׉?<ׁB!בCטu׉׉ 7cassandra://d-qh5irYtOxxSJ4P5TYZqixyL9UJN_xcY_E5UE8nbtM&`׉ 7cassandra://MVeX6ITJ9FdyNmRHQgC5seZ82_f6a5AnztDoFbJHpDAgl`׉ 7cassandra://6sXnXEysvI76Ty9UPDsQgz2v0nJ9OaZ0VxFRwXv-boU#`׉ 7cassandra://qw8HIGFgKjXbWaVl5BcN6ka0yiZgntzHmr1lJ9rOQfoZ ͠X6䰸=z׈EX6䰸={׉E*ADEM NOOD LONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK ׉ 7cassandra://6sXnXEysvI76Ty9UPDsQgz2v0nJ9OaZ0VxFRwXv-boU#`X6䰸=|X6䰸={בCטu׉׉ 7cassandra://PYxYBkWcZZzx7gtVfZpudsShduDpE2QY546-eW8E1M0(` ׉ 7cassandra://_o0-dnrGORnu3fnFPHjUmBomwQ9o52fMLPpgAYEfOgkͧ`׉ 7cassandra://wvE1rN8uJIz936pabx3m1w-vy-RXnxk0G2UKsfIvMIM,`׉ 7cassandra://z1aDjagnDk3AQJXsBUh_vRyO4prZziFUHCCogHks81o ͠ X6䰸=נX6䰸=}>̥9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=}9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=k9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=܁9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸= 9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=69׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=cg9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=:9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=̑9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸=9׉IX6䰸=Gׁ ׁ rנX6䰸="-9׉IX6䰸=ƁGׁ ׁ rנX6䰸="Z9׉IX6䰸=ƁGׁ ׁ rנX6䰸="f9׉IX6䰸=ρGׁ ׁ r׉EOLONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS EEN ADEMBENEMENDE TOEKOMST BEGINT VANDAAG ׉ 7cassandra://wvE1rN8uJIz936pabx3m1w-vy-RXnxk0G2UKsfIvMIM,`X6䰸=~׉ELONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK INHOUD 04 07 11 15 19 23 27 31 34 38 40 41 VOORWOORD Zeven verhalen uit de praktijk ‘Mijn baas wilde de luchtmeting zelf doen’ ‘Na 43 jaar tel ik ineens niet meer mee’ ‘UWV geeft me het gevoel dat ik een profiteur ben’ ‘Ik had eerder moeten stoppen met werken’ ‘Een dag werken voelde als de marathon lopen’ ‘Ik word ziek van aarde en meststoffen’ ‘Ik ben vaak te ziek om naar mijn werk te gaan’ De politiek over beroepsziekten NAWOORD De zuivere toekomst. Wat moet er gebeuren om beroepslongziekten te voorkomen? Preventie in sectoren Long Alliantie Nederland (LAN) 42 Colofon 3 X6䰸=X6䰸=~בCטu׉׉ 7cassandra://f82z5ZRyAOaUE4uWlFS-P1zH0iGXNG4EV1dEiN4JWPAi_` ׉ 7cassandra://kl3maKlpYufeFm9OMMm8Nv6z07iAEnNTrc7Hs7k1zFgՋ`׉ 7cassandra://d0UeOt-t-9LG8uCZCF0v2tiPgOKZiJeJwOenqyYd2cE3`׉ 7cassandra://19ta7J-oHpIEp9Pt5tj92vBoJd8KoxNfSXRo3u-KhVE &0͠ X6䰸=נX6䰸= O 9ׁH(http://www.nationaalkompas.nl/gezondheidׁ ׁ Ј׉E LONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS VOORWOORD Jaarlijks sterven er in Nederland 3700 mensen aan een beroepsziekte. Circa 2000 van die sterfgevallen worden veroorzaakt door blootstelling aan stoffen op de werkvloer1 Longziekten zorgen voor veel persoonlijk leed. Bovendien leiden longziekten tot hoge maatschappelijke kosten, oplopend tot zo’n 1 miljard euro per jaar2 , doordat mensen met een longziekte minder deelnemen aan het arbeidsproces. Longpatiënten die wel aan het werk zijn, verzuimen vaker dan gezonde mensen. Beroepslongziekten zijn longziekten die zijn veroorzaakt door blootstelling aan (schadelijke) stoffen op het werk. Denk bijvoorbeeld aan stoflongen (silicose), bekend van de mijnwerkers in Limburg, maar wat nog steeds voorkomt bij bijvoorbeeld slopers in de bouw. Ook astma kan door blootstelling aan stoffen op het werk worden veroorzaakt. Mensen kunnen allergisch worden voor zogenoemde allergenen. Voorbeelden hiervan zijn pollen in de paprikateelt en meelstof in bakkerijen. Maar ook lasrook kan longziekten veroorzaken. Getroffen werknemers hebben bijvoorbeeld op een scheepswerf gewerkt, in de metaalsector of als verwarmings- of automonteur. Dit zijn nog maar een paar voorbeelden. Miljoenen werknemers in Nederland werken dagelijks met stoffen en kunnen als gevolg van blootstelling aan deze stoffen gezondheidsschade oplopen3 . Vaak zijn mensen zich niet bewust van de risico’s. De longen gaan geleidelijk achteruit, wat mensen vaak pas na jaren in de gaten hebben. Het begint met een onschuldig hoestje, verkoudheidsklachten en vermoeidheid, maar kan leiden tot onherstelbare schade aan de longen. In deze publicatie doen 7 mensen hun persoonlijke verhaal over de gevolgen van de beroepslongziekte op hun leven. De impact is groot. Naast het verlies van gezondheid en 4 1 rivm, nationaal kompas volksgezondheid, www.nationaalkompas.nl/gezondheid-en-ziekte/ziekten-en-aandoeningen/beroepsziekten/ omvang 2 trimbos instituut, verzuim door psychische en somatische aandoeningen bij werkenden, 2012 3 inspectie szw, 2015 De Long Alliantie Nederland (LAN) en het Longfonds zetten zich in voor mensen met een longziekte. We willen dat mensen niet ziek worden door het werk en dat mensen met een longziekte kunnen blijven werken in gezonde arbeidsomstandigheden. Met de verhalen in deze publicatie willen we werkgevers, werknemers, zorgverleners en beleidsmakers bewust maken van het belang van preventie. Het is belangrijk dat door alle betrokkenen structureel maatregelen worden getroffen om blootstelling aan stoffen te voorkomen, zodat ogenschijnlijk onbeduidende stofdeeltjes zich niet kunnen ontwikkelen tot een sluipmoordenaar. Mr. Aleid Wolfsen Voorzitter Long Alliantie Nederland Hendrien Witte Directeur Longfonds patiëntenvereniging . onherstelbare schade aan de longen, kunnen mensen ook hun baan verliezen en daarmee hun inkomen en sociale contacten. Ook in hun persoonlijke leven kunnen mensen niet alles meer doen wat ze willen en verliezen daarmee kwaliteit van leven. ׉ 7cassandra://d0UeOt-t-9LG8uCZCF0v2tiPgOKZiJeJwOenqyYd2cE3`X6䰸=׉Ehmet gevaarlijke stoffen leidt tot leiden tot arbeidsverzuim en productieverlies op het WERK LONGZIEKTEN X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://74alFa0MQZtKPh_vz9zl-_sF1k1ai1VnrXVjWQuRJDwܗ` ׉ 7cassandra://BCdVAWzbZ0Z3PHhXNPB67FIMUTBoo45_fOPWEZbplG0ͷ/`׉ 7cassandra://SuUjkw64QQMx8rTtv1-XxH4p3nGb5QHZH88jk2NLi1w9`׉ 7cassandra://wWErNuhJrinfL-PIpnxsr165LROljUU6HvEBMsQEe1M^u͠ X6䰸=׉E6 ׉ 7cassandra://SuUjkw64QQMx8rTtv1-XxH4p3nGb5QHZH88jk2NLi1w9`X6䰸=׉ELONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK INTERVIEW Gerk Kloosterman (60) heeft lasserslongen (pulmonale siderose) ‘MIJN BAAS WILDE DE LUCHTMETING ZELF DOEN’ Gerk Kloosterman kreeg lasserslongen door zijn werk als lasser in de scheepsbouw. Toch leek er bij een luchtmeting op het bedrijf weinig aan de hand. Gerk weet waar de schoen wringt. ‘Vanaf mijn twintigste werkte ik als lasser, de laatste jaren in een scheepshal. Die stond vaak vol rook. Mijn collega’s en ik zeiden regelmatig tegen de baas dat we de lucht vies en ongezond vonden. Dan vroeg hij een offerte aan voor een afzuiging, maar die was altijd te duur. Een jaar of tien geleden kregen we luchthelmen ter bescherming. Maar na het lassen deden we die helm omhoog. Je ademde de lasrook dan gewoon weer in. Met zo’n ding op je hoofd kon je ook niet over de reling van het schip lopen. Er zit namelijk maar een klein kijkgat in. ONHOUDBAAR Rond mijn 45ste kreeg ik lichte klachten. Tien jaar later waren die onhoudbaar geworden. Ik hoestte de longen uit mijn lijf. Vooral op vrijdag, als ik de hele week had gewerkt. Verder was mijn hele lijf verschrikkelijk moe. Ik kon niet meer en meldde mij ziek. Via de huisarts en longarts kwam ik bij het Nederlands Kenniscentrum Arbeid en Longziekten, NKAL. Daar kreeg ik te horen dat ik lasserslongen heb. Dat is een beroepsziekte die veroorzaakt wordt door ophoping van ijzerdeeltjes in de longen. NIEUWE MEDEWERKER Toen ik ziek werd, kreeg ik werk in het magazijn. Ik deed daar eenvoudige reparatieklusjes. Na een week vakantie kwam ik weer op het werk. Er stond ineens een nieuwe medewerker, iemand van de sociale werkplaats. Die was natuurlijk veel goedkoper dan ik. Bovendien kon hij de scheepshal vegen. Daar mocht ik met mijn lasserslongen niet meer komen. De baas riep mij bij zich. Ik was volgens hem niet geschikt voor het magazijnwerk. Er waren klachten over mij gekomen. Van wie dan? Dat zei hij niet. Ik geloofde er niks van, want ik deed mijn werk altijd goed. Had mijn baas gezegd dat ik te duur was voor het magazijn, had ik hem wél geloofd. En ook begrepen. Als lasser was ik voor mijn baas goud waard, maar in het magazijn leverde ik niks op. MOOI RAPPORTJE In die tijd is er een luchtmeting gedaan in de scheepshal. 7 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://mMYKlNp52FJtwiJ-Kid8OiLjp8fCRImZQ3k0fHFP_m0G` ׉ 7cassandra://UHTXAJKkbdDxYA2lG7zTBbhL5oCELfiWP7OwMKQlEus`׉ 7cassandra://mMx577UlQY2CR37EdGEvgzItTm0vfA6sTEJ8F4iqV_s;`׉ 7cassandra://iG4vumfVo8di5TMOWKZ9maRAITUcyIsrXkPciBNe7oc T͠ X6䰸=׉EeLONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS De arbodienst wilde er wel een bedrijf voor inhuren. Maar mijn baas stond erop dat zelf te doen. De meting is uitgevoerd op het moment dat het schip klaar was en er niet gelast werd, op een hoogte van 1.80 meter. Daar hangt nou net de minste rook. Logisch dus dat er een mooi rapportje uitrolde. Was de meting boven op dat schip gedaan terwijl er volop gelast werd, had deze heel anders uitgepakt. Ik wil graag een oproep doen aan de politiek: verbied dat werkgevers bij een inspectie zelf een luchtmeting uitvoeren. Zij weten hoe je de gunstigste resultaten krijgt. En daarvan zijn de werknemers uiteindelijk de dupe. AAN HET LIJNTJE Ik hoorde dat ik mijn baas aansprakelijk kon stellen voor mijn ziekte. Mijn rechtsbijstandverzekering zag daar wel wat in. Er was immers aangetoond dat ik een beroepsziekte heb. Toch beweert mijn ex-baas dat ik de lasserslongen heb opgelopen door te roken. Ik rook inderdaad, maar in het rapport van NKAL staat dat mijn kwaal daar niks mee te maken heeft. De rechtsbijstandverzekering van mijn baas houdt ons nu 8 aan het lijntje. Al een dikke drie jaar rekken ze tijd en laten ze weinig van zich horen. Zo hopen ze waarschijnlijk dat wij er geen zin meer in hebben. OOSTENRIJK Vier jaar ben ik nu thuis. Tot september 2016 zit ik nog in de WW. Ik ben er vijfhonderd euro per vier weken op Gerk Kloosterman achteruitgegaan. Na de WW wacht de bijstand. Ik kom namelijk niet in aanmerking voor een WIA-uitkering. WIA krijg je pas als je 35 procent of minder van je oude loon kunt verdienen. Voor mij is dat percentage vastgesteld op 22. Had ik het loon van mijn voorman gehad, dan had ik die uitkering dus wél gekregen. Of de inkomensdaling veel betekent voor mijn leven? Wat dacht je! Gezien mijn leeftijd hoef ik mijn huis hopelijk niet op te eten. Maar verder wordt het zuinig aan doen. Mijn vrouw en ik gingen altijd heel graag naar Oostenrijk. Dat zit er niet meer in. Natuurlijk probeer ik weer aan de slag te komen, bijvoorbeeld als koerier. Maar ik ben 60. Welke werkgever neemt mij aan als hij ook jonge jongens kan krijgen die goedkoper, gezonder én sneller zijn?’ ׉ 7cassandra://mMx577UlQY2CR37EdGEvgzItTm0vfA6sTEJ8F4iqV_s;`X6䰸=׉E\‘ALS LASSER WAS IK VOOR MIJN BAAS GOUD WAARD, MAAR IN HET MAGAZIJN LEVERDE IK NIKS OP.’ X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://mE7iqy-D92bh2PYzU89Dw1Rbk13Jh2mdJvfaELtsCWM` ׉ 7cassandra://0c34OnZMMWAFbpeaEhVj6j0Giwk2C-uMNFMN625wHR0;`׉ 7cassandra://kk-0ussO5BA4bwlGw7akSl6bJeQjp56Fqo1YBhKQ01I<`׉ 7cassandra://O7WkbLkEUuxLsCWx-0c21_XxkuuOq4e3fJCUW1H0vPM͠ X6䰸=׉E10 ׉ 7cassandra://kk-0ussO5BA4bwlGw7akSl6bJeQjp56Fqo1YBhKQ01I<`X6䰸=׉ELONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK INTERVIEW Jo Hounjet (62) heeft COPD NA 43 JAAR TEL IK INEENS NIET MEER MEE’ Meer dan veertig jaar bij dezelfde baas, een beroepsziekte krijgen, afgekeurd worden en van de ene op de andere dag ‘vergeten’ zijn. Dat voelt ellendig, weet Jo Hounjet. Hij kreeg COPD door zijn werk als reparateur en lasser van verwarmingsradiatoren. ‘In de loop der jaren begon ik steeds meer te hoesten. Ik had veel slijm in mijn longen, was snel buiten adem en altijd moe. De huisarts gaf me hoestdrankjes die niet hielpen. Toen mijn klachten erger werden, kreeg ik een doorverwijzing naar de longarts. Dat is nu ongeveer vijftien jaar geleden. Die stelde vast dat mijn longen onherstelbaar beschadigd zijn door COPD. Mijn longinhoud was nog maar 38 procent. DAMPEN COPD is een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem. Roken is de belangrijkste oorzaak. Maar dat heb ik nooit gedaan. Ik heb de ziekte gekregen door mijn werk als reparateur en lasser van verwarmingsradiatoren. Die werden gefreesd, voorzien van een grondlak, waarna er poeder overheen werd gespoten. Afhankelijk van het seizoen gingen er tussen de 15.000 en 26.000 radiatoren per week door de verfstraat. Soms hing de hele fabriek vol dampen. Jarenlang was er helemaal geen afzuiging. Dat veranderde pas eind jaren negentig, omdat dat moest van de Arbeidsinspectie. WEINIG LUCHT Na de diagnose ging ik gewoon weer aan het werk. Ik vertelde niemand van mijn COPD en ik verzuimde vrijwel nooit. Ik wilde mijn werk niet kwijtraken. Maar twee en een half jaar geleden ging het echt niet meer. Ik had te weinig lucht om mijn werk te kunnen doen. En ik hoestte zo erg dat ik ervan moest kokhalzen en soms zelfs overgeven. Ik heb me ziek gemeld. Pas toen werd op mijn werk bekend dat ik COPD heb. SCHADECLAIM De bedrijfsarts wilde me zo snel mogelijk weer fulltime aan de slag hebben. Maar het re-integratiebureau was het daar niet mee eens. Het werden drie ochtenden. Ik deed hetzelfde werk als voorheen en stond dus weer in de dampen. Dat ging niet goed. Een half jaar later moest ik definitief stoppen met lassen en repareren. Er was geen ander werk voor me. Kort daarop ben ik volledig afgekeurd. 11 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://fylU62lXgEJuQGhjpMvlcGCCTeTcfpzNKFKF5Bg_dts` ׉ 7cassandra://FdHLwAO-MDW9Tdc8Ca59M5IuEJORUvEPV6zP-IiP-Iod`׉ 7cassandra://XFlDeMQSXtAeAw06q9s-UvjUVXeewUFfqVWi8lrtdZc6`׉ 7cassandra://m-gSLImLWtSICD2QH-AsCs-OdxQwIbOutfp7jYmaeDg ɛ`͠ X6䰸=׉EBLONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS Ik leef nu van een IVA-uitkering. Die krijg je als de kans klein is dat je weer aan het werk gaat. Het is geen vetpot, maar ik kan de inkomensdaling wel opvangen. Dat komt omdat ik alleen woon, een lage hypotheek heb en niet van vakanties hou. Mijn rechtsbijstandverzekering is nog wel bezig met een schadeclaim tegen het bedrijf. Ik heb een keuring ondergaan om aan te tonen dat mijn COPD veroorzaakt is door het werk. Dat staat zwart op wit, maar de verzekeraar van het bedrijf doet of zijn neus bloedt. Hij laat al een half jaar niks van zich horen. TELEURGESTELD In het begin was het moeilijk om niet meer te werken, maar nu heb ik er vrede mee. Ik miste mijn collega’s, maar dat went. Ik spreek ze af en toe nog via Facebook of ik kom ze tegen op straat. Dan maken we een praatje. Verder heb ik nieuwe bezigheden gezocht, zoals tekenen en tochtjes maken op mijn elektrische fiets. In het bedrijf moest ik altijd vol aan de bak. Dat is heel zwaar als je naar adem snakt. Nu kan ik alles in mijn eigen tempo doen. Als ik moe ben, kan ik rusten. Daardoor voel ik me beter. Wel ben ik teleurgesteld in het bedrijf. Ik had nog een hoop verlofdagen. 12 Jo Hounjet week was er een open dag. Ik was niet uitgenodigd. Na 43 jaar tel ik ineens niet meer mee. Zo voelt dat.’ Die wilde ik laten uitbetalen, maar dat gebeurde steeds niet. Ik heb de bond ervoor moeten inschakelen. Gelukkig heb ik die 1260 euro nu gekregen. Verder zou ik een afscheid krijgen. Na twee jaar wilden ze dat eindelijk voor me organiseren, maar toen hoefde het voor mij niet meer. En vorige ׉ 7cassandra://XFlDeMQSXtAeAw06q9s-UvjUVXeewUFfqVWi8lrtdZc6`X6䰸=׉Eh‘IK VERTELDE NIEMAND VAN MIJN COPD EN VERZUIMDE VRIJWEL NOOIT. IK WILDE MIJN WERK NIET KWIJTRAKEN.’ X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://mgYeoMJMr8nhi69y0yqzVTfhwN46jQjLAO3qjjuTkSQ` ׉ 7cassandra://yMYj3qReTkypS82A7jwo08M84LdMsv9SdsoRmSQ9h_U͸Q`׉ 7cassandra://aJI8AhK8Am10UDO2gVKEis0hHJahCODZq5Oy2X5bXxA9 `׉ 7cassandra://oAQhUGCIzqN5QVFKDU6DG5p5UAYxG1pONnHSjdX7tS0͠ X6䰸=׉E׉ 7cassandra://aJI8AhK8Am10UDO2gVKEis0hHJahCODZq5Oy2X5bXxA9 `X6䰸=׉ELONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK INTERVIEW Kees Ludlage (55) heeft silicose (een vorm van stoflongen) ‘UWV GEEFT ME HET GEVOEL DAT IK EEN PROFITEUR BEN’ Jarenlang werkte Kees Ludlage als sloper in de bouw. Nu heeft hij silicose, een vorm van stoflongen die is veroorzaakt door het langdurig inademen van schadelijke stofdeeltjes. ‘Ik ben heel bang voor de toekomst. Vorige week heb ik drie dagen letterlijk naar adem lopen snakken. Nu gaat het weer, want ik heb prednison bij mijn andere medicijnen gekregen. Wel voel ik constant een zware druk op mijn borst omdat mijn hart harder moet werken. Heel beangstigend. Ruim dertig jaar heb ik in de bouw gewerkt, voornamelijk als sloper. Lange tijd was de enige bescherming een neuskapje. Na een paar uur zat ik te knarsetanden van het ingeademde gruis. NIET GOED In 2001 kreeg ik mijn eerste arbokeuring. Of ik het wilde weten als ik iets mankeerde, vroegen ze van tevoren. Ja, dat wilde ik. Ik moest een formulier invullen om dat te bevestigen. Na de keuring hoorde ik nooit meer iets. Geen bericht is goed bericht, dacht ik. In 2010 kwam ik bij een longarts voor een nieuwe arbokeuring. Op een avond belde hij me. Of ik langs kon komen voor de uitslag. Ik dacht: dit is niet goed. En ik had gelijk. De arts vertelde mij dat ik silicose heb. Ik mocht alleen nog even terug naar mijn werk om te zeggen dat ik nooit meer zou komen. Daarna werd ik voor 52% afgekeurd. BOOS Een paar jaar later was ik voor een longonderzoek in het AMC. Op de monitor zag ik de longfoto van mijn arbokeuring in 2001. Daaronder stond: “beginnende silicose”. Die ziekte had ik toen dus ook al. Waarom had niemand mij dat ooit verteld? Ik ben verschrikkelijk boos geweest, en dat ben ik nog steeds. Op de arbodienst, die “vergeten” is mij in te lichten. En op de huisarts. Ik ben na 2001 vaak bij hem geweest omdat ik zo gruwelijk moe was. Dan zei hij: “Geen wonder, je werkt te hard.” Hij heeft mijn dossier nooit goed bekeken. Had ik in 2001 geweten wat mij mankeerde, was ik meteen ander werk gaan zoeken. Nu heb ik tien jaar doorgewerkt en zijn mijn longen alleen maar zieker geworden. INKOMEN ACHTERUIT Gelukkig heb ik weer een parttimebaan. Ik breng mensen met een shuttlebus naar Schiphol. Dat doe ik gemiddeld 15 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://m3gQfZtKX948yP1HbjQssfRJ-y3ktHGzKDkqwhw_9HILL` ׉ 7cassandra://ja0lNOczu09ZFGAfU5ZCRzSK976ZMTcsYrkhx1OF0K8;\`׉ 7cassandra://gS3YYg9kzfnpkQ7ky6QIitbsgKMarBJKZB7jmKWK-p43`׉ 7cassandra://d-W4G6hgpKYYN0wOyUXwSUGH7pDSG4LW4ZwzEdWZmR01x͠ X6䰸=׉ELONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS twintig uur per week op afroep. Ik werk ’s ochtends een uurtje of twee. Dan ga ik naar huis om te rusten, en ’s avonds rij ik weer een paar uur. Op die manier gaat het perfect. Ik verdien er alleen niet zo veel mee, namelijk 500 euro per maand. Binnenkort vervalt mijn WGA-uitkering. Om dan recht te hebben op een loonaanvulling, zou ik vijftig procent van mijn resterende verdiencapaciteit moeten verdienen. Dat is iets meer dan 800 euro per maand. Dat betekent dat ik 120 uur per maand moet rijden in plaats van 80, zoals nu. Maar dat kan ik door mijn ziekte niet. Dus zal ik een vervolguitkering ontvangen, waarbij mijn inkomen een heel stuk naar beneden gaat. HUIS UIT Ik voel me zo beroerd door mijn silicose. Toch moet ik van de UWV-arts meer geld verdienen. Hij geeft me het gevoel dat ik een profiteur ben. Maar zo zit ik niet in elkaar! Ik ben 4,5 jaar overal naartoe gereden om werk te zoeken en heb 247 sollicitaties gedaan. Volgens UWV krijg ik straks nog een uitkering van 600 of 700 euro. Als ik daar de 500 euro bij optel die ik op de bus verdien, kom 16 ik op een bedrag waar ik niet van kan leven. Mijn vrouw en ik zullen ons huis uit moeten. Hoe gaat dat allemaal lopen? Waar moeten we naartoe? Ik ben heel bang voor de toekomst.’ Kees Ludlage ׉ 7cassandra://gS3YYg9kzfnpkQ7ky6QIitbsgKMarBJKZB7jmKWK-p43`X6䰸=׉EY‘IK MOCHT ALLEEN NOG TERUG NAAR MIJN WERK OM TE ZEGGEN DAT IK NOOIT MEER ZOU KOMEN.’ X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://6VrBrMgPwrrxalC1WJl-fbx0HZfIYzBc-O9tPZKk2ac>` ׉ 7cassandra://qY_2qU4LmWr8zXNeoDQlnbJJER_w_ztWr2M_EyVbhDM͙`׉ 7cassandra://5E93JBLveroJL-uaC7AVHHOcCy4LI8zJAv9lI7ZJwxI*/`׉ 7cassandra://1cYBaap6x33QmM4HIytRRgKYF7Rvi-dB6tCsgahDo7Q%*͠ X6䰸=׉ELONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS LONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS MICHEL VAN RUIJVEN HEEFT ERVOOR GEKOZEN NIET OP DE FOTO TE GAAN. 18 ׉ 7cassandra://5E93JBLveroJL-uaC7AVHHOcCy4LI8zJAv9lI7ZJwxI*/`X6䰸=׉ELONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK INTERVIEW Michel van Ruijven (55) heeft beroepsastma ‘IK HAD EERDER MOETEN STOPPEN MET WERKEN’ In zijn eigen paprikakwekerij ontwikkelde Michel van Ruijven beroepsastma. Op het laatst was hij zo benauwd dat hij alleen nog praatte in korte zinnen. Terugkijkend vindt Michel dat hij zijn gezondheid serieuzer had moeten nemen. ‘Paprikaatjes plukken, sorteren en wassen. Dat deed ik als kind al, na schooltijd en in de vakanties. Mijn vader had namelijk een paprikakwekerij. Toen ik op mijn achttiende van de tuinbouwschool kwam, ging ik er hele dagen aan de slag. In 1986 nam ik de kwekerij van mijn vader over. Net als andere tuinbouwbedrijven kreeg de kwekerij te maken met schaalvergroting. Vooral de laatste jaren nam ik daardoor meerdere gespecialiseerde medewerkers in dienst. STUIFMEEL Zo’n paprikakwekerij staat vol met planten. Voordat een paprika een vrucht wordt, is het een bloemetje met een stamper en stuifmeel. Voor dat stuifmeel ben ik allergisch. Maar dat wist ik lange tijd niet. Klachten had ik al sinds mijn veertiende. Ik liep altijd te niezen, had een loopneus, jeukogen, voorhoofdsholteontstekingen en was benauwd. De volwassenen in mijn omgeving besteedden er weinig aandacht aan. Toen ik halverwege de twintig was, besloot ik mij te laten onderzoeken. Ik kreeg toen te horen dat ik een paprika-allergie heb. Die was verantwoordelijk voor al mijn klachten. KORTAF Ik begon met medicijnen, maar zonder veel resultaat. Ook heb ik immunotherapie gehad. Ik kreeg daarvoor lange tijd elke week een injectie met een vaccin dat mijn allergie zou verminderen. Het hielp niet. Ik had verhalen gehoord van mensen die over hun astma heen waren gegroeid. Dat gaf mij de motivatie om door te gaan met werken. Ik heb het nog zo’n 25 jaar volgehouden. Wel probeerde ik de kwekerij zoveel mogelijk te mijden. Ik werkte op een gegeven moment alleen nog in de verwerkingsruimte en op kantoor. Helaas haalde ook dat niks uit; mijn klachten werden van kwaad tot erger. Ik had op het laatst wekelijks een voorhoofdsholteontsteking. Bovendien was ik zo benauwd dat ik amper nog drie woorden kon zeggen. Ik werd kortaf tegen mensen en maakte hele korte zinnen. Ik had niet genoeg lucht om het anders te doen. 19 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://wYbojbBtgw4JQjSlU9hJgW_r0ATWCDKTlILAJigD3nE\` ׉ 7cassandra://D_hSm60WSluRcQxwdLGsNi_xX-6Y80IuXrBO4iU-eMcͼ`׉ 7cassandra://GkdNiQLLl8_3iVU9-ZTNm8N6Ri8uxNcYVjS5yif0Cg01;`׉ 7cassandra://uoeN1nKI7AHgGk7EIfjzpWcZyc9TgZmllXeiGB7AtA8 4͠ X6䰸=׉ELONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS ONTSLAAN Door mijn astma heb ik veel werk moeten uitbesteden aan personeel. Werk dat ik anders zelf had kunnen doen. Mijn kosten gingen daardoor omhoog. Dat terwijl het rendement van paprikakwekers de laatste jaren sowieso heel slecht is. Mijn bedrijf heeft het niet overleefd. In 2012 moest ik gedwongen stoppen. Misschien maar goed ook; ik was er immers erg beroerd aan toe. Achteraf gezien had ik veel eerder moeten ophouden. Ik heb mensen in dienst gehad die ook allergisch bleken voor paprika’s. Zij zijn in een heel vroeg stadium ander werk gaan zoeken. Dat is veel verstandiger. Maar ik was eigenaar van deze kwekerij. Ik had vijftien mensen vast in dienst en dertig op jaarbasis. Die verantwoordelijkheid heb ik zwaar gevoeld. Uiteindelijk heb ik mijn medewerkers toch moeten ontslaan. Het was de moeilijkste dag van mijn leven. NIET ZEUREN Mensen die geen astma hebben, snappen vaak niet wat een ander doormaakt. Dat is weleens hard. Ik werd op het werk niet altijd begrepen. 20 Michel van Ruijven Toen ik jong was, kreeg ik vaak te horen: “Niet zeuren, er werken hier ook mensen die altijd last hebben van hun rug.” Dus ging ik maar weer door. Dat is niet goed. Ik vind dat je je eigen gezondheid en die van een ander heel serieus moet nemen. Tegen de beroepsgroep van paprikakwekers zou ik willen zeggen: als je een allergie ontwikkelt, ga dan iets anders telen of stop met de tuinbouw. Wacht daar niet zo lang mee zoals ik heb gedaan, want dat gaat ten koste van je gezondheid.’ ׉ 7cassandra://GkdNiQLLl8_3iVU9-ZTNm8N6Ri8uxNcYVjS5yif0Cg01;`X6䰸=׉EZ‘IK HEB MIJN MEDEWERKERS MOETEN ONTSLAAN. HET WAS DE MOEILIJKSTE DAG VAN MIJN LEVEN.’ X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://Axb5GNGKKWU4oE_q4t74ePMkKXDPD52Ry-Crnol7PEUI` ׉ 7cassandra://0dNdDr1Ll9t1tudgvTfj9lHQHB63dR6MqTOkRUraaO4m`׉ 7cassandra://QBy13oX3Z2N49chCqXh0r79bdf-fe6XPnNlBdVJ7OgQ3`׉ 7cassandra://wBckUMoiWh8a1Azbfiu8FWbMfPNkK_ZL4hSMP1klUl8͠ X6䰸=׉E LONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS DE POLITIEK OVER BEROEPSZIEKTEN Ziek zijn door het werk: voor mij is het onacceptabel. In Nederland sterven er jaarlijks ruim 3700 mensen als gevolg van een beroepsziekte. Naar schatting worden 20.000 mensen per jaar ziek door het uitvoeren van hun werk. Achter deze kille cijfers gaat een rauwe werkelijkheid schuil, met veel leed voor gewone werkende mensen. Werkgevers moeten investeren in hun werknemers en in gezonde arbeidsomstandigheden, want werknemers zijn het grootste kapitaal van een organisatie. Naar mijn mening is het normaal en fatsoenlijk dat werkgevers zorgen voor een gezonde werkplek. Helaas is dat niet altijd het geval. Soms bewust, soms door onwetendheid. Daarom blijf ik in de Tweede Kamer het onderwerp ‘beroepsziekten’ agenderen. Zo heb ik onlangs de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid naar de Kamer geroepen over het inademen van gevaarlijke dieseldampen door buschauffeurs van het GVB. Het gevolg hiervan is dat er nu wettelijke grenswaarden komen voor het werken met dieselrook. Dankzij de Minister van Sociale Zaken en andere Europese ministers van Werkgelegenheid komen er ook strengere grenswaarden voor chroom 6. De Tweede Kamer heeft onlangs de positie van de bedrijfsarts wettelijk versterkt. De bedrijfsarts moet naast de werknemer komen te staan en niet ertegenover. Door een onafhankelijkere positie van de bedrijfsarts ten opzichte van de werkgever moeten beroepsziekten eerder worden gesignaleerd en voorkomen. De menselijke maat is voor mij het belangrijkste. Vaak spreek ik zieke werknemers die jarenlang voor dezelfde werkgever hebben gewerkt. Deze zieke werknemers doen er jaren over om te achterhalen welke gezondheidsschade zij hebben opgelopen. Jammer genoeg staan ze hierbij vaak tegenover 34 hun oude werkgever en duurt het ook jaren voordat ze de juridische strijdbijl kunnen begraven. Voor mij is dat onbegrijpelijk. Daarom pleit ik voor een onafhankelijk instituut voor beroepsziekten, zodat zieke werknemers beter de mogelijkheid hebben om hun recht te halen. Van het instituut beroepsziekten gaat een preventieve werking uit. Tegelijkertijd is nog meer aandacht voor preventie nodig. Als er op een gezonde manier wordt gewerkt, zijn er minder beroepsziekten. Meer inzet is nodig op voorlichting, technische innovaties en preventief onderzoek bij werknemers die werken met stoffen of (ander) zwaar werk hebben, zodat beginnende gezondheidsschade sneller wordt herkend. Onderdeel van de integrale aanpak van beroepsziekten is een heldere doelstelling: wat willen we de komende jaren bereiken? Wanneer zijn we tevreden? Wat mij betreft zijn we pas tevreden als zoveel mogelijk mensen gezond kunnen blijven werken en leven. Tweede kamerlid PvdA GRACE TANAMAL ׉ 7cassandra://h6ipK-y5e2yyRlwarE7-I_5zCYMRotsZowwYAqtp51o>3`X6䰸=׉EaLONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK In veel gevallen is werken helaas nog ongezond. We hebben samen veel initiatieven genomen om de omstandigheden waarin mensen werken te verbeteren. En dat is noodzakelijk. Want het is bizar dat anno 2016 nog steeds 3700 mensen per jaar sterven aan beroepsziekten, waarvan 2000 door het inademen van stoffen op de werkvloer. Het is belangrijk dat organisaties zoals de Long Alliantie Nederland, beroepsverenigingen en vakbonden zich inzetten om de omstandigheden te verbeteren. Werknemers kunnen ook zelf zoeken naar creatieve oplossingen. Zo kwam ik als jurylid van de Arbo-prijs de gebroeders Roel en Paul Kranenborg van dakdekkersbedrijf Kranenborg tegen. Zij wonnen uiteindelijk in 2010 de prijs met een dakpanknipper. Doordat slijpen niet meer nodig is, reduceert deze knipper het kwartsstof tot zo goed als 0. Een mooi voorbeeld van stofvrij werken, wat goed is voor je longen. Wij willen dat er veel meer wordt gedaan om te voorkomen dat mensen beroepsziekten krijgen. De laatste stand van de wetenschap en goede oplossingen, zoals de dakpanknipper, moeten wettelijk verplicht worden gesteld. Maar er moet nog veel meer gebeuren. Het moeten geen losstaande acties zijn. Er is een systematische aanpak van beroepsziekten nodig. Een aanpak zoals op het gebied van verkeersveiligheid is ingezet. Daar waren in de jaren 70 nog meer dan 3000 doden per jaar. Door een samenhangend pakket aan maatregelen (voorlichting, scholing, wetenschappelijk onderzoek, etc.) is dat teruggebracht tot circa 600. Net als bij verkeersongevallen moeten we bij beroepsziekten veel beter weten wat er goed gaat en wat er fout gaat, zodat we regels kunnen opstellen die het ontstaan van beroepsziektes voorkomen. PAUL ULENBELT BART VAN KENT Tweede Kamerlid SP Medewerker SP Tweede Kamerfractie Sociale Zaken, fractievoorzitter SP Den Haag, Kandidaat Tweede Kamerlid SP 2017 35 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://FaSxc9sey7siqDV-bqIL4c8CmuI2lHmWFhQMNJgimpo` ׉ 7cassandra://i9Zaw1Vw0op0wcP8vVKMbTsw4ZlTCTrJvTl2SK91BeAV`׉ 7cassandra://vvUhZRxh7MRsoWAhrdDaR8am8Vd-xtz3O1curDs6qnYIy`׉ 7cassandra://MzExMXz-9ljWthon0bjoXUOU3aXKe6jtZGW_uOX2CV4͠ X6䰸=׉E uLONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS In dit boek staan indrukwekkende persoonlijke verhalen van mensen die door hun werk een longziekte hebben gekregen. Het is een hard gelag om te moeten ervaren dat je door je beroep of werk, waarvoor je je jarenlang met veel energie hebt ingezet, zo ziek wordt dat je niet meer kan werken en afhankelijk wordt van een uitkering. Hier kies je niet voor; het overkomt je. Het voelt dan extra zuur als de uitkering gering is en soms maar net genoeg om van rond te komen. De vraag die vaak wordt gesteld is of we in Nederland, net als in Duitsland en België, een zogenaamd risque professionel verzekering in moet voeren. Mensen die ziek worden door arbeidsgerelateerde omstandigheden kunnen dan een hogere uitkering krijgen. De hoofdreden dat we in Nederland geen risque professionel kennen, is dat er in ons land brede politieke consensus is dat er geen onderscheid moet worden gemaakt in de hoogte van de uitkering aan de hand van de reden waardoor je arbeidsongeschikt bent geworden. Bovendien blijkt uit onderzoek dat het helemaal niet eenvoudig is om duidelijk aan te geven of iemand door het werk of door andere oorzaken ziek of arbeidsongeschikt is geworden. De Sociaal Economische Raad (SER) die de regering adviseert over het stelsel van gezond en veilig werken stelt dat het maken van onderscheid tussen risque professionel en risque social een fundamentele breuk met ons (solidariteits)stelsel van sociale zekerheid zou betekenen. De mogelijke voordelen wegen niet op tegen de nadelen. Bovendien zal een onderscheid in risico’s door complexe regelgeving en bezwaarschriftenprocedures leiden tot onnodig veel bezwaar- en beroepsschriften en hoge administratieve lasten. Het CDA is het met de SER eens. Maar dat betekent niet dat er geen oplossing moet worden gezocht voor mensen die overduidelijk door hun beroep ziek zijn geworden, zoals bij veel longaandoeningen het geval is. In de zoektocht naar een oplossing laat minister Asscher momenteel, op verzoek van de Tweede Kamer, onderzoeken of er een onafhankelijke instantie 36 kan worden opgericht die een geschil over beroepsziekte beoordeelt en die ook een uitspraak doet over de zorgplicht en de schade. Over de uitkomsten van dit onderzoek en de te nemen vervolgstappen zal in de Kamer nog een uitvoerig debat plaatsvinden. Inzet voor het CDA is dat werknemers die overduidelijk ziek zijn geworden door hun werk, sneller dan nu en met zo weinig mogelijk administratieve rompslomp, hun schade moeten kunnen verhalen op werkgevers die tekort zijn geschoten in hun zorgplicht. Het CDA vindt het ten slotte belangrijk dat er meer aandacht wordt besteed aan preventie, zodat beroepslongziekten zoveel mogelijk worden voorkomen. Werkgevers moeten hun werknemers zo goed mogelijk beschermen tegen de risico’s van gevaarlijke stoffen, door hen goed te informeren en werknemers beschermende middelen te geven, zoals maskers of beschermende kleding. Hiertoe zijn ze al verplicht op grond van (arbo)wetgeving, maar dat wil helaas niet zeggen dat dit ook altijd gebeurt. Handhaving van regelgeving door de inspectie is en blijft daarom hard nodig. Verder zou het goed zijn als er in het beroepsonderwijs meer aandacht wordt gegeven aan het werken met gevaarlijke stoffen, zodat leerlingen zich al vroeg bewust zijn van de mogelijke risico’s en daarnaar handelen door beschermingsmaatregelen te nemen als dat nodig is. PIETER HEERMA Tweede Kamerlid CDA ׉ 7cassandra://vvUhZRxh7MRsoWAhrdDaR8am8Vd-xtz3O1curDs6qnYIy`X6䰸=׉E LONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK De PVV is een partij die opkomt voor de werkende Nederlander. Dat iemand ziek wordt vanwege zijn werk, moet zoveel mogelijk worden voorkomen. Dat iemand zijn werk kwijtraakt vanwege een ziekte die te wijten is aan de werkomstandigheden, is bijzonder ingrijpend en moeilijk. Uit de verhalen in dit boek blijkt dat de begeleiding van deze mensen tekort schiet. Vaak gaat het juist om mensen die al jarenlang, zo niet tientallen jaren, onder dezelfde (slechte) omstandigheden gewerkt hebben. Eigenlijk mag het helemaal niet voorkomen dat iemand permanent ziek wordt door het werk dat hij verricht. De PVV wil beroepsziekten dan ook zoveel mogelijk uitbannen en pleit voor de volgende maatregelen: - Inspecties dienen vaker en onaangekondigd plaats te vinden - Er moeten hogere boetes komen op overtredingen - Personeel moet vaker door een bedrijfsarts onderzocht worden - Bij gezondheidsproblemen moet eerder passend werk worden aangeboden Werkgever en overheid zijn namelijk in eerste instantie verantwoordelijk voor een veilige en gezonde werkomgeving. Op deze manier kunnen we hopelijk veel gezondheidsschade in de toekomst voorkomen. REINETTE KLEVER Tweede Kamerlid PVV Jaarlijks sterven 3700 mensen als gevolg van het inademen van schadelijke stoffen op het werk. Circa 20.000 mensen per jaar worden ziek. Degenen die ziek zijn geworden, ondervinden de consequenties daarvan vaak pas op latere leeftijd. De persoonlijke verhalen in dit boek spreken voor zichzelf: gezondheidsschade, teruggang in inkomen, sociaal en maatschappelijk isolement. Deze mensen hebben jarenlang met hart en ziel gewerkt en voelen zich afgedankt. De verhalen in dit boek onderstrepen ook dat het belangrijk is dat de AOW-leeftijd teruggaat naar 65 jaar. Mensen met zware beroepen kunnen vaak helemaal niet werken tot hun 65ste, of zelfs nog langer. 50PLUS wil dat er voldoende aandacht is en blijft voor mensen met beroepsziekten. Zij moeten beter ondersteund worden, bijvoorbeeld bij het vinden van passend werk. 50PLUS wil ook meer aandacht voor preventie, want daar ligt de sleutel tot de oplossing: als er op een gezonde manier wordt gewerkt, zijn er minder beroepsziekten. Er is meer aandacht nodig voor gezond werken: op scholen, op de werkvloer en in de gezondheidszorg. Werknemers die met schadelijke stoffen werken, veel moeten tillen of psychisch zwaar worden belast, moeten periodiek medisch worden onderzocht, zodat bij beginnende gezondheidsschade sneller kan worden ingegrepen, met als doel dat mensen gezond oud kunnen worden. HENK KROL Tweede Kamerlid 50PLUS 37 X6䰸=X6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://Kcjtrd3_XZerVU0b2QIh7K5Nlon7DGa_2KXSAlP_kNg` ׉ 7cassandra://V_Qnu5wKRbi1oYYPMYHYANcZSuaPwkWh0iX150WB_8I`׉ 7cassandra://oOh7teG67__XtwAnAiyAqDwoT1SBjx7t-cnxRglHxW85"`׉ 7cassandra://e_vRtXqRoBmMl2eCZMJJ3RtViOd09zl8s_MgpwSEm0w ,͠ X6䰸=׉E ^LONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS NAWOORD LONG ALLIANTIE NEDERLAND EN LONGFONDS In deze publicatie heeft u 7 verhalen kunnen lezen van mensen met een longziekte. Voor sommige mensen is het te laat en zijn de longen en vaak levens onherstelbaar beschadigd. Het wrange bij veel van de verhalen is dat de longziekte voorkomen had kunnen en moeten worden. NEDERLAND WERELDKAMPIOEN GEZOND WERKEN De Long Alliantie Nederland (LAN) en het Longfonds zetten zich actief in om ervoor te zorgen dat meer wordt gedaan aan het voorkomen van beroeps(long)ziekten. Dit willen we door een integrale aanpak van beroepsziekten naar analogie van de aanpak van verkeersveiligheid. Nederland is `wereldkampioen verkeersveiligheid’ door het lage aantal verkeersdoden en gewonden, wat is bereikt dankzij voortdurende en systematische inzet van alle betrokkenen, zowel binnen als buiten de overheid.1 Ons doel is om Nederland ook wereldkampioen gezond werken te maken. Hiervoor zijn onder meer de volgende zaken nodig: • goede voorlichting aan werkgevers én werknemers over de risico’s van blootstelling aan stoffen en het belang je hiertegen te beschermen; • concrete informatie over hoe je gezond kunt werken, voor alle sectoren waar met stoffen wordt gewerkt; • systematische screening van werknemers die met stoffen werken om beginnende klachten vroegtijdig op te sporen; • opname van voorlichting en juiste werkmethoden in het onderwijscurriculum van beroepsopleidingen: gezond werken staat gelijk aan vakmanschap; • meer aandacht voor preventie in de bedrijfsgeneeskundige zorg; • meer aandacht in de curatieve zorg (waaronder huisartsen, longartsen en verpleegkundigen), voor beroepsgerelateerde 38 1 strategisch plan verkeersveiligheid, 2008-2020 oorzaken van ziekten en het belang van arbeidsparticipatie als behandeldoel; • meer inzicht in zaken die goed en niet goed gaan, zodat we daarvan kunnen leren en een effectievere aanpak van beroepslongziekten kunnen inzetten. EEN GEZAMENLIJKE INSPANNING Een daling van het aantal beroepsziekten kan alleen worden gerealiseerd door samen actief maatregelen te nemen: werknemers, werkgevers, overheden, kennisinstituten, brancheverenigingen, producenten, verzekeraars, medisch specialisten, huisartsen, bedrijfsartsen en andere zorgverleners, onderwijsinstellingen en patiëntenverenigingen. De Long Alliantie Nederland slaat een brug tussen mensen en organisaties in de verschillende ‘domeinen’. Door betere samenwerking en kennisuitwisseling kunnen preventieve maatregelen succesvol worden geïmplementeerd en beroepslongziekten worden voorkomen. Sluit u aan en werk mee aan een zuivere toekomst! ׉ 7cassandra://oOh7teG67__XtwAnAiyAqDwoT1SBjx7t-cnxRglHxW85"`X6䰸=׉ENDE ZUIVERE TOEKOMST. WAT MOET ER GEBEUREN OM BEROEPSLONGZIEKTEN TE VOORKOMEN? X6䰸=ÁX6䰸=בCטu׉׉ 7cassandra://s79i-UozgQXhq87H_FcwLFTn8KO_b3OkjRzoEVzGGSQI` ׉ 7cassandra://NKghhpmnaEpXvE8_ucRll2WNyAtkD2s_JgLAMTahDE8ͫ`׉ 7cassandra://xnyNbGBjre5g857olObu3funz1tJbd534KJuX71BUaI.`׉ 7cassandra://4EqP8a3C0_Rhl_xPBX5vgxIxQ6d5x8iqUYvgHDs3aa8I0͠ X6䰸=ŒנX6䰸=ā_9׉Hhttp://www.longalliantie.nlGׁ ׁ rנX6䰸= c 9ׁHhttp://longalliantie.nlׁ ׁ Ј׉E.LONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS PREVENTIE IN SECTOREN Met steun van het Ministerie van SZW werkt de Long Alliantie Nederland aan het vergroten van de bewustwording van het belang van gezond werken op de werkvloer en stofvrij werken. Daarvoor wordt samengewerkt met Cumela Nederland, brancheorganisatie voor ondernemers in groen, grond en infra en met Stichting Sociaal Fonds Bakkersbedrijf. Dagelijks werken miljoenen werknemers in Nederland met stoffen die gezondheidsproblemen kunnen veroorzaken. Om bij nog meer werknemers te zorgen voor betere preventie tegen beroeps(long)ziekten is aandacht nodig voor de risico’s van blootstelling aan stoffen in onder andere de volgende sectoren: • DIESELROOK Bouw, wegenbouw, havens, vliegvelden, garages, huisvuilsector, vrachtwagenproductie, wegtransport, carrosseriebouw, landbouw, op-en overslag (veilingen) • LASROOK Metaal, scheepsbouw, bouw, carosseriebouw, autoproductie, installatiebranche • ORGANISCHE STOFFEN Landbouw (akkerbouw, veeteelt, tuinbouw) en voedingsindustrie • ALLERGENE STOFFEN Bakkers, meelmaalderijen, kunststofindustrie, landbouw • KWARTSSTOF Bouw, wegenbouw, betonindustrie, landbouw • HOUTSTOF Bouw, houthandel, meubelindustrie, timmerfabrieken, parketleggers, jachtbouw • ASBEST Renovatie/sloop gebouwen, scheepsreparatie, machineonderhoud, installatiebranche, brandweer • OPLOSMIDDELEN Bouw, huisschilders, meubelindustrie, scheeps- en jachtbouw, carrosseriebouw, autoproductie, grafische industrie, garages, autoschadeherstel • ROOK EN ROET Brandweer • CHEMISCHE STOFFEN Chemie 40 ׉ 7cassandra://xnyNbGBjre5g857olObu3funz1tJbd534KJuX71BUaI.`X6䰸=׉E"LONGZIEKTEN ALS GEVOLG VAN WERK DE LONG ALLIANTIE NEDERLAND (LAN) De Long Alliantie Nederland (LAN) is de federatieve vereniging op het gebied van preventie en zorg van chronische longaandoeningen. Binnen de LAN bundelen partijen uit het longenveld, zoals patiëntenverenigingen, beroepsverenigingen, zorgverzekeraars en bedrijven hun krachten. De doelen van de LAN zijn: - Het terugdringen van het aantal mensen met chronische longaandoeningen; - Het terugdringen van de ernst van hun ziekte en het aantal sterfgevallen als gevolg van chronische longaandoeningen; - Het bevorderen van de kwaliteit van leven van mensen met chronische longaandoeningen. Samenwerking binnen de LAN zorgt voor synergie. De volgende organisaties vormen samen de Long Alliantie Nederland: GEWONE LEDEN: - Longcentra Nederland - Longfonds patiëntenvereniging - Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie - Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter Bevordering der Pharmacie - Nederlands Instituut van Psychologen - Nederlands Respiratoir Samenwerkingsverband - Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose - Nederlandse Vereniging van Diëtisten - Nederlandse Vereniging van Longfunctieanalisten - Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde - Stichting COPD en Astma Huisartsen Adviesgroep namens het Nederlandse Huisartsen Genootschap en de Landelijke Huisartsen Vereniging - Stichting Inhalatie Medicatie Instructie School - Longfonds Stichting - Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland, afdeling Longverpleegkundigen, mede namens Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland, afdeling Praktijkverpleegkundigen en Praktijkondersteuners - Vereniging Nederland-Davos BEDRIJFSLEDEN: - Alk-Abéllo - AstraZeneca - BENU Apotheek - Boehringer Ingelheim - Chiesi Pharmaceuticals - Focus Care Pharmaceuticals - GlaxoSmithKline - Meda Pharma - Medidis - Mundipharma Pharmaceuticals - Novartis - Nutricia Advanced Medical Nutrition - Pfizer - Sandoz - Teva Pharma Nederland - Coöperatie VGZ - Zilveren Kruis Meer informatie vindt u op de website van de LAN: longalliantie.nl 41 X6䰸=ǁX6䰸=ƁבCטu׉׉ 7cassandra://gW5Z3UfZwPOixVuXZ-DkL-zXvdLWIDcG30MYYwSwUAw` ׉ 7cassandra://qW9tMldZ7qCUutW_ONe5IfJu9XeMe0ZvvIA1D0vZ5AQͣ@`׉ 7cassandra://r5F4Ti49IQDC-Y3rq8BuY3b1SgPf7rLgmlxCXdY1n9Q*K`׉ 7cassandra://10etP36rxeBS1QosEknDDxgYX_11Pr7UFjE0dORFRbc ͠ X6䰸=ΖנX6䰸=ȁ3R9׉Hhttp://www.longfonds.nlGׁ ׁ rנX6䰸=Ɂ̤̣9׉H%http://mailto:advieslijn@longfonds.nlGׁ ׁ rנX6䰸=ʁr9׉Hhttp://www.saskiaengbers.nlGׁ ׁ rנX6䰸=ˁym9׉Hhttp://www.wilcovandijen.nlGׁ ׁ rנX6䰸=́Ӂa9׉Hhttp://www.vitaminemix.nlGׁ ׁ rנX6䰸=́-T9׉Hhttp://www.everlution.nlGׁ ׁ r׉ELONG ALLIANTIE NEDERLAND & LONGFONDS LONGFONDS Het Longfonds strijdt voor gezonde lucht en gezonde longen. We willen voorkomen dat mensen een longziekte krijgen. We werken samen met zorgverleners voor goede en passende zorg. We geven voorlichting, doen aan belangenbehartiging en bieden lotgenotencontact voor mensen met longziekten in heel Nederland. Wetenschappelijk onderzoek is de basis van ons werk. We halen continu patiëntervaringen op, valideren deze en brengen dit in in beleid en zorgprojecten. Dit is onmisbaar in de strijd tegen longziekten en belangrijk voor goede zorg. MEER INFORMATIE OVER LONGZIEKTEN? Meer informatie vindt u op de website van het Longfonds: longfonds.nl U kunt contact opnemen met de Advieslijn van het Longfonds. Deze is bereikbaar van 9.00 tot 17.00 uur, T. 0900 227 25 96 (€ 0,50 per gesprek, plus uw gebruikelijke belkosten) of via advieslijn@longfonds.nl. Op de website van het Longfonds zijn ook werkwijzers te vinden voor werknemers met astma of COPD. De werkwijzers geven tips over hoe u kunt blijven werken met een longaandoening. COLOFON Deze publicatie is ontwikkeld door de Long Alliantie Nederland in samenwerking met het Longfonds. INTERVIEWS EN TEKST: Tekstbureau Saskia Engbers saskiaengbers.nl FOTOGRAFIE: Wilco van Dijen wilcovandijen.nl ONTWERP: Chantal Baartmans, Vitamine Mix vitaminemix.nl EINDREDACTIE: Eveline Janse, Everlution everlution.nl COÖRDINATIE: Heleen den Besten, Long Alliantie Nederland ISBN 978-94-90789-08-4 ©2016: Long Alliantie Nederland 42 ׉ 7cassandra://r5F4Ti49IQDC-Y3rq8BuY3b1SgPf7rLgmlxCXdY1n9Q*K`X6䰸=׉E2SLUIT U AAN EN WERK MEE AAN EEN ZUIVERE TOEKOMST. X6䰸=ЁX6䰸=ρבCטu׉׉ 7cassandra://Rxclxdn2G38TK4KY35lQ1UZ0x_ztP3J9Vnm-Z1zc8fc͠L`׉ 7cassandra://fhDFfvANB9S1DZil4A5uVVOTnv5oXA492pSMzXiQkS0`׉ 7cassandra://Bi4178eN0k1HTIjlV0HBm4B5_WCvAJsXdVgaj99MekQ `׉ 7cassandra://Y4kKRI6AHEnMk7zHKPCdxAxJJfMdiNqm9X5gc_Sam6E8@ ͠X6䰸=ӒנX6䰸=с/{̣9׉H#http://mailto:info@longalliantie.nlGׁ ׁ rנX6䰸=ҁ8l9׉Hhttp://www.longalliantie.nlGׁ ׁ r׉ELong Alliantie Nederland Stationsplein 125 3818 LE Amersfoort T. 033 421 84 18 info@longalliantie.nl Longalliantie.nl Triodos Bank IBAN NL17 TRIO 0390 2279 19 Voorheen Astma Fonds ׉ 7cassandra://Bi4178eN0k1HTIjlV0HBm4B5_WCvAJsXdVgaj99MekQ `X6䰸=׈EX6䰸=ՁX6䰸=ԁ)ׁ2ׁ>Vdsׁ3TAdemnood+In ‘Ademnood – Longziekten als gevolg van werk’ komen 7 slachtoffers van longziekten als gevolg van werk aan het woord. Zij vertellen hun adembenemende verhalen, over hoe lang het duurt voor duidelijk is wat je mankeert, over het verliezen van je baan waar je van houdt, over het sociale isolement en het gevoel niet meer mee te tellen én over preventieve maatregelen. Vijf politieke partijen geven hun visie over beroeps(long)ziekten. De Long Alliantie Nederland en het Longfonds gaan in op wat er moet gebeuren om beroepslongziekten te voorkomen.X6䰱ZvL