׉?ׁB!בCט  u׉׉	 7cassandra://AMrh2vrJ0-6bODbmPXNIFmrORr405fRBQiPvR1VflQU Ӗ`׉	 7cassandra://L8x1J0DfVJ4MieK9sD1tBksiPRudbq1oMGKMn8-422Q̈́`S׉	 7cassandra://YaiG_m8HKyOlIKRLaGzp7ehnFjaizF6TDoFC69trvv0+&`̵ ׉	 7cassandra://1MSeiFzg_1_m_F4BIbn2jclpqFUnO6uAWLAUX7JJ4Ho  ͠YVJ8xט   u׈         ׈EYVJ8y׉E׉	 7cassandra://YaiG_m8HKyOlIKRLaGzp7ehnFjaizF6TDoFC69trvv0+&`̵ YVJ8zYVJ8yxבCט   u׉׉	 7cassandra://NcWWYxUfo8RZkeGwd9Vb0EfgM4rncoOv2KJsQSCs9fs r`׉	 7cassandra://qmg7_Eg-rWccI8F1PbICEdFyXUL8e7Umv8-CVVzDzy4w`S׉	 7cassandra://sn7-GY7GymqORt7NPm1srBkwryayoEO-eaG4kSABypw!g`̵ ׉	 7cassandra://6-ILDP6EZiPzhRqFE45LEYgFRR04lHYs4zq4gzLt0No )l ͠YVJ8{ט  u׉׉	 7cassandra://Pm8Py-m45iKKimyHFxcMiUgNOAJMvISa9_tRdraAoAw g`׉	 7cassandra://PIeSwEQ933S3sJX3VHLxUy4PEJlQrsRUGUmUzAQc0eg/`S׉	 7cassandra://JvfAu3IGyZTnH7Jlmoy1DQ39dcC_R6GBh4i3ThuanX8`̵ ׉	 7cassandra://rY5K6Y35Tz5Jc0tWwh6Ozd2W3rD0RPxsOlSKppzRNZM ͠YVJ8|׉EKhorhurd
Het vierde sacrament is het biechten. Wat houdt dit precies in?
Waarom doen wij dit? Wat zijn de voorwaarden voor een volle
vergeving van de zonden en om de band met God te herstellen?
Biechten is vergeving vragen van de zonden. Zo wordt ook de relatie
met God hersteld. Deze wordt namelijk verbroken door de zonden,
net als in Jesaja 59:2 staat: ‘Jullie waangedrag is het dat jullie en je
God uit elkaar heeft gedreven; door jullie zonden houdt Hij zich ver
borgen en wil Hij je niet meer horen.’
Er zijn drie voorwaarden om het biechten effectief te maken en de
relatie met God te herstellen:
1. Je moet spijt hebben van de zonden die je hebt begaan. Deze
spijt moet uit de grond van je hart komen. Zonder het spijt hebben
van je zonden is het alleen maar een ritueel dat je moet doen
van een ander.
2. Je moet je zonden open en volledig erkennen. Het is een zware
zonde wanneer je bewust je zonden verbergt van God en weigert
om deze te bekennen.
3. Het kwijtschelden van je zonden door iemand die deze bevoegdheid
heeft gekregen. Deze bevoegdheid komt vanuit onze
Heer Jezus Christus die dit aan de apostelen gaf. En de apostelen
aan de priesters.
‘Als we zeggen dat we de zonde niet kennen, misleiden we onszelf
en is de waarheid niet in ons. Belijden we onze zonden, dan zal Hij,
die trouw en rechtvaardig is, ons onze zonden vergeven en ons
reinigen van alle kwaad.’ (1 Johannes 1:8-9).
Wat er gezegd wordt bij de zondagdienst bij het biechten is te lezen
in het hoofdstuk Badarak.
׉	 7cassandra://sn7-GY7GymqORt7NPm1srBkwryayoEO-eaG4kSABypw!g`̵ YVJ8}׉E Inhoudsopgave
Badarak
Preken
Symbolen
Wist je dat & vraag en antwoord
In gesprek met Ter Taron Tadevosyan
Wie zijn wij?
Pagina 4
Pagina 6
Pagina 16
Pagina 17
Pagina 18
Pagina 20
3
׉	 7cassandra://JvfAu3IGyZTnH7Jlmoy1DQ39dcC_R6GBh4i3ThuanX8`̵ YVJ8~YVJ8}xבCט   u׉׉	 7cassandra://msfU0lNZEqunGzZgD6PC9D-sVyqRj0XAdi1BGF62zt4 X~`׉	 7cassandra://xJN9LYKLw83qw-TLZm8fVv6sgz3sfhx51U0dS-ZWNFw͌a`S׉	 7cassandra://kqCSHOgaWKJqaUhaT20LhtZls7WcAtE9n-n1ZZ7Ahpw$T`̵ ׉	 7cassandra://RniqF_lVuE1Yj66-r7q96Yd8OhbehYmK-guyk0WCIGs  ͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://aM5JKQWnMpDiOSAb8ZsdrNB-TWLr5rH6jXjXbyF1W2c PA`׉	 7cassandra://SRjz5hCKgsEvkaEanfqGWNy0-O-UFVPSZe-e-X3-HCQA`S׉	 7cassandra://Ls8FVZeMuLPn6HMOb4Qp6NfR4re2y1gYaaMLbHl5y40O`̵ ׉	 7cassandra://zJ72R9u1MYWsd2DPDKELRgc7LeAfREOXI5-wPPoO7XI V ͠YVJ8׉EBadarak
Voordat wij het Lichaam en Bloed van onze Heer Jezus Christus
mogen innemen (Heilige Communie), moeten wij gaan biechten.
Wat zeggen wij hier precies? Wat zegt de priester tegen ons?
Het biechten wordt Khosdowanoetyoen (Խոստովանութիւն) genoemd.
De diaken zegt de biecht, gevolgd door ‘Megha Asdoedzo’
(Մեղայ Աստուծոյ), wat betekent: Ik heb gezondigd tegenover God.
Het volk herhaalt dit om aan te geven dat zij hiermee eens zijn. De
priester antwoord hierop met de woorden ‘Asdwadz toghoetyoen
shnorhestse’ (Աստուած թողութիւն շնորհեսցէ), wat betekent:
Moge God je vergiffenis geven.
Samengevat zeggen wij het volgende bij het biechten:
Wij hebben gezondigd tegen de Heilige Drie-eenheid; de Vader, de
Zoon en de Heilige Geest, dus God. Gezondigd in woorden, daden en
gedachten, gewild en ongewild, wetend en onwetend. Dat wij met
ons geest, gedachten en lichaam hebben gezondigd. Met het geest
door bijvoorbeeld schijnheiligheid, gierigheid en onrechtvaardigheid.
Met gedachten door bijvoorbeeld sluwheid, irritatie en haat. Met het
lichaam door bijvoorbeeld verwaarlozing en de narigheid die uit mijn
mond komt (schelden en roddelen). Dat wij hebben gezondigd met
de zeven doodzondes, namelijk ijdelheid, gierigheid, lust, jaloezie,
vraatzucht, woede en luiheid. Dat wij hebben gezondigd tegen alle
wetten van God, die wij geaccepteerd hebben, maar niet zijn nagekomen.
Wij zijn geroepen om als een christen te leven, maar hier zijn
wij niet waardig voor geweest met onze daden. Wij zeggen dat onze
zondes oneindig zijn. Daarna vragen wij aan de priester of hij onze
zonden kan ontslaan. Waarop de priester zegt dat hij met zijn priesterlijke
gezag onze zonden ontslaat en dat wij hierdoor het
sacrament, namelijk de Heilige Communie, in mogen nemen.
De voorwaarden om vergeving te krijgen en de relatie te herstellen
met God is te lezen in het hoofdstuk Khorhurd.
4
׉	 7cassandra://kqCSHOgaWKJqaUhaT20LhtZls7WcAtE9n-n1ZZ7Ahpw$T`̵ YVJ8׉E5
׉	 7cassandra://Ls8FVZeMuLPn6HMOb4Qp6NfR4re2y1gYaaMLbHl5y40O`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://3y7aKYLYNZjDyFFMXGEo3ImcAYL4Wq81kXX9XQVWFWU ^`׉	 7cassandra://rqFh0VHfHmgXnLhhYfpW6JOczlvUPSHQXMr68vAbCO8s`S׉	 7cassandra://VWAPTBBhWIgPxixsfWeZ8_-CNiW80J4K-vppLqvYSMI `̵ ׉	 7cassandra://XEkT8u1xG9WtMgA_uqMiq3vMkkAMDcSiRpp3u2RyV3A ͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://wlLbAKxw8OSiMYfN0Dpj9ie3MZmXjeV24XCiTmaUKd4 `׉	 7cassandra://SKpKf_eF7DL66pXfP9eDpAPQKUYgK_A4ORcf-IrFSUÀs`S׉	 7cassandra://2OStuIe01zkgZ9Y6MDRwQqnmBFRp-MnrBr6r4yHFLPU!`̵ ׉	 7cassandra://RMP2yhKesoVIm_ZV8Jc-wu81gZRK4mlz_k0kwgGYcOE ͠YVJ8׉EPreken
7 mei 2017
‘Waarachtig, ik verzeker u: wie luistert naar wat ik zeg en hem gelooft
die mij gezonden heeft, heeft eeuwig leven; over hem wordt
geen oordeel uitgesproken, hij is van de dood overgegaan naar het
leven.’ (Johannes 5:24)
In het evangelie zien we twee betekenissen van het woord “dood”,
namelijk in de zin van een geestelijke dood en in de zin van een
lichamelijke dood.
In Lucas 9:59-60 lezen we: ‘Tegen een ander zei hij: ‘‘Volg mij!’’
Maar deze zei: ‘‘Heer, sta me toe eerst terug te gaan om mijn vader
te begraven.’’ Jezus zei tegen hem: ‘‘Laat de doden hun doden begraven,
maar ga jij op weg om het koninkrijk van God te
verkondigen’’.
Natuurlijk is “een dode begraven” in deze context een symbolische
uitdrukking. Dit staat voor het feit om bedwelmd te zijn onder de
zondes en bezig te zijn met de middelen en wegen die uiteindelijk
leiden tot de dood. Iedere leerling die Christus wilde volgen, wil met
de gezegde “mijn vader begraven” zeggen: “ik zal je na de dood van
mijn vader volgen”. Dus roept Jezus om diegene die Hem wenst te
volgen, de zondes en middelen die uiteindelijk tot de dood leiden, op
te geven.
‘Waarachtig, ik verzeker u: wie luistert naar wat ik zeg en hem gelooft
die mij gezonden heeft, heeft het eeuwige leven; over hem
wordt geen oordeel uitgesproken, hij is van de dood overgegaan naar
het leven.’ (Johannes 5:24)
Met deze woorden belooft de Heere Jezus het leven aan zowel de
lichamelijke als de geestelijke doden.
6
׉	 7cassandra://VWAPTBBhWIgPxixsfWeZ8_-CNiW80J4K-vppLqvYSMI `̵ YVJ8׉E1: Wat betekent een geestelijke dood?
A. Een geestelijke dood betekent: niet op zoek zijn naar enige
verandering, niets wensen en niets accepteren. Zichzelf accepteren
zoals die is, van mening zijn dat het onmogelijk is
om tekortkomingen en gebreken te verbannen, dat de gratie
van God en goedheid onbereikbaar is en geen enkele hoop
hebben op veranderingen. Maar het christelijk leven kan niet
zomaar stoppen. Het gaat vooruit of achteruit. Het laten varen
van het streven, betekent een terugweg richting de dood
leven.
B. Een geestelijke dood betekent ophouden met voelen. Veel
mensen voelen hun zondes en maken zich zorgen over de
zondes wereldwijd en hun zondige toestand daarin. Maar na
verloop van tijd raken ze gewend aan de situatie en worden
zij ongevoelig voor de zondes en kwade verschijnselen. Ze
kunnen het kwade en het onheil zien, maar geen enkele
boosheid voelen jegens deze aspecten. Het hart dat geen empathie
heeft, is dood.
C. Een geestelijke dood betekent ophouden met denken. Een
schrijver heeft gezegd: “Als je hebt besloten, ben je dood”.
Wat hij hiermee wil zeggen is dat de persoon die na het besluitvormen
weigert de nieuwe realiteit te accepteren, intellectueel
en geestelijk dood is. Op de dag waarop de drang
voor nieuwe kennis, nieuwe methoden en nieuwe ideeën ons
verlaat, zullen wij geestelijk sterven.
D. Een geestelijke dood betekent ophouden met berouw tonen.
Op de dag dat we kunnen zondigen zonder wroeging, zijn we
geestelijk dood. Wanneer we een onfatsoenlijk iets voor de
eerste keer doen, voelen we angst en wroeging. We doen
hetzelfde gemakkelijker voor de tweede keer en de derde
keer verloopt het nog gemakkelijker. Als we datzelfde
7
׉	 7cassandra://2OStuIe01zkgZ9Y6MDRwQqnmBFRp-MnrBr6r4yHFLPU!`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://ofUVRDCrCyGE1iMWIfEK1EaX3Nzc5oGCltu6wLWdQEU `׉	 7cassandra://FA0f9HsQWNHIkcDCr8lIz0fhpEuaTspeShPfYvpx2l0yd`S׉	 7cassandra://dbOEJRKWZROd2HbH9TWBw_OEDjmnZ76WV1mVxllr-lU`̵ ׉	 7cassandra://qiqL_r0U-OS3Z72u5yPMUMqc2sCNG43Q42kvqdrNXvE͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://i5we6su4LKiHP4XUoUr6BX4u-D89hSDkn2dZdp53bA0 u`׉	 7cassandra://CHf1KUv6j_VZCh-2pfIlQmcmED7AhczL5z0wuJQhVKU͇`S׉	 7cassandra://tUzdxFspieGXDf-ice2h8KFT62TSj6htOktr-p3rWqA"`̵ ׉	 7cassandra://-ph4EmNn_MU0uE8gMILIw5tElbGvwLx7Yh6Hr53iPIA ͠YVJ8׉Egedrag verder doorzetten, denken we er nog nauwelijks over
na. Om de geestelijke dood te vermijden, moet de mens zich
schuldig voelen aan de zonde en altijd in gedachten houden
dat de Heer Jezus altijd met hem is.
2: Jezus gebruikt het woord “dood” in de letterlijke zin.
Jezus leert ons dat op een dag de Opstanding en het eeuwige leven
plaats zullen vinden en dat alles verbonden is aan het gedrag van de
mens in het leven. Dit leven is erg belangrijk, want van dit leven
hangt het eeuwige leven af. Gedurende dit leven, maken we onszelf
of volledig ongeschikt voor het eeuwige leven of bereiden we onszelf
voor, voor de aanwezigheid van God. We kiezen voor het pad dat
leidt tot de dood of het pad dat leidt naar het leven.
Evangelie: Johannes 5: 24-29
24Waarachtig, ik verzeker u: wie luistert naar wat ik zeg en hem gelooft
die mij gezonden heeft, heeft eeuwig leven; over hem wordt
geen oordeel uitgesproken, hij is van de dood overgegaan naar het
leven. 25Ik verzeker u: er komt een tijd, en het is nu al zover, dat de
doden de stem van Gods Zoon zullen horen en dat wie hem horen,
zullen leven. 26Zoals de Vader leven heeft in zichzelf, zo heeft ook de
Zoon leven in zichzelf; dat heeft de Vader hem gegeven. 27En omdat
hij de Mensenzoon is, heeft hij hem ook gezag gegeven om het oordeel
te vellen. 28Wees hierover niet verwonderd, er komt een moment
waarop alle doden zijn stem zullen horen 29en uit hun graf zullen
komen: wie het goede gedaan heeft staat op om te leven, wie het
slechte gedaan heeft staat op om veroordeeld te worden.
8
׉	 7cassandra://dbOEJRKWZROd2HbH9TWBw_OEDjmnZ76WV1mVxllr-lU`̵ YVJ8׉E)14 mei 2017
‘Wie namens zichzelf spreekt, is uit op zijn eigen eer, maar wie uit is
op de eer van wie hem gezonden heeft is betrouwbaar; hij bedriegt
niemand.’ (Johannes 7.18)
Dit evangelische stuk begint met de volgende woorden: ‘De Joden
waren verrast en zeiden: ‘‘15De Joden waren verbaasd: ‘Hoe weet hij
dat allemaal, terwijl hij geen opleiding heeft gehad?’’ (Johannes
7:15). Jezus was geen Jood en heeft niet in de school van de rabbijnen
gezeten. In de Joodse samenleving en de wetgeving in het Oude
Testament spraken alleen de volgelingen die de officiële toestemming
hadden gekregen van hun docenten. Geen enkele rabbijn preekte
vanuit zijn eigen naam. Ze begonnen hun woord meestal met: “Er
bestaat een manier van leren over…” en vervolgens beroemde rabbijnen
en citaten naar voren brachten die voortkwamen vanuit gezaghebbende
bronnen. Een timmerman uit Galilea die geen enkele opleiding
had gehad, had het lef om de woorden van Mozes te bekritiseren.
De Farizeeën dachten om Jezus in de val te lokken zodra Hij
zou zeggen dat Hij geen docent nodig heeft en dat Hij Zichzelf heeft
geleerd dat Hij alleen zichzelf dankbaar is voor Zijn studie en wijsheid”.
Maar de Heer zei tegen hen: “Willen jullie weten wie Mijn
docent is? Willen jullie weten op wiens woorden Ik vertrouw dat Ik
de woorden van Mozes bekritiseer? Ik vertrouw op God.”
Jezus deed vaker dergelijke uitspraken. Hij beweerde dat God Hem
alles geleerd heeft: ‘Ik heb niet namens mezelf gesproken, maar de
Vader die mij gezonden heeft, heeft me opgedragen wat ik moest
zeggen en hoe ik moest spreken.’ (Johannes 12:49). ‘Geloof je niet
dat ik in de Vader ben en dat de Vader in mij is? Ik spreek niet namens
mezelf als ik tegen jullie spreek, maar de Vader die in mij
blijft, doet zijn werk door mij.’ (Johannes 14:10).
9
׉	 7cassandra://tUzdxFspieGXDf-ice2h8KFT62TSj6htOktr-p3rWqA"`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://GO6wp6-w8mx8sp3I8scLDzG5RkArdBR2A3CKWoLmFS0 `׉	 7cassandra://e17EcTCm2Qn7Ujls1OF-fH5wAMhsmEscGYod5dHtxp0͔R`S׉	 7cassandra://pc4STkvicKa-LYVUy5RQOlqNapVJcLHZCPDGKk0EdkY%B`̵ ׉	 7cassandra://8r24lD8krnafI7d2CFluiGjytIIYPkIEHnSS1lEbOsM  ͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://IMc23L_Esqvc_mIKZn0RqH_R9VkyQoBUEwqNsucfJ6o &=`׉	 7cassandra://4oGy01PhTQ1Ns63PnFzWnSRZrGaPfV3CLpnO7IdlFFw;`S׉	 7cassandra://9lkXHhsQzTTI6qHQ73zTsg_LqJQfRefy2CodhNkSEbI`̵ ׉	 7cassandra://SwdGnmVP0kZ82pPB5788o6d3GkD44xD2hMJBR3OwOhw l͠YVJ8׉EEen kunstenaar die bijna klaar was met zijn schilderij, kreeg van een
ander gerenommeerde kunstenaar een brief toegestuurd: “Gefeliciteerd
met uw prachtige schilderij die u heeft gemaakt, of beter gezegd
waarmee God U heeft geholpen om het te maken”. Ieder gewenst
idee en welke waardevolle creaties dan ook, zijn geschenken
van God. Als we trots zijn op iets dat wij geleerd hebben, iets wat wij
hebben kunnen maken of waaraan we ook gewerkt hebben zonder
enige hulp, prijzen wij onszelf en onze naam. De belangrijkste mensen
dachten niet aan hun krachtige ideeën of wat ze gemaakt hadden,
maar aan God die hen heeft gezegend met de wijsheid om te creëren.
Wederom laat Jezus ons de volgende waarheid zien. Alleen diegene
die de wil van God waarmaakt, is in staat om de lessen van God te
begrijpen. Hij zegt: ‘17Wie ernaar streeft te doen wat God wil, zal
weten of mijn leer van God komt of dat ik namens mezelf spreek.
18Wie namens zichzelf spreekt, is uit op zijn eigen eer, maar wie uit
is op de eer van wie hem gezonden heeft is betrouwbaar; hij bedriegt
niemand.’ (Johannes 7:17-18). Dit zijn geen theologische lessen,
maar de universele waarheid. Wij leren als wij handelen, ervaring is
de maatgever van de waarheid.
Een dokter kan door middel van boeken alles leren van een chirurg,
alles over opereren te weten komen, maar dat maakt hem nog geen
chirurg. Hij moet ervaring opdoen door operaties uit te voeren. Ditzelfde
geldt ook voor de christenen. Als wij wachten totdat alles voor
ons helder wordt, kunnen wij nooit beginnen. Maar als wij beginnen
met het uitvoeren van wat wij al weten van Gods wil, zullen wij
steeds meer begrijpen. Als de mens zegt “Ik kan geen christen zijn,
omdat er veel onduidelijkheden voor me zijn binnen het christendom
en ik moet wachten totdat alles helder voor me is”, moeten wij diegene
antwoorden: “Je zult nooit alles begrijpen, maar als je probeert
te leven als een christen, zal je iedere dag meer begrijpen”. In het
christendom, net als alle andere dingen, moet je leren door het uit te
voeren in de praktijk.
10
׉	 7cassandra://pc4STkvicKa-LYVUy5RQOlqNapVJcLHZCPDGKk0EdkY%B`̵ YVJ8׉EEvangelie: Johannes 7:15-18
15De Joden waren verbaasd: ‘Hoe weet hij dat allemaal, terwijl hij
geen opleiding heeft gehad?’ 16Jezus zei: ‘Wat ik onderwijs heb ik
niet van mijzelf, maar van hem die mij gezonden heeft. 17Wie ernaar
streeft te doen wat God wil, zal weten of mijn leer van God komt of
dat ik namens mezelf spreek. 18Wie namens zichzelf spreekt, is uit op
zijn eigen eer, maar wie uit is op de eer van wie hem gezonden heeft
is betrouwbaar; hij bedriegt niemand.
11
׉	 7cassandra://9lkXHhsQzTTI6qHQ73zTsg_LqJQfRefy2CodhNkSEbI`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://GZ4W4JBb1FXfHsocmoEKZf7VGQscPmWJ9XTM6aZbRMU u^`׉	 7cassandra://5wpD4gD-cvTTVZ9HOUnGUjh_H97lqRLTSDLOT03M1G0x:`S׉	 7cassandra://0Y1OZ4nqwdBvdzYgV_IbX0WRUU4uIwD1JCg2SdelGFY F`̵ ׉	 7cassandra://IHJpFh-MDRA2Zkpug2hbbgZh-jlahwIBc-2kVV9Uhew ͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://zp0fqwUs00I1-rwzHKLo3hKoFncPTs7X4O5LMdJHZlU $`׉	 7cassandra://wJGjNvCMh5ChF6Ft4hREOGwdd_3F6ZgPb6FcBkBz8K4̓`S׉	 7cassandra://J0eAFQGCfagi7IxTjiABczPQCJWPo2waSOm2Tw3bu5U"`̵ ׉	 7cassandra://qpXqmawadveAtUT_qJFc7_OxmRBFI4RwsPpWr08NGvo ͠YVJ8׉E21 mei 2017
‘Ik ben gekomen om hun het leven te geven in al zijn volheid.
(Johannes 10:10)
Het evangelie van Johannes richt onze gedachten in de richting van
de Heer en Redder van de mensheid, Jezus Christus. Wie is Christus
en waarom is hij op aarde gekomen?
Christus is gekomen zodat men zijn God geschapen en Godgelijkende
natuur terugvindt, en zijn door God gegeven missie terug te winnen,
om vervolgens opnieuw geboren te worden in God en het Goddelijke
in de mens te zaaien en te begeleiden. Het mens worden van
Christus, dus Zijn Openbaring als God in het menselijk leven, is een
ontmoeting tussen mens en God. Christus kwam op aarde om de
schuldigen te bekeren. “Ik ben niet gekomen om rechtvaardigen te
roepen, maar zondaars” (Mattheus 9:13).
“10De Mensenzoon is gekomen om te zoeken en te redden wat verloren
was” (Lucas 19:10). Door de getuigenis van het Evangelie van
Johannes ‘verscheen de Zoon van God om de daden van de duivel
teniet te doen.’ Met de komst van Jezus Christus voltooidden de wetten
en profetieën. ‘17Denk niet dat ik gekomen ben om de Wet of de
Profeten af te schaffen. Ik ben niet gekomen om ze af te schaffen,
maar om ze tot vervulling te brengen’. (Mattheus 5:17)
Christus heeft eeuwige waarheid op de wereld gebracht. Vele geleerden
hebben vele mooie dingen gezegd over de waarheid, maar Christus,
de Zoon van God, heeft niet alleen over de waarheid gesproken
maar was Zelf de waarheid. ‘6Jezus zei: Ik ben de Weg, de Waarheid
en het Leven. (Johannes 14:6).
12
׉	 7cassandra://0Y1OZ4nqwdBvdzYgV_IbX0WRUU4uIwD1JCg2SdelGFY F`̵ YVJ8׉EBehalve het feit dat Jezus op aarde kwam en voortleefde in de mens
gaf Hij hen de juiste levenswijze, wat voor ons een nieuw leven betekende.
‘10Ik ben gekomen om hun het leven te geven in al zijn volheid’.
(Johannes 10:10). Dit Gods gegeven leven schepte orde en
harmonie in de verstoorde situatie. De levenswijze die Christus gaf,
vernieuwde het mensenleven. Het bracht de mens wederom in contact
met God en leidde hen richting het geluk. De mens die zijn
Schepper had verlaten, ontrouw was aan zijn evenbeeld aan God,
keerde door de levenswijze van Christus terug naar God, vernieuwde
zich naar Zijn evenbeeld.
Evangelie: Johannes 9:39-10:10
39Jezus zei: ‘Ik ben in de wereld gekomen om het oordeel te vellen.
Dan zullen zij die niet zien, zien en zij die zien, zullen blind worden.’
40Een paar farizeeën die bij hem stonden en dat hoorden, zeiden: ‘Wij
zijn toch zeker niet blind!’ 41‘Was u maar blind,’ zei Jezus, ‘dan zou
u zonder zonde zijn. Maar u beweert dat u kunt zien, en dus blijft uw
zonde.’
De goede herder
101‘Waarachtig, ik verzeker u: wie de schaapskooi niet binnengaat
door de deur maar ergens anders naar binnen klimt, is een dief of een
rover. 2Wie door de deur naar binnen gaat, is de herder van de schapen.
3Voor hem doet de bewaker open. De schapen luisteren naar zijn
stem, hij roept zijn eigen schapen bij hun naam en leidt ze naar buiten.
4Wanneer hij al zijn schapen naar buiten gebracht heeft, loopt hij
voor ze uit en de schapen volgen hem omdat ze zijn stem kennen.
5Iemand anders volgen ze niet, ze lopen juist van hem weg omdat ze
de stem van een vreemde niet kennen.’ 6Jezus vertelde hun deze gelijkenis,
maar ze begrepen niet wat hij bedoelde.
‘Waarachtig, ik verzeker u: ik ben de deur voor de schapen.
7Hij ging verder:
13
׉	 7cassandra://J0eAFQGCfagi7IxTjiABczPQCJWPo2waSOm2Tw3bu5U"`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://tU-1QJyFKuxLUtl0OhdIQTauniApsYNh3Hq6VlapiWE t,`׉	 7cassandra://pFWwO4-KNWpdL1Il9aC224dZ-9NUG4LdemnPQYoO1jY͐`S׉	 7cassandra://KveyIz76Ich5fWFd2yrIoce_LPXauHNEH4MXRBZ_p9o%F`̵ ׉	 7cassandra://maCkFS3l6XMkF53420g1IEEIn03n2DWaQCyiR8G709Il͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://75ohHb_GBHQlA99yjbVX3ip7-LiS_GnyMPJCBrMkTSE Y`׉	 7cassandra://DbQEbTfXazUeKdBzPrYiUYfGhXxe6HEnSuiP9JSgSw0t`S׉	 7cassandra://yvKEmhOS0Gcfz4XD6OuldR5IKTvcsFvlMmwcm-5Yvek`̵ ׉	 7cassandra://PEP9rbeOlBPPdfpY18UB8gRQTVl_MPekYiDnZuNoBsU c͠YVJ8׉E28 mei 2017: Tweede Palmzondag
De zondag na Hemelvaartsdag viert de Armeense kerk Tweede
Palmzondag. De naam van de feestdag is voortgekomen uit de naam
van de Palmzondag voorgaand aan de Heilige Verrijzenis op Pasen.
Palmzondag symboliseert de triomfantelijke intocht van Christus in
Jeruzalem, wanneer mensen de Heer aanbaden, met vreugde begroette
en takken verspreidden voor Hem.
De Tweede Palmzondag herdenkt de intocht van de ter Hemel gevaren
Christus in de Jeruzalem boven, waar de engelen Hem vreugdevol
verwelkomen. De traditie leert ons dat wanneer Sint Grigor
Lusavorich gevangen was in de kerker bij Khor Virap, een engel hem
iedere dag bezocht. Op één dag kwam de engel niet opdagen. De
volgende dag vroeg Sint Grigor Lusavorich de reden en kwam achter
waarheid, dat na Zijn verrijzenis Christus door alle orden van de
engelen is gegaan. De engel die Sint Grigor bezocht was van de 4e
orde, die de hemelvaart van Christus ieder jaar op de vierde dag
vieren. In overeenstemming met de interpretatie van groot theoloog
van de Armeens Apostolische kerk, Sint Grigor Tatevatsi, wisten,
behalve de engelen die Christus dienden tijdens Zijn aardse leven (de
engelen van de laatste orde), de andere orden niet van het Verlossende
beleid van de Heer tot Zijn hemelvaart. Tijdens Zijn hemelvaart,
wanneer de Heer langs alle orden van de engelen gaat, vragen zij
verbaasd ‘wie is deze machtige Koning’, en de engelen die Hem op
aarde gediend hadden legden alles uit.
Dit dialoog tussen de engelen is te lezen in de Psalmen.
‘Wie is die Koning vol majesteit? De Heer, machtig en heldhaftig, de
Heer, heldhaftig in de strijd. Hef, o poorten, Uw hoofden omhoog,
verhef ze, aloude ingangen: de koning vol majesteit wil binnengaan.’
(Psalm 24:8-9). Ditzelfde vraag en antwoord is onderdeel van de
Grote intocht tijden de Heilige Liturgie. De Tweede Palmzondag
herinnert christenen aan de hemelvaart van Christus en biedt hoop
14
׉	 7cassandra://KveyIz76Ich5fWFd2yrIoce_LPXauHNEH4MXRBZ_p9o%F`̵ YVJ8׉Eom na de dood in de Hemel de gelukzaligheid van Gods aanwezigheid
te genieten.
Evangelie: Johannes 12:12-23
Intocht in Jeruzalem
12De volgende dag was er al een grote menigte in Jeruzalem voor het
feest. Toen ze hoorden dat Jezus ook zou komen, 13haalden ze palmtakken
en liepen ze de stad uit, hem tegemoet, terwijl ze riepen:
‘Hosanna! Gezegend hij die komt in de naam van de Heer, de koning
van Israël.’ 14Jezus zag een ezel staan en ging erop zitten, zoals geschreven
staat: 15‘Vrees niet, Sion, je koning is in aantocht, en hij zit
op een ezelsveulen.’ 16Zijn leerlingen begrepen dit aanvankelijk niet,
maar later, toen Jezus tot majesteit verheven was, herinnerden ze
zich dat dit over hem geschreven stond, en dat het zo ook gebeurd
was.
17De mensen die erbij waren geweest toen hij Lazarus uit het
18Daarom ging de menigte hem ook tegemoet, omdat ze
graf riep en uit de dood opwekte, waren van die gebeurtenis blijven
getuigen.
gehoord
hadden dat hij dit wonderteken had gedaan. 19En de farizeeën zeiden
tegen elkaar: ‘Je ziet dat we niets bereikt hebben: kijk maar, de hele
wereld loopt achter hem aan.’
Jezus spreekt over zijn dood
20Nu was er ook een aantal Grieken naar het feest gekomen om God
te aanbidden. 21Zij gingen naar Filippus uit Betsaïda in Galilea, en
vroegen hem of ze Jezus konden ontmoeten. 22Filippus ging dat tegen
Andreas zeggen en samen gingen ze naar Jezus. 23Jezus zei: ‘De tijd
is gekomen dat de Mensenzoon tot majesteit wordt verheven.
15
׉	 7cassandra://yvKEmhOS0Gcfz4XD6OuldR5IKTvcsFvlMmwcm-5Yvek`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://j6JjtgKXp8v4nfG_SSuzMslQGZIIjACTRVXBn7gVfA8 `׉	 7cassandra://dpPOh96VRgeYEswT-XCT4NDQ2bUCmc4-fOVnVKY-nJ8oD`S׉	 7cassandra://9F2CTR0AhSkiMkrtRMR3tmpE_xC6zkuw70ko_5s5HkQ `̵ ׉	 7cassandra://DwA6-cWh6pO0GeM2Qr2fEbB6jjp9jYxFv5jALhJuGf0 _͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://ZUYBLuvrjjQUYaGarLbqwQql-UhufIi3jXtPDqrQKt4 "-`׉	 7cassandra://_ENAZuz_U4iEnZObLCfc00v6lJVT4Bqp8ORvJ0zm-nA͉`S׉	 7cassandra://Pyyn5mOnjun_FagIYwB2T0xOeqJrq4i21k1kVXbl3f4% `̵ ׉	 7cassandra://fZgIRmTPiGK7pyZjpg1FdrsHO7L5Yeege1u7LNPiXaA ͠YVJ8נYVJ8 <ׁ̫9׉H https://www.google.nl/url?sa=i&rct=j&q=&esrc=s&source=images&cd=&ved=0ahUKEwieosqcoafTAhXRERQKHW72CFEQjRwIBw&url=http://wijnbloggers.nl/wat-zullen-we-eens-gaan-doen-met-hemelvaart/&psig=AFQjCNGTDNs6oOX8CoaxR1BogC0vp8sLJg&ust=1492373109488371GׁׁrנYVJ8 F9׉H 'http://mailto:khorhurd@ajo-amsterdam.nlGׁׁrנYVJ8 J9ׁH  mailto:khorhurd@ajo-amsterdam.nlׁׁЈ׉E%Symbolen
Iedereen heeft het wel eens gezien in de kerk, de kshots (Flabellum).
Wat is dit eigenlijk en waarom gebruiken wij dit in de kerk?
Op de kshots zie je een Serafim afgebeeld. Er zijn verschillende
soorten engelen en één daarvan is de
Serafim. De Serafim heeft 6 vleugels,
twee om het gezicht en twee om de voeten
te bedekken, en twee om mee te vliegen.
Het
geluid wat van de kshots komt staat
symbool voor het geluid van de vleugels
van de Serafims.
Tegenwoordig gebruiken we ze om ritme
toe te voegen aan de liederen en om iets toe
te voegen aan de Heilige Liturgie waardoor
het feestelijker wordt.
Ze worden ook gebruikt bij belangrijke
momenten tijdens de dienst en representeren
hier het geluid van de vleugels van
de engelen op het altaar (khoran). Bijvoorbeeld
bij het lied Surp, Surp, Surp
(Heilig, Heilig, Heilig). De reden dat ze
hier worden gebruikt is omdat dit gebaseerd
is op de Bijbeltekst Jesaja 6:3. ‘Zij
riepen elkaar toe: "Heilig, Heilig, Heilig
is de Heer van de hemelse machten. Heel
de aarde is vervuld van zijn majesteit. "
16
׉	 7cassandra://9F2CTR0AhSkiMkrtRMR3tmpE_xC6zkuw70ko_5s5HkQ `̵ YVJ8׉EWist je dat & vraag en antwoord
Wat vieren we met hemelvaart?
De naam zegt het eigenlijk al. Op deze dag vieren wij dat Jezus
Christus opgevaren is naar zijn Vader in de Hemel, 40 dagen na Pasen.
We vieren hemelvaart altijd op een donderdag, 10 dagen voor
Pinksteren. In de Hemel zit Jezus aan de rechterhand van zijn Vader.
(Efeziërs 1:20). Maar wat betekent de hemelvaart voor ons? Jezus is
als eerste opgestaan uit de dood en leeft bij de Hemelse Vader. Als
wij in Hem geloven, zullen wij Hem hierin volgen. Je kunt ons lichaam
eigenlijk vergelijken met een ballon gevuld met helium. Onze
ziel wil omhoog naar Onze Vader in de hemel, maar in deze ballon
zitten stenen. Deze kun je vergelijken met onze zonden en de duivel
die je juist naar beneden proberen te trekken uit de buurt van God.
Het is belangrijk om de stenen uit de ballon te halen om naar boven
te kunnen gaan. Zo is het dus belangrijk om de zonden te verbannen
uit ons leven om naar onze Vader in de hemel te kunnen gaan.
Wist je dat de naam Immanuel een betekenis heeft?
Wat heel belangrijk is om te onthouden, is dat Jezus wel naar zijn
Vader in de Hemel is gegaan, maar Hij ons niet in de steek heeft
gelaten op deze wereld. Hij heeft gezegd dat Hij bij ons zal zijn tot in
de eeuwigheid. Het bewijs daarvan is Zijn naam Immanuel, wat betekent
‘God met ons’. In Mattheus 28:20 zegt Jezus tegen Zijn leerlingen:
‘Ik ben met jullie, alle dagen, tot aan de voltooiing van deze
wereld.’ Wij kunnen Hem nu niet meer zien, raken of horen, maar
wij voelen dat Hij om ons heen is,
altijd en overal waar we gaan.
Heb jij vragen die je graag
beantwoord wilt hebben? Stel
ze dan aan ons via de mail:
khorhurd@ajo-amsterdam.nl.
17
׉	 7cassandra://Pyyn5mOnjun_FagIYwB2T0xOeqJrq4i21k1kVXbl3f4% `̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://xEdY6NZdIy01H0D1-bZJ0bi9lyAooekp0HtxSciiH_Q A
`׉	 7cassandra://gceYdmUVg4YTygTiS9dqESCSkPMVaJTjtGDXDvED7Ncs`S׉	 7cassandra://8WF-t8sqYQHlb1j5ZqLW_7Dd1z_D2AO-tAcC07ZPZrA 5`̵ ׉	 7cassandra://WAnoK0hFudUDhggrutCzl2rsxhJqjlI01ZR009i5jMA 
 ͠YVJ8ט  u׉׉	 7cassandra://fPtHSwg_Ie_sAr35RqxQkTLw-Xif8e9amXTmWiuvGvk  `׉	 7cassandra://vphx7dK46gXiULUETlT17MgqPX9t9JZ4rkliAP9bktḮ`S׉	 7cassandra://JmCnXokUm4HRlRTvWh3U_-rI2sNoBl6F3tjj_NLHmOE#`̵ ׉	 7cassandra://MEwn5AybcY3o-QysXKOmRbg0-DAzAPUX3quWDXBXsNM &h ͠YVJ8׉EmIn gesprek met Ter Taron Tadevosyan
Geboren op 4 april 1982 te Pokr Vedi, provincie Ararat, Armenië.
Opleidingen: 1999 – 2000 Seminarium in het bisdom van Shirak
2000 – 2004 Vazgenyan seminarium te Sevan
2004 – 2006 Gevorgyan seminarium te Etsjmiadzin
Inwijdingen: 2005 - ingewijd als diaken door Ter Nerses
Episkopos Pazapaljan
2010 – ingewijd als priester door Ter Mkrtich
Episkopos Proshjan
Ter Hayr, wanneer ontstond de gedachte en de wil om priester te
worden? En wat is voor u het leukste en meest inspirerende in
het priesterschap?
De inspiratie om priester te worden kwam van mijn ouders. De omgang
met geestelijken was voor ons zeer aangenaam. Wij woonden
dichtbij het klooster Khor Virap en kregen vaak de gelegenheid om
contact te hebben met geestelijken. Hun houding, intellectueel vermogen
en de kundige en mooie wijze waarmee zij het woord konden
overdragen was voor mij zeer aantrekkelijk. Kortom het intellect
sprak mij aan en hierom besloot ik naar het seminarium te gaan. Gedurende
mijn studieperiode ontstond er een grote verandering in mij.
Ik begreep dat het intellect niet het doel is, maar het middel om het
doel te behalen. Er vond een wedergeboorte plaats in mijn gedachtegang
en ik begon God te leren kennen. Onze Heer Jezus Christus
zegt: ‘3Waarachtig, ik verzeker u: alleen wie opnieuw wordt geboren,
kan het Koninkrijk van God zien’ (Joh. 3:3)
18
׉	 7cassandra://8WF-t8sqYQHlb1j5ZqLW_7Dd1z_D2AO-tAcC07ZPZrA 5`̵ YVJ8׉EMijn tweede wedergeboorte ontstond tijdens mijn pastorale diensten.
Wanneer je, je opgedane kennis kunt toepassen wacht er grote verandering.
Deze verandering is een geestelijke wedergeboorte. Op dat
moment leer je mensen kennen, maak je kennis met hun problemen
en zoek je oplossingen, deel je hun vreugde en streef je ernaar dat zij
hun geluk vinden, Gods aanwezigheid in hun leven. Je leert mensen
kennen en leeft met hen, denkt met hen, treurt met hun en geniet met
hun. Met één woord heet dit: liefhebben. Je begint mensen lief te
hebben met Christelijk liefde. Mensen liefhebben omwille van hun
verschillen, hun gebreken en pluspunten. Je begint hen te leren en
tegelijkertijd van hun te leren. Dit alles heet dienen, en dit vereist
offers en juist het dienen en je offeren geven je leven betekenis.
Hiervoor krijg je de zegening van de Heer, en deze zegening maakt
je gelukkig, geeft je kracht en nieuwe ideeën, opent deuren voor
nieuwe diensten, inspireert tot bereidwilligheid in nieuwe initiatieven
en motiveert je in het verwezenlijken hiervan. Apostel Petrus beschrijft
onze ambt en geestelijke ontwikkeling als volgt: ‘5Span daarom
al uw krachten in om uw geloof te verrijken met deugdzaamheid,
uw deugdzaamheid met kennis,
6uw kennis met zelfbeheersing, uw
zelfbeheersing met volharding, uw volharding met vroomheid, 7uw
vroomheid met liefde voor uw broeders en zusters, en uw liefde voor
uw broeders en zusters met liefde voor allen.
schappen in overvloed bezit, is uw kennis van onze Heer Jezus
Christus niet nutteloos maar vruchtbaar.’. (2 Petrus 1:5-8)
Ter Taron heeft een boodschap voor jou!
Lees het in de volgende editie.
8Als u deze eigen19
׉	 7cassandra://JmCnXokUm4HRlRTvWh3U_-rI2sNoBl6F3tjj_NLHmOE#`̵ YVJ8YVJ8xבCט   u׉׉	 7cassandra://unv1P_DmDvCeX0639RWPfHCcGIaStSGsALhgNzsfJPU `׉	 7cassandra://VVNGUqX25ocSodpEX7iFaZj6lLojnHziH7vb1HNykTYlr`S׉	 7cassandra://XQqLXoMl6MbO1aCK2ypN1lrzZWUNSCUJW00bZzzlNX4R`̵ ׉	 7cassandra://tdUR3vfYrCXpDpN0ay34L0oTsG0h49fpvPNYJbizb1U 2͠YVJ8נYVJ8 9׉H 'http://mailto:khorhurd@ajo-amsterdam.nlGׁׁrנYVJ8 B9׉H "http://www.onlinetouch.nl/khorhurdGׁׁr׉ERWie zijn wij?
Wij zijn het redactieteam Khorhurd van AJO Amsterdam (Armeense
Jongeren Organisatie). Wij horen vaak dat mensen, wanneer zij naar
de kerk komen, bepaalde delen van de dienst niet begrijpen. Dit zijn
bijvoorbeeld de preken, omdat zij het Armeens niet verstaan of de
eeuwenoude symboliek van de kerk niet begrijpen.
Hierop vonden wij een oplossing, namelijk het boekje Khorhurd. Dit
is een maandelijks boekje waarin de dienst (badarak) wordt uitgelegd.
Ook worden de preken (karozner) die de priester geeft, vertaald
naar het Nederlands. Verder wordt de symboliek van de kerken nader
uitgelegd, veelgestelde vragen beantwoord en nog veel meer.
Wij hopen hiermee meer inzicht te geven op deze onderwerpen. Ook
jij kan een bijdrage leveren aan dit boekje. Heb jij vragen die je
graag beantwoord zou willen hebben of andere opmerkingen, dan
kan je ons mailen: khorhurd@ajo-amsterdam.nl
Edities teruglezen kan via www.onlinetouch.nl/khorhurd
Groetjes het team:
Ani Manukjan
Grigor Ayvazyan
Nova Markarian
Vani Markarian
Armenoehie Alaverdyan
Laetitia Demirbacak
Serge Demirbacak
Wartan Manukjan
20
׉	 7cassandra://XQqLXoMl6MbO1aCK2ypN1lrzZWUNSCUJW00bZzzlNX4R`̵ YVJ8׈EYVJ8YVJ8x)Khorhurd mei 2017YVyFے