×‰?×B!š×‘C‘×˜š Íà ÍàÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://X1KRfFMLNAl_BfoA6MLvfN302JKLFoRj-0i471rBupwÎ ˜Í`ÍÄÍÄ×‰	Ú 7cassandra://ZNgaYFxjhkbjQcuYxOs784Gl_-kZIh4glYT58YpE3fgÍ3Í`ÍàÍà×‰	Ú 7cassandra://LCJtMVKL2jBI8YEFb56j1BMSHLSxTZhkxlbrXwkscf4Í,‘Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://3ZgICHKs02KTgvgXMhcrQPDydmdlmPc1313PY9I9sqcÎ ¨Í¼Í ÍñÍñ×[GªÒä°€±Ö­×ˆE×[GªÒä°€±Ö­k×‰EÚ iWandelnet
Startpunt voor wandelend Nederland
Hart voor wandelen
Jaarverslag 2017
Foto: Binne-Louw Katsma
×‰	Ú 7cassandra://LCJtMVKL2jBI8YEFb56j1BMSHLSxTZhkxlbrXwkscf4Í,‘Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­l×[GªÒä°€±Ö­kÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://LUMA5ER5IsdEx6bGrSLUt6jw8Zb6VxXi8FJ5JB3Z98cÎ ÕhÍ`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://YsSMQ-9aNU1mckWWP3LridBVMQFx4IrNOzyfaEYhrRsÍ÷3Í`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://oTNjKyBggSq37PG84PrK5hhcwwQnMFh9V8OFb9iVlrQÍF¿Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://aVE0qufT4T5hOsNClUQ39Yc8ZOiPnnkBm5tiJ_SA-4QÎ tÍVÍ ÍâÍñ×[GªÒä°€±Ö­‚‘× ×[GªÒä°€±Ö­† ÍòÍ”V9×H³http://wandelnet.nl××Ðˆ×‰EÚHart voor wandelen
Voor het bestuur van Wandelnet stond 2017 in het teken van een heroriÃ«ntatie op de koers. Begin van het
jaar werd immers duidelijk dat de voorgenomen fusie met de Koninklijke Wandel Bond Nederland (KWBN)
niet doorging. Met dat gegeven stelden we nieuwe strategische uitgangspunten vast voor de komende jaren.
Maar voor de schermen gebeurde ook van alles: het Groot-Frieslandpad
werd gekozen tot â€˜Wandelroute van het Jaarâ€™, we beschreven voor
ProRail het recreatieve belang van 127 onbewaakte overwegen en
dankzij de knooppuntenplanner â€˜Wandelen123â€™ worden steeds meer
wandelnetwerken ontsloten. Dit jaarverslag geeft een beeld van onze
activiteiten in het belang van de wandelaar.
De focus van Wandelnet ligt op de kerntaken â€˜routesâ€™ en â€˜belangenbehartigingâ€™.
We zien sterk toenemende aandacht voor lopen in de
meest brede zin van het woord in de politiek en samenleving, en
anticiperen daarop door ons werkveld vanuit belangenbehartiging
nadrukkelijk te verbreden van wandelen naar lopen.
2
Foto: Jonathan Andrew
×‰	Ú 7cassandra://oTNjKyBggSq37PG84PrK5hhcwwQnMFh9V8OFb9iVlrQÍF¿Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­m×‰EÚXLAW-route
LAW-route in ontwikkeling
Nationale Streekpaden
Internationale LAW-route
En in al ons werk blijft het credo â€˜voor en door wandelaarsâ€™. Daarom
is de inbreng van vrijwilligers in onze werkzaamheden groot, of het
nu gaat om de inspraak op de wetgeving, de webredactie of het
markeren of reconstrueren van routes. In 2017 is het aantal vrijwilligers
toegenomen voor beide kerntaken.
Voor en door wandelaars betekent ook dat we bouwen aan een relatie
met een grote groep wandelaars in Nederland. Het uitbreiden van
onze â€˜communityâ€™ zien we als een belangrijke opgave. We zetten ons
nog meer in op relatiebeheer, onze aanwezigheid op social media en
op nieuwe ontwikkelingen voor onze site wandelnet.nl.
Hoewel de wandelaar in ons werk altijd voorop staat, zoeken we in
de uitvoering graag naar strategische relaties. Want we zijn ervan
overtuigd dat we samen met partners wandelen in Nederland nog
beter kunnen faciliteren.
Het jaar 2017 was ook het laatste voorzittersjaar van Arie de Jong
die, samen met de bestuursleden Carry Abbenhues en Rob Franssen
inmiddels zijn functie heeft neergelegd. Begin 2018 zijn twee nieuwe
bestuursleden (Simon Middelkamp en RenÃ© Vrugt) aangesteld
en mag ik uw nieuwe voorzitter zijn. Met dank voor uw vertrouwen
in 2017.
Toon Naber
namens bestuur van Stichting Wandelnet
Landelijk routenetwerk
Wandelnet beheert en ontwikkelt samen met collega-organisatie
Nivon 10.000 km Lange-Afstand-Wandelpaden (LAWâ€™sÂ®
) en
Streekpaden. Dit landelijke netwerk is te herkennen aan de
wit-rode
en geel-rode
markeringen.
Vier LAWâ€™s maken onderdeel uit van Europese routes: de GR5 (E2),
LAW 6 (E8), LAW 5 (E9) en LAW 3 (E11). De Europese merken LAW
en Streekpad zijn van grote waarde voor een hoogwaardige
doorlopende wandelinfrastructuur en geven meerwaarde aan
de aangesloten wandelnetwerken, het wandeltoerisme en de
vrijetijdsbesteding.
3
×[GªÒä°€±Ö­n×[GªÒä°€±Ö­mÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://hqB00Oe7q6ejUapoY_Y8P7bEn9hcmLXERTc36yeMCFoÎ ÕzÍ`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://RW34b4H5w0Fo2x3kN-Uw010K88eV2wowsvg5RiEypngÎ <AÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://CDLP64pCOZRR9bi0d6C_3RsdmfvXhU-1TGcTrZew-KAÍX/Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://gXNJOTJXwICe4LNJ1i1tkRFDp-r5LYOkmCDhLID6jTkÎ }\Í ÍâÍñ×[GªÒä°€±Ö­„×‰EÚ	žPublicaties
Het was een productief jaar op het gebied van gidsen. Bij Wandelnet verscheen de gids van het nieuwe
Elfstedenpad in samenwerking met KWBN, maar ook twee gewijzigde herdrukken: het Zuiderzeepad en het
Graafschapspad. Daarnaast werd de derde druk van het Westerborkpad onder gezamenlijke vlag van KWBN
en Wandelnet uitgegeven.
Zuiderzeepad (LAW 8)
Na 10 jaar kreeg het Zuiderzeepad, het Lange-Afstand-Wandelpad rond de voormalige Zuiderzee,
een nieuwe gids. Het traject is grondig opgeknapt en op vele punten verbeterd. De meest
bijzondere wijziging is dat het Zuiderzeepad vanaf nu over de Afsluitdijk gaat en aaneengesloten
is. Hiermee is het de langste rondwandeling van Nederland (490 km). De reconstructie
van de route en de nieuwe gids werden mede mogelijk gemaakt door financiÃ«le bijdragen en
inzet van de provincie Noord-Holland, Vrienden op de Fiets, Zuiderzeemuseum, de gemeenten
Enkhuizen, SÃºdwest-FryslÃ¢n, Stede Broec, Drechterland, Nijkerk, Harderwijk, Putten, Oldebroek,
Fryske Marren, Hollands Kroon, Medemblik en Recreatie & Toerisme De Nieuwe Afsluitdijk.
Graafschapspad (Streekpad 8)
Dit Streekpad werd volledig herzien. Nieuw is dat de route door het historische stadje Borculo
loopt. En dankzij het project â€˜Ruimte voor de Rivierâ€™ wandel je tussen Brummen en Zutphen
vanaf nu over een fraaie oude dijk. Bijzonder is ook dat de wandelaar het kleinste stadje van
Nederland passeert, Bronckhorst.
Westerborkpad (LAW 15)
Het Westerborkpad is geÃ¯nspireerd op de wandeling die Jan Dokter in 2005 maakte. Ter nagedachtenis
aan de twaalf familieleden die hij in de Tweede Wereldoorlog verloor, liep Dokter de
route van de Hollandse Schouwburg in Amsterdam naar kamp Westerbork in Hooghalen. Vijf
jaar geleden werd het Westerborkpad geopend als officiÃ«le wandelroute door KNBLO-NL (nu
4
Juryleden en padcoÃ¶rdinatoren Groot-Frieslandpad
poseren met trofee en gids
Wandelroute van het Jaar:
Groot-Frieslandpad
Het Groot-Frieslandpad werd gekozen tot
Wandelroute van het Jaar 2017. Vol trots
namen padcoÃ¶rdinatoren Bindert Kloosterman
en Fred Triep (op de foto 1e
en 2e
van rechts) de wandeltrofee op de Fiets en
Wandelbeurs in Gent in ontvangst. Het
362 km lange pad van Bergen aan Zee
naar het Duitse Leer wint de verkizing vanwege
de rijke afwisseling aan landschappen.
Het is de derde keer dat Wandelnet
de trofee mee naar huis mocht nemen,
eerder wonnen de Streekpaden Stelling
van Amsterdam (2010) en De Brabantse
Wal (2013).
×‰	Ú 7cassandra://CDLP64pCOZRR9bi0d6C_3RsdmfvXhU-1TGcTrZew-KAÍX/Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­o×‰EÚ™KWBN). Nu is het pad toegevoegd aan het landelijke LAW-netwerk en
is de route voorzien van de bekende wit-rode markering.
Elfstedenpad (Streekpad 19)
De eerste druk van het Elfstedenpad rolde in oktober van de pers.
Deze route rijgt de Friese steden op een voor wandelaars zo aantrekkelijke
mogelijke manier aan elkaar. De presentatie van het Elfstedenpad
vond plaats in Leeuwarden, waarbij gedeputeerde Michiel Schrier
het eerste exemplaar in ontvangst nam. De wandelroute en gids
werden mede mogelijk gemaakt door financiÃ«le bijdragen van de
provincie FryslÃ¢n en Rabobank Sneek-ZuidwestFriesland.
Vrijwilligersdag in Amersfoort
Gedeputeerde Michiel Schrier opent het Elfstedenpad
Alle nieuwe uitgaven zijn mede tot stand gekomen dankzij de
buitengewone inzet van de padwerkgroepen en tientallen betrokken
enthousiaste vrijwilligers van Wandelnet en KWBN.
Publicaties in 2017
Streekpad
LAW 8
Streekpad 8
LAW 15
Streekpad 19
Titel
Zuiderzeepad
Graafschapspad
Westerborkpad
Elfstedenpad
Uitgever
Wandelnet
Wandelnet
Wandelnet/KWBN
Wandelnet/KWBN
Vrijwilligers
In 2017 startten we het jaar met een spetterende vrijwilligersdag
waarbij 250 vrijwilligers van Wandelnet en KWBN samen kwamen
in de Rijtuigenloods in Amersfoort.
De jaarlijkse inspiratiedag voor onze belangenbehartigers en
padcoÃ¶rdinatoren stond op 18 maart in het teken van â€˜online en
offlineâ€™ verbinden. Met een â€˜levend LinkedInâ€™ werd duidelijk hoeveel
relaties Wandelnet eigenlijk onderhoudt. Een workshop over
â€˜onlineâ€™ verbinden bleek voor veel vrijwilligers ook inspirerend:
een aantal van hen is actief geworden op Twitter en heeft een
eigen account voor Wandelnet in de provincies.
De provinciale belangenbehartigers hielden zich in het â€˜twaalftalâ€™
onder andere bezig met de inventarisatie van onbewaakte
spoorwegovergangen, de inspraak rondom Omgevingsvisies
en de wandelnetwerken in hun regioâ€™s. Ook de lobby rondom
de Provinciale Statenverkiezingen (20 maart 2019) werd in 2017
opgestart. De vrijwilligersnieuwsbrief â€˜De Handwijzerâ€™ is het
afgelopen jaar drie keer verschenen. Deze nieuwsbrief wordt
gemaakt voor en door vrijwilligers van Wandelnet.
5
Foto: Harry Blokzijl Fotografie
Foto: Luuk Gijselhart
×[GªÒä°€±Ö­p×[GªÒä°€±Ö­oÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://xAZN1O6NntpGrKasIaFYa5i5jar7ICqQr31O52lJsiQÎ KÍ`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://mAacxtjn2D8FtAc-HemqqJvjYXUOyjNgYzOLvG4Ppx4Î žÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://k8c1kaAGekdz9mlRvw_Y_2TdaoLEJ1J7Nh9XmdqOhasÍP£Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://LsnWyOZL5Acxy75vkcd-8I0zfYXBOeoW9YpmhOkLTXsÎ ÇÍ0Í ÍâÍñ×[GªÒä°€±Ö­‡×‰EÚ›Promotie & voorlichting
Ontwikkelingen gaan snel, het is daarom ook goed om vooruit te blijven kijken. Door meer in te zetten
op relatiebeheer, samenwerking met partners, onze aanwezigheid op social media, de Fiets & Wandelbeurs
en kennis van de wandelmarkt vangen we signalen op en kunnen we hierop anticiperen,
monitoren en proactief handelen. We kijken hierbij niet alleen naar de ontwikkelingen om ons heen, maar
ook naar de techniek die ons kan ondersteunen om op het gebied van communicatie optimaal
te functioneren.
(Twitter), een toename van resp. 27% en 19%.
Onze nieuwsbrief Lopende Zaken is in 2017
vier keer verstuurd naar gemiddeld 28.500
wandelliefhebbers. In deze nieuwsbrief is
veel aandacht voor nieuwe routes, wandeltips
en leuke acties.
Digitale kanalen
Steeds meer wandelaars en professionals weten
ons te vinden op Facebook en Twitter, voor
Wandelnet twee belangrijke digitale kanalen
om onze ambassadeurs op de hoogte te houden
van alle activiteiten. Eind 2017 telden we
5600 fans (Facebook) en ruim 5000 volgers
#wandelnaarjewerkdag trending op Twitter
6
Media
De Lange-Afstand-Wandelpaden en NS-wandelingen
konden rekenen op veel belangstelling
in de media. Vooral het nieuwe GrootFrieslandpad
dat begin 2017 werd gekozen
tot â€˜Wandelroute van het Jaar 2017â€™. Maar
ook het Zuiderzeepad waarvan o.a. een
artikel verscheen in het Noord-Hollands
Dagblad en de NS-wandeling Waterlinie
Culemborg kregen vaak aandacht in dagbladen
en (wandel)tijdschriften.
Op 6 april 2017 vond de tweede editie van de
Wandel naar je Werk-dag plaats (zie pag. 10).
Alleen al op Twitter bereikte de campagne
zoâ€™n 300.000 mensen; de hashtag
#wandelnaarjewerkdag was lange tijd
trending.
×‰	Ú 7cassandra://k8c1kaAGekdz9mlRvw_Y_2TdaoLEJ1J7Nh9XmdqOhasÍP£Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­q×‰EÚdSamenwerking
Opening Zuiderzeepad
Wandelnet heeft
in 2017 met verschillende
partijen
samengewerkt.
Bij zorgverzekeraar
De Friesland
namen we deel
aan het Groen &
Fit Collectief. In
het kader van donateurswerving werkten we
samen met o.a. de Fiets en Wandelbeurs,
Pacuara Travel en Wandelkrant te voet. De
acties met Spoor (tijdschrift NS) kregen een
vervolg. Ook in 2017 werd een mediacampagne
verzorgt voor Innatoss, gericht op het
opsporen van de ziekte van Lyme. Verder
organiseerde Wandelnet de presentaties van
het Zuiderzeepad, Graafschapspad en Westerborkpad
in samenwerking met respectievelijk
het Zuiderzeemuseum, de gemeente Borculo
en Museum Nijkerk.
De samenwerking met Stichting Vrienden op
de Fiets resulteerde in een nieuwe gids en
route van het Zuiderzeepad en we konden
weer een aantal nieuwe Wandelaars
Welkom-adressen verwelkomen. In de lobby
werkte Wandelnet o.a. samen met Fietsersbond,
ANWB, NOC*NSF, Rover, vereniging
TeVoet, Milieudefensie en MENSenSTRAAT.
Klantrelaties
Het huidige relatiebeheersysteem (CRM) van
Wandelnet is verouderd en zal niet verder
worden doorontwikkeld. Gezien de cruciale
rol van het systeem in de bedrijfsprocessen
en in relatie tot onze website is er een start
gemaakt met de oriÃ«ntatie op een nieuw
systeem. In 2017 lag de focus op het vaststellen
van de eisen & wensen en de oriÃ«ntatie
op relevante leveranciers, zodat we
in 2018 over kunnen gaan op defi nitieve
selectie en implementatie. Met een nieuw
CRM leggen we een mooi fundament voor
een toekomstbestendige organisatie, het
werken met leefstijlen en de doorontwikkeling
van ons digitale platform met een
actieve community.
Fiets en Wandelbeurs
Jaarlijks neemt Wandelnet deel aan de Fiets
en Wandelbeurs in Utrecht. Dit jaar deelden
we een stand met KWBN. In de â€˜spotlightâ€™
stond het nieuwe Zuiderzeepad. Beursbezoekers
konden de wandelgids met korting
aanschaffen en directeur Joep Naber verzorgde
een lezing over â€˜De rijke geschiedenis van
de Zuiderzeeâ€™. Verder was Wandelnet vertegenwoordigd
op het Pelgrimspaviljoen en
bij â€˜Wandelaars informeren wandelaarsâ€™. De
beurs trok 16.924 bezoekers.
Fiets en Wandelbeurs 2017
7
×[GªÒä°€±Ö­r×[GªÒä°€±Ö­qÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://UnVWxo5I4ZOGeNbrw4wrR0guT2kmHN4br6wAnZ5KY4oÎ ´ÞÍ`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://D6ZLy7g8dVg_3a1FTzHZmZGB0X59VEJq7wHpzONsnyIÎ sÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://Wpwt1o1QaCONjE3SacLPIxqk8_AWimd8GRDoS-CLyfcÍLÍ`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://XTI0BQHn-du0ItUeURSAgByE8KHIYBgbUZnO7JXC4FcÎ 7	XÍ ÍâÍñ×[GªÓä°€±Ö­”× ×[GªÒä°€±Ö­Š Í4Ìà 9×‰HÚ :https://wandelnet.nl/kwaliteitsmonitor-wandelen-provinciesG××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÒä°€±Ö­‹ ÍfÌåÌì9×‰HÚ .http://www.wandelnet.nl/publicaties-cijfers%20G××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÒä°€±Ö­Œ ÍÍ%n9×‰HÚ @https://fontys.nl/Sportfolio/Projecten/Voor-iedereen-een-App.htmG××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÓä°€±Ö­• Í	FÌæÌì9×HÚ #http://www.wandelnet.nl/publicaties××Ðˆ×‰EÚ-Kennis & onderzoek
Begin 2017 heeft Wandelnet een kleine provinciale kwaliteitsmonitor opgeleverd. Deze benchmark is reeds
gepresenteerd in het jaarverslag 2016. Uit dit onderzoek is gebleken dat wandelaars hun laatste wandeling
gemiddeld waarderen met een 7,6, een mooie score. Uitgebreide informatie per provincie is hier te vinden.
Hieronder vindt u een overzicht van onderzoeken waar Wandelnet aan heeft deelgenomen of aan mee
heeft gewerkt.
ContinuVrijeTijdsOnderzoek
In het najaar zijn opnieuw specifieke vragen over wandelen uitgewerkt om mee te nemen in het landelijke onderzoek
van het NBTC/NIPO naar vrijetijdsbesteding, het CVTO. Deze cyclus van weekmetingen is begin 2018 weer gestart.
Hierbij is nauw overleg met het Fietsplatform, ook ter voorbereiding van mogelijk gezamenlijke uitgaven.
eDelphi onderzoek â€˜voor iedereen een app?!â€™
Als expert op het gebied van wandelen vinden we het relevant om onze kennis ter beschikking te stellen. Wandelnet
heeft daarom in 2017 als beleidsvertegenwoordiger deelgenomen aan het eDelphi onderzoek van de Hogeschool van
Amsterdam, Hogeschool Inholland, Fontys Hogescholen en het Mulier Instituut onder professionals naar belangrijke
kenmerken van sportapplicaties voor bijvoorbeeld wandelen, fietsen en hardlopen.
CROW-werkgroep â€˜Looproutesâ€™
Wandelnet participeert in de werkgroep â€˜Looproutes, onmisbare schakel in de ketenâ€™ van het kennisplatform CROW en
werkt mee aan de totstandkoming van â€˜beeldmeetlattenâ€™ t.b.v. het meten van de kwaliteit van looproutes, en een
landelijke kennisbank.
Benchmark Duurzame, gezonde, actieve mobiliteit
In samenwerking met de Fietsersbond, het Longfonds, MENSenSTRAAT, Milieudefensie, Natuur & Milieu en Rover heeft
Wandelnet gewerkt aan een benchmark â€˜Duurzame, gezonde, actieve mobiliteitâ€™. Het benchmark geeft scores in drie categorieÃ«n:
de effecten van mobiliteit op de omgeving, welk vervoersmiddel mensen het vaakst kiezen en de voorzieningen
en het beleid van de gemeente. In het benchmark zijn 30 gemeenten onderzocht. Het rapport is in 2018 verschenen.
8
Foto: Ad Snelderwaard
×‰	Ú 7cassandra://Wpwt1o1QaCONjE3SacLPIxqk8_AWimd8GRDoS-CLyfcÍLÍ`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­s×‰EÚ¹Onderzoek naar het gebruik van apps
In 2017 werd het kwantitatieve stageonderzoek naar het gebruik van digitale toepassingen (apps) afgerond. Hierin
werd gekeken naar het gebruik van apps door de verschillende type wandelaars. Twee van de belangrijkste conclusies:
93% van de wandelaars gebruikt een app met betrekking tot het wandelen. 80% van hen gebruikt de app bij minimaal
de helft van de wandelingen. Op basis van de uitkomsten is een kwalitatief vervolgonderzoek gestart.
Voor meer informatie over kennis & onderzoek, kijk op www.wandelnet.nl/publicaties-cijfers
â€œ62% van de wandelaars gebruikt een app vÃ³Ã³r de
wandeling, 79% tijdens de wandeling en 43% ernaâ€
9
Foto: Luuk Gijselhart
×[GªÒä°€±Ö­t×[GªÒä°€±Ö­sÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://1Wf7O0ClLUxSuAsyT4Qu8vqylrYf7fVa7teTQjIczBEÎ :Í`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://YJ_A8egGkxEElDmPMxgcw_zX_9YknL9mYuxoxEy3JdoÎ 	lÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://5w0jzYfQJfxeNIQjDKJBnKTFa3dPO63osJtmh6L5uOwÍL¾Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://uhld0k6bDoJx5dlCOOQn5bmf7vyJVy4UMGuWwoKAq2EÎ ®{XÍ ÍâÍñ×[GªÓä°€±Ö­×‰EÚ Belangenbehartiging
Met ons team van vrijwilligers is in 2017 weer gewerkt aan de â€˜wandelbaarheidâ€™ van Nederland in
verschillende dossiers. De vrijwilligersteams zijn in 2017 in diverse provincies versterkt met extra mensen.
EÃ©n van de dossiers waar we ons al jarenlang voor inzetten, vroeg
dit jaar extra inzet. De vrijwilligers van Wandelnet hebben samen met
vrijwilligers van de Fietsersbond, ANWB, NOC*NSF en Fietsplatform
gekeken naar alle 127 Niet Actief Beveiligde Overwegen (NABOâ€™s) en
het belang daarvan voor fietsers, voetgangers en andere recreanten.
ProRail wil deze overgangen namelijk opheffen, beveiligen of ongelijkvloers
maken. Opheffen betekent dat je niet meer op deze plekken
het spoor kunt oversteken en vaak kilometers moet omlopen. Omdat
de onbewaakte spoorwegovergangen vaak op de mooiste plekjes
liggen hebben Wandelnet en haar partnerorganisaties een rapport
opgesteld voor ProRail. Het resultaat is een volledige â€˜Inventarisatie
recreatief belang NABOâ€™sâ€™. Uit de analyse bleek dat bij 85 van de
127 NABOâ€™s recreatief belang aanwezig is (67%).
Naast het behouden en initiÃ«ren van recreatieve verbindingen over
het spoor, adviseren we Rijkswaterstaat en provincies om â€˜versnipperingâ€™
van gebieden tegen te gaan. In 2017 hebben we concreet
geadviseerd bij de opwaardering van de N65 en de N35. Daarnaast
zijn we betrokken bij grote nationale programmaâ€™s zoals het Meerjarenprogramma
Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT) en het
â€˜vervanging en renovatieâ€™-programma van Rijkswaterstaat.
Belangrijk is dat we een verbreding van onze taak als belangenbehartiger
hebben ingezet: van wandelen naar lopen. Dit betekent
dat we opkomen voor het belang van lopen in de meest brede zin
10
van het woord. In het kader van ons pleidooi om een veilige en
aantrekkelijke infrastructuur voor lopen te creÃ«ren, zijn we samen met
het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) het idee voor
een â€˜Loopagendaâ€™ gestart. Belangrijk doel van deze agenda is dat we
het onderwerp â€˜lopenâ€™ letterlijk agenderen bij verschillende overheden
en het belang hiervan onderstrepen.
Wandel naar je Werk-dag
EÃ©n van de praktische manieren waarop we lopen extra onder de
aandacht willen brengen is de Wandel naar je Werk-dag. Op 6 april
2017 organiseerden we de tweede editie. En met succes! Honderden
mensen liepen op deze eerste donderdag van april (een deel van de
afstand) naar hun werk. Gedurende de hele dag werd Twitter overladen
met de leukste loopfotoâ€™s. Met de Wandel naar je Werk-dag wil
Wandelnet lopen als gezonde en duurzame manier van verplaatsing
onder de aandacht
brengen. Ruim 67 organisaties
werden partner
van de Wandel naar je
Werk-dag. Onder deze
organisaties bevonden
zich onder andere
ProRail, de provincie
Utrecht en de EO.
Wandel naar je Werk-dag 2017
×‰	Ú 7cassandra://5w0jzYfQJfxeNIQjDKJBnKTFa3dPO63osJtmh6L5uOwÍL¾Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­u×‰EÚ ,FFoto: Luuk Gijselhart
oto: Luuk Gijselhart
×[GªÒä°€±Ö­v×[GªÒä°€±Ö­uÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://-nV7Tdti5crPsbo44JU3QC1UcufXE11bhYBJEZu37s4Î ÕÍ` Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://ep6ycO951-Yvwg6IZqrOcyaGKF01k2HbtpZeTPNuj9AÎ EŽÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://BUYy49DRqkP3rIRpkzJbgBY2_N8g3YXdVSrC3r-jCZgÍTxÍ`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://lFDPn8Yo58p6TcFpoek9IIlKXgubKoXrCnARv7RqeKQÍõ/xÍ ÍâÍñ×[GªÓä°€±Ö­–•× ×[GªÓä°€±Ö­‘ MÍ…r9×‰H¿http://ns.nl/dagje-uit/wandelenG××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÓä°€±Ö­’ ÍŸÌ°_9×‰Hµhttp://wandelen123.nlG××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÓä°€±Ö­“ Í7Í5Ì‚9×‰H¿https://www.meldpuntwandelen.nlG××ÒÔÔÔrÒïïïÌ× ×[GªÓä°€±Ö­› Í
Í7Ì‚9×Hºhttp://meldpuntwandelen.nl××Ðˆ× ×[GªÓä°€±Ö­š ÍÌ±_9×Hµhttp://wandelen123.nl××Ðˆ×‰EÚ	†Projecten
NS-wandelingen
Wandelnet ontwikkelt en beheert i.s.m. de Nederlandse Spoorwegen 46 NS-wandelingen.
Op 1 april 2017 verschenen er vier nieuwe routes: Eiland van Dordrecht (Dordrecht
Stadspolders â€“ Dordrecht), Hierdense Poort (Nunspeet - Harderwijk), Limburgs Plateau
(Spaubeek â€“ Sittard) en Waterlinie Culemborg (Houten Castellum â€“ Culemborg).
De vier routes die kwamen te vervallen (De Weelen-Enkhuizen, Elburg, Savelsbos en
de 2-daagse Texel) zijn nu als OV-stapper te downloaden op onze site. De NS-wandelingen
(kaartjes, routebeschrijving en gpx-files) zijn totaal bijna 550.000 keer gedownload
in 2017. Dat is bijna 200.000 meer dan vorig jaar. Belangrijkste oorzaak:
de nieuwe site van NS wordt beter bezocht.
Streekpad Noardlike Fryske WÃ¢lden
In 2017 kon het startsein worden gegeven voor het ontwikkelen van het Streekpad
Noardlike Fryske WÃ¢lden in het gelijknamige Nationaal Landschap. In het project wordt
opgetrokken met de Vereniging Noardlike Fryske WÃ¢lden. De route wordt mede mogelijk
gemaakt door de gemeenten Kollumerland, Smallingerland, Dantumadeel, Achtkarspelen
en Tytsjerksteradiel en provincie FryslÃ¢n. Route en gids worden in het voorjaar van 2018
opgeleverd.
Verkenning wandelverbindingen
provincie Flevoland
Samen met de beleidsvrijwilliger Flevoland
en de provincie hebben we een onderzoek
uitgevoerd naar de mogelijkheid
tot een verbindend netwerk van wandelingen
in Flevoland. De conclusie was
dat er genoeg potentie is om wandelen
in Flevoland te promoten. Belangrijkste
aanbevelingen zijn om de financiering
van het Pionierspad weer op te pakken
en daarnaast de typische kenmerken van
de provincie uit te lichten in kortere themaroutes.
Op basis van deze verkenning
is er in november een vervolgonderzoek
verricht naar de potentie van het
Pionierspad. Hiervoor zijn drie scenarioâ€™s
uitgewerkt. Dit onderzoek wordt in 2018
afgerond.
Romeinse Limespad
Het tracÃ© van het nieuwe Romeinse Limespad, de voormalige noordgrens van het
Romeinse rijk van Katwijk aan Zee tot Millingen aan de Rijn, is in 2016 gereedgekomen.
Rutger Burgers van Routewerk tekende voor het ontwerp. Wandelnet ontwikkelt en
realiseert de route in samenwerking met de Stichting Romeinse Limes Nederland
en de provincies Zuid-Holland, Utrecht en Gelderland. In 2017 werd gestart met de
realisatie van de route die in mei 2018 gereed zal zijn. De ANWB ontwikkelt gelijktijdig
een fietsvariant.
12
Foto: Ad Snelderwaard
×‰	Ú 7cassandra://BUYy49DRqkP3rIRpkzJbgBY2_N8g3YXdVSrC3r-jCZgÍTxÍ`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­w×‰EÚ
¼Wandelnetwerken
Wandelnet heeft in 2017 de contacten met de meeste regionale routebureaus aangehaald. Daarin hebben we onder meer de beweegredenen
van hun keuze voor een bepaald wandelnetwerk, de organisatie van het beheer en onderhoud en de vormgeving van routeplanners
besproken. Deze kennis vormt de basis voor een onderzoek dat in 2018 zal plaatsvinden over de organisatiestructuur van routebureaus.
Wandelrouteplanner wandelen123.nl is zowel in functionaliteit als in regioâ€™s uitgebreid. Er zijn vijf regioâ€™s in de provincie Noord-Holland,
twee regioâ€™s in de provincie Utrecht en twee regioâ€™s in Zuid-Holland aan de planner toegevoegd. Daarnaast is er een geslaagde pilot uitgevoerd
waarin de verharding van de ondergrond van paden zichtbaar is gemaakt voor de regio Utrecht. Op basis hiervan wordt onderzocht
of dit ook voor andere regioâ€™s mogelijk is.
Wandelaars over regionale wandelnetwerken hebben sinds 2017 ook de optie om op meldpuntwandelen.nl hun melding te maken over een
gebrek aan het netwerk, zoals ontbrekende markering. Er is begonnen met een pilot voor de wandelnetwerken die ook te vinden zijn in
de routeplanner Wandelen123. Voor 2018 staat op de planning om landelijke dekking te genereren. Tot die tijd faciliteren we wandelaars
in de overige regioâ€™s met een digitale link naar het regionale meldpunt van het betreffende wandelnetwerk.
Westerborkpad
In 2016 werd een aanzet gegeven om het Westerborkpad van
KWBN in te bedden binnen de structuur van LAWâ€™s en Streekpaden
van Wandelnet. In 2017 werd de rood-blauwe markering
vervangen worden door de bekende wit-rode markering van
Wandelnet. Ook de verdere werkzaamheden op het gebied
van onderhoud en beheer droeg KWBN over aan Wandelnet.
Het project, waarin naast KWBN ook het Herinneringskamp
Westerbork partner is, werd in augustus 2017 opgeleverd.
Routedatabank
Vanaf de zomer zijn er voorbereidingen getroffen voor deelname
aan de Routedatabank, in nauwe samenwerking met het
Fietsplatform. De Routedatabank biedt overheden (en derden
onder voorwaarden) de mogelijkheid om recreatieve routedata
te verkrijgen voor eigen gebruik. Het betreft LAWâ€™s, Streekpaden,
NS-wandelingen, OV-stappers en wandelnetwerken (routes en
knooppunten). De routedata zijn te raadplegen en te downloaden,
en er kan door overheidsinstanties rechtstreeks worden
ingelogd. De regionale wandelnetwerkdata worden nog niet
landsdekkend gepubliceerd, de opbouw daarvan gaat in 2018 in
volle gang verder. LAWâ€™s en Streekpaden worden door ons ook op
de PDOK (Publieke Dienstverlening Op de Kaart) en de Atlas van
Leefomgeving gepubliceerd. In 2018 onderzoeken we de mogelijkheden
om daarop ook wandelnetwerken, NS-wandelingen en
OV-stappers te publiceren.
13
Foto: Luuk Gijselhart
×[GªÒä°€±Ö­x×[GªÒä°€±Ö­wÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://FmM2GNCE7tsUWfIGxRa21CxZxkx3dZPrQ__viRHJjUAÎ êÝÍ`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://STfbQQfzXUaGElWJUP3eOw2buFGB6pqKO2rzRl4KzUIÎ YÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://rcp0vt3CotdTCTuixyjT9CduJqPU0wx13mh3B-LsgLUÍH`Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://_lAZQUlaUt9eoxjP_W4FMqWhtMCtHq3nF9e9xMqI7_YÎ eXÍ ÍâÍñ×[GªÓä°€±Ö­˜×‰EÚeProjecten
Over de grens
Nederland beschikt over maar liefst
2.000 km Europese wandelroutes. Op
de conferentie van de Europese Wandelorganisatie
ERA in Brasov (RoemeniÃ«)
werd directeur Joep Naber van Wandelnet
gekozen tot nieuwe penningmeester.
De ERA is gesprekspartner in Europa op
gebied van wandelen; met 61 wandelorganisaties
in 34 Europese landen vertegenwoordigt
ERA meer dan 3 miljoen
individuele leden.
Verder werkt Wandelnet samen met
Grote Routepaden, de belangenbehartiger
voor wandelen en fietsen in Vlaanderen,
door het uitwisselen van routes,
kennis en promotie.
Easywalk-arrangementen
Wandelnet heeft vorig jaar de organisatie van de Easywalk-arrangementen overgenomen
van oprichter Ton Pieterse. Met de arrangementen kunnen wandelaars zorgeloos genieten
van LAWâ€™s en Streekpaden; de accommodaties en het bagagevervoer zijn geregeld.
Wandelnet wil hiermee een bijdrage leveren aan de gastvrijheidseconomie en de samenwerking
met de Wandelaars Welkom-adressen versterken. Ook voor provincies zijn de
arrangementen interessant. Zo bekijken we de mogelijkheden voor het aanbieden van
een arrangement voor het nieuwe Hollandse Waterliniepad, een samenvoeging van het
Waterliniepad (Utrecht) en de Stelling van Amsterdam (Noord-Holland).
Bezoek Interreg Estonia-Latvia
Op 31 mei kwamen 45 mensen uit
Estland en Letland onze Nederlandse
wandelroutes bewonderen. Directeur
Joep Naber ontving de groep van Interreg
Estonia-Latvia bij het bureau van
Wandelnet in Amersfoort. Na een inspirerende
toespraak over wandelen in de
lage landen ging de groep door naar de
opening van het 100e
Jufferpad in Renswoude.
Klompenpad: het
14
×‰	Ú 7cassandra://rcp0vt3CotdTCTuixyjT9CduJqPU0wx13mh3B-LsgLUÍH`Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­y×‰EÚ	AOver Wandelnet
Organisatieontwikkeling
Nadat begin 2017 bleek dat de voorgenomen fusie van Wandelnet
met de Koninklijke Wandelbond Nederland (KWBN) niet doorging,
oriÃ«nteerde we ons op een nieuwe koers voor de organisatie. We
stelden een toekomstvisie op met daarbij zeven strategische uitgangspunten.
De focus kwam daarbij te liggen op de kerntaken â€˜routesâ€™
en â€˜belangenbehartigingâ€™. Team Wandelnet ging werken vanuit vijf
domeinen: routes, belangenbehartiging, community, vrijwilligers
en beleid.
Voor het werven van drie nieuwe bestuursleden, waaronder de
voorzitter, stelde het bestuur nieuwe profielen. Begin 2018 vond op
feestelijke wijze de bestuurswissel plaats.
Bestuur
Het bestuur is verantwoordelijk voor de stichting en het gevoerde
beleid. Het kwam in 2017 zeven keer bijeen en een keer samen
met enkele medewerkers van Wandelnet over de toekomstvisie. Een
delegatie van het bestuur bezocht het bestuur van de Vlaamse zusterorganisatie,
waarmee in principe jaarlijks overleg wordt gevoerd. Een
bestuurslid en de directeur namen deel aan de jaarlijkse meerdaagse
vergadering van de Europese koepel van wandelorganisaties, waarin
Wandelnet deelneemt namens Nederland.
Samenstelling bestuur 2017
Arie de Jong
Rob Franssen
Chris Bransz
voorzitter
secretaris
penningmeester
Carry Abbenhues bestuurslid
Sonja Pol
bestuurslid
15
Bureau
In 2017 werkte op het bureau 12 vaste medewerkers aan het landelijk
wandelnetwerk en belangenbehartiging voor alle wandelaars (max.
9 fte). Ankie van Dijk werd benoemd tot adjunct-directeur, naast
haar functie als coÃ¶rdinator belangenbehartiging. Het bureau, dat in
een gezamenlijk pand is gehuisvest met het Landelijk Fietsplatform,
fungeert ook als ondersteuning en coÃ¶rdinatie van de 800 vrijwilligers
van Wandelnet.
Medewerkers 2017
Joep Naber
Ankie van Dijk
Sonja Velthuizen
Harold Zijderveld
Marga Klein
Sjors Frencken
Jon Rietman
Sietske de Vet
Roelien Appelo
Merit Snoeijer
Martine Werensteijn
Henk van Geerenstein
Femke van Hamond
directeur
adjunct-directeur en coÃ¶rdinator
belangenbehartiging
bureaumanager
coÃ¶rdinator LAW-zaken
medewerker administratie & GIS
projectleider wandelnetwerken
GIS-medewerker
projectmedewerker NS-wandelingen
medewerker NS-wandelingen
projectmedewerker belangenbehartiging
medewerker beleid & kennismanagement
medewerker uitgeverij en marketing
medewerker communicatie en PR
×[GªÒä°€±Ö­z×[GªÒä°€±Ö­yÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍÀÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://Ml_SdHwIiI1IdnycwoNtszG9a8fDf66ufmMhprmowrIÎ &¨Í`Í	‘ÍÈ×‰	Ú 7cassandra://Yq13v0pixeW9H-dXscIvd8WymzBDFvd7n-KA5uxi6FEÍÚØÍ`ÍÀÍà×‰	Ú 7cassandra://10pOUKKY8dOWTHY5yqcH_sxRS-FrmAXLhSZB_GV71d0Í@”Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://YDqora-X8pCL8rpC-1NbsyjokYr4hcDknrx10yJZjTIÎ Ê×ÌÆÍ ÍâÍñ×[GªÓä°€±Ö­œ×‰EÚVrijwilligers
Maar liefst 800 vrijwilligers zetten zich met veel enthousiasme in voor
Wandelnet. Het merendeel hiervan werkt, samen met vrijwilligers van
collega-organisaties Nivon en KWBN, aan de ontwikkeling en beheer
van een van de Lange-Afstand-Wandelpaden, Streekpaden of NSwandelingen.
Maar ook op andere terreinen zijn vrijwilligers actief. Zo
houdt het â€˜twaalftalâ€™ de ontwikkelingen in de provincies nauwlettend
in de gaten en zetten andere beleidsvrijwilligers zich in op een specifiek
thema, zoals de Omgevingswet. Het vrijwillige webredactieteam
zorgt ervoor dat de site up-to-date is. En dan krijgen we nog wekelijks
hulp van een team bureauvrijwilligers en steken de beursvrijwilligers
jaarlijks hun handen uit de mouwen op de Fiets en Wandelbeurs. Het
mag duidelijk zijn dat de vrijwilligers van Wandelnet van onschatbare
waarde zijn en het hart vormen van de organisatie.
16
Donateurs
Wandelnet streeft naar een sterke en duurzame band met haar
donateurs. Om die reden onderhouden we een actief loyaliteitsprogramma
met daarin aanbiedingen exclusief voor onze donateurs.
Ook in 2017 groeide het aantal en ontvingen wij financiÃ«le
steun van ruim 10.500 donateurs. Wandelnet ontving van haar
betrokken en trouwe achterban in 2017 â‚¬ 225.045 en een legaat
van â‚¬ 74.000.
Foto: Johan Vellinga
×‰	Ú 7cassandra://10pOUKKY8dOWTHY5yqcH_sxRS-FrmAXLhSZB_GV71d0Í@”Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­{×‰EÚ3FinanciÃ«n
Activa
Vaste activa
MateriÃ«le vaste activa
Vlottende activa
Voorraden
Vorderingen
Liquide middelen
169.145
15.287
204.018
1.108.598
152.713
18.125
272.864
1.009.258
Voorzieningen
Langlopende schulden
Kortlopende schulden
Totaal
1.497.048
1.452.960
Totaal
31-12-2017 31-12-2016
Passiva
Vrij besteedbaar eigen vermogen
Stichtingskapitaal
Bestemmingsreserves
Algemene reserve
Balans per 31 december 2017
31-12-2017 31-12-2016
5.580
380.893
479.859
5.580
413.093
197.882
866.332 616.555
236.770
48.819
204.784
58.122
345.127
573.499
1.497.048 1.452.960
Staat van baten en lasten over 2017
Lasten
Kosten paden
Kosten commerciÃ«le projecten
Kosten wandelnetwerken & Stad te voet
Kosten marketing, promotie en kennis
Kosten belangenbehartiging
Vrijwilligerskosten
Donateurskosten
Overige lasten
Resultaat
Totaal
333.630
199.865
100.761
198.500
169.033
59.198
44.055
44.539
249.777
1.399.358
2017 2016
343.721
216.197
268.403
150.167
184.985
32.670
23.896
17.760
20.589
1.258.388
Baten
Rijksbijdragen
Overige overheidsbijdragen en -subsidies
Giften en baten uit fondswerving
Legaten
Verkoopopbrengsten
Baten werk in opdracht van derden
Overige baten
FinanciÃ«le baten en lasten
332.767
445.791
225.045
74.000
172.876
58.975
88.913
991
2017 2016
203.868
446.514
191.202
69.186
184.713
77.009
82.744
3.152
1.399.358 1.258.388
17
×[GªÒä°€±Ö­|×[GªÒä°€±Ö­{ÍÀÍà×‘C‘×˜š   ÍàÍàu×‰œ”×‰	Ú 7cassandra://v9YezcVl-SYZ3BGNpyLhuyoeuBq7vJ5Qe2iC-_iCjToÍÁ$Í` ÍÄÍÄ×‰	Ú 7cassandra://I5pEGs6inTa3GdWwyuhMHGK856s0995dI90d6PqRSnQÍËÍ`ÍàÍà×‰	Ú 7cassandra://TkVpqdKILhgCf85pOAntjub_n9aRlAtK-xvRQ0Yda7IÍ	%Í`Í Í ×‰	Ú 7cassandra://BQSpqnvvmjvRaxyY_yQb9QkFcrGJi2NUMdDm-H8sK-8Í“Í>Í ÍñÍñ×[GªÓä°€±Ö­ž’× ×[GªÓä°€±Ö­¢ ÍãÍ©x9×H·http://www.wandelnet.nl××Ðˆ× ×[GªÓä°€±Ö­¡ ÍãÍw9×H¸mailto:info@wandelnet.nl××Ðˆ×‰EÚWandelnet
Startpunt voor wandelend Nederland
Jaarverslag 2017 is een
uitgave van Stichting Wandelnet
Ontwerp en vormgeving: Concreet geeft vorm
Eindredactie: Femke van Hamond
Postbus 846
3800 AV Amersfoort
t. 033 465 36 60
info@wandelnet.nl
www.wandelnet.nl
×‰	Ú 7cassandra://TkVpqdKILhgCf85pOAntjub_n9aRlAtK-xvRQ0Yda7IÍ	%Í`Í Í ×[GªÒä°€±Ö­}×ˆE×[GªÒä°€±Ö­~×[GªÒä°€±Ö­}ÍÀÍà)ºJaarverslag 2017 Wandelnet×[Gªuä°{a¨C9