in de
toekomst digitale bijeenkomsten
georganiseerd worden op het platform.
Tijdens deze bijeenkomsten krijgen
leden bijvoorbeeld de mogelijkheid
om vragen te stellen over pensioen
gerelateerde zaken. Ronald Heijn, de
bestuurder van Pensioenfonds PGB,
heeft de eerste digitale bijeenkomst
al aangekondigd tijdens de
ledenvergadering.
Interactie
PensioenTrefpunt krijgt er dus dagelijks
nieuwe leden bij. Hoe meer leden, hoe
meer interactie! Het is leuk om te zien
hoe leden soms enthousiast reageren
op berichten en polls. Dus wordt de
leden met nadruk gevraagd ergens
op te reageren of om iets te plaatsen.
Daar is PensioenTrefpunt voor!
Ibtissam Gaoui (PGB)
Lid worden?
Ben je nog geen lid, maar lijkt het
je wel leuk om je aan te melden?
Dat kan. Stuur een mailtje met
daarin je voor- en achternaam
naar: pensioentrefpunt@
pgbpensioendiensten.nl. Hoe meer
leden, hoe leuker het kan worden.
׉	 7cassandra://vSxb1YeRLuZrSyVs2rpxEviE_hBvsRuVF7qeVj9UVaMO`j ay=!X/׉EITijdens de ALV van de VVG was een delegatie
van PGB aanwezig om leden te informeren over
het PensioenTrefpunt. 54 leden maakten van de
mogelijkheid gebruik zich op te geven als deelnemer.
De twee heren rechts op de foto hebben zich zojuist
aangemeld – en zijn daarvoor ‘beloond' met een
doosje Merci; het initiatief voor het presentje was
genomen door VVG-voorzitter Jos van Rijsingen,
geheel links op de foto. Naast hem staat PGBbestuurslid
Ronald Heijn, daarnaast de PGBmedewerkers
Marcel van Gooswilligen en Leontien
Brondijk die beiden nauw betrokken zijn bij het
Trefpunt.
19
ay=!X0ay=!X/{בCט   {u׉׉	 7cassandra://WRpG86EL-hp3TjrUmvZNBbFEpd5ubGxz8_9Vc7SKFS8 `׉	 7cassandra://TjKZJnrJ6OdQMuq6EyKJlbiv--jwAL1zWXivhuY2HRA `׉	 7cassandra://cRfd3vBg3_RimHp681bjQ6MwkXD-PUCeg7REdcMPEH8L`j ׉	 7cassandra://lNL8HraDO8yB7OfSlZvgm8RwWh041xdDJrJzMyEALOk  B͠	ay=!X\׉E;VVG en PGB antwoorden
LedenVragen,
Vraag 1
Wat is de reactie van de VVG op het
vonnis van 10 februari 2021 in de
zaak die is aangespannen door de
ouderenbond KBO en de Stichting
Pensioenbehoud tegen de staat?
De VVG heeft de procedure financieel
gesteund, niet omdat deze heel
kansrijk was, maar omdat alle verzet
nuttig is. Pogingen verhoging van
de pensioenen mogelijk te maken,
zoals deze rechtszaak, kunnen
rekenen op instemming van de
VVG. In eerste instantie is de zaak
grotendeels verloren. KBO en Stichting
Pensioenbehoud denken dat het zinvol
is in hoger beroep te gaan. (VVG)
Vraag 2
Waarom moet het Nederlandse
pensioenstelsel, dat geldt als het
beste van Europa, zonodig hervormd
worden?
Kort antwoord: omdat sociale partners
en de politiek dat willen. Voor de VVG
hoeft het niet, met aanpassingen zou
tegemoetgekomen kunnen worden aan
wensen voor individueel maatwerk en
met een redelijke en toch voorzichtige
rekenrente zou veel ergernis kunnen
verdwijnen. Als er dan toch een nieuw
stelsel komt, moet voldoende rekening
worden gehouden met de belangen
van de gepensioneerden. De Koepel
Gepensioneerden staat op de bres.
(VVG)
Vraag 3
Met beleggingen in wapenbedrijven
en oliebedrijven zijn hoge rendementen
te halen. Dat is goed voor onze
pensioenen. Als aandeelhouder kan
20
het pensioenfonds invloed uitoefenen
om een bedrijf de goede kant op
te sturen.
Hierop is veel te zeggen. Enkele
aspecten: behalve naar rendement
kijkt het pensioenfonds ook naar
risico’s van beleggingen en weegt het
de gevolgen voor de maatschappij
mee. Daarbij kijkt het pensioenfonds
naar wettelijke regels (bijvoorbeeld
verbod op clusterbommen) en
internationale afspraken (bijvoorbeeld
over tegengaan klimaatverandering)
en de opinie van deelnemers over
maatschappelijk verantwoord
beleggen.
Als het specifiek om klimaat gaat
(beleggen in olie): Pensioenfonds
PGB belegt in fossiele brandstoffen,
maar vindt het ook belangrijk om een
bijdrage leveren aan de wereldwijde
afspraken om de CO2-uitstoot te
beperken en zo klimaatverandering
tegen te gaan. De meest vervuilende
fossiele brandstoffen zijn uitgesloten
van beleggingen bij Pensioenfonds
PGB.
Pensioenfonds PGB belegt in wapens,
maar niet in controversiële wapens,
zoals clusterbommen of chemische
en biologische wapens. Bedrijven die
vuurwapens verkopen aan burgers
zijn in 2018 toegevoegd aan de lijst
met bedrijven waarin PGB niet wil
beleggen. (PGB)
Vraag 4
Is PGB nog steeds voorstander van
het nieuwe pensioenstelsel, ondanks
het grote en groeiende verzet? De
pensioenpetitie van ‘Samen voor
een eerlijk pensioen’ groeit naar de
100.000 handtekeningen.
In aanloop naar
de algemene
ledenvergadering zijn
veel vragen ingediend.
Een aantal is op de
jaarvergadering
behandeld door de
sprekers. Hierbij een
selectie van vragen en
antwoorden.
Pensioenfonds PGB heeft zich nooit als
voor- of tegenstander van het nieuwe
pensioenstelsel uitgesproken, ook al
omdat er nog te veel onduidelijkheden
zijn. PGB ziet wel als pluspunt dat
er meer mogelijkheden zijn om het
rendement op de pensioenbeleggingen
daadwerkelijk bij de deelnemers
terecht te laten komen.
Maatschappelijke
en publieke druk
kan helpen om
te bereiken dat
bij de uitwerking van
de
plannen meer rekening wordt
gehouden met de gerechtvaardigde
wensen van de gepensioneerden.
(VVG)
Vraag 5
Er zijn gepensioneerden die harder
worden geraakt dan anderen. Sommige
gepensioneerden hebben al
twaalf jaar geen indexatie gehad en
hebben dus veel koopkracht ingeleverd.
Wordt met deze verschillen
rekening gehouden bij het ‘invaren’
in het nieuwe pensioen?
Bij de overgang naar het nieuwe
stelsel is invaren geen automatisme.
׉	 7cassandra://cRfd3vBg3_RimHp681bjQ6MwkXD-PUCeg7REdcMPEH8L`j ay=!X1׉EAls werkgevers en werknemers in een
bedrijfstak of onderneming vragen
om alle opgebouwde pensioenen
over te laten gaan naar het nieuwe
stelsel, toetst het pensioenfonds of
dit evenwichtig uitwerkt voor alle
groepen. Het mag niet zo zijn dat er
een groep is die daardoor onevenredig
nadeel ondervindt.
Hoe dat invaren zal gaan, weten
we nog niet precies. Het definitieve
wetsvoorstel is er nog niet. Op basis
van de huidige stand van zaken
lijkt het wettelijk erg lastig om zo'n
onderscheid te maken. Daarnaast is
het eigenlijk niet uit te voeren. Het zou
administratief erg ingewikkeld zijn en
de kosten sterk verhogen. Daar komt
nog bij dat Pensioenfonds PGB geen
‘inhaalindexatie’ kent, en daarom niet
bijhoudt hoeveel indexatie individuele
deelnemers hebben ‘gemist’. Ook is er
geen zicht op de ‘gemiste indexatie’
voorafgaand aan een overgang naar
Pensioenfonds PGB. (PGB)
Vraag 6
Bedrijven en aandelenbeurzen
hebben het na Covid beter
gedaan dan verwacht.
Ziet PGB dit
ook en welke gevolgen
heeft dat voor de
pensioenuitkering in
de toekomst?
Doordat aandelen het
beter gedaan hebben
en de rente iets is
gestegen is de financiële situatie van
Pensioenfonds PGB in 2021 tot nu
toe verbeterd. Maar dat biedt geen
garantie voor de toekomst. Het is
de vraag hoe bestendig het herstel
is. Als het herstel blijft doorzetten,
komt indexatie (verhogen van
pensioenen om de gestegen prijzen te
compenseren) weer in beeld. Dat mag
als de beleidsdekkingsgraad hoger is
dan 110 procent. In eerste instantie
gaat het dan waarschijnlijk om een
zeer beperkte verhoging, misschien
een paar tienden van een procent.
Pas als de beleidsdekkingsgraad op
ongeveer 123% staat, mag er volgens
de huidige regels een toeslag van 2
procent worden gegeven. Het is wel
de verwachting dat de regels voor
indexeren soepeler worden als het
nieuwe stelsel door het parlement
wordt goedgekeurd, misschien zelfs
met terugwerkende kracht tot begin
2022. (PGB)
Vraag 7
De premiedekkingsgraad van PGB
ligt in de buurt van de tachtig procent.
Dit betekent dat werkgevers en
actieven te weinig premie betalen.
Wordt deze te weinig betaalde premie
verrekend voordat de pensioenrechten
verdeeld worden?
Over deze vraag moet het bestuur
van Pensioenfonds PGB zich nog
buigen. Daarbij is van belang dat, als
een pensioenfonds hierin historische
omstandigheden meeweegt,
dat niet alleen zal gaan over de
premiedekkingsgraad in de afgelopen
jaren, maar ook over de situatie in
de decennia ervoor. Het is wellicht
goed om te weten dat eind jaren 80
in Nederland het fenomeen van de
‘premievakantie’ ontstond, omdat de
kassen van de pensioenfondsen toen
heel goed gevuld waren. Dan werd er
geen of minder premie betaald terwijl
er wel pensioen werd opgebouwd.
Pensioenfonds PGB zou dan moeten
uitzoeken of en in hoeverre dit voor de
eeuwwisseling bij het pensioenfonds
zelf en/of bij de overgekomen
pensioenfondsen heeft gespeeld. (PGB)
Vraag 8
Wat kan verder verteld worden over
de verdeling van de pensioenrechten/gelden
bij de overgang naar het
nieuwe stelsel?
Hiervoor zijn twee methoden
beschikbaar: de standaardmethode
en de zogenaamde ‘Value Based
ALM-methode’. De keuze is aan het
bestuur van het pensioenfonds,
maar wel in afstemming met sociale
partners (vertegenwoordigers van
werkgevers en werknemers). De
standaardmethode is eenvoudiger
en beter uitlegbaar. De alternatieve
methode biedt meer mogelijkheden
om rekening te houden met specifieke
groepen/overwegingen. (PGB)
Vraag 9
Het verhaal gaat dat de Nederlandse
overheid zich op enigerlei
wijze gecommitteerd zou
hebben aan pensioenafspraken
in Europees verband, dit uit
'solidariteit' met lidstaten die
pensioenen minder goed op
orde hebben. Is hier iets van
bekend?
Er zijn Europese regels voor
pensioen, maar die gaan
vooral over het bestuur en de
communicatie. Er gaat geen
pensioengeld naar Europa,
en Nederland kan zijn eigen
pensioen blijven organiseren.
(PGB)
Ook vanuit de zaal werd volop
gebruik gemaakt van de
mogelijkheid vragen te stellen,
zowel aan de VVG als aan de beide
gastsprekers.
21
ay=!X2ay=!X1{בCט   {u׉׉	 7cassandra://QwqD7O0PUkWxnoNBHWFt2xoAYlBZf7RY--Y9YfmlgTM `׉	 7cassandra://EePiloTG7H9PB0CowrW_VfBjHrDjfEAjBYMi1IdM5Ao `׉	 7cassandra://rbUpXaaOYID51uvRK7k4aCA0WA8IiaFKRAWk4dx5FEg@Z`j ׉	 7cassandra://Hh0F1eQ9C450nJ2_Pl7SqXVWgqV7gXHvRMU9W5wKhic }Rn͠	ay=!X^׉E7Een nieuw gevormde werkgroep gaat het bestuur van de Vereniging van
Gepensioneerden binnen PGB bijstaan in de oordeelsvorming en advisering
inzake de nieuwe Pensioenwet die eraan komt. Mede om te benadrukken
dat gepensioneerden een rol moeten spelen bij de totstandkoming en
de invoering van de nieuwe wet, is gekozen voor de naam werkgroep
Pensioenen en Hoorrecht.
VVG heeft
nieuwe werkgroep
Pensioenen en Hoorrecht
Een van de belangrijkste taken voor het
bestuur van de VVG is ‘de behartiging
van de belangen van haar leden en
van degenen die lid kunnen zijn, in
het bijzonder met betrekking tot de
huidige of toekomstige aanspraken
op pensioen uit het PGB’ (artikel 2.1
Statuten VVG-PGB).
In de praktijk wordt dat door het
bestuur van de VVG vormgegeven
door:
1. het benoemen van drie leden in het
verantwoordingsorgaan, en
2. het voordragen van maximaal
twee leden in het bestuur van
Pensioenfonds PGB.
Hoewel deze voorgedragen /
benoemde personen binnen
het bestuur van PGB of het
verantwoordingsorgaan de
werkzaamheden doen voor
alle betrokkenen in en bij het
pensioenfonds, wordt van hen
verwacht dat zij in de gaten houden dat
de belangen van de gepensioneerden
voldoende bekend
zijn en worden
meegewogen
bij de besluiten
die het bestuur
PGB en/of het
verantwoordingsorgaan moeten
nemen.
Daarnaast is de VVG aangesloten bij
de Koepel Gepensioneerden, om ook
op landelijk niveau de belangen van
gepensioneerden te behartigen.
In de nieuwe Wet Toekomst
Pensioenen lijken de gepensioneerden
via hun verenigingen – onder
voorwaarden - een aparte rol
22
te krijgen bij de besluitvorming
over de wijze waarop de nieuwe
wet in de pensioenfondsen en
pensioenregelingen wordt ingevoerd.
Dit wordt het ‘Hoorrecht’ genoemd.
Of, hoe en onder welke voorwaarden
dit hoorrecht precies ingevuld gaat
worden, is nog steeds onderwerp van
gesprek. Duidelijk is wel dat er veel
gaat veranderen op pensioengebied,
wat ook voor gepensioneerden van
belang zal zijn.
"Leden hebben ervaring
in het besturen
van pensioenfondsen"
Mede hierdoor wordt er steeds meer
gevraagd van de pensioenkennis van
de bestuursleden van de VVG. Daarom
heeft het bestuur besloten om een
deskundigencommissie in te stellen: de
Werkgroep Pensioenen en Hoorrecht.
Deze werkgroep helpt het bestuur van
de VVG (en de door haar voorgedragen
of benoemde leden in het bestuur van
PGB en het verantwoordingsorgaan)
door alle pensioenontwikkelingen te
volgen en hen gevraagd en ongevraagd
te adviseren over de onderwerpen
die voor
gepensioneerden
van belang zijn.
Fieneke van den
Brink is voorzitter
geworden van de werkgroep. Tijdens
de algemene ledenvergadering op
13 oktober is zij ook gekozen als
bestuurslid van de VVG zodat de
verbinding tussen werkgroep en
bestuur verzekerd is. De leden van de
werkgroep hebben allemaal ervaring
in het besturen van pensioenfondsen;
of omdat ze deel uitmaakten van het
bestuur van het Pensioenfonds PGB, of
van een fonds dat in de achterliggende
jaren is opgegaan in PGB.
De werkgroep zal de komende tijd
ook bekijken op welke wijze de
leden van de VVG het beste bij alle
komende ontwikkelingen kunnen
worden betrokken. Het nieuwe digitale
platform PensioenTrefpunt kan daarin
een belangrijke rol gaan spelen.
In het volgende nummer van ExPress
zullen de leden van de werkgroep
aan u worden voorgesteld en kan al
wat meer worden verteld over de
onderwerpen die worden opgepakt.
׉	 7cassandra://rbUpXaaOYID51uvRK7k4aCA0WA8IiaFKRAWk4dx5FEg@Z`j ay=!X3׉EsFieneke
van den Brink
Mijn naam is Fieneke van den
Brink (63). Ik woon samen met
mijn partner Marc in Malden en
heb een dochter. Mijn vrije tijd
besteed ik – naast mijn familie
en vrienden - aan wandelen,
fietsen, tuinieren, lezen,
reizen, nieuws en kranten, (leg)
puzzelen en lekker eten.
Ik heb jaren in het
Human Resources Management gewerkt binnen de
uitgeefbranche en de grafische industrie. Van assistentpersoneelsfunctionaris
tot stafdirecteur P&O en in vervolg
daarop, lid van de Raad van Bestuur van een krantenconcern.
Verder heb ik enkele jaren het runnen van een klein
restaurantje in de Provence gecombineerd met HRM
adviesactiviteiten. De weekenden kookte ik in het restaurant
in Frankrijk en door de week werkte ik in Nederland.
Vanaf 2015 heb mij geschoold en ontwikkeld in de
uitvaartbranche en ben ik, naast mijn HRM advieswerk,
werkzaam als ZZP’er die zelfstandig uitvaarten begeleidt en
verzorgt.
Ik ben bestuurslid (en vicevoorzitter) geweest van twee
ondernemingspensioenfondsen. Onderwerpen die toen
speelden zijn onder meer het samen-voegen van pensioenregelingen
en –fondsen; het implementeren van wijzigingen
in (pensioen)wetgeving en het ‘oplossen’ van de pensioenproblematiek
(tekorten) die zich toen al voordeden. En als
laatste de overgang van het ondernemingspensioenfonds
naar PGB.
En nu staan we weer aan de vooravond van een grote
wijziging in de pensioenwetgeving. Als bestuurslid van
VVG mag ik onder meer de werkgroep voorzitten die met
pensioenkennis het bestuur VVG zal helpen bij zijn taak als
belangenbehartiger van de gepensioneerden bij PGB. Daar
wil ik me de komende jaren graag voor inzetten.
23
ay=!X4ay=!X3{בCט   {u׉׉	 7cassandra://uiynMmKjwws2rVZzUruntbIfPZg3Ddccp0eDrgwZcvU `׉	 7cassandra://nrsl-gZyqNTmeVob9a5Dj44aPSPQso2-fMdzGt5nY8k \`׉	 7cassandra://WUa8ImA7VbU6HrBsz6H2ZonjZg-uhqkdeCo5XAQLuYYK`j ׉	 7cassandra://MEGXFnXhWxwEyuyiuGe7xOFjAd2Rtqc7S-qW0v8VquQ ]͠	ay=!X`׉E
VO-lid Pieter Verhorst een leven lang
maatschappelijk betrokken
‘Ik merk dat ik
minder spraakzaam
ben geworden’
Pieter Verhorst (1951) is het langst zittende VO-lid. In 2005 werd hij namens
vakbond cNV benoemd in de PGB-deelnemersraad, de voorloper van het
huidige Verantwoordingsorgaan. Sinds zijn aantreden heeft hij de
accentverschuiving die professionalisering van de pensioenwereld
met zich meebracht nauwlettend gevolgd. Verhorst is een enthousiast
langeafstandsloper, een duursport die geduld en doorzettingsvermogen
vergt. Hij omarmde het hardlopen al op jonge leeftijd. Na zijn vijftigste
liet hij zich overhalen om zich aan een marathon te wagen; het werden er
tenslotte vijf. Nog steeds sport Verhorst met grote regelmaat, in de hoop
dat hij in goede conditie zijn oude dag kan doorkomen. Voor een rondje van
15 kilometer door de weilanden draait de 70-jarige zijn hand nog steeds
niet om. Vijf kilometer vindt hij maar ‘een klein stukje’.
Paradijs
Het gesprek vindt plaats
op de grote houten
veranda in de rust van
het botanisch paradijs dat
door Pieter en zijn vrouw
Marrianne stap voor stap,
met engelengeduld werd
aangelegd. Een oase van
weelderig groen, verrezen
op het kale stukje weiland
rond het oorspronkelijke
dubbele boerenhuisje, dat door
Pieter en Marrianne met zorg werd
samengevoegd en herbouwd tot een
originele, leeftijdsbestendige woning.
We kijken terug op de ruim 45-jarige
loopbaan van Verhorst, waarin
maatschappelijke betrokkenheid een
belangrijke rol speelde.
Sinds Verhorst als jongen al besloot
dat zijn toekomst lag bij drukkerij
N. Samsom, waar zijn vader werkte,
speelde zijn leven zich grotendeels in
de geur van drukinkt af: ‘Als kind vond
ik die grote stampende machines al
prachtig. En de machine-inkt rook zo
lekker.’
Na de lagere school moest hij
wachten tot hij oud genoeg was om
op de grafische school te worden
toegelaten. De tussenliggende
periode bracht hij door op de LTS.
Die tijd ziet Verhorst nog steeds als
24
een waardevolle bijdrage aan zijn
ontwikkeling. ‘Je wordt gedwongen
een vak te leren, keuzes te maken:
hout bewerken, metaal, schilderen
of een opleiding tot elektricien. En,
heel belangrijk: je leert er het juiste
Nicoline
Maarschalk
Meijer
Nicoline Maarschalk Meijer
zit namens de VVG in het
Verantwoordingsorgaan van
Pensioenfonds PGB. In elke editie
van ExPress gaat zij in gesprek
met een van haar collega’s
uit het VO. In deze aflevering:
inspraakveteraan Pieter Verhorst.
gereedschap te gebruiken. Daar heb
ik later, bij al het verbouwen, nog
erg veel plezier van gehad.’ Waarom
in Nederland het praktijkonderwijs
zo ondergewaardeerd wordt, heeft
Verhorst nooit kunnen begrijpen.
Marrianne en Pieter Verhorst op
een van de verscholen zitjes in hun
zelfgecreëerde sprookjestuin
IN TERVIEw
׉	 7cassandra://WUa8ImA7VbU6HrBsz6H2ZonjZg-uhqkdeCo5XAQLuYYK`j ay=!X5׉E8Trainingskamp
In 1967 monstert de dan 16-jarige
Verhorst volgens plan aan als
aspirant-offset drukker bij Samsom.
Al snel wordt hij gespot als potentiële
kandidaat voor de ondernemingsraad.
Verhorst: ‘Ik was pas net met werken
begonnen, maar in die tijd had je geen
schroom. Je werd door CNV-kaderleden
wegwijs gemaakt, je kreeg cursussen.
Vanuit het hele land kwamen we naar
een trainingskamp
in Veere. We waren
een club, een
sociaal netwerk. Je
kende elkaar.’
Nog steeds kijkt
Verhorst met plezier
terug op het vakbonds-familiegevoel
dat tot zijn spijt op de achtergrond
is geraakt. Toen stond de tijdgeest
in het teken van democratisering,
zegt hij. ‘Ik maakte deel uit van de
jeugd-OR. Jongeren konden zo in het
vakbondswerk groeien.’ Verhorst vond
zijn weg binnen de CNV-structuren:
kaderlid CNV Media, OR-lid en –
voorzitter, een rol die hij met plezier
vervulde: ‘Ik heb oog voor mensen die
iets willen zeggen, maar het woord niet
durven nemen.’ Zijn beschouwende
expertise bracht hem tenslotte tot de
COR. In 2005 werd Verhorst als CNV afgevaardigde
benoemd in de deelnemersraad van PGB. Na een
rustige start volgden al snel turbulente tijden. ‘Op last
van DNB werd hard aan herstructurering gewerkt,’
herinnert hij zich. Kosten en beloningen waren
belangrijke aandachtspunten. ‘Maar het ging ook vaak
over de kleine pensioentjes. Mensen stonden centraal in
die tijd. Tegenwoordig gaat het vooral om het grote geld,
het kolossale vermogen dat beschermd moet worden.’
Complexer
"Ik heb oog voor mensen
die iets willen zeggen,
maar het woord
niet durven nemen"
Verhorst vindt dat soms,
als hij terugkijkt,
wel eens wrang.
‘Begrijp me goed,
het is geen kritiek.
De financiële
wereld wordt
steeds complexer, waardoor
pensioenfondsen steeds
professioneler moeten opereren.’
Maar hij betrapt zich erop dat hij bij
vergaderingen minder spraakzaam is
geworden. De spreektaal lijkt in zijn
beleving steeds meer voorbehouden
aan hoogopgeleiden.
Verhorst: ‘Vroeger, in
mijn OR-tijd, had ik mijn
woordje altijd klaar.
We hebben heel wat
strijd gestreden. Zoals
die keer dat de OR op
cursus was en ze ineens
zonder overleg de tijden
van de nachtdienst
na feestdagen gingen
veranderen. Dat kon
niet. Daarvoor was
instemming van de OR
vereist.’ Hij vertelt het
met trots. De regels
werden teruggedraaid,
natuurlijk.
Soms vraagt Verhorst
zich af hoe ver
professionalisering
kan gaan zonder de
gewone man, om wiens
pensioentje het gaat,
kwijt te raken. ‘Dat is
de opdracht van deze
tijd. We moeten op de
mensen blijven letten.
Zorgen dat die centraal
blijven staan.’ Maar hij
heeft ‘alle vertrouwen
dat PGB op de kleintjes
zal blijven passen.’ Ook
na zijn vertrek per 1 juni
2022.
Welkom bij PGB
Het versterken van communicatie met de
achterban is speerpunt in het beleid van PGB. In
het nieuwe pensioensysteem is communicatie
met en input van betrokkenen immers van
groot belang. De communicatieafdeling
van PGB is daarom druk bezig om nieuwe
communicatiekanalen toe te voegen. Voor PGB
als ‘multisectoraal’ bedrijfstakpensioenfonds waar
inmiddels meer dan tien sectoren en een groot
aantal ondernemingspensioenfondsen onderdak
vinden, is het bovendien belangrijk dat alle
betrokkenen goed genoeg geïnformeerd zijn om
zich thuis te kunnen voelen.
De VO-Commissie Communicatie, knooppunt
van informatie-uitwisseling tussen PGB en haar
achterban, is daarom de afgelopen maanden
nauw betrokken geweest bij het vormgeven van
folders, flyers en een duidelijker aanwezigheid
op de website. Producten waarmee de nieuwe
aansluitingen AVH en de reisbranche al kennis
hebben gemaakt.
Nu zijn welkomstfilmpjes voor werkgevers,
werknemers en gepensioneerden in de maak
waar verteld wordt wat VO leden voor de
achterban kunnen betekenen. Er is PGB namelijk
veel aan gelegen dat iedereen – jong en oud – zich
onder de PGB-paraplu welkom weet en van zich
laat horen.
25
ay=!X6ay=!X5{בCט   {u׉׉	 7cassandra://MtnksLgdT9Yov72jMTBCfK-GcwDWP9Yk56uaHjRr_fc M`׉	 7cassandra://yXUJew41ksYLJmwuKOo3aAEGLBDylmUWO-LK2bXFMxQP`׉	 7cassandra://a2A2xXenMZuuy7Cb3-qWmeHcbRBBPZzkLOfEpXTeRN8A`j ׉	 7cassandra://ICYX-0oEIcZRBo3WhcE_PlFLbv_Jc9DiHgxIVB0djKM E͠	ay=!Xb׉EOm paraat te kunnen zijn voor de vele veranderingen die de
transitie naar het nieuwe pensioensysteem teweeg brengt, werkt
het Verantwoordingsorgaan op dit moment hard aan zichzelf.
Opleidingstrajecten worden georganiseerd, gewerkt wordt aan efficiënte
communicatie-structuren met de achterban - in dat verband is ook bij het
VO de oprichting van het nieuwe PensioenTrefpunt zeer welkom. Om zo
slagvaardig mogelijk te zijn, is ook de structuur van het VO onder de loep
genomen.
niet minder om. Zij hebben ons
afgevaardigd en rekenen op een
evenwichtige belangenafweging. Het
gaat tenslotte niet om niks. Het VO
ziet hier toe op de totstandkoming
van pensioencontracten, de wijze
van ‘invaren’ en het vormgeven van
eventuele compensatie. Met andere
woorden: op heel veel geld.
VO maakt zich op voor transitieproces
Het VO krijgt met de transitie naar
het nieuwe pensioensysteem een
zware taak. Tijdens de transitie –
en mogelijk ook daarna – is het
bezwaarrecht van individuele mensen
tegen de waardeoverdracht van hun
pensioenvermogen buiten werking
gesteld. Het VO is daarom aangewezen
als ‘waakhond’ van de belangen van
gepensioneerden, deelnemers en ouddeelnemers
(slapers) in dit reusachtige
transitieproces. Om die taak goed te
kunnen vervullen heeft het VO tijdens
die periode het zogenoemd ‘verzwaard
adviesrecht’ gekregen.
De ingrijpende overgangsprocedure
speelt zich in vier fasen af en moet
in maximaal 6 jaar voltooid zijn. Het
VO is bij aanvang (de oriëntatiefase)
en aan het eind (de slotfase van
de besluitvorming) een officiële rol
toebedeeld. In de tussentijd moeten
sociale partners en bestuur aan de
hand van allerlei inhoudelijke analyses
tot overeenstemming zien te komen
over de af te sluiten contracten.
Daarna, in de vastleggingsfase, wordt
het transitieplan definitief door de
sociale partners opgesteld.
Gat in de rechtszekerheid
Tijdens de oriëntatiefase is nadrukkelijk
vastgelegd dat alle kennis ten
aanzien van de overgangsprocedure
gelijk verdeeld moet zijn tussen
sociale partners, bestuur en VO. Alle
partijen moeten dus vanuit eenzelfde
informatiepositie kunnen handelen.
Maar het VO blijft er natuurlijk wel
zelf verantwoordelijk voor dat de
noodzakelijke kennis ook inderdaad
gedeeld en vergaard wordt.
Het ‘verzwaard adviesrecht’, het
belangrijke instrument dat het gat
in rechtszekerheid van individuele
deelnemers en gepensioneerden
moet dichten, komt pas aan het eind
26
van de rit aan de orde, voordat alles
definitief vastgelegd wordt. Het is dus
cruciaal dat het VO zich met zoveel
mogelijk expertise van zijn zware
verantwoordelijkheid kwijt en niet in
een positie terechtkomt waar geen
andere optie is dan ‘bij het kruisje
tekenen’.
Kennis en gedegen oriëntatie zijn
dus gedurende het gehele proces
van groot belang. Daarom moet
het VO, indien nodig (volgens
pensioenbelangenbehartiger de
Pensioen Federatie) ook op eigen
initiatief, nauwlettend voeling met
de ontwikkelingen houden. Gelukkig
hebben we bij PGB van doen met
een zeer open bedrijfscultuur, dus
de zorgen zijn in ons geval beperkt,
maar de verantwoordelijkheid
tegenover onze achterban is er
Nieuwe structuur
Om optimaal slagvaardig te zijn
is het VO daarom sinds 1 maart
2021 actief in een aangepaste
organisatiestructuur, waarbij de
aandachtsgebieden nog efficiënter zijn
verdeeld en de commissievoorzitters
samen met de VO-voorzitter de
Commissie governance vormen,
een overkoepelende commissie
met een regiefunctie die zich over
procesbewaking, risicobeheersing,
zelfevaluatie en educatie ontfermt
en de diverse agenda’s vaststelt. Op
deze manier hoopt het VO de in de
themacommissies en werkgroepen
vergaarde kennis direct te kunnen
wegen en in te brengen in de
besluitvorming waar het VO op toeziet
of bij adviseert.
׉	 7cassandra://a2A2xXenMZuuy7Cb3-qWmeHcbRBBPZzkLOfEpXTeRN8A`j ay=!X7׉EZOm geen beleidsgebied over te slaan
zijn de volgende commissies actief:
Commissie governance:
Deze commissie wordt gevormd door de voorzitters van
de themacommissies en de VO-voorzitter. De Commissie
governance houdt de regie over alle acties van het
VO en coördineert en bundelt onderzoeksresultaten,
adviezen en suggesties van de andere commissies en
draagt deze verder uit naar de achterban en andere
belanghebbenden.
Commissie jaarwerk en
balansbeheer:
Deze commissie ziet toe op de motieven achter keuzes
m.b.t. tot beleggingsbeleid en eventuele afwijkingen
en de uitvoering daarvan. De aandachtsgebieden
van de commissie zijn financiën, beleggingen,
risicomanagement, begroting en het jaarverslag.
Commissie aansluitingen:
Deze commissie bereidt VO-adviezen voor als
het gaat over toelating nieuwe toetreders en
collectieve waardeoverdrachten (overdracht van
pensioenspaargelden) volgens heel strikte protocollen,
waarbij evenwichtige belangenafweging (sociale
partners en gepensioneerden) cruciaal is. Een nieuwe
toetreding mag nooit ten koste gaan van de belangen
van bestaande deelenemers.
Commissie communicatie:
De Commissie Communicatie ziet toe op een heldere
informatie-uitwisseling met (ex)deelnemers, werkgevers
en gepensioneerden, in begrijpelijke taal waarbij het
gebruik van jargon en afkortingen waar mogelijk wordt
vermeden. Ze bespreekt het communicatiebeleid
met PGB, ontwikkelt informatiemateriaal om de
werkzaamheden en aandachtsgebieden van het
VO bij de achterban kenbaar te maken en bezoekt
bijeenkomsten om de contacten met de achterban te
intensiveren en potentiële nieuwe leden voor het VO te
werven voor ontstane en toekomstige vacatures.
Werkgroep ict/Pioen:
Werkgroepen worden opgericht ter ondersteuning
van tijdelijke activiteiten. Op dit moment is alleen de
werkgroep Pioen actief. Deze werkgroep kijkt mee bij de
invoering van een nieuw systeemlandschap (de digitale
pensioenketen) dat speciaal wordt ontworpen ten
behoeve van uitvoering nieuwe pensioencontract. Het is
de bedoeling hiermee ook andere pensioenuitvoerders
te kunnen bedienen.
VO plaatst
cyberbeveiliging
op de agenda
Steeds vaker duiken
berichten op dat
cybercriminelen
hun blik richten
op de waardevolle
informatie die bij
pensioenfondsen
ligt opgeslagen.
Zelfs niet-financiële
gegevens van
deelnemers zijn
veel geld waard.
Deze trend kwam
extra in het nieuws
toen eind augustus
de bekende
pensioenuitvoerder
Blue Sky Group
door een grote hack
werd overvallen. Gegevens van ruim 30.000 deelnemers
kwamen daarbij op straat te liggen.
Het Expertise Centrum Operationele IT-risico’s van de
Nederlandse Bank (DNB) doet al langer onderzoek naar
cyberbeveiliging bij pensioenfondsen, waarbij de fondsen
langs een ‘meetlat’ van 58 essentiële maatregelen
worden gelegd. Bij een recente presentatie onthulde het
Expertise Centrum dat cyberbeveiliging bij veel fondsen
nog te weinig aandacht krijgt. De experts troffen vooral
onvoldoende beveiligde informatieovergangen aan
in de informatieketen tussen fondsen, uitvoerders en
daaropvolgende schakels in het vermogensbeheersysteem.
PGB heeft het geluk over een eigen ‘in huis’ uitvoerder
PPD (PGB Pensioendiensten) te beschikken, wat de
uitbestedingsketen een stuk overzichtelijker maakt.
In de presentatie wees DNB nadrukkelijk op de
verantwoordelijkheid van het intern toezicht (bijvoorbeeld
VO) met betrekking tot beveiligingsrisico’s bij de overdracht
van beheersfuncties. Maar het VO van PGB was de
aanbevelingen voor. Al sinds 2019 is onder voorzitterschap
van VVG-afgevaardigde Tonnie Klein Hemmink de speciale
VO-werkgroep Pioen actief. Klein Hemmink: ‘Pioen ziet
nauwlettend toe op de implementatie van de nieuwe
systemen zoals AdminRisCo en is hier zeer alert op.’ Het
is, zegt hij, een zaak van niet te onderschatten belang.
‘Bij digitalisering van een pensioenfonds is beveiliging
cruciaal. ‘Er zal vanuit Pioen nadrukkelijk aandacht
besteed worden aan de security aspecten van alle portals
en systemen. PGB kan hierbij profiteren van het nieuwe
systeem. De werkgroep zal beveiliging tegen cybercrime
de eerstvolgende bijeenkomst zeker weer op de agenda
zetten.’
Klein Hemmink: '...zeer alert...’
27
ay=!X8ay=!X7{בCט   {u׉׉	 7cassandra://rvX7ocdRDhyk-N7Xbr5aaJ7PyPMPJfoNsoKSorp_IbI ˬ`׉	 7cassandra://Dryo1b6beZEw8LL-zqkgmjkDvj6o2NSWVvi4RHK93IA!`׉	 7cassandra://QusDG2U7HBngzmKhF0kXuYGAWLv3cvzExVrJ_wm62dUK`j ׉	 7cassandra://PdCdtbTYRmJ_Jo-pvat1MvFcDhSsClhqVa3HX_IMu9k EV͠	ay=!Xd׉E[Huwelijksreis op de fiets naar Santiago
Sponsortocht maakt van Jan Rabelink kilometervreter
Op de fiets naar letland, Santiago
en Rome. Klauteren voor het
goede doel op de hellingen van
Alpe d’Huez. Inmiddels zijn
de afstanden een stuk korter
geworden. De heuvels in het
zuiden van limburg zijn hoog
genoeg.
Jan Rabelink (1937, Doetinchem)
ging op zijn zestigste al met
pensioen. “Ik voelde me te
jong om te stoppen en kon nog
gemakkelijk een aantal jaren door.
Zoiets geldt niet voor iedereen.
Ik ben al voor mijn pensioen
bewust de weg van de vrijwilliger
opgegaan.”
Het mannetje dat als driejarige
begon op een driewieler, fietste
als zestienjarige al met zijn zus
van Doetinchem naar Steensel,
een dorp niet ver van Eindhoven.
Heel zijn leven bleef de fiets het
vervoermiddel bij uitstek.
Begonnen als jongste bediende bij een
bank in Doetinchem, werkte Rabelink
drie jaar bij een spuitgietbedrijf in
Zevenaar en – eindelijk een echte job
– tien jaar bij een gieterij in Doesburg.
In de tijd van de ponskaarten werkt hij
zich op tot hoofd van de administratie.
Dan maakt Jan Rabelink de overstap
naar de Twentsche Courant. Van
de toch wel wat ruwe gieterij naar
het geheel anders georganiseerde
krantenwerk. De Doetinchemmer
wordt financieel directeur en begeleidt
de samensmelting met streekgenoot
Tubantia.
“Drie dagen werkte ik in Hengelo, twee
in Enschede. De overgang heeft in mijn
ogen best goed uitgepakt.”
Sponsortocht
Zijn woonplaats Oldenzaal bruist in
de jaren negentig van de activiteiten
om Letland te helpen. Als daar ten
gevolge van een regeringswissel en
tegenvallende houtopbrengsten een
gat valt in de financiering van de
al begonnen nieuwbouw van een
school, doet Rabelink het voorstel een
sponsorfietstocht te organiseren. De
wenkbrauwen gaan omhoog? En wie
moet die klus dan klaren? Niet veel
later zijn in 1997 Jan Rabelink en zijn
metgezel Carel Kamphuis onderweg.
Het tweetal krijgt de begeleiding van
een volgersbusje.
“De ervaren fietser Kamphuis
zorgde voor de overnachtingen bij
particulieren en kleine hotelletjes. Ik
was inmiddels ervaren op de racefiets
– toch iets anders. Sinds 1990 reed ik in
een wielergroepje.”
Op sponsortocht voor de Rotary
en de Drieëenheidsparochie wordt
in veertien dagen tweeduizend
kilometer afgelegd. De route voert
ten noorden van Berlijn, door het
Poolse merengebied en via Litouwen
naar Letland. Niet zelden wind tegen,
toch een tempo van een kleine dertig
kilometer per uur.
“Vooral de laatste twee dagen
waren erg zwaar. In kou en regen
over zandwegen. Kregen onder die
omstandigheden ook nog een lekke
band. We zagen er uit als na de
wielerwedstrijd Parijs – Roubaix. Toen
we ons doel bereikt hadden, fietsen we
een paar honderd kilometer verder om
op de 2222 uit te komen. Ons fietsen
bracht bijna 50.000 gulden op.”
Jan en Dineke in fietsoutfit.
28
Santiago
De tocht naar Letland smaakt naar
meer. Drie jaar later is Jan met zijn
kersverse echtgenote Dineke op weg
naar Santiago de Compostella. Aan
een bezoek aan het bedevaartsoord
was Jan met zijn in 1996 aan een
hersenbloeding overleden eerste
vrouw nooit toegekomen.
“Eerst zijn we van Passau naar Wenen
en terug gefietst, langs de Donau. Die
rit ging prima. Dus durfden we ook
Santiago de Compostella aan. We
trouwden op 7 juni 2000 en anderhalve
maand later stapten we op de fiets.
We vertrokken in de vroegte vanuit de
kerk.”
Vrienden begeleiden de twee een
׉	 7cassandra://QusDG2U7HBngzmKhF0kXuYGAWLv3cvzExVrJ_wm62dUK`j ay=!X9׉E	Op weg naar zijn pensioen kiest Jan
Rabelink nadrukkelijk voor vrijwilligerswerk.
Een zwart gat zal hem niet overkomen.
Waar Jan aansluit wordt hij meestal
penningmeester. Vijftien jaar is hij
secretaris/penningmeester van de Twentse
Mattheuspassion. Ook vervult hij de
functie van vice-voorzitter van Culturele
Raad in Oldenzaal. Als voorzitter, later
penningmeester, staat Rabelink aan de wieg
van de Vereniging van Gepensioneerden
van fonds PGB.
Jan Rabelink: “Al voor mijn pensioen
ben ik bewust de weg van de vrijwilliger
opgegaan.”
kilometer of 25 tot
Haaksbergen. Dan
door naar de familie in
Doetinchem. Gekozen
is voor de oostelijke
route via Maastricht,
Ardennen en Vézelay.
Dan de zware
Pyreneeën over Spanje
Stempels van haltes op weg naar
Santiago.
in.
“We reden vijf weken
lang gemiddeld 85
kilometer per dag.
Soms haalden we
maar 40 kilometer,
andere keren wel
120. De aankomst bij
de kathedraal is een
emotioneel gebeuren.
Je hebt onderweg het
nodige beleefd. Al moet
ik zeggen dat je op de
fiets minder contact
met de mensen maakt
dan wandelend. We zijn
jaren later wandelend
vanuit Léon en Porto
naar Santiago gegaan.”
De twee fietsers
vertrekken dagelijks
in een strak ritme.
Zeven uur op, half
acht ontbijten en acht
uur echt rijden. Waar de volgende
overnachting zal zijn? Ze zien wel.
Tegen een uur of vier begint het
zoeken naar een slaapplaats voor een
schappelijke prijs.
“Op onze leeftijd nog kamperen,
vonden we niets. We reisden van
hotelletje naar hotelletje. Eén keer
bleek alles gesloten. Wat te doen?
We gingen in een zaakje wat drinken
en vroegen de eigenaar of hij een
slaapplaats voor ons wist. Hij ging
bellen. Ja hoor. We kregen een door
hem getekend kaartje mee. Duidelijk.
Eerst een stuk fietsen, dan het spoor
over en linksaf. Moet lukken. Wij weer
op de fiets. Geen spoor te bekennen.
In het volgende dorp lieten we het
kaartje zien en legden uit waar we
moesten wezen. Die twee strepen
op het kaartje? Niks geen spoor.
Dat waren de draden tussen de
hoogspanningsmasten.”
Jan en Dineke rijden terug en vinden
de hen beloofde slaapplaats. Dit keer
een oude caravan. “Je kon slapen en
douchen. Daar was dan ook alles mee
gezegd. Ogen dicht en slapen maar.
Meer heb je ook niet nodig. Ach, een
andere keer overnachtten we in een
oud kasteel.”
Theo leoné
29
ay=!X:ay=!X9{בCט   {u׉׉	 7cassandra://93Qd2Iwax4GeqO3xQssb9EB6f8PaOwvbvW6pI3hvco4 #`׉	 7cassandra://h4rG6alHy3jKj_pcunSSjLsQWUbwys71VQ-h4rUrHvQ`׉	 7cassandra://C14jOKqEII6XbGxcU1uLC3dzrdZf3cElS7_JSSfJo4w=`j ׉	 7cassandra://4RREHnE3bsjD-tfKUF4yhKMPf2SRWBXPMhYL3oPsCwo H͠	ay=!Xfנay=!Xu A9ׁHhttp://vvgpgb.nlׁׁЈנay=!Xt 1ځ̠9ׁHmailto:secretariaat@vvgpgb.nlׁׁЈנay=!Xs RƁ̇9ׁHmailto:redactie@vvgpgb.nlׁׁЈנay=!Xr lj9ׁHmailto:info@vvgpgb.nlׁׁЈנay=!Xq !9ׁH #mailto:ledenadministratie@vvgpgb.nlׁׁЈנay=!Xp 9̼9ׁHmailto:Fienekevdbrink@gmail.comׁׁЈנay=!Xo ̃9ׁHmailto:reuder@upcmail.nlׁׁЈנay=!Xn ̮9ׁHmailto:pietoosthoek@gmail.comׁׁЈנay=!Xm (ҁ̧9ׁHmailto:kleinhemmink@home.nlׁׁЈנay=!Xl (9ׁH !mailto:marcovandenberg@freedom.nlׁׁЈנay=!Xk (89ׁH "mailto:josvanrijsingen@hotmail.comׁׁЈנay=!Xj (̞9ׁHmailto:ernst.taris@or-coach.nlׁׁЈ׉ElPGB ‘kan en wil niets
beloven over indexatie’
Indexatie van de pensioenen
lijkt bij Pensioenfonds PGB ook
voor volgend jaar nog steeds
niet mogelijk. Mocht er toch
een mogelijkheid zijn, dan is
de wettelijke ruimte voor het
verhogen van de pensioenen
uiterst beperkt.
Bestuursvoorzitter Jochem
Dijckmeester: “Door de hogere rente
dit jaar en mooie resultaten op de
aandelenbeleggingen, is de financiële
situatie van pensioenfondsen een stuk
verbeterd, ook bij Pensioenfonds PGB.
Onze actuele dekkingsgraad is vanaf
maart elk maand hoger geweest dan
110%. Dat roept bij onze deelnemers
de vraag op of een verhoging, de
zogenaamde indexatie, nu dan eindelijk
weer in zicht is. We begrijpen die vraag
heel goed. Om te mogen indexeren
moet het jaargemiddelde hoger zijn
dan 110%. En daar zitten we nu steeds
dichterbij. We willen graag dat het
rendement op de pensioenbeleggingen
bij onze deelnemers terecht komt. Met
name gepensioneerden voelen in hun
portemonnee dat de prijzen hoger zijn
geworden maar hun pensioen niet.”
“Per 30 september 2021 was onze
financiële situatie niet goed genoeg
om te kunnen indexeren, en we weten
niet hoe onze financiële situatie
eind december zal zijn. We vinden
het belangrijk om voorzichtig te zijn.
Plussen op de beurs kunnen door een
plotselinge ontwikkeling als sneeuw
voor de zon verdwijnen. Ook de
ontwikkeling van de rente laat zich
niet goed voorspellen. Daarom kunnen
en willen we niets beloven. Behalve
dan dat we ons uiterste best doen om
deelnemers te laten profiteren van
de opwaartse lijn in onze financiële
situatie. Dat is in lijn met de wens
bij vakbonden, werkgevers en
politiek om ervoor te zorgen dat het
rendement bij de deelnemers terecht
komt. We vinden het wel belangrijk
te waarschuwen voor overspannen
verwachtingen: als onze gemiddelde
30
dekkingsgraad eind december 2021
maar net boven 110 procent zit, dan
is de wettelijke ruimte om iets te doen
slechts zeer beperkt.”
Verloren generatie
Intussen hebben de grote organisaties
van gepensioneerden de druk op het
kabinet om de pensioenen nu eindelijk
te kunnen verhogen verder opgevoerd.
De Koepel Gepensioneerden, ANBO,
KBO-PCOB en NOOM schrijven in
hun oproep: “Veel senioren hebben
zolang ze pensioen krijgen hun
pensioen nog nooit verhoogd zien
worden: een ‘verloren generatie’.
Als het kabinet nu niet ingrijpt, is
ze zelf de hoofdverantwoordelijke
voor het verlies aan draagvlak
onder haar plannen om het
pensioenstelsel te veranderen. De
meeste pensioenfondsen komen al
veertien jaar niet
aan indexatie
toe. Dat is echt
absurd. Jaar na
jaar groeien de
vermogens van
pensioenfondsen. Die rijzen inmiddels
de pan uit, maar indexatie zit er niet
in. Daarmee zijn de pensioenen 20%
achter gaan lopen bij de gestegen
prijzen.”
“Dat is niet meer uit te leggen en
echt onaanvaardbaar. Zeker tegen
de achtergrond van een inmiddels
(mede vanwege de stijging van de
energiekosten) stijf oplopende inflatie.
Senioren bungelen al jaren achtereen
onderaan alle koopkrachtlijstjes en
als er niet snel iets gebeurt, blijft
dat zo. Hoewel het kabinet sinds
kort lijkt te bewegen en beweert
dat het indexatie eerder mogelijk
wil maken, is feitelijk sprake van
een schijnbeweging. Uit cijfers van
de grootste pensioenfondsen (voor
ambtenaren, zorgmedewerkers en
metaalwerkers) blijkt dat, ondanks
dat ook hun vermogens met miljarden
groeiden, voor het merendeel van de
gepensioneerden in Nederland een
verhoging er nog lang niet inzit.”
Waarschuwing
De Pensioenfederatie, de organisatie
van Nederlandse pensioenfondsen,
waarschuwt daarbij net als
Pensioenfonds PGB voor te hoog
gespannen verwachtingen: “Volledige
indexatie is volgens de regels pas
toegestaan, als verwacht wordt dat
ook in de toekomst geïndexeerd kan
worden (toekomstbestendig indexeren
dekkingsgraad). Dat verschilt per
pensioenfonds. Meestal is dat vanaf
een beleidsdekkingsgraad van rond de
125%. Inhaalindexatie, het repareren
van achtergebleven indexatie, kan
volgens het huidige ftk – het voor
pensioenfondsen geldende rentepeil
- als na de volledige indexatie nog
ruimte over is.”
"Dit is niet meer uit te leggen
en echt onaanvaartbaar"
Momenteel wordt, zoals bekend,
gewerkt aan de Wet toekomst
pensioenen, die gaat over het
nieuwe pensioenstelsel. Wanneer
die wetgeving is afgerond en is
aangenomen door de Eerste en
Tweede Kamer, zal een transitie-ftk
van kracht
worden voor
de overgangsperiode
tot de
invoering van
het nieuwe
stelsel, legt de Pensioenfederatie
verder uit. “Afgesproken is dat volgens
die regels indexatie mogelijk is bij een
beleidsdekkingsgraad vanaf 105%.
Hiermee loopt het transitie-ftk vooruit
op het nieuwe stelsel, waarbij de
economische omstandigheden directer
doorwerken in pensioen en verhogen
en verlagen eerder gebeurt dan nu. De
staatssecretaris heeft in het vragenuur
gezegd dat wanneer de Wet toekomst
pensioenen is aangenomen, hij zal
bezien of indexatie met terugwerkende
kracht over 2022 ook mogelijk zal zijn.”
Ruud Peys
׉	 7cassandra://C14jOKqEII6XbGxcU1uLC3dzrdZf3cElS7_JSSfJo4w=`j ay=!X;׉EVVG-PGB Bestuur
Voorzitter:
Ernst Taris
ernst.taris@or-coach.nl
Vice-voorzitter:
Jos van Rijsingen, tel. 073-6214378
josvanrijsingen@hotmail.com
Penningmeester:
Marco van den Berg
marcovandenberg@freedom.nl
Bestuurslid/ledenadministratie:
Tonnie Klein Hemmink, tel. 06-51605411
kleinhemmink@home.nl
Bestuurslid/communicatie:
Piet Oosthoek
pietoosthoek@gmail.com
Bestuurslid/ledenservices:
Thijs Reuder, tel. 06-52616833
reuder@upcmail.nl
Bestuurslid/pensioenwerkgroep:
Fieneke van den Brink
Fienekevdbrink@gmail.com
ledenadministratie/secretariaat:
Postadres: Hunzestraat 18, 7555 WB Hengelo
Mailadres: ledenadministratie@vvgpgb.nl
Telefoon: 06-51605411
Algemeen mailadres: info@vvgpgb.nl
Redactie Express: redactie@vvgpgb.nl
Secretariaat: secretariaat@vvgpgb.nl
website: vvgpgb.nl
31
ay=!X<ay=!X;{בCט   {u׉׉	 7cassandra://qxO84qjcV79Om9WT32G_j2fA1S3FgYgnPNmyGuwpJJg k`׉	 7cassandra://B0uItTI18tCWhb9uRG3fHCi3aLaA5PNa9duQiqZS6AcO`S׉	 7cassandra://2ZeRNcVpyAFG-hO37plgn1JA-96uBnAYbGb09lv6ZmgZ`̵ ׉	 7cassandra://VmwiDOc6ClqX9uptXpm63sx9vsh1UBIHjP-f8JQjvGc Z͠ay=!Xh׉E32
׉	 7cassandra://2ZeRNcVpyAFG-hO37plgn1JA-96uBnAYbGb09lv6ZmgZ`̵ ay=!X=׈Eay=!X>ay=!X={) 'Magazine Express 2021 6e jaargang nr. 3afrJ­3