׉?ׁB! #בCט  {u׉׉	 7cassandra://kgDL2G7xki4ezmxRKkSWzWWfk_4uXQLZJiGDrqKvTnI K`׉	 7cassandra://YmNNDFpQwYYUA6x9guiVT91fxQn1HdogL838FNkVVD0y`S׉	 7cassandra://9Rwnpl10U2YdXZ6TLMY-o4G05-9VnU5Epb0-_PLY-Zo'*`̵ ׉	 7cassandra://pfWWtzrS4DLyI5PBAW1Rs0aHgsq3o3lOAMeFFKpZYaM ^͠bO#qט   {u׈   frJ  ׈EbO#qn׉E:30e Jaargang • no. 1 • februari 2022
30 01
jaar
Nieuwe dynamiek voor
centrum Enschede door
komst bioscoop Vue
Zorgorganisatie
Thuisgenoten blij
met De Löchte
Pagina 06
Bouwen in het Oosten
Nieuwbouw Saba Dinxperlo
leidt tot “wow-gevoel”
Succesvolle pilot
woningcorporatie Domijn
en Dura Vermeer Hengelo
1
׉	 7cassandra://9Rwnpl10U2YdXZ6TLMY-o4G05-9VnU5Epb0-_PLY-Zo'*`̵ bO#qobO#qn{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ROgZkZXVMyhPZZs_xRmz06DDQ6KfwOWKa6527evaws4 `׉	 7cassandra://WwZpQZ5FKnQaBpoIvoncJWgoGkliy-TTAJWmaQQ-BDAW`S׉	 7cassandra://dxAF78mnTYOuONl-JYfSvTShGPRV2marMOHUpmdWbhs$`̵ ׉	 7cassandra://nuGGHLjKQbiqpOKm3T4HOT-JwlsRLw6KJLnaASQBOgU ~͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://Jn3HkHmXflyqWdLp_JIM8xbWCLlb3zsPlegLgwzclMg r`׉	 7cassandra://ZM86il5eL7xOKUDGtRbOSfEPXhpNPAoZIjX1MB0adkkTV`S׉	 7cassandra://luP-gQUyVEhYEy3BTVZZKK5ZDOnspj3WRGe808a7AME`̵ ׉	 7cassandra://rNHTL1s9oinNOf6CnOBkYY6yAWvxtxZtw3j5m5FRkgc U͠bO#q׉E׉	 7cassandra://dxAF78mnTYOuONl-JYfSvTShGPRV2marMOHUpmdWbhs$`̵ bO#qp׉EInhouds
opgave
01
42
22
06
58
05 Voorwoord: “Het voordeel van de twijfel”
06
13
16
21
22
29
32
34
Nieuwbouwproject De Löchte Almelo
Woonzorgcentrum De Löchte een warm
thuiskomen voor mensen met dementie
Paauwe en Woolderink Installaties twee-eenheid
bij nieuwbouw De Löchte
Timmerhuis Groep: “Combinatie verschillende
werkzaamheden succesvol verlopen”
Column KienhuisHoving: “Huurprijsvermindering
voor 290-bedrijfsruimte wegens de coronapandemie”
Transitie en nieuwbouw bioscoop Vue Enschede
Bas Goossens van Explorius: “We voegen nieuwe
dynamiek toe aan Enschedees centrum”
Hans Derksen Nijhuis Bouw: “VUE bioscoop wordt
verrijking voor het centrum van Enschede”
Column Danny van Hal: “Goed nieuws: kickstart
voor 2022”
Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes Haarle:
Van optimale elektrotechnische totaalpakketten tot
lichtconcepten die het welzijn bevorderen
Bouwen in het Oosten
03
58
62
65
41
42
47
50
Column BIM4ALL: “Maak uw plannen visueel”
Nieuwbouw Saba Dinxperlo
Koen van Hal, De KlaassenGroep: ”Bouwkundige
uitdagingen leiden tot “wow-gevoel”
CEO Wybren de Zwart Saba: “Nieuwbouw Saba wordt
echte landmark”
SamenMeester helpt bij ontwikkeling soft skills in de
bouw: “Forse subsidie op ontwikkeling duurzame
medewerker.”
Succesvolle pilot in Losser Domijn en Dura Vermeer
Hengelo
Voor woningcorporatie Domijn is traditionele
nieuwbouw verleden tijd
DN Solar wil geleidelijke groei in forse groeimarkt
Soepel verloop Blokje Omhoog voor Bouwkomeet
׉	 7cassandra://luP-gQUyVEhYEy3BTVZZKK5ZDOnspj3WRGe808a7AME`̵ bO#qqbO#qp{בCט   {u׉׉	 7cassandra://TwEWL8fQ4Y1t8vcV3Znb0Tf7ax0KF57jEUwEWjRNf5w ׁ`׉	 7cassandra://Zpv_JofWF40zggSrKK5OriBM8bsRjK8DFzVrbtkR67IU`S׉	 7cassandra://TuMKhF1NLIic5TBoQBsPPAijCaotLOzDheUp0Iw5kzM`̵ ׉	 7cassandra://0OgueNMgfTIPVUzgADmXeQLKv1-QmyFl6XF-cXUX0aU P ͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://NZNB9dQu_F7SpvRXtXp5ELFNhSiAPmiwCknBqk2g-dc 6`׉	 7cassandra://dqihecCwE6UY3ll6Q5ebvPVvbXmNp75w1C0waB_11zYV`S׉	 7cassandra://eNuwffUPbzJUS9HymfhyEJg5nsRJ4X1cc6Fy5FmeE5gw`̵ ׉	 7cassandra://iHUeIP7F-RTtB0bMMgw6H7oLQ1roDVWuZQI6THN8h8I͵ R͠bO#qנbO#q /9ׁHhttp://Post.nlׁׁЈנbO#q z9ׁH $mailto:redactie@bouweninhetoosten.nlׁׁЈנbO#q e9ׁHhttp://www.bouweninhetoosten.nlׁׁЈ׉E4
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://TuMKhF1NLIic5TBoQBsPPAijCaotLOzDheUp0Iw5kzM`̵ bO#qr׉EVoorwoord
Voorwoord
Door: Gerard van Leeuwen
Het voordeel van de twijfel
Hugo de Jonge is begonnen met de
volgende fase in zijn politieke carrière.
Minister voor Volkshuisvesting en
Ruimtelijke Ordening in plaats van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
De kwalificaties die hem vanuit de
social media ten deel vielen zijn niet
echt vleiend. Minister Bloemschoen,
Clowntje Clusterfuck, Bejaarden Killer,
het zijn slechts voorbeelden van de
bagger die hij over zich heen kreeg.
Desalniettemin startte hij goedgemutst
aan zijn nieuwe job en was hij al snel
op een bouwplaats te vinden, in dit
geval bij het project De Schoone Ley
in Den Haag, waar hij vergezeld van
Koninklijke Bouwend Nederland
voorzitter Maxime Verhagen, Marcel
Simons van Heijmans Bouw, Wouter
Riedijk van ontwikkelingsplatform
VIKTOR en de Haagse wethouder
Martijn Balster enigszins wegwijs werd
gemaakt in onze sector. Leuke plaatjes
voor de bühne met onder andere
gestileerde bouwlaarzen. Natuurlijk
waren er diverse scherpslijpers bereid
om de snoeimessen ter hand te
nemen en werden er direct conclusies
getrokken over de nakende rampspoed
die ons te wachten zou staan.
Haagse analisten, maar ook politici,
legden een link tussen het leiden van
VWS en VRO en dan begeef je je al snel
op glad ijs, zelfs in een zachte winter.
Je kunt ervoor kiezen om puur op
de man te spelen, maar dat, meestal
opportunistische en polariserende,
spel wordt al teveel gehanteerd. Voor
een pas beëdigde minister is afserveren
binnen een week niet terecht,
ongeacht zijn eventuele falen in een
vorig politiek leven. Een minister mag
dan wel het boegbeeld zijn van zijn
ministerie, het beleid wordt in grote
mate bepaald door andere interne en
exogene factoren. Alleen al over het
stikstofdebat zijn er nog vier andere
bewindslieden die het beleid mede
vorm moeten gaan geven. Ik weet
dat in de huidige politieke constellatie
andere wetten gelden, maar nog niet
eens zo lang geleden werd mensen
het voordeel van de twijfel gegeven
als men iets nieuws ging doen. En,
toegegeven, twijfels zijn er meer dan
genoeg. Tegenwoordig moet er echter
gescoord worden en bij voorkeur
elke dag. Daarvoor is de praktijk in de
bouw te weerbarstig. Zullen we 1 juli
eens aanhouden voor een voorlopig
rapportcijfer?
Gerard
Op de
cover
Ontwikkelaar
Technische Zaken
Harry Weghorst
van zorgorganisatie
Thuisgenoten (l) en
Senior Projectleider
Koen Wierts van
Aannemersbedrijf
Bramer voor De Löchte
Colofon
Bouwen in het Oosten ISSN: 1385-7185
Uitgever: Bouwen in de regio v.o.f. Postadres: Postbus 204,
8600 AE, Sneek Bezoekadres: Graaf Adolfstraat 36d, Sneek
Tel.: (0515) 429 429 Web: www.bouweninhetoosten.nl
E-mail: redactie@bouweninhetoosten.nl
Redactie: Gerard van Leeuwen en Jolanda Groothuis
Eindredactie: Joeri van Leeuwen
Fotografie: Wim van ‘t Hoff (Eyemagic)
Accountmanagement: Digna Schoonen (06 - 442 099 10)
Erik Kuipers (06 - 196 859 76) en Rob van Luit (06 - 184 483 55)
Vormgeving & opmaak: Nanno van Leeuwen
Druk: Scholma Druk, Bedum Verspreiding: Post.nl
Bouwen in het Oosten
05
׉	 7cassandra://eNuwffUPbzJUS9HymfhyEJg5nsRJ4X1cc6Fy5FmeE5gw`̵ bO#qsbO#qr{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Q7ktsLhGa9f2OSt81geKfrXZchK7_mezWFt_JM4X07s n`׉	 7cassandra://ZIL-BMixNs6vvcvnXLsRCj1yPiFxP_G1Lb0jqIoOz8wi`S׉	 7cassandra://yZu0Dyul4X7GrQOkbsK9Ixnwvdec866M04wN80eVJD4 `̵ ׉	 7cassandra://a8_-B_25LYeGjZ2_xKPebVIH76AmOOc1mU64Nmyb9OY o͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://6Xy88Hcy9asO-oNK4bK2uJB7J3UJTzG-3VGZsBTrKSg $`׉	 7cassandra://ixAgA1C55v3iWGyOgQrPgzJ-IBJup88_zMMZNHxjiBEo`S׉	 7cassandra://EqeHnN5WAcGpFe5O3zwHF9eh6QWPoUljkkwpUnl1F0I#`̵ ׉	 7cassandra://AotivflEP7JYt6gk8fnPnr8nll0rRR4l9JXgqOSCrdw >j͠bO#q׉ETekst: Jolanda Groothuis I Fotografie: Wim van ‘t Hoff
Woonzorgcentrum
De Löchte een warm
thuiskomen voor
mensen met dementie
In opdracht van maatschap De Löchte waar zorgorganisatie Thuisgenoten
deel van uitmaakt bouwde Aannemersbedrijf Bramer 28 appartementen
voor mensen met een zorgindicatie. Volgens Harry Weghorst, ontwikkelaar
Bouwtechnische Zaken binnen Thuisgenoten, was de behoefte in Almelo
groot aan woonvoorzieningen, met name voor dementerenden. Hij zegt
dan ook zeer content te zijn met het ruim opgezette woonoord waarin de
toekomstige bewoners mogen rekenen op optimaal comfort en 24-uurs zorg.
Acht jaar geleden brandde antiekzaak
De Löchte, aan de rand
van Almelo tot de grond toe af.
Al die tijd had het 2.400 m²
grote terrein geen functie.
Harry Weghorst had er echter
wel een beeld bij. Als nauw
betrokkene binnen zorgorganisatie
Thuisgenoten
maakte hij zich enkele jaren
geleden al hard om er een
onderkomen te realiseren voor
mensen met dementie. Harry:
“In Almelo was slechts één
particulier zorgcomplex met
veertien appartementen voor
dezelfde doelgroep. Dat is
voor een gemeente met bijna
73.000 inwoners veel te weinig.
Voldoende redenen voor
Thuisgenoten om ons in te zetten
voor een tweede zorglocatie;
maatschap De Löchte werd
opgericht waarin investeerders
met dezelfde visie werden
verenigd. Niettemin konden we
niet voorkomen dat onze goede
intentie de nodige juridische
en bestuurlijke hobbels met
zich meebracht. Dit had hoofdzakelijk
te maken met bezwaren
van omwonenden. Zij vreesden
voor overlast van bezoekers; de
wijkcommissie eiste op een
bepaald moment zelfs dat er
een parkeergarage onder het
complex gerealiseerd zou worden.
De argumenten waren totaal
ongegrond, maar vertraagden
het voortraject ingrijpend. Al
met al nam het nog een hele
tijd in beslag voordat we groen
licht kregen van de gemeente
Almelo. Ik moet overigens
vermelden dat we de gemeente
zéker op onze hand hadden.
Daardoor ging eind 2020 toch
de kogel door de kerk en
konden we concreet met onze
inmiddels vergaande plannen
aan de slag.”
Strak aanbesteed
Het project werd in 2020 door
maatschap De Löchte aanbesteed.
Deze werd uitgezet
door Arnoud Weghorst,
06
׉	 7cassandra://yZu0Dyul4X7GrQOkbsK9Ixnwvdec866M04wN80eVJD4 `̵ bO#qt׉E Woonzorgcentrum De Löchte
“Voor zorgorganisatie
Thuisgenoten is niet
de portemonnee
leidend maar het
ziektebeeld.”
Bouwen in het Oosten
07
׉	 7cassandra://EqeHnN5WAcGpFe5O3zwHF9eh6QWPoUljkkwpUnl1F0I#`̵ bO#qubO#qt{בCט   {u׉׉	 7cassandra://TnB2WqD5lAngwlCx5m7_C9tP4qOXFIxR7GYRkLoBujw `׉	 7cassandra://ie7MLl75OxgMd_80whgKsBx9kf-EOWSN6jdUz7wYCx0_>`S׉	 7cassandra://iytrq7Qcmrx2ZEbsPwVQS6hm3UgpZGa_auASnfxUo0Q`̵ ׉	 7cassandra://82wVSsnYD-JjrXqpbU1R014yjfMsTDgMm6T71AT24TU a͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://CBzhqK2pKJ2uoklnki1pAf3ahVJb5K_DbJpmbyRbn6c 2`׉	 7cassandra://ARZBpVhV00HzN4aDmqDRjk2hs0yFMAv2eCXz20EskHwZ]`S׉	 7cassandra://05aVYvowZ17Tqexnc0KJUSLczZNf_jDIBkc3vTWuYmMt`̵ ׉	 7cassandra://TlAGFRTw3VHC6ymv_vKpYtgCBQFjK87KEArwRgCjqe4 J͠bO#q׉E(Weghorst Ideaal Wonen en
Weghorst Architectuur Wierden),
de zoon en opvolger van Harry
Weghorst, en als architect
tevens verantwoordelijk voor
het ontwerp. Aannemersbedrijf
Bramer was één van de vier
aangewezen partijen. In het
verleden realiseerde zij al twee
zorgcentra voor Thuisgenoten;
Koen Wierts
woonzorgcentrum ‘Oranjeplein’
in Vroomshoop en woonzorgcentrum
‘Slangenbeek’ in
Hengelo. Senior projectleider
binnen Aannemersbedrijf
Bramer Koen Wierts: “De
gezondheidszorg is één van
onze disciplines, dat maakt
de gesprekken met opdrachtgevers
en ontwikkelaars in deze
sector eenvoudiger. Niettemin
was het voor maatschap De
Löchte geen vanzelfsprekendheid
dat we dit project gingen
uitvoeren. Hier ging een eerlijke
procedure aan vooraf waarin
ons Plan van Aanpak maar zeker
ook de prijs doorslaggevend
waren. Er was ons best veel aan
gelegen om dit werk binnen te
halen en daar droeg onze ervaring
met Thuisgenoten zeker aan
bij. Het is een fijne partij om
voor te werken. Bouwen moet
een feestje zijn, dat doe je met
elkaar. Hierover ontstond bij
ons geen enkele twijfel, hoewel
de gestelde bouwtijd van tien
Welzijn bewoners
Begin vorig jaar ging de eerste
schop de grond in. Daags voor
dit interview (8 december 2021)
werd er een open dag gehouden
voor belangstellenden. Het
woonzorgcomplex is spic en
span; de sfeer ademt warmte en
geborgenheid uit, maar tevens
valt de ruime indeling op. De
appartementen zijn maar
liefst 50 m² en unaniem
voorzien van een woonkamer,
open keuken, eigen slaapkamer
en badkamer
met alle voorkomende
hulpvoorzieningen.
In de grote gemeenschappelijke
ruimte
kunnen de bewoners
gezamenlijk eten
en is er ruimte voor
activiteiten.
De woningen
kijken uit op
Harry Weghorst
maanden achteraf niet zonder
uitdagingen was.”
08
Bouwen in het Oosten
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://iytrq7Qcmrx2ZEbsPwVQS6hm3UgpZGa_auASnfxUo0Q`̵ bO#qv׉E	Woonzorgcentrum De Löchte
Betaalbare
woongelegenheden
Thuisgenoten biedt de toekomstige bewoners
in het nieuwe wooncomplex 24-uurs zorg.
Een team van circa 28 medewerkers zal in
wisselende diensten worden ingezet om de
mensen zoveel mogelijk hun eigen leven te
laten leiden in hun nieuwe leefomgeving.
Harry Weghorst: “Ons hele concept is
gericht op betaalbare woongelegenheden,
eventueel met huursubsidie. Bij ons is niet de
portemonnee leidend maar het ziektebeeld.
De juiste zorg bieden op een humane en
prettige manier is onze drijfveer. Daar zet
Thuisgenoten zich sinds jaar en dag voor in
en daar blijven we ook in de toekomst aan
vasthouden.”
het kabbelende beekje De
Markgraven, waaraan tevens
een gezellig terras grenst. Dat
architect Arnoud Weghorst
duidelijk rekening heeft
gehouden met het welzijn
van de bewoners blijkt; als de
situatie er dan toch om vraagt is
dit een fantastisch onderkomen
voor mensen die niet meer op
een verantwoorde manier thuis
kunnen wonen!
Geen discussie
Voorafgaand aan de bouw
diende de bodem gesaneerd
te worden. Dit werd vakkundig
uitgevoerd door Timmerhuis
Groep uit Vriezenveen.
Terugkijkend op het bouwproces
zelf stelt Koen Wierts
dat het plezierig was om hier
onderdeel van uit te mogen
maken: “Op dit werk werden
we gekoppeld aan voor ons
bekende partijen, waaronder
Woolderink Technische
Installaties (W) en Paauwe
Installaties (E), beiden gevestigd
in Wierden. Het fijne aan
onze samenwerking is dat
we elkaars aandachtspunten
kennen. Het is geen kwestie
van ‘jouw of mijn taak’, maar
onze gezamenlijke doelen.
Dat zien we terug in de
onderlinge betrokkenheid en
de open communicatie. De
jongens hebben veel voor
elkaar over, dat beïnvloedt
de voortgang positief. Dit
was een bouw zonder enige
noemenswaardige discussies;
een prettige bijkomstigheid,
want met betrekking tot de
leveringen van het materiaal
verliep niet alles van een leien
dak.”
Overmacht
De gevelbekleding op de
tweede verdieping liet meer
dan vijftien weken op zich
wachten en ook de rails voor
de schuifdeuren werden niet
volgens gemaakte afspraken
geleverd. Koen Wierts: “Dan rijst
de vraag hoe je hierop moet
anticiperen, maar feitelijk heb je
er totaal geen grip op. Ondanks
dat we ruimschoots op tijd
inkochten en tussendoor
frequent contact onderhielden
Koen Wierts:
“De gezondheidszorg is één van onze
disciplines, dat maakt de gesprekken
met opdrachtgevers en ontwikkelaars
in deze sector eenvoudiger.”
Bouwen in het Oosten
09
׉	 7cassandra://05aVYvowZ17Tqexnc0KJUSLczZNf_jDIBkc3vTWuYmMt`̵ bO#qwbO#qv{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Tc1iyH1XiddeEtaNQzLPLtoupInLgIsXOmXGoijF0X8 `׉	 7cassandra://u0DJ7U95QqfHzz6i749WA2_GDE5_OlqLaL6txjp5SpUo`S׉	 7cassandra://XhPDKytHZW56U1JiGoGFIWbzDeM1c_b9_r_0Ynw6LeA&v`̵ ׉	 7cassandra://NZiUGu56AMtEn4KtxgkzNT78qQufW_ht8RR6o5vyPXE J"͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://BCJY4mD_rgoJSuZ04lKqf_rzhHJcnPVWUhilX7AHQKU W`׉	 7cassandra://XvDNkgtRabAyeB73xks2tJZA2itWD18La_g_DibWw_Uo`S׉	 7cassandra://Co51Hc5_IvNgCURBNn3VWRmzporuN54qeXO5y-mwnrg$`̵ ׉	 7cassandra://ljy6A0j_8qH7FTPrc6ktKDHXR06H-aLJxYcudqtLbbU /v͠bO#qɓנbO#q΁ y9ׁH %http://www.DakdekkersbedrijfSluyer.nlׁׁЈנbO#q́ ̔9ׁH "http://www.weghorstarchitectuur.nlׁׁЈנbO#q́ TE9ׁH &mailto:info@DakdekkersbedrijfSluyer.nlׁׁЈ׉EPWeghorst Architectuur
Ook uw partner voor
zorgappartementen
Dakdekkersbedrijf
Sluyer
voor al uw daken
Voor meer informati e:
Dakdekkersbedrijf Sluyer
Kanaalweg Noord 60
7671 EB Vriezenveen
T 0546 561 740
F 0546 657 074
M info@DakdekkersbedrijfSluyer.nl
www.weghorstarchitectuur.nl
www.DakdekkersbedrijfSluyer.nl
10
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://XhPDKytHZW56U1JiGoGFIWbzDeM1c_b9_r_0Ynw6LeA&v`̵ bO#qx׉EWoonzorgcentrum De Löchte
met de leveranciers hadden we
eigenlijk niets in te brengen.
Deze overmacht was overigens
niemand aan te rekenen, maar
het zorgde wel voor spannende
momenten, zeker met de
opleverdatum die ras naderde.
Bovendien gaat alle ruis die
ontstaat ten koste van het
rendement, daar calculeer je
niet voor. Toch kijk ik beslist
terug op een voorspoedig
bouwproces. De bouwmethodiek
was geleend om
snel te kunnen stapelen en
daarnaast is de engineering
van de installaties uiterst
slim aangepakt. Maar de basis
is natuurlijk gelegd door
maatschap De Löchte met
Harry Weghorst als leidende
factor. En wat betreft het
ontwerp van de hand van
Arnoud Weghorst; hij wist
middels de weloverwogen en
doordachte architectuur een
groot gebouw toch kleinschalig
te houden. Dan praat je in mijn
optiek over pure vakmanschap.”
Harry Weghorst:
“Maatschap De Löchte
werd opgericht waarin
investeerders met
dezelfde visie werden
verenigd.”
Bouwen in het Oosten
11
׉	 7cassandra://Co51Hc5_IvNgCURBNn3VWRmzporuN54qeXO5y-mwnrg$`̵ bO#qybO#qx{בCט   {u׉׉	 7cassandra://JZXlQCvEtCUu7AV9YMaUUR-rCp6hHtmV1CK_MaWtps0 `׉	 7cassandra://aEV5LYue1ONHGph7sv9dXfX8BwJUoUV2U6gY-xviRl8U`S׉	 7cassandra://bCD3BImtjWZmtp6gJOvvse1JFjR51LF0veTMU0TXteY`̵ ׉	 7cassandra://ki5xrBRh3uATMYbJQmz7QPDkfs0QO3S-rojKJKq_U2c [͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://NgdTVmcqn8DeMLmTJFgbj9_pFP1XzjauHZNDTuQs1WU \`׉	 7cassandra://P83b0kfWVvmlEhUqKmyuyPj4UZNAIPJbVOs43FIeZkwou`S׉	 7cassandra://656oA5F3my886rx5blF2qXjybZLMcmaifepCsbeRXsQ#`̵ ׉	 7cassandra://Zz9tGDAZQlxjGoZ1PMVbgZRzarMOywfh23tBG1rEqrI 7͊͠bO#q׉E12
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://bCD3BImtjWZmtp6gJOvvse1JFjR51LF0veTMU0TXteY`̵ bO#qz׉EWoonzorgcentrum De Löchte
Tekst: Jolanda Groothuis I Fotografie: Wim van ‘t Hoff
Paauwe en Woolderink
Installaties twee-eenheid
bij nieuwbouw De Löchte
Paauwe Installaties en Woolderink Technische Installaties, beiden gevestigd in Wierden
waren respectievelijk verantwoordelijk voor de E- en W-installaties bij de nieuwbouw van
Woonzorgcentrum De Löchte. Beiden bedrijven werden rechtstreeks benaderd door de
projectontwikkelaar waarvoor zij in het verleden eerder installatiewerk realiseerden. De
opdracht werd hen gegund op basis van vertrouwen en een eerlijke prijs. Henk Olthof,
directeur Paauwe Installaties en Fons Woolderink, directeur Woolderink Technische
Installaties over dit morele project.
Bouwen in het Oosten
13
׉	 7cassandra://656oA5F3my886rx5blF2qXjybZLMcmaifepCsbeRXsQ#`̵ bO#q{bO#qz{בCט   {u׉׉	 7cassandra://LTR6xWKnFea2zpN2-R4de-y5lrLSZSSzLwlv04iqw2A P,`׉	 7cassandra://QBZ5AQcukgEYKRBXH1rhTtuxOjdkvX4HAOpNiGA2O-IO``S׉	 7cassandra://V0PifC3NJrP-JMEqZ6Vieg3iBr_BvO-NkkgUIJ8c97I6`̵ ׉	 7cassandra://rX1nkbWU7oMvp8Hwh9HzGNJr8x6qMiKKAeCPTEV3Ml8 ͠bO#qט  {u׉׉	 7cassandra://3uBnjNa8f4YFOLeBvcj9X7Bojs56ddoG5x3e0EBb2FU  K`׉	 7cassandra://0PsLJOnT_hO9wqyTkMY87yRU-fuPAEuoWhlav2jUJ7k^k`S׉	 7cassandra://DR0ZNLk66uI7VPRtOhxgRdcQvBvi63vkuRXz8i2tBYM)`̵ ׉	 7cassandra://MUpjJUAQE4nOrkb9U-AGFg-6npYhWTGPn5bknIIyirUͯ'͠béO#q׉EsHet doel dat Harry Weghorst
voor ogen had om met de
nieuwbouw een warm thuisoord
te creëren voor mensen met
dementie is volgens Henk
Olthof en Fons Woolderink
geslaagd. Zelf blikken ze eveneens
met een goed gevoel
terug op de realisatie van hun
werkzaamheden en de onderlinge
samenwerking, zowel met
hoofdaannemer Bramer als met
de opdrachtgever: “Met beide
partijen hebben we geregeld
in het verleden samengewerkt,
wat resulteerde in een nauw op
elkaar afgestemd samenspel
die de bouwkundige voortgang
positief beïnvloedde.”
Proactief meedenken
De zorgsector is één van de
disciplines waar Paauwe en
Woolderink als verwante
partijen geregeld samen
voor worden geselecteerd.
De installatiebedrijven zijn
naast elkaar gevestigd op
industrieterrein de Violenhoek
in Wierden en werken al ruim
25 jaar intensief samen. De
ontwikkelingen binnen de Een
W-installatietechniek liepen
door de jaren heen gelijk op met
dien verstande dat deze volgens
de heren de laatste jaren in ras
Henk Olthof: “We zijn verplicht constant
mee te bewegen in het bouwproces. Daar liggen
de nodige uitdagingen aan ten grondslag.”
14
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://V0PifC3NJrP-JMEqZ6Vieg3iBr_BvO-NkkgUIJ8c97I6`̵ bO#q|׉EWoonzorgcentrum De Löchte
tempo zijn toegenomen. Fons
Woolderink: “Duurzaamheid en
energiebeheersing zullen een
steeds grotere rol gaan spelen.
Dat vraagt van de installateur
een hoge mate in het proactief
meedenken over het gebouw,
de technische ontwerpen en
materiaalkeuzes in relatie tot
de inpassing van de klimaatbeheersing
en overige installaties.
Het is noodzakelijk hierin voortdurend
te faciliteren en is daarom
een element waar we, binnen
onze organisatie, constant
aandacht aan besteden.”
Vooruit lopen
Henk Olthof onderstreept de
ervaring van Woolderink: “De
bouwopgave, en daarmee de
rol van de installateur, zal in het
gehele proces steeds belangrijker
gaan worden ten opzichte van
de aannemer. Ook ik ben ervan
overtuigd dat deze kentering
nog meer doorzet vanwege
de strenger wordende eisen
met betrekking tot mens en
milieu. Het is onze ambitie
om als installateur niet bij te
blijven, maar vooruit te lopen
op de zaken. Dit doen we door
continu de vinger aan de pols
te houden met betrekking tot
de veranderende expansie.”
Technische knowhow
Zowel van Paauwe als van
Woolderink waren er gemiddeld
vijf vaklieden betrokken bij de
nieuwbouw van het woonzorgcentrum.
Fons Woolderink:
“In tegenstelling tot voorheen,
waar elke zorgwoning nog apart
werd voorzien van een gasketel,
is dit gebouw volledig gasloos.
Het houdt in dat de installaties
complexer zijn en wel degelijk
meer nauwkeurigheid vereisen
ten aanzien van de capaciteit.
Met name de warmtapwateropwekking
door middel
van HT warmtepompen was
en is een uitdaging, evenals
de dimensionering van de
voorraad en kracht van de
warmtepompen. Bij projecten
als deze zijn wij als organisatie
in staat onderscheid te maken
door onze technische knowhow
en ontwerpervaring.
Voor dit werk realiseerden
we de sanitaire installaties,
de verwarmings-installaties,
airconditioning en de regeltechnische
installaties.”
Geavanceerd systeem
Volgens Henk Olthof was dit
project standaard maar zeer
compleet met een groot
gevoel voor het welzijn van
zowel de bewoners als het zorgpersoneel:
“Als E-installateur
waren we verantwoordelijk
voor alle elektravoorzieningen,
verlichting, data, brandmeldinstallatie
en zorgmeldingssystemen.
Dit laatste houdt
in dat bij een hulpvraag van de
cliënt, maar ook van collega’s,
alle meldingen binnenkomen
op de smartphone van de
medewerker. Het is een
uiterst geavanceerd systeem
dat de voorheen gebruikelijke
piepers, alarmbellen en
telefoons vervangt, waardoor
snel en adequaat kan worden
opgetreden. Dit is slechts één
kleine ontwikkeling in het hele
verhaal met betrekking tot de
toekomst en benadrukt dat we
als installateur verplicht zijn
constant mee te bewegen in
het proces. Daar liggen de
nodige uitdagingen aan ten
grondslag, maar dat maakt
ons vak juist interessant.”
Fons Woolderink
Henk Olthof
Fons Woolderink:
“Bij projecten als deze zijn wij als
organisatie in staat onderscheid
te maken door onze technische
knowhow en ontwerpervaring.”
Portfolio
In het verleden realiseerden Paauwe en
Woolderink samen de volgende zorgverwante
projecten:
• Woon- en zorgcentrum De Aa– Wierden
• Woonzorgcomplex Zozijn – Wilp
• Uitbreiding Imminkhoeve – Lemele
• 32 Zorgappartementen Aveleijn – Borne
(opgestart)
Bouwen in het Oosten
15
׉	 7cassandra://DR0ZNLk66uI7VPRtOhxgRdcQvBvi63vkuRXz8i2tBYM)`̵ bO#q}bO#q|{בCט   {u׉׉	 7cassandra://VeEVRV2umh0at82Gld5ssQ_Cp0VmrA68LBOqh5NTpew m`׉	 7cassandra://0F-EXOZWEt3kTgrwJn7BgbyvHp4OrK8aSkZsi502oAci `S׉	 7cassandra://Qe_7_la8NlO5nCzTFqzUM3XcHa0DTiBD2ewPf3gU_hY"`̵ ׉	 7cassandra://bH4NByuxt0WSk_PtiM-r8cljWQ7r9Y6vwQyEvGBBEuM ͠béO#qט  {u׉׉	 7cassandra://JWzuI4H1Ytwwi-gAnOpyKFlaYoHwNiq54h8ajWH-FdU `׉	 7cassandra://_QOENT6rKxkR7QQRf7ef4b_oyXIhe1h_xEPPeo71RVkaN`S׉	 7cassandra://77fJ7njJnI_o_j5wjckzGMJ8gxpTFeQE5S9-OFWgRuU%`̵ ׉	 7cassandra://P6YCeIVcaud1FOpP_hdIge0jNBMbJueQvNEOKzNtTcw ؃͠béO#qבנbéO#qځ 2zL9ׁHhttp://verliep.MeׁׁЈ׉EcWoonzorgcentrum De Löchte
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen
Combinatie verschillende
werkzaamheden succesvol
verlopen
Remco Wissink: “Met een dergelijke
gecombineerde uitvoering onderscheiden
wij ons als Timmerhuis Groep.”
׉	 7cassandra://Qe_7_la8NlO5nCzTFqzUM3XcHa0DTiBD2ewPf3gU_hY"`̵ bO#q~׉EDe Löchte is het eerste project dat Timmerhuis Groep voor opdrachtgever Maatschap
de Löchte uitvoerde. Daarentegen is bouwkundig hoofdaannemer Bramer bepaald
geen onbekende voor de Timmerhuis Groep. Bedrijfsleider Remco Wissink van de
infraspecialisten uit Vriezenveen ziet met tevredenheid terug op de eerste kennismaking
met de opdrachtgever, de heer Weghorst.
Het is inderdaad een primeur voor ons.
De opdrachtgever en onze directeur
kennen elkaar persoonlijk maar dit was
het eerste project dat we samen hebben
opgepakt. Op basis van het aanwezige
bodemonderzoek/saneringsplan is door ons
een offerte gemaakt voor de uitvoering van
de bodemsanering, tevens is op basis van
de inrichtingsschets een offerte gemaakt
voor het grondwerk ten behoeve van de
nieuwbouw, de buitenriolering en de
terreinverharding. Op zich waren het niet
heel ingewikkelde werkzaamheden maar
er liepen wel verschillende aspecten door
elkaar. Doordat wij zowel de bodemsanering
als de overige werkzaamheden in opdracht
kregen konden wij zaken combineren.
Ook onze contacten met het bevoegd
gezag en de gemeente Almelo hebben
ervoor gezorgd dat het project soepel
verliep.Met een dergelijke gecombineerde
uitvoering onderscheiden wij ons als
Timmerhuis Groep. Doordat wij met
verschillende bedrijfsonderdelen ondereen-dak
zitten, zijn wij in staat om
multidisciplinaire projecten met (asbest)
sloop, bodemsanering, engineering en
grond-/weg-/waterbouw werkzaamheden
doelmatig en voortvarend op te pakken.
Niet voor niets gecertificeerd
Uiteraard denken wij binnen de projecten
altijd na over duurzaamheid, wij zijn niet voor
niets gecertificeerd conform de ISO14001
en CO2-prestatieladder trede 5. Binnen dit
project uit zich dat onder andere doordat
het hemelwater via water passerende half
verharding in de bodem verdwijnt.
׉	 7cassandra://77fJ7njJnI_o_j5wjckzGMJ8gxpTFeQE5S9-OFWgRuU%`̵ bO#qbO#q~{בCט   {u׉׉	 7cassandra://43g5Q9BJJ7MBN_hCAqxAhmtG37-QJqTCGx3_YbFFjK8 `׉	 7cassandra://aEcpLOlA7oIsCPmZTk1aILWdn4aMc_5y9pmfsIOWy1ot>`S׉	 7cassandra://MsDa6vAkY6TUkqD8Ezb13Y8KVz2PU2JTiqUbaB1ReXs*:`̵ ׉	 7cassandra://Ma97cSgD31E840jd7rCgNedz_js_3767StedKYJS3tk ͠béO#qט  {u׉׉	 7cassandra://qKSjlfYGkKTAAFSUHUe0LaxnshRzGXJt1WpbSq_OsnU }`׉	 7cassandra://MLbgAAs395nC1TFxOzJqMqe2YJxjeYg_L7XlZoNQc5gV`S׉	 7cassandra://thouJ9MWNJH8f2BnWjxNt_bDBaBvD8TelS4zyH7j5-M `̵ ׉	 7cassandra://yCKNS8Eml3ZqNHiGsYv2tSto9rZjZKw5vY7p1hLU6zE ?͠béO#q׉E18
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://MsDa6vAkY6TUkqD8Ezb13Y8KVz2PU2JTiqUbaB1ReXs*:`̵ bO#q׉EWoonzorgcentrum De Löchte
Remco Wissink:
“Uiteraard denken
wij binnen de
projecten altijd na
over duurzaamheid.”
Binnen het project is met
name bij de terreininrichting
samengewerkt met lokale, min
of meer vaste partners zoals Van
den Bosch Beton en Marquette
Groen uit Almelo.
//////////////////////////////////////////////
Opknapbeurt
Persoonlijk vindt Remco Wissink
dat de entree van Almelo (vanaf
Harbrinkhoek) een hele opknapbeurt
heeft gehad. “Op deze
locatie heeft jaren een oud
leegstaand pand gestaan dat
vervolgens is afgebrand. Na de
sloop heeft de locatie nog jarenlang
braak gelegen wat het beeld
niet fraaier maakte. Als je nu het
pand en het terrein er om heen
ziet is het beeld honderd procent
beter.”
Tijdens de uitvoering van
de bodemsanering bleek
dat er ook buiten de te
verwachten contouren nog
bodemverontreiniging
aanwezig was. Er werd zelfs
een oude buiten gebruik
zijnde AC-leiding aangetroffen.
De opdrachtgever heeft
ons opdracht gegeven om
het terrein geheel ‘schoon’
te maken en dus ook de
extra verontreinigingen op
te ruimen. Wij hebben deze
werkzaamheden uitgevoerd
inclusief het overleg met
het bevoegd gezag en
geprobeerd de kosten zoveel
mogelijk te beperken. Naast
de werkzaamheden voor onze
opdrachtgever bleek er nog
een oude en enorm grote
overstortput van de gemeente
Almelo op de locatie aanwezig
te zijn, deze hebben wij in
opdracht van de gemeente
aangepast zodat deze binnen
het huidige plan ingepast kon
worden. Zoals aangegeven
is de scope van de bodemsanering
gewijzigd, daarnaast
is tijdens de aanleg van de
terreinverharding in overleg met
de opdrachtgever maatwerk
geleverd en is op detailniveau
een en ander gewijzigd.
Onvoorspelbare markt
De huidige markt blijft
onvoorspelbaar, enerzijds is
onze portefeuille redelijk gevuld
en zitten er ook nog diverse
projecten in de pipeline maar
anderzijds is de concurrentie
moordend en het prijsniveau
slecht. Zoals aangegeven
kunnen wij redelijk vooruit
kijken. We zijn inmiddels al weer
in samenwerking net Bramer
werkzaam aan het nieuwe
zwembad hier in Vriezenveen,
De Stamper. Samen de schouders
eronder en dan gaan we van
2022 een succesjaar maken.”
Bouwen in het Oosten
19
׉	 7cassandra://thouJ9MWNJH8f2BnWjxNt_bDBaBvD8TelS4zyH7j5-M `̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://eZ1vSGx2CFHL-zX8jLQHDxF911Ou1BXmGSgQLAQZhVw G`׉	 7cassandra://vB5c8f_9gl3WR-NSdzChA05BgjqPSOx7peyo_Nyi5uEa`S׉	 7cassandra://6S8l_IXgxJZj4yFX2V30KE0XpNXfrA2qHlFAWpGqp-o`̵ ׉	 7cassandra://FHjp9q6msN3hkL5XqDJ8-BGvKlJmG-8egVy9hvDcZaI ԩ4͠béO#qט  {u׉׉	 7cassandra://1ZL21ob3i_nGqlDhSkhokU7av0Cru45P85oJ5KZ4P_g }`׉	 7cassandra://x2aMTviYlzHnLMrkzWdyUVw5aT64k8aLTSvb0qvWvY4n`S׉	 7cassandra://NHUogwGSI7qPh00gv9CmerafYP06PF15av7fg0bmqow#`̵ ׉	 7cassandra://DpEt-dlNpffiTxjOSgFJGnAoMu2LlhJpM7GQkdYufY8 ͠bĩO#qޑנbĩO#q  >9ׁH 'mailto:elske.veenstra@kienhuishoving.nlׁׁЈ׉E׉	 7cassandra://6S8l_IXgxJZj4yFX2V30KE0XpNXfrA2qHlFAWpGqp-o`̵ bO#q׉E@KienhuisHoving
informeert
Huurprijsvermindering voor
290-bedrijfsruimte wegens
de coronapandemie
Op 24 december 2021 heeft de Hoge Raad een belangrijk arrest gewezen over de mogelijkheid van
huurprijsvermindering in verband met de coronapandemie. Veel ondernemers hebben het afgelopen jaar
grotendeels hun bedrijfsvoering moeten staken als gevolg van de overheidsmaatregelen. Daardoor hebben zij hun
gehuurde bedrijfsruimte niet of beperkt kunnen exploiteren met als gevolg een keldering van hun omzet. Met
beantwoording van de prejudiciële vragen die aan de Hoge Raad zijn gesteld, heeft de Hoge Raad een duidelijk
kader gegeven wanneer aanspraak bestaat op huurprijsvermindering.
Onvoorziene omstandigheid
Naar het oordeel van de Hoge Raad
kwalificeert de omstandigheid
dat een huurder die voor zijn
omzet afhankelijk is van de komst
van publiek en die ten gevolge
van de overheidsmaatregelen in
verband met de coronapandemie
de gehuurde bedrijfsruimte niet
of beperkt kan exploiteren als
onvoorziene omstandigheid.
Althans voor huurovereenkomsten
die zijn gesloten vóór 15 maart
2020, de datum dat het gros
van de ondernemers haar
deuren moest sluiten. Voor die
overeenkomsten moet, behoudens
concrete aanwijzingen van het
tegendeel, worden aangenomen
dat deze omstandigheid niet is
verdisconteerd in de overeenkomst.
Op voorgaande grond kan de rechter
de overeenkomst aanpassen aan
de gewijzigde omstandigheden.
Bijvoorbeeld door een huurprijsvermindering
toe te passen.
Berekening huurprijsvermindering
Het gaat hier om een omstandigheid
die de waardeverhouding van
de wederzijdse prestaties tussen
de verhuurder en de huurder
ernstig verstoord. Het geleden
nadeel valt noch in de risicosfeer
van de huurder, nog in die van de
verhuurder. Dit leidt ertoe dat het
redelijk is om het nadeel – voor zover
dat niet wordt gecompenseerd door
financiële steun van de overheid
(TVL) – in evenredigheid te verdelen
over de huurder en de verhuurder.
Gelet op het grote aantal gevallen
dat te maken heeft met de bedoelde
omstandigheid geeft de Hoge Raad
een model die een handvat kan
bieden voor partijen.
De verdeling kan worden berekend
volgens de vastelastenmethode. De
toepassing daarvan leidt tot een
percentage waarmee de contractueel
verschuldigde huurprijs wordt
verminderd. Dit percentage wordt als
volgt berekend: (overeengekomen
huurprijs – gedeelte van de TVL dat
Deze column is geschreven door:
Elske Veenstra, advocaat bouwrecht en aanbestedingsrecht.
Haar e-mailadres is elske.veenstra@kienhuishoving.nl, haar telefoonnummer is 088 - 480 40 30.
Bouwen in het Oosten
21
21
aan de huur wordt toegerekend) x
percentage omzetvermindering x
50%.
De redelijkheid en billijkheid kunnen
meebrengen dat wordt afgeweken
van deze gelijke verdeling. Bijvoorbeeld
wanneer de financiële positie of de
hoedanigheid van de huurder of
verhuurder daartoe aanleiding geeft.
Huurovereenkomsten gesloten
na 15 maart 2020 en nieuwe
huurovereenkomsten
Voor huurovereenkomsten die zijn
gesloten na 15 maart 2020 dient
per geval te worden beoordeeld of
de overheidsmaatregelen wegens
de coronapandemie kwalificeren als
een onvoorziene omstandigheid.
In dat verband is van belang of
partijen de mogelijke gevolgen van
de coronapandemie hebben laten
meewegen bij de huurovereenkomst.
Voor nieuwe huurovereenkomsten
kan het raadzaam zijn om afspraken
te maken over de gevolgen van de
coronapandemie.
׉	 7cassandra://NHUogwGSI7qPh00gv9CmerafYP06PF15av7fg0bmqow#`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://qZYazEVTpSMDtfA6PcD3A8mtukSy08a-s-k9bG2hsZc `׉	 7cassandra://0irERGDsRXe3TtolRF4L2MigGljqzyu3lHtGSEHS_JMT>`S׉	 7cassandra://2N-VIx1O4UJmZdmgiGQ4H-gI5kWxvLtgai1nPB5cc-UP`̵ ׉	 7cassandra://2G5a9pvMYREdNAeRljrqehAhQBt7d1UabDMvFbQqmWY - ͠bĩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://9TkZm3OnWGz3hRAsU1nWSwmiNrHEDIT5A2Yco52eBhI  `׉	 7cassandra://v3jaCKUKzIoEsNMUdNQY2Zzt3WUdf-sQW4RCK_8DMxY_`S׉	 7cassandra://S5mlva42yy1-yGOvL7ZjVEvHyFoPmijBJbiqCMnlAyY`̵ ׉	 7cassandra://DdSj_2fbyNvZPwCd3jQBu9rS_XsUwI4Cd8CuLrJd7Q4 V͠bĩO#q׉EVUE Bioscoop Enschede
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen / Foto's: Fotografie: Wim van ‘t Hoff
Directeur Bas Goossens van Explorius:
“We voegen nieuwe dynamiek
toe aan Enschedees centrum”
Het concept is voor het overgrote
gedeelte intact gebleven.
22
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://2N-VIx1O4UJmZdmgiGQ4H-gI5kWxvLtgai1nPB5cc-UP`̵ bO#q׉E
Bas Goossens: “Over een paar
maanden zie je hier allemaal
spijkerbroeken en sneakers
in het kantoorgedeelte!”
Momenteel wordt de laatste hand
gelegd aan het spraakmakende
transitie en nieuwbouwproject in het
hartje van Enschede dat bekend staat
als “Het oude postkantoor” aan de
Boulevard 1945. Ontwikkelaar Explorius
Vastgoedontwikkeling en zusterbedrijf
Nijhuis Bouw uit Rijssen voegen
dynamiek toe aan de verbinding tussen
de twee bepalende stadspleinen, het
van Heekplein en het Koningsplein.
Directeur Bas Goossens is opgetogen
over het resultaat en de animo voor
deze verrijking van de binnenstad.
“We realiseren daadwerkelijk wat in
2014 op de tekentafel ontstond zonder
noemenswaardige veranderingen van
het oorspronkelijke concept.”
Bouwen in het Oosten
23
׉	 7cassandra://S5mlva42yy1-yGOvL7ZjVEvHyFoPmijBJbiqCMnlAyY`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://oyiO-Kx4NLK0gjzYisvnZfjEwYL2eXTLAXXrm5f2I88 `׉	 7cassandra://dghtgIx9EsMA_SQtmdEcJ3qS7_MIAs33QJRKh3SeB80m`S׉	 7cassandra://rnQx7q2ok8F42hRL5CMsUd2jjCBc3a_1R6-i2PriYPA&k`̵ ׉	 7cassandra://ABn26YT0f_C8n9LTmY6ksx198cy1tOqZrbuEzVAzJo4 8͠bĩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://CpRNvVQSrWOeeSH_BlkYzwzrfRpVR4GJE4XqHNz487k i `׉	 7cassandra://2aYyD_D1qF1DwIg4C69X8CLLez_tk1A1bTdXRKPbjcocz`S׉	 7cassandra://k6u5DMtEVPYQ_4ajPNQlYA5_y6YlbGOzOJwb75RXJrw!`̵ ׉	 7cassandra://KRf7wCV6W_bpjS4yOyOkcoqStsi9xr-RMPgmAopjP9U ͠bĩO#qנbĩO#q $N9ׁHmailto:info@gerko.nlׁׁЈנbĩO#q Qau9ׁHhttp://www.gerko.nlׁׁЈ׉Ewww.gerko.nl
EEN PODIUM VOOR KWALITEIT
Gerko staat voor innovatie en specialisatie op het
gebied van modulaire tribunebouw en afbouw.
Verbluffende toepassingen van hout, metalstud en
gipsplaten zijn in de afgelopen jaren ons handelsmerk
geworden. Wij hebben oog voor detail en
bieden ongekend vakmanschap.
DE MOGELIJKHEDEN ZIJN
ONBEGRENSD
DUURZAME GRONDSTOF:
HOUT
EFFICIËNTE PRODUCTIE &
MONTAGE
Fahrenheitstraat 4
8861 NH Harlingen
Telefoon: 085 - 064 00 20
Mail: info@gerko.nl
24
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://rnQx7q2ok8F42hRL5CMsUd2jjCBc3a_1R6-i2PriYPA&k`̵ bO#q׉E^VUE Bioscoop Enschede
Het oude postkantoor is
getransformeerd in een multifunctioneel
gebouw, bestaande
uit een forse bioscoop die
geëxploiteerd zal worden door
bioscoopketen VUE, een horecavoorziening
van De Beren en
een nieuw, gerestyled kantoorgedeelte.
Bas Goossens: “In 2014
werd duidelijk dat de corporatie
die destijds het pand in eigendom
had zou verhuizen en dat
opnieuw verhuren in de toen
bestaande situatie niet zou slagen.
Ook voor ons was het duidelijk
dat een relatief eenvoudige
transitie tot bijvoorbeeld een
kantorencomplex of bedrijvencentrum
niet het juiste antwoord
zou zijn om een invulling te worden
van deze markante locatie,
precies tussen de twee beeldbepalende
pleinen in de stad.
Als inwoner van Enschede vond
ik het altijd al vreemd dat een
stad met 160.000 inwoners geen
bioscoopvoorziening had in
het centrum, maar alleen bij de
Grolsch Veste aan de rand van
de stad. Met die gedachte ben
ik om tafel gegaan met VUE,
een relatie die er al lag en in
een iets later stadium met
De Beren en de architect. Het
concept wat uit deze gesprekken
voortvloeide is eigenlijk voor het
overgrote intact gebleven. Dat
is best wel uitzonderlijk want je
hebt het over een periode van
een jaar of zeven. We hebben
een goed inschatting gemaakt
destijds. Dat is een mooi resultaat
om dat als initiatiefnemer te
mogen constateren.”
Dynamiek als aanjager
Het nieuwe multifunctionele
gebouw zal beduidend meer
dynamiek met zich meebrengen
Bas Goossens:
“Als inwoner van Enschede vond ik
het altijd al vreemd dat een stad met
160.000 inwoners geen bioscoopvoorziening
had in het centrum.”
Bouwen in het Oosten
25
׉	 7cassandra://k6u5DMtEVPYQ_4ajPNQlYA5_y6YlbGOzOJwb75RXJrw!`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://5wPNe4yW1i9h73JJ0OiDBQsl0Hi-DkatSDIqTmJ-qxc U`׉	 7cassandra://jX-BTssG-FgtUvRE0v7iLc0I-SAQdNFdrSF3lWvdSFkp`S׉	 7cassandra://tYa7PSJD_QnKdoLd9_bDWzEE7hcIk9i9strzyzYLFEI(`̵ ׉	 7cassandra://oUoqPfRoRd8GkSzjd6tx6isVfMoIeXz5_a0-1gIHZQU e;͠bũO#qט  {u׉׉	 7cassandra://rCFcCh1sdlmeySsVjkpigxplNY-IidrxhoRPCJ1Bh9E `׉	 7cassandra://pDyY9kVla7g1daZHBSlGHkOYIs5oB6Hifjp-amS5Xzsg`S׉	 7cassandra://nzEkyGvf1IlKPQKBQJdDv-Ezs4KYtdca8s6RlxHK_SE`̵ ׉	 7cassandra://CtVlP4FGwhIdq1QiUgJC79ziniZ9oS9GgvnMuBsAgkA ͠bũO#qנbũO#q i	9ׁHhttp://www.winselaarsteigers.nlׁׁЈ׉E Het adres voor
montage, demontage,
verhuur, inkoop/verkoop
en advies voor al uw
steigerwerk.
Ambachtstraat 17/20a Almelo | 0546 - 62 71 11 | www.winselaarsteigers.nl
26
Bouwen in het Oosten
Uw trotse
steigerbouwer
uit Almelo
׉	 7cassandra://tYa7PSJD_QnKdoLd9_bDWzEE7hcIk9i9strzyzYLFEI(`̵ bO#q׉EVUE Bioscoop Enschede
voor de directe omgeving. Bas
Goossens: “Dat is ook het beoogde
effect. VUE verwacht rond de
zeshonderdduizend bezoekers te
mogen begroeten op jaarbasis.
Dat zal zijn weerslag krijgen
op de directe omgeving. Dat is
ook de reden waarom de leden
van Horeca Nederland positief
reageerden, ondanks het feit
dat met De Beren een nieuwe
concullega de markt betreedt.
Landelijke cijfers laten zien dat
circa zeventig procent voor of na
het bezoek aan de bioscoop een
hapje en een drankje nuttigt
in de directe omgeving. Vanaf
de inspraak was de horeca in
Enschede positief en dat geldt
ook voor de gemeentelijke
overheid die meer dynamiek in
het stadscentrum toejuicht. Het
is ook een passende invulling
van juist dit stukje Enschede.
De kantoorruimten mogen
zich verheugen op een goede
belangstelling. Ook hiervoor
geldt dat de ontwikkelingen
fraai in de pas lopen van wat we
voor ogen hadden. Met name ICTbedrijven
en de meer creatieve
bureaus zoals architecten en
vormgevers hebben interesse. Ik
sprak laatst met de eerste huurder
en die vertelde me dat dat vooral
de moderne uitstraling en de
aanwezigheid van, daar is de
term wederom, dynamiek voor
nieuwe medewerkers net dat
zetje blijkt te geven om in dienst
te treden. Een hot item omdat
de krapte op de arbeidsmarkt
alom voelbaar is. Over een paar
maanden zie je hier allemaal
spijkerbroeken en sneakers in
het kantoorgedeelte!”
Turbulent
Gevraagd naar een rake typering
van de huidige markt in de
vastgoedontwikkeling volgt
een genuanceerd antwoord.
Bas Goossens: “Er wordt snel
en gemakkelijk gedacht dat er
goud geld verdiend wordt in
onze markt gezien de enorme
vraag naar woonruimte en de
forse economische groei. Ik zou
de markt liever als turbulent
en uitdagend willen schetsen.
Ontegenzeggelijk is het aan de
vraagzijde van de markt druk.
Maar het is ook onrustig. De
behoorlijke bouwkostenstijgingen
versterkt die onrust. Ook de
betaalbaarheid van bepaalde
projecten staat onder druk.
Daarnaast zorgt de krapte op de
arbeidsmarkt tal van problemen
en die beperken zich niet tot
de bouw- en installatiewereld,
oftewel de handjes op de bouwplaats.
Ook de overheden, waar
wij als ontwikkelaars veel raakvlakken
mee hebben, zitten
met een identieke situatie.
Vergunningverleningen lopen
vaak ernstige vertragingen op,
inspraakprocedures verlopen
stroperig en zo zijn er meer
voorbeelden te noemen. Ik zeg
wel eens dat ik enerzijds het
meest frustrerende beroep
heb, maar tegelijk de leukste.
Als een project daadwerkelijk
gerealiseerd wordt is dat elke
keer weer genieten. Dit project
is daar een prachtig voorbeeld
van. Een gemixt project dat past
in onze visie. Op diverse locaties
zijn we in voorbereidende fases.
In Zwolle hebben we een tender
gewonnen om vijfhonderd
woningen te realiseren in
de Weezenlanden Noord en
zijn we betrokken bij diverse
transformatie-projecten zoals
een belastingkantoor in
Apeldoorn waar honderd zorg
gerelateerde woningen worden
ontwikkeld en ook in Deventer
werken we aan twee grote
binnenstedelijke projecten.
In Zwolle en bij het belastingkantoor
in Apeldoorn hopen we
nog voor het eind van het jaar te
kunnen starten. Voor de andere
projecten geldt een iets langere
doorlooptijd. We hoeven ons
beslist niet te vervelen.”
Bouwen in het Oosten
27
Een passende invulling van juist dit stukje Enschede...
׉	 7cassandra://nzEkyGvf1IlKPQKBQJdDv-Ezs4KYtdca8s6RlxHK_SE`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://1CuF9v9N-0SR3yZl7eLAhny8fTUOD-_Wb0M6F6bMoJw `׉	 7cassandra://EEfLImoie0Lt3X0opBMB_qEoN8ihW0UOUHpg-0nqOdEj`S׉	 7cassandra://TcMUYOOiwOlx2p5Rd4A1zKMLRtGzy7dvHUxubf7FmsA'`̵ ׉	 7cassandra://0NX19rGs3ZwQt74tQtHLKS-nYVhu05Ku6sxP0iAKDhc y5$͠bũO#qט  {u׉׉	 7cassandra://1FCuSZ_gvtS9M5Bq0lmrrsTxmzlrfTh_6w-9P5BDVrI .`׉	 7cassandra://J0vlggLR0RM_O9ZVQFP5n8Th1HPCAdCERo8dQs9n9KYk`S׉	 7cassandra://TZkuvAU_Y6CVP130dBIAnR-UiBxgq3idC6UAQ1LFpNI#U`̵ ׉	 7cassandra://brP9sMz8MW5FnaCByTbsizsxKCvBFRx8cQKA20BySyE $͠bũO#q׉E28
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://TcMUYOOiwOlx2p5Rd4A1zKMLRtGzy7dvHUxubf7FmsA'`̵ bO#q׉EnVUE Bioscoop Enschede
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen / Foto's: Fotografie: Wim van ‘t Hoff
VUE bioscoop wordt verrijking
voor het centrum van Enschede
Het monumentale postkantoor aan de Boulevard 1945 in Enschede ondergaat
momenteel een volledige metamorfose. Daarnaast wordt er nieuwbouw gerealiseerd.
Als eind maart de bouwkundige oplevering plaatsvindt is Enschede negen bioscoopzalen,
een horecazaak en een kantorencomplex rijker. Projectleider Hans Derksen die
namens de Enschedese vestiging van Nijhuis Bouw begeleid, spreekt van een mooie
uitdaging en een soepel verloop van de bouw. En dat in een tijd van onzekerheden
in de levering van bouwmaterialen en de krapte op de arbeidsmarkt.
Een lange voorbereiding,
maar soepele realisatie
29
׉	 7cassandra://TZkuvAU_Y6CVP130dBIAnR-UiBxgq3idC6UAQ1LFpNI#U`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://gLI63HgHn1aknfmiePnpTi7Z5jtSY0PtmeIcmsvpzIk /`׉	 7cassandra://GL2z8Qhfk3xh5yMb2kWD5Ie86ZERnqEIejlBn0H6DoUZ`S׉	 7cassandra://i1fFfopfS6rMf5rjTT04ibA27UJZvb-YY4QXzEM9X4IM`̵ ׉	 7cassandra://IvoE2O_MGEDFCW7yn50UaFqTdFjmz8Xu0MAR19-F9IY ͠bũO#qט  {u׉׉	 7cassandra://ITEaZ7cfNd2Zfs61_NVuaPyWcWiOoRTuBXIBndEzaRM `׉	 7cassandra://CxKU2mAGhD6qBkdUahA6IpA6Pf6hQ9bGgnVnD5dpAX8P`S׉	 7cassandra://bELqv7iDPqgWv-92HIJZKhX0DCgNeeHOp0Yvz8gqki8#`̵ ׉	 7cassandra://-KjmaTy_hqEG4EKhkfrne_qPrWR-RGfTXmspDCum3tY {x͠bƩO#q׉EHans Derksen kwam redelijk
ruim voor de aanvang aan boord
tijdens de voorbereidende fase.
“Gaandeweg het bouwproces
is dat een voordeel gebleken.
Dat geldt ook voor de vroegtijdige
samenstelling van
het bouwteam. We hebben
alle mogelijke conflicterende
aspecten onderkend, besproken
en vervolgens gezamenlijk in
een gedetailleerde 3D setting
vertaald. Dat heeft veel mogelijke
hobbels voorkomen. Alle
belangrijke spelers hebben hun
kennis en ervaring ingebracht.
Dat verlengde de voorbereiding
misschien enigszins, maar
daartegenover staat een soepele
realisatie. Natuurlijk kom je altijd
een aantal kleine hobbeltjes
tegen, maar die waren niet
noemenswaardig en hebben
nergens tot stagnatie geleid.
De enige vertragende factor
waar we mee te maken hadden
was de korte winterperiode in
februari vorig jaar, maar daar
heb je geen invloed op.”
De grootste uitdaging zat hem
zonder twijfel in de combinatie
transitie en nieuwbouw. Derksen:
“De koppeling tussen oud en
nieuw is bij vergelijkbare transitieprojecten
altijd een van de
belangrijkste aandachtspunten
en daarop vormt dit project
geen uitzondering. We hebben
het inmeten en de maatvoering
minutieus ter hand genomen
en inzichtelijk gemaakt in 3D.
Dat heeft prima uitgewerkt.
Een andere complicatie is
de logistiek. Er is een krappe
toegangsweg door een soort
steegje. Die hebben we verlaagd
zodat de doorvoer van grote
transporten mogelijk werd
die dan weer uitkwamen bij
de parkeergarage van het van
Heekplein en daar de draai
konden maken.”
Maar zoals gezegd kende de
realisatieperiode, die eind maart
haar beslag krijgt, een vlot
verloop. Derksen: “Dat heeft te
maken met de gedegen voorbereiding
zoals ik al aangaf, maar
ook het feit dat we de inkoop
vrijwel afgerond hadden
voordat de prijsstijgingen zich
eind vorig jaar aandienden was
een belangrijke pré. De staalconstructie
was bijvoorbeeld al
vroeg gereserveerd bij Voortman
Steel en dat geldt ook voor de
meeste andere belangrijke
leveranciers. Toen we oktober
2020 startten met de sloopHans
Derksen:
“Vue/De Beren wordt gewoon
een mooi pand waar we als
Nijhuis Bouw trots op mogen
zijn. Een voorbeeldproject.”
30
Bouwen in het Oosten het Oosten
Qua materialisatie en verlichting een weldoordacht concept...
׉	 7cassandra://i1fFfopfS6rMf5rjTT04ibA27UJZvb-YY4QXzEM9X4IM`̵ bO#q׉EVUE Bioscoop Enschede
activiteiten waren de meeste
contracten getekend. Ook de
sloop verliep probleemloos.
Meestal vind je op de gekste
plaatsen asbest, maar de
rapportage was ditmaal
vrijwel compleet. Ook de
Covidmaatregelen hebben ons
niet echt parten gespeeld. We
hebben hier de ruimte en we
konden de anderhalve meter
afstand goed naleven. Sommige
vergaderingen hebben we via
Teams moeten organiseren,
meer gelukkig konden veel
zaken face tot face worden
afgehandeld.”
Het multidisciplinaire karakter
van het gebouw, waarin de
bioscoop dominant is, maar
ook een kantoordeel en een
restaurant huisvest, zorgde
evenmin voor grote problemen.
Derksen: “De echt specifieke
aspecten zoals de horecainrichting
en een deel van de
technische installaties voor
de bioscoop worden door de
huurders zelf ter hand genomen.
En ook de huurders van de
kantoren bepalen hun eigen
indeling en inrichting. Ook het
ontwerp herbergde niet grote
uitdagingen. Het is niet echt
uitbundig, maar mag wel
degelijk gezien worden. Zeker
de glazen gevel van het bestaande
gebouw die het gebouw nu een
heel open karakter geeft. Als je
kijkt naar de materialisatie en de
verlichting dan mag je spreken
van een weldoordacht concept.
Vue/ De Beren wordt gewoon
een mooi pand waar we als
Nijhuis Bouw trots op mogen
zijn. Dan heb ik het zowel over
de uitvoering als het proces
vooraf en tijdens de realisatie.
Een voorbeeldproject.”
Bouwen in het Oosten
31
׉	 7cassandra://bELqv7iDPqgWv-92HIJZKhX0DCgNeeHOp0Yvz8gqki8#`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://y2NJBuRDcc_KxAhjRdx3MtXnofbBOBQJrku3HVuIVzQ H`׉	 7cassandra://tbV5EkzydqnTLkAzX5rzY5pFywEupzHLiQIAKnNZZlUl`S׉	 7cassandra://BC6FZFHyEFwESD-3QjAw4nlZX3qG7NDW059sL3iXEI8I`̵ ׉	 7cassandra://Wt1Csjv048cHJECYVJK2JH9uUi4XuqxE_orS6IFspAs ͠bƩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://vHD0TDvSjT2amozYtoCfmlTQea5atX0lHBlz-exosRE `׉	 7cassandra://2verDrQQkjLLusXXuCJn3XEOkFocev_fiq-zj_LKY0E`i`S׉	 7cassandra://7ixAkBIhtldkATZmTisFpokJbkzNBueql6Y48sZfh7I`̵ ׉	 7cassandra://5nzqzDDe2Z6It_ThY650KKICq3FAXbLlcbPOXim3EmY R*͠bƩO#q׉E
Goed nieuws: kickstart voor 2022
Nu nog éénduidigheid vanuit het kabinet
Elke ondernemer kent dat gave gevoel als het nieuwe boekjaar start met
een stevige portefeuille aan werk. Echter, door corona en allerlei andere
belemmerende factoren in de bouw, maakte Haldu Groep de laatste
jaren mee wat ook bij veel collega-bedrijven in de bouw gebeurde: een
voorzichtige start van het nieuwe werkjaar. Maar dit keer treft u mij in
een prima stemming! Januari 2022 gaat voor Haldu de boeken in als de
beste eerste maand van het jaar sinds 2018.
Loyale buitenlandse
vakkrachten
Er is volop werk vanuit
onze opdrachtgevers maar
vooral: onze buitenlandse
vakkrachten bleven loyaal
aan ons. U moet zich
voorstellen: voor de kerst
en oud en nieuw reizen
zij naar hun thuisland,
sinds lange tijd herenigd
met hun familie. En na al
die huiselijkheid met de
feestdagen wacht hen begin
januari weer de reis naar
het grijze Nederland, ver
van huis en haard. Ik heb
er mateloos veel respect
voor dat al die buitenlandse
vakmensen toch maar
weer die reis maken om
er op uw bouwprojecten
vol tegenaan te gaan. Hun
trouw en loyaliteit zegt
waarschijnlijk ook iets
over hoe Haldu Groep
deze gewaardeerde groep
buitenlandse vakmensen
al jarenlang behandelt:
met respect én een prima
plek om te verblijven
tijdens hun Nederlandse
werk. Achter de schermen
steekt Haldu Groep daar
heel veel energie in, zodat
er op úw bouwwerk goed
uitgeruste en goedgemutste
vakmensen verschijnen.
Uitdaging voor nieuw
kabinet: knopen
doorhakken
Ook ben ik verheugd
over het nieuwe kabinet.
Christianne van der Wal
is sinds 10 januari 2022
minister voor Natuur en
Stikstof in het kabinetRutte
IV. Uit de interviews
die ik met haar zag, maak
ik op dat zij uit het goede
(bouw)hout is gesneden.
Wat ik verwacht, is dat
zij een eerlijke afweging
maakt met haar beleid
tussen maatschappelijke,
milieutechnische én
economische belangen in
kwesties als COVID19 en
PFAS. Als ik zie uit welke
partij Christianne afkomst
is, heb ik er goede hoop op
dat in haar beleid op deze
gevoelige portefeuilles de
economie veel aandacht
krijgt en er in al die nijpende
kwesties eenduidigheid
komt.
Bouwbeleid vergt
doortastendheid
Eenduidigheid voor de
langere termijn, en niet
allerlei noodverbanden,
kán ook bijna niet
anders als je ziet welke
bouwambitie het kabinet
heeft. De bedoeling is dat
tenminste twee derde van
de voorgenomen 100.000
nieuw te bouwen woningen
per jaar een betaalbare
huur- of koopwoning wordt.
De afgelopen jaren was het
streefcijfer 75.000. Deze
woonplannen moeten in
goede banen geleid worden
door onze nieuwe minister
voor Volkshuisvesting &
Ruimtelijke ordening. De
vraag is of dit allemaal
gaat lukken. Het tekort aan
personeel staat het snel
׉	 7cassandra://BC6FZFHyEFwESD-3QjAw4nlZX3qG7NDW059sL3iXEI8I`̵ bO#q׉EDColumn
bouwen van extra woningen
in de weg, waarschuwde
informateur Wouter Koolmees
bij het aanbieden van het
akkoord. Ik kan niet anders
dan het met hem eens zijn.
Mijn urgente aanbeveling
aan het nieuwe kabinet is
om de trajecten voor af te
geven bouwvergunningen te
evalueren en te kijken waar het
sneller kan. De stroperigheid
van die procedures helpt ons
niet echt om de gezamenlijke
bouwambities te realiseren,
ook binnen de infra.
Werving en selectie steeds
meer in eigen beheer nemen
In 2020 kregen we er door de
bedrijfsovername van DeGraaf
ook het uitzendspecialisme
in de techniek bij. Naast
bouwprofielen staat Haldu
Groep sindsdien ook bekend
als specialist in de technische
profielen. Graag levert Haldu
Groep haar bijdrage aan
de eerdergenoemde hoge
bouwambitie door maximaal
vakmensen in het buitenland
te werven, zowel in de bouw
als techniek. Niet op afstand
met een appje, maar door er
daadwerkelijk heen te gaan,
kantoren te openen en collega’s
aan het werven en selecteren te
laten slaan. Kortom, in 2022
investeert Haldu Groep
nog meer in buitenlandse
aanwezigheid op het
terrein van werving en
selectie. Vanaf januari
2022 hebben we voor
werving en selectie
een dependance
in Roemenië en
bouwen we het
team op het
bestaande kantoor in Polen,
samen met onze moeder
IMPACT, verder uit. Doel van
deze bewuste bewegingen?
Werving en selectie steeds
meer in eigen beheer nemen.
Per 1 februari 2022 hebben
we een International Business
Developer aangenomen. Deze
gaat per land uitspitten waar
de mogelijkheden en contacten
liggen en eventueel openen
we ook in die landen een
eigen kantoor voor werving
en selectie om ook hier steeds
minder afhankelijk te zijn van
derden. Het resultaat van
die geïntensiveerde inzet op
onze buitenlandse werving?
Wekelijks mogen we nu tussen
de 20 en 25 nieuwe vakmensen
op ons kantoor in Groesbeek
ontvangen, ook nog eens
eersteklas professionals.
Dus, beste kabinet, aan Haldu
Groep zal het niet liggen!
De kop is eraf, 2022 is van start
en hoé! Laten we na al die jaren
van tegenwind met elkaar van
2022 een fantastisch succes
maken!
Danny van Hal
Bouwen
33
׉	 7cassandra://7ixAkBIhtldkATZmTisFpokJbkzNBueql6Y48sZfh7I`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ARBRrxwkAei-U3vHQm1iBWEHcW9Zd8uhXQkDq_iF0vw z`׉	 7cassandra://OmehcPL_nxqMu9Jgp3thIjVeEdJaypJCwyhmNB90Ku4S`S׉	 7cassandra://lHtO71SD_ZFm1O25MHmxDZ1HAPPitIYOuEtjzeQ2Mzk`̵ ׉	 7cassandra://uJuXr0TmuFURQ7naWVsl_WldZb0R6vWEQ9Rz6L2kq-k 2f͠bƩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://lSctqO1Y__cxpXqEF9zB-tpeSjEWlsyPwhDpCPQdgV0 0`׉	 7cassandra://ifEdLOT6k_txXU9nnriASpOD0fz7gEl631wCOSRKwZU^`S׉	 7cassandra://feUiLlMC53XiMSKAnPN97JOiczNt-Q2HSwg8R_txBZgA`̵ ׉	 7cassandra://6BhpfTOd8oZqBVVMnUxqupqXgU2fWwNu0x5cSAQ233o j͠bƩO#q׉EUitgelicht: Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes
Tekst: Jolanda Groothuis / Foto's: Wim van ‘t Hoff (Eyemagic) / Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Leerkes Elektro, Onderhoud en Lichtconcepten uit Haarle;
Van optimale elektrotechnische
totaalpakketten tot lichtconcepten
die het welzijn bevorderen
Franc Koelman
“De innovatieve lichtconcepten
en service waar we ons mee
in de ‘spotlights’ hebben
weten te zetten zijn elementen
waarin we ons als bedrijf nog
meer willen onderscheiden.”
34
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://lHtO71SD_ZFm1O25MHmxDZ1HAPPitIYOuEtjzeQ2Mzk`̵ bO#q׉EElektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes uit Haarle (gemeente Hellendoorn) richt zich op
totaaloplossingen voor een optimale infrastructuur in met name de utiliteitsbouw door heel
Nederland. Hierbij focust het bedrijf zich niet alleen op haar elektrotechnische totaalpakket.
Naast deze discipline heeft Leerkes zich door de jaren heen optimaal gespecialiseerd in op
maat gemaakte lichtconcepten die het welzijn en daarmee de gezondheid van de mens
bevorderen. De combinatie van deze diensten maakt dat landelijk een beroep wordt gedaan
op de expertise van Leerkes.
Leerkes werd in 1985 opgericht
door Willy Leerkes die vier jaar
geleden het bedrijf overdeed
aan Franc Koelman. Het waren
zijn moed, eigenzinnigheid en
duidelijke visie die het bedrijf
deden opvallen in de branche.
Zijn motto; “Kijken wat een
ander doet en vooral niet
hetzelfde doen”, wilde hij graag
doorgeven aan zijn opvolger.
Passie en deskundigheid
Franc Koelman, toont respect
voor het onderscheidende en
professionele karakter waarmee
Leerkes de organisatie op de
kaart heeft gezet: “Vanzelfsprekend
heb ik mijn eigen
manier van werken, maar in
de basis blijft de koers van
Leerkes gelijk. Een goede
elektrotechnische installatie
vraagt een oprechte en
professionele oplossing voor
onze klanten. Wij spelen in op
hun specifieke behoeften voor
een eerlijke prijs, uitgevoerd
door goed opgeleide en ervaren
elektromonteurs. Wij werken
hoofdzakelijk in de utiliteitsbouw,
waar met name kantoren,
zorginstellingen, scholen en
parkeergarages onder vallen.
Voor deze opdrachtgevers
zijn wij continu op zoek naar
de meest duurzame en
comfortabele oplossingen. Ook
voor de lange termijn, door
middel van heldere onderhoudsLicht
moet natuurlijk
aanvoelen
Bouwen in het Oosten
35
׉	 7cassandra://feUiLlMC53XiMSKAnPN97JOiczNt-Q2HSwg8R_txBZgA`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://73mroF5QOtKBoumYFuLtbi2lVe5wBGKp0ZWMLRDHiII `׉	 7cassandra://KeUFf2YKObukXNyBvBVKv2161nS3qg3pZEREzupDGLY`p`S׉	 7cassandra://LcaCyoGpiRRCWIrTBM-ePO89W_KupX2GUycaYZDI1RM#`̵ ׉	 7cassandra://0DdZ5e1Ag65eL4kEBQZ80VSF5PdfQ7dax2fbILYWmYc d-͠bƩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://V9t6Gglag5t3WcaXLVAFwQLQZViHufreKMdijP-f09M `׉	 7cassandra://rIRfgbLcXyhhk-y9sLLDZX3IZJIQjzHv8xGPSmZnNOE_p`S׉	 7cassandra://3pG5GwEpiajmor04JG3R4cmqr5wPR3Jmld8o5Qjwrlo`̵ ׉	 7cassandra://l5uWY_PuUsFVbuUZHoemAVZ5Y82fFkAZodWWzhFX9HE͹[͠bƩO#q׉E36
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://LcaCyoGpiRRCWIrTBM-ePO89W_KupX2GUycaYZDI1RM#`̵ bO#q׉EUitgelicht: Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes
en servicecontracten. Naast de
gebruikelijke elektrotechnische
werkzaamheden richten wij
ons tevens op de juiste slimme
(LED)verlichting, brandbeveiliging,
databekabeling,
domotica, zorgoproep en
ICT-systemen.”
Alles onder één dak
Franc Koelman benadrukt:
“Met name de innovatieve lichtconcepten
en service waar
we ons mee in de ‘spotlights’
hebben weten te zetten zijn
elementen waarin we ons
als bedrijf nog meer willen
onderscheiden. Wij ontwerpen,
produceren, installeren en
garanderen. Goed afgestemd
licht is essentieel voor een
prettige werk- en leefomgeving.
Het bepaalt in hoge mate de
productiviteit en het welzijn
van medewerkers en bewoners,
maar het is tevens bepalend
voor de sfeer in de verschillende
ruimten. Het betekent dat
zowel de zichtbare als niet
zichtbare lichtfrequenties een
enorme invloed hebben op de
stemming en daarmee op het
welzijn van de mens. Dit moet
niet onderschat worden; uit de
praktijk is gebleken dat deze
twee factoren onlosmakelijk
met elkaar verbonden zijn.”
Maatwerk is standaard
Bij het maken van een goed
lichtplan is het van belang dat
er rekening wordt gehouden
met de functionele, lichttechnische,
esthetische, infrastructurele
en budgettaire
aspecten. Om ervoor te zorgen
dat deze elementen geschikt
zijn voor de specifieke situatie
van de opdrachtgever, hanteert
Leerkes Lichtconcepten een op
maat gemaakt Plan van Aanpak.
Het monteren vindt plaats door
eigen opgeleide lichtmonteurs
die van uitermate groot belang
zijn voor het realiseren van het
lichtplan.
Tien jaar brandgarantie
Franc Koelman: “Wij geloven
in duurzame oplossingen. De
huidige, snelle en technologische
ontwikkelingen maken het
mogelijk dat we tegenwoordig
volledig met slimme LED
verlichting werken. Binnen
Leerkes Lichtconcepten hebben
we onze eigen armaturen
ontworpen die al door veel
opdrachtgevers succesvol zijn
ontvangen. Het is onze insteek
en aanpak om met iedere klant
opnieuw de juiste balans te
vinden en de mogelijkheden
die er zijn optimaal te benutten.
Om een goed functionerend
en mooi lichtplan te realiseren
vindt eerst een persoonlijke
en vrijblijvende kennismaking
plaats met één van onze
specialisten. We inventariseren
de situatie, eisen en smaakvoorkeuren
van de klant, waarna
een adviesgesprek volgt met
een toelichting over licht en
waarneming. Nadat alle wensen
van de opdrachtgever in kaart
zijn gebracht, buigen we ons
over het lichtplan met een lichtberekening
van de bestaande
en toekomstige situatie. Onze
ervaring heeft geleerd dat er
ruim vijftig procent energie
bespaard kan worden met LED
verlichting. Door het toepassen
van onze hoogwaardige
duurzame lichtoplossingen,
-tien jaar brandgarantie-,
dalen ook de onderhouds- en
beheerskosten sterk!”
Dynamische verlichting
in zorginstellingen
De ervaring van veel bedrijven,
maar zeker ook in de zorg,
heeft geleerd dat dynamische
verlichting de kwaliteit van
de werk- en leefomgeving
aanzienlijk verbetert. Franc
Koelman: “Bewoners in zorginstellingen
brengen het
grootste gedeelte van de
dag binnen door, waardoor
onvoldoende lichtstimulering
ontstaat. Het gevolg hiervan kan
Bouwen in het Oosten
37
Installeren van dynamische verlichting in de zorg...
׉	 7cassandra://3pG5GwEpiajmor04JG3R4cmqr5wPR3Jmld8o5Qjwrlo`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://YEogxaj-zmrMf6N8dKfMBgtzlno7U6zuFv8CfY1Dh10 `׉	 7cassandra://dSzL_CoobcGgLNOB8sFqYcBeAhhC2AfiPFwF2JiqEEQW`S׉	 7cassandra://mF-LkIOxQSQaE9NoMtSfxAnCx7cvVb2NGWcPuVUyM8o`̵ ׉	 7cassandra://sXzrRDXPFQiIK-w2MocAzQtb_AQZe8mYj_tEi9LFd7w ,͠bƩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://1UqTzhSU2PgcA6bs--qieDQH8FaLk8CtuUZr8QI_a2w `׉	 7cassandra://V-XF0Dy0tSnwd6Jo8-My3wSOflha12uzFw-G1E5zxBUQ`S׉	 7cassandra://emvHrWUxdgBCZuIMe7KDoH1WgYhb2Kxq2fM94YJMnCM3`̵ ׉	 7cassandra://_P2rIeDaNFAt2WWkXX1xSV7ndxEIJKTOLsA1GB7DGDI q ͠bƩO#q׉EUitgelicht: Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes
leiden tot allerlei lichamelijke
en mentale klachten. De
verschillende lichtkleuren en
lichtintensiteit van de dag
(biodynamisch licht) geven
de juiste prikkels, energie en
verbetert onder andere het
orientatievermogen. Tevens kan
door middel van gesimuleerd
daglicht een verstoord
dag- en nachtritme worden
hersteld. Onze lichtconcepten
in zorginstellingen dragen
zorg voor passende kleuren
lichtniveaus op het juiste
moment, waardoor de
bewoners zich in een prettige
en behaaglijke omgeving
wanen. Ditzelfde passen we ook
toe op scholen, kantoren en
productieruimtes.”
Verzorging totale elektrotechnische installatie, binnen en
buitenverlichting nieuwbouw en renovatie Musis Sacrum te Arnhem
• Leerkes
lichtconcepten
• Elektrotechnisch
totaalpakket
• Circulaire
oplossingen
• Brandgarantie
“Het zijn de betrokkenheid, passie en deskundigheid
die het bedrijf doen onderscheiden.”
- Franc Koelman -
38
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://mF-LkIOxQSQaE9NoMtSfxAnCx7cvVb2NGWcPuVUyM8o`̵ bO#q׉EVervangen van de wandarmaturen en grondspots.
Dit alles onder 10 jaar brandgarantie.
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Leerkes Elektro
specialist in:
Zonnepanelen
Naast zuinige LED verlichting, voorziet Leerkes Elektro haar
opdrachtgevers tevens van zonnepanelen. Franc Koelman;
“Wij werken samen met specialistische partijen die
professionals tijdens het realisatietraject ondersteunen op
het gebied van financiering, subsidie, beheer en onderhoud.
Zonnedaken van meer dan 2500 panelen zijn geen
uitzondering voor ons.”
Veiligheid
Als het gaat om veiligheid, denkt Leerkes Elektro graag
mee in oplossingen die 24/7 observeren, controleren of
signaleren. Gebruiksvriendelijke en beheersbare systemen
voor scholen, kantoren, zorg- of overheidsinstellingen maken
dat de gebruiker zich veilig en comfortabel voelt.
• Oog voor vakmanschap
• Afspraak is
afspraak
• Service en
onderhoud
Grootschalig renovatie en
nieuwbouw zorginstelling
De State Hillgersberg te Rotterdam
Brandpreventie
Een veilige werk- en leefomgeving zijn van essentieel
belang. Leerkes Elektro is tevens specialist in het verhogen
van de brandveiligheid middels de installatie van goedwerkende
branddetectie, alarmapparatuur, blusapparaten
of sprinklers. Ook mag de klant rekenen op gedegen advies
met betrekking tot vluchtroutes, blokkades en de sturing
van branddeuren.
Slimme gebouwen
Het automatisch in- en uitschakelen van verwarming,
verlichting en elektrische apparaten of systemen voor
alarmering, vergroten de zelfstandigheid van cliënten in de
zorgsector. Deze hoogtechnologische aanpassingen zijn
voorbeelden van domotica die vallen onder één van Leerkes
Elektro disciplines. Het komt het behoud van een veilig
gevoel ten goede, zonder dat er sprake is van controle.
Daarnaast krijgt de opdrachtgever een goede inzage in het
functioneren van het ‘slimme’ duurzame gebouw.
ICT
Een betrouwbaar netwerk is essentieel voor de communicatie
in iedere organisatie. Leerkes Elektro heeft ruime ervaring
in het aanleggen van data- en ICT-netwerken. Als erkend
Panduit partner mag de klant rekenen op een breed aanbod
aan diensten en producten.
Bouwen in het Oosten
39
׉	 7cassandra://emvHrWUxdgBCZuIMe7KDoH1WgYhb2Kxq2fM94YJMnCM3`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://HVVBHMH9h29LcLwyQSyPRIyTKS-96ZjqKroyGofihPE f`׉	 7cassandra://M2QJWVK_Vvl2QGFcSD_8a7HAmheIpOXyC79iobiPOEE[k`S׉	 7cassandra://jVM6EaARMSWUFKscHIaIXHuXrEwXb1YeNtJdHYOFDy8 `̵ ׉	 7cassandra://UcV7fYZaqTmVj8b6COEuhE475SwL6vp3cY6tPQa3OBA &͠bƩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://HbWaX6ysvykMrzqIqyh-DOSB3g0wBu7XgZuPVYSgKY4 `׉	 7cassandra://ZzYokIL8Llg_OYk8Muf1TeQ7GxFM0fndl7wRWqKmvSkBo`S׉	 7cassandra://7TZe7qs2gLfrs3DnwvmLStM_GZ6iJaKecIFI7aHCmeUz`̵ ׉	 7cassandra://T_A7pWizcp0sGcQJVCa4eYoCXnkIGzkV2uVjM55gwc4 `O͠bƩO#q ׉EUitgelicht: Elektrotechnisch Installatiebedrijf Leerkes
/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Leerkes Service en Onderhoud
Franc Koelman: “Onze afdeling Service en Onderhoud is sterk en
een toegevoegde waarde voor ons bedrijf. We zijn in alle opzichten
in staat om onze klanten te ontzorgen en te adviseren.”
Preventief onderhoud
Het is sterk aan te raden om regelmatig onderhoud te laten plegen aan installaties. Dit werkt
rendement verhogend, draagt zorg voor de bedrijfszekerheid en voor een langere levensduur.
Leerkes heeft een gespecialiseerde groep medewerkers in dienst die zich richt op service en
onderhoud.
Totale elektrotechnische
installatie
nieuwbouw
Olijslager
te
Hoogeveen
in samenwerking
met
bouwbedrijf
Hunebouw BV
uit Hoogeveen
Leerkes gaat verder dan alleen het verzorgen van installaties. Advies met betrekking tot de te
verwachten servicekosten, energiemanagement en mogelijk andere kosten op basis van
ervaringscijfers behoren zeker tot de expertise van het bedrijf. Veel technische problemen komen
tot uitdrukking tijdens periodiek onderhoud, waardoor tijdige reparaties uitgevoerd kunnen
worden en echte problemen worden voorkomen. Hiervoor biedt Leerkes onderhoudscontracten
op maat.
Inspecties
Bedrijven en instellingen zijn zelf verantwoordelijk voor de staat van onderhoud van de elektrotechnische
installaties. Dit betekent dat zij -in geval van schade of ongelukken- zelf direct
aansprakelijk zijn. Regelmatige inspecties zijn daarom niet alleen verplicht, maar ook van levensbelang.
Leerkes is officieel bevoegd en gecertificeerd om inspecties en keuringen uit te voeren
conform NEN3140 en NEN1010.
Storingen
Met een onderhoudscontract mag de klant 24/7 rekenen op hulp bij storingen en noodgevallen.
Leerkes lost de meest uiteenlopende problemen snel en efficiënt op zodat nauwelijks hinder
wordt ondervonden van de op dat moment voorkomende problematiek.
40
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://jVM6EaARMSWUFKscHIaIXHuXrEwXb1YeNtJdHYOFDy8 `̵ bO#q׉E׉	 7cassandra://7TZe7qs2gLfrs3DnwvmLStM_GZ6iJaKecIFI7aHCmeUz`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://KfsHssT5q9yGeIentCiXpY3lNlJWRg6M7u0CRR57bWQ `׉	 7cassandra://wuu7OeLvZJRl36Mzf9964-TQbFFSNdIgzijRPVeM4NIiy`S׉	 7cassandra://kv_sHfWNp9aW9X1b19hLv6MvQ6Y8mITdI6jjq-0RpuA!`̵ ׉	 7cassandra://xh1_FknDkZG4MN9ispYk7hCpHgedIAV_EV4OFKp3GWQ &͠ bǩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://YFetBphKAoW0CprDIHT5kd-Mr0iLKh2N0gH_evBfZmo `׉	 7cassandra://jzz8s89Z5FLquuIgz8cFQpiO11ikD6W9yVxGvVr7icM[`S׉	 7cassandra://hEyNIT_KLezFbc0wpQ5XUbXiaKk4GQn1uVYm0TmbIrkB`̵ ׉	 7cassandra://KHUlWCpp5J1xV39FrQ_OlEI_kAxiSD8PoeL8L5UYX_s -͠ bǩO#q׉E]Nieuwbouw productielocatie Saba
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen
Bouwkundige uitdagingen
leiden tot “wow-gevoel”
“Een echte thuiswedstrijd. Zo mag je het wel noemen. Vanuit ons kantoor kan ik zo op
de bouwplaats kijken.” Aan het woord is projectleider Koen van Hal van De KlaassenGroep.
De Dinxperlose bouwer, die ook een Arnhemse vestiging kent, is verantwoordelijk voor
het bouwkundige deel en de coördinatie van de nieuwbouw voor een moderne en
duurzame productielocatie van lijm- en kitfabrikant SABA Dinxperlo BV. De relatie
tussen opdrachtgever en aannemer bestaat reeds decennia lang. De samenwerking
verloopt goed en Van Hal verwacht dat bij de oplevering, medio april, een gevoel van
trots de boventoon zal voeren.
׉	 7cassandra://kv_sHfWNp9aW9X1b19hLv6MvQ6Y8mITdI6jjq-0RpuA!`̵ bO#q׉EDe KlaassenGroep kwam,
volgens Koen van Hal, mede in
beeld vanwege de grondpositie
die zijn bedrijf had. “We zijn
buren en toen Saba besloot om
op de huidige locatie nieuwbouw
te realiseren, kwamen we
eigenlijk automatisch in beeld.
De aanbesteding is regulier
verlopen volgens de U.A.V. In
een vroeg stadium hebben we
een bouwteam samengesteld.
We hebben in de voorbereiding
onze input ingebracht en
hetzelfde geldt ook voor de
installateurs. Er moesten de
nodige aanpassingen worden
doorgevoerd om binnen het
budget te blijven. Het was een
hele uitdaging, maar we zijn
er met z’n allen in geslaagd,
zonder dat het geweld deed
aan het ontwerp van Te Kiefte
Architecten uit Borne. De
uitstraling bleef in grote lijnen
ongewijzigd. Het is uiteindelijk
een markant, prachtig gebouw
dat een upgrading vormt voor
het bedrijventerrein hier. Een
echte landmark.”
Uitdaging
Bouwkundig gezien is het
project uitdagend. “En dat
is nog zachtjes uitgedrukt”,
lacht Van Hal. “Er is ruim
baan gegeven aan het
duurzaamheidsaspect dat zich
naast een moderne installatie
voornamelijk vertaalt in de
toepassing van heel veel hout.
Daarnaast is werkelijk alles
rond, schuin of bol. Of je het
nu hebt over de totale aanblik
of je pikt er onderdelen uit
zoals vloeren, liggers of andere
elementen. Wat dat betreft is
een compliment aan De Groot
Vroomshoop wel op zijn plaats.
Zij hebben het houten casco
geleverd en gemonteerd.
De fabriekshal is gebaseerd
op een staalconstructie. Onder
het magazijn hebben we een
betonnen kelder gerealiseerd
ten behoeve van de sprinklerinstallatie.
In de kelder is
inmiddels ruim één miljoen liter
water gepompt en is reeds in
bedrijf ter vervanging van de
oorspronkelijke reinwater silo.
Het bassin dient tegelijkertijd
als warmte- en koudeopslag
voor de energie voorziening,
een mooi voorbeeld van
duurzaamheid dat is toegepast.
Koen van Hal:
“Het is uiteindelijk een markant,
prachtig gebouw dat een upgrading
vormt voor het bedrijventerrein hier.”
׉	 7cassandra://hEyNIT_KLezFbc0wpQ5XUbXiaKk4GQn1uVYm0TmbIrkB`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Ifnz6NxzYfAJecGuyA2GZv-Cd4wy4Oua34jspBVNgBI `׉	 7cassandra://2XW1eI6z6-T_T-2fxxSHlGv30Uui272rHfpXEF1CpfUh`S׉	 7cassandra://cbR9QCTYIOaZQsuSuUf4537bRwKpZgz-teGjgMpXahQ$X`̵ ׉	 7cassandra://E2qbyzD6FeO3t12PJPForIoAnAg-W747Epnx7epc-P0 ͠bǩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://kpJxYjE4eCimtePYr4jDMgzcHEUT03ug1NCTgxu14Pg `׉	 7cassandra://ZDVFDyQXfo9clQYBtNv6ZpmYkYXiFvB4P1_7zEGSeswd`S׉	 7cassandra://2eM12z9du5soTA_tGqK6C0-JlWkhwFJUeJieKRp_lkg `̵ ׉	 7cassandra://3xTb6EBJZLIeogQtqiVGJfE0cC6Z9zMuZG4WKLvwduo 6 ͠bǩO#q׉E44
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://cbR9QCTYIOaZQsuSuUf4537bRwKpZgz-teGjgMpXahQ$X`̵ bO#q׉ENieuwbouw productielocatie Saba
Naast de bouwkundige
uitdagingen is er ook een
beroep gedaan op de flexibiliteit
van onze organisatie en die
van onze onderaannemers.
Tot op de dag van vandaag
zijn er de nodige tussentijdse
aanpassingen of wijzigingen,
een gevolg van voortschrijdend
inzicht en/of verandering in de
markt. Als maar oplopende
levertijden, beschikbaarheid
van materialen vraagt dat
het soms passen en meten
is als het op goed plannen
aankomt.”
Covid
Het bouw startte rond
de kerst van 2020. Koen
van Hal: “We hadden de
aanneemovereenkomst kort
daarvoor vastgelegd met
de opdrachtgever. Achteraf
gezien was dat niet de
meest geschikte datum.
Kort daarna explodeerden
de inkoopprijzen en dat
heeft ons tot op de dag van
vandaag achtervolgd. Dat geldt
voor vrijwel alle segmenten.
Of het nu hout, staal, beton
of isolatiemateriaal is, deze
ontwikkeling hebben we nog
nooit gezien. Kostte een panlat
eerst twintig cent, nu betaal
je bijna een euro. Echt niet
normaal. Daarnaast is ook
de leveringszekerheid zwaar
onder druk gekomen. En als
klap op de vuurpijl hadden
we bij de aanvang te maken
met een echte winter inclusief
veel sneeuwval. Al met al
hebben we met vereende
krachten de uitloop kunnen
beperken tot enkele weken.
En dat met Covid-19 en een
krapte op de arbeidsmarkt waar
ook onze onderaannemers
mee worden geconfronteerd.
Desondanks overheerst bij
ons het “wow-gevoel” wel
degelijk. Saba zal een mooie
prominente plaats krijgen
op onze referentielijst.”
//////////////////////////////////////////
Goed in het werk
Koen van Hal toont zich content
met de orderportefeuille van
De KlaassenGroep. “Dat stemt
inderdaad tot tevredenheid.
We hebben zelfs doorlopende
projecten tot in 2023 en 2024. In
de regio zijn we onder andere
werkzaam aan De Bettekamp in
Varsseveld, een nieuwbouwlocatie
van Azora. In Doetinchem
en Duiven zijn we in eigen
ontwikkeling woningbouw
projecten aan het voorbereiden.
Ook vanuit onze vestiging in
Arnhem zijn volop werken in
uitvoering en voorbereiding. Zo
zijn we met een aantal scholen
te vinden in bijvoorbeeld Utrecht.
De perspectieven zijn goed. We
hopen echter op een stabilisatie
van de bouwstoffen. Maar dat
geldt voor de hele sector. Daarin
staan we niet alleen.”
Saba wordt een echt
landmark.
׉	 7cassandra://2eM12z9du5soTA_tGqK6C0-JlWkhwFJUeJieKRp_lkg `̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Hc859f-Ocfjx7V7Dmlkelci81hQkxRzU6SPkhqb8XDM `׉	 7cassandra://zwuIdmWImHk72qv5rMfQM2MQWWGsnrMv7N28EbABt00u`S׉	 7cassandra://n_sBFOHX3OQk2hWKxR2DQF2LueBoFruFVNrXlpPcC4Q+S`̵ ׉	 7cassandra://9TORWhllMjrzYOphXnIIOjfvU1A9sYplPI7RazxRmYc S,͠bǩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://i5nuN8HW2Vtxae-QIyUfxV714gkFsepFb6OKkHw2YrI }`׉	 7cassandra://gah4zgQfJYCjOKQ6i3ahlLm9XZ--D0evi-kPMH5EUKkd`S׉	 7cassandra://nIaObsEgP2S3L9E5nFqAMtHg9n86hQcPk0Zl6TuctMg&`̵ ׉	 7cassandra://dcKw_ewdvsQa6xU_oLEcWbq5ZHS5fK_MsPkam6lbGcw ͠bǩO#q	׉E46
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://n_sBFOHX3OQk2hWKxR2DQF2LueBoFruFVNrXlpPcC4Q+S`̵ bO#q׉ENieuwbouw productielocatie Saba
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen
Keuze tussen Verenigde Staten en Dinxperlo valt positief uit voor de regio
Nieuwbouw Saba wordt
echte landmark
De mondiaal opererende lijm- en kitproducent Saba, dat zich richt op specifieke
business to business markten, zal in de loop van april haar nieuwbouw officieel in
gebruik nemen. Er komt dan een succesvol einde aan een proces dat in totaal ongeveer
zeven jaar in beslag nam. CEO Wybren de Zwart is trots op hetgeen bereikt is.
De noodzaak om tot nieuwbouw
te komen ligt in de
stormachtige groei die Saba de
laatste jaren heeft doorgemaakt.
“In een decennium zijn we
qua omzet verdrievoudigd.
Meer volume, meer mensen,
meer vervoersbewegingen….
Het was duidelijk dat we een
slag moesten maken. Zo’n 95
procent van onze lijmen en
kitten worden geëxporteerd
all over the world. Naast onze
hoofdvestiging hier in Dinxperlo
hebben we vestigingen in
Duitsland, de Verenigde Staten,
Polen, Roemenië, Australië en
China. Met name in NoordAmerika
zijn we hard gegroeid
de laatste jaren en we hebben
er serieus over nagedacht om
daar de nieuwbouw te laten
plaatsvinden, maar de keus is
toch op Dinxperlo gevallen. We
weten hier wat we aan elkaar
hebben. De loyaliteit van onze
medewerkers is groot en ook
konden we ons niet permitteren
dat er kennis zou “weglekken”
door een internationale
verhuizing. Ook hadden
we een langgekoesterde
wens om iets verder van het
centrum te zitten. Door de
nieuwbouw back-to-back te
situeren naast onze bestaande
vestiging konden we twee
vliegen in een klap slaan en
zitten we nu op één locatie.
Bouwen in het Oosten
47
׉	 7cassandra://nIaObsEgP2S3L9E5nFqAMtHg9n86hQcPk0Zl6TuctMg&`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://TJjI70cHwuaUk159btNl4NAqtISy--duLfPqb7qvJ7w D`׉	 7cassandra://-lSeU6JtMCZxHXot2_3zBqYyGNF_KptS8ccU3Q2SWF4w`S׉	 7cassandra://ziyljKQ4HTEQoIRpjkB0vaVenbXkJjTb1OTNS7E7SzA)
`̵ ׉	 7cassandra://5X3EAMLDxVfW8RhB2b8IUYjYFUCFS3-bQ9hJHQQoLvc ^͠bȩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://Mp4KxL0FHEThrCobBrWK1toxOkIPLt0GA9RwUaJqzhU k&`׉	 7cassandra://JDBWaD1r5ryLsK0PmOZKTeylkY30XwboF76N3mdG2fUY`S׉	 7cassandra://-pwsx4v8Sb3yMDOfhIuY3VCIHNKEI_eosLvhn8DOU3k'`̵ ׉	 7cassandra://wJcHsKrgdVpacvjKBwNaX7EjVzatOga5pxIp6px887Y ]͠bȩO#qנbȩO#q v̬
9ׁHhttp://WWW.AUGUSTINUSBV.NLׁׁЈנbȩO#q ̨9ׁHmailto:INFO@AUGUSTINUSBV.NLׁׁЈנbȩO#q g
9ׁHhttp://www.tifaroes.nlׁׁЈנbȩO#q "}e9ׁHmailto:info@tifaroes.nlׁׁЈ׉E*OOG VOOR
DETAIL EN
DUURZAAMHEID
UW LANDELIJKE EXPERT
OP HET GEBIED VAN BETON
Als landelijk opererende organisatie in burgerlijke- en
utiliteitsbouw ontzorgen wij onze klanten door een totaaloplossing
van A to Z te bieden. De vele mogelijkheden en hoge
capaciteit combineren wij met een persoonlijke benadering.
Timmerbedrijf Roes levert houten kozijnen,
ramen, deuren, hef- en schuifpuien, serres, erkers,
luiken etc. voor nieuwbouw, renovatie modern
en renovatie volledig in stijl.
Timmerbedrijf Roes
Luimesweg 6 7084 BG - Breedenbroek
tel: +31 315617520 I info@tifaroes.nl
www.tifaroes.nl
BONEGRAAFSEWEG 4B, 4051 CH OCHTEN I T 0344-647080
F 0344-647085 I E INFO@AUGUSTINUSBV.NL
WWW.AUGUSTINUSBV.NL
Meer weten over onze producten en diensten?
Neem dan vrijblijvend contact met ons op.
48
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://ziyljKQ4HTEQoIRpjkB0vaVenbXkJjTb1OTNS7E7SzA)
`̵ bO#q׉ENieuwbouw productielocatie Saba
De nieuw gebouwde hal zal
ook volledig met nieuwe
productieapparatuur worden
ingericht. We kunnen nu
duidelijk vooruit en onze
160 medewerkers, fifty-fifty
verdeeld over productie en
ondersteunende diensten,
in- en verkoop en magazijn,
hebben een werkplek
die voldoet aan de meest
geavanceerde normen. Dat
is ons veel waard. We zijn een
“kleine familie multinational”
die aantrekkelijk wil blijven
voor zowel de reeds aanwezige
als potentiële nieuwe
medewerkers, want ook wij
hebben te maken met de
krapte op de arbeidsmarkt.
Sterker nog, we zijn daar
dagelijks mee bezig. Gelukkig
merken we wel dat er een
tendens is bij mensen om te
werken in een familiebedrijf
waar de lijnen korter zijn en er
nog persoonlijke aandacht is.”
Speciaal
De Zwart vertelt enthousiast
over de intentie om er echts
is moois en opvallends van
Wybren de Zwart:
“We zijn een kleine
familie multinational.”
te maken. “En daarin is Te
Kiefte uitstekend geslaagd.
Overigens verdienen alle leden
van het bouwteam een pluim.
De KlaassenGroep levert een
puik stuk werk af en ook over
installateur Klein Poelhuis ben ik
zeer te spreken. Overigens is het
altijd het beleid bij ons geweest
om, waar mogelijk, lokale
partijen in te schakelen bij onze
werkzaamheden. Of het nu een
aannemer is of de leveranciers
van de bedrijfskantine maakt
dan niets uit. Qua verkoop zijn
we een echte multinational,
maar we willen graag dat ook
de regio meeprofiteert.
Qua ontwerp wilden we een
landmark realiseren. Een
markante plek. Duurzaam
ook; representatief, maar
ook weer niet te protserig.
Ik denk dat we daar met z’n
allen in slagen. Duurzaam is
onze nieuwe vestiging zeker.
Energetisch, maar ook qua
materiaalkeuze. Het pand is
uit hout opgetrokken, wat
de duurzaamheid sterk ten
positieve beïnvloedt. Als we met
Pasen openen dan zullen we echt
een soort “wow gevoel” hebben.
Daar ben ik van overtuigd.”
Bouwen in het Oosten
49
׉	 7cassandra://-pwsx4v8Sb3yMDOfhIuY3VCIHNKEI_eosLvhn8DOU3k'`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://9Rew8msNUPiaRCVJeeeUMNERevbeTJNRS2ckaZMgci0 ,`׉	 7cassandra://SRn2T2DMhrNqYxcj-gTzd6QL7VekV_l9COfxTbPvH3U_|`S׉	 7cassandra://zLV-2t7YTVUxxhkydgV1ffefMkSd_GvyZcuniOFsQKc!-`̵ ׉	 7cassandra://YvgetQtTYlzCbs84xU3jLTxVM-2S7t65MrdPmIi5vBA  ͠bȩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://KBKBzIHp88y6KH89zXeT6wvZs_5z150u-b1Vi2MMfmo ` ׉	 7cassandra://dffZ20NhiTmDl_h3Ynn37r6j9u9DgopjEcpuopAF2rMUO`S׉	 7cassandra://abzCk-1jw2QU27C9FrjnFBTdVw0apa5RuV_CwjFx9L8`̵ ׉	 7cassandra://oPh2vYsc2MfRpsWVDsdnWuu8fpmrp7iACEfWg_Z-NxwD_͠bȩO#q׉E SamenMeester voor duurzame medewerkers
Inge Meester: “De sector moet verduurzamen
en aantrekkelijker worden voor zowel de huidige
werknemers als instromers.”
׉	 7cassandra://zLV-2t7YTVUxxhkydgV1ffefMkSd_GvyZcuniOFsQKc!-`̵ bO#q׉ESamenMeester voor duurzame medewerkers
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen / Foto's: APHartphotography
Forse subsidie op ontwikkeling
duurzame medewerker
Samenmeester helpt bij ontwikkeling soft skills in de bouw
Het bedrijf SamenMeester uit Enschede houdt zich bezig met duurzaamheid. Een
begrip dat haast standaard genoemd mag worden in onze bedrijfstak. Duurzaam
bouwen is inmiddels branche breed gemeengoed geworden. Het begrip “duurzame
medewerkers” is niet onbekend, maar er wordt weinig naar gehandeld. Inge Meester
vindt dat vreemd en doet er daadwerkelijk iets aan. Sinds drie jaar probeert ze om,
veelal bouwgerelateerde, bedrijven de noodzaak te laten inzien om dit onderwerp
ter hand te nemen.
Vanaf de start van haar onderneming
werd ze geconfronteerd
met de nodige scepsis en
terughoudendheid, maar na de
eerste successen en positieve
resultaten is de kentering
gaande. “Ik denk dat 2022 het
jaar van de omslag wordt. Dat
is niet alleen een gevoel maar
wordt bevestigd door de positieve
geluiden vanuit de branche
en de maatschappij”, aldus de
42-jarige uit de bouwsector
afkomstige Meester.
Al op jeugdige leeftijd werd
Inge Meester “getriggerd”
door het bouwvirus. “Ik was
acht jaar toen mijn ouders een
huis lieten bouwen in Enschede.
Ik liep regelmatig op de bouwplaats
en nog steeds vind ik de
geur van nat beton heerlijk.
Ik fantaseerde al vroeg over
ontwerp en design en tekende
fantasiehuizen. Als we door de
natuur liepen zag ik droomhuizen
voor me. Toen ik naar
de HAVO ging stond voor
mij al vast dat ik aan de HTS
Bouwkunde wilde studeren
en zo is het ook gelopen. Na
diverse banen in de sector
zoals projectleider en kopersbegeleider
kreeg ik een kleine
tien jaar geleden lichamelijke
klachten, mede als gevolg van
werkstress en onvoldoende
aandacht voor een gezonde
levensstijl. Het kwartje viel en
ik heb het roer omgegooid.
Anders eten, sporten, ademen…
Ben gezond gaan leven en heb
nooit meer klachten gehad. Ik
werd een betere 2.0 versie van
mezelf. Een en ander mondde
uit in een levensopvatting
die je nu als “ duurzaam” kan
omschrijven. Niet meer streven
na kortstondige successen maar
een lange termijn visie. En zie
daar de raakvlakken met de
bouwsector waar de waan van
de dag en een hoge werkdruk
heersen. Dat houdt niemand
jarenlang vol en de bouw- en
installatiewereld vormt daarop
bepaald geen uitzondering.
Er moet iets veranderen. De
sector moet verduurzamen en
aantrekkelijker worden voor
zowel de huidige werknemers
als instromers. Daar hou ik me
met veel enthousiasme mee
bezig.”
Scepsis
Zoals wellicht te verwachten
was, in een, als “traditioneel
denkend” bekend staande
branche, liep Inge Meester met
enige regelmaat tegen zaken
aan als scepsis, de “macho”
bouwcultuur en enige terughoudendheid,
maar bleek al
snel dat er duidelijk behoefte
bestaat aan het verduurzamen
van medewerkers. Vrijwel ieder
Bouwen in het Oosten
51
׉	 7cassandra://abzCk-1jw2QU27C9FrjnFBTdVw0apa5RuV_CwjFx9L8`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://NYadV11Z759QpAKQZYxfKvYzrbMFHT7bfXHpe2CVWyk 2`׉	 7cassandra://6hGlTGL2BXzQpQdW5fwF4Oh1wQpI6bmslV2VDfSOb3Up`S׉	 7cassandra://CTUD8KhYmrQT-DvOFjqBzKarYTPVn5F4yzrr9YXtSxk']`̵ ׉	 7cassandra://dXcUFQLAAwo_xxoa2ysafakWJ4cwIwhFCC2lWYYovfw ͠bȩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://zD8iVITJaryWAZneotyP5_kyXYUYFSmd9oVPiEBHYJw #`׉	 7cassandra://Yc8yby4yaykBnyGCGst9txhousknQUm5Bkm_1c8sSJQY`S׉	 7cassandra://hg1BBhOz0RT1kD_1sU69yn9I7DqZSAQEVre79xgXuE0`̵ ׉	 7cassandra://xKcHLsVu_EX5K553WuQ5nYfFzJRV_sPAbf7kTqSiexE lo͠bȩO#qנbȩO#q ̕
9ׁHhttp://www.samenmeester.nlׁׁЈנbȩO#q ̀9ׁHmailto:inge@samenmeester.nlׁׁЈ׉E
Wees nieuwsgierig en
open minded
Samenmeester laat mensen in de bouw & infrasector anders kijken
naar hun vraagstuk op het gebied van HR, kwaliteit, beleid en vitaliteit.
Samenmeester benadert duurzaamheid vanuit een ander perspectief en
heeft een bredere kijk en unieke aanpak door een vrouwelijke touch.
Inge Meester I inge@samenmeester.nl I 06 5580 4721
www.samenmeester.nl
Vestigingen in:
Almelo - Apeldoorn - Denekamp - Fleringen - Hardenberg - Heeten -
Hengelo - Raalte - Zwolle - Rheine (D)
52
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://CTUD8KhYmrQT-DvOFjqBzKarYTPVn5F4yzrr9YXtSxk']`̵ bO#q׉ESamenMeester voor duurzame medewerkers
bouwbedrijf kent immers zo zijn
uitdagingen op het gebied van
het aantrekken en vasthouden
van vakmensen. Inge Meester:
“Veel directies herkennen de
uitdagingen en staan best wel
open voor goede suggesties.”
Menige ondernemer ervaart de
huidige krapte op de arbeidsmarkt
als “dweilen met de kraan
open” en weet dat het merendeel
van haar medewerkers
op de tenen lopen. Instroom
vanaf de schoolbanken is een
probleem, maar het behoud
van de medewerkers heeft
een topprioriteit. En dat is mijn
vakgebied. Constant in een
overlevingsmodus zitten maakt
niemand gelukkig en kan
leiden tot burn-out en andere
vervelende gevolgen. Mijn
bedrijf laat mensen uit de sector
anders kijken naar HR, beleid,
kwaliteit en vitaliteit. Deze werkwijze
levert geld, (werk)geluk
een vitaal leven en een betere
wereld op. Het is dus én én.
Ik zet in op vier deelgebieden:
verbetering van de werkomgeving,
voeding als brandstof,
lichaam als motor en een
juiste mindset. Je kunt zoiets
bedrijfsbreed, maar ook per
afdeling aanvliegen. Het is
relevant voor alle geledingen
binnen een bedrijf. Van directie
tot sales en inkoop, en van
mensen op de werkvloer topt
werkvoorbereiding. De kennis is
in verreweg de meeste gevallen
aanwezig. Nee, met de hard
skills zit het wel goed is mijn
ervaring. Maar de soft skills, daar
is letterlijk en figuurlijk winst te
boeken. Figuurlijk is het voor
iedereen beter om goed “in je
vel te zitten” en letterlijk heb
je het over meer efficiency en
arbeidsproductiviteit. Dan heb
ik het overigens niet alleen over
het gevoel, maar ik kan het ook
aan de hand van rapporten
cijfermatig onderbouwen
alsmede aan de hand van
concrete voorbeelden vanaf
de werkvloer. En wat te denken
aan het voorkomen van uitval
als gevolg van sluimerende
conflicten en ergernissen.
Daarop kan SamenMeester
Inge Meester:
“Instroom vanaf de schoolbanken
is een probleem, maar het behoud
van de medewerkers heeft een
topprioriteit.”
Bouwen in het Oosten
53
׉	 7cassandra://hg1BBhOz0RT1kD_1sU69yn9I7DqZSAQEVre79xgXuE0`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://73L29er4OZlZ_lGZaVhF61Y3zKrgqYGtG2XBi_U1z-4 O`׉	 7cassandra://kiocunUHk-_LAB8RXeR5caoqo6b9MzjfST5FxUuUym0t`S׉	 7cassandra://98GoXV7aF2PE4h7tGteuCawBgFHjocsI3kvzU78bv6U)`̵ ׉	 7cassandra://9NKca9XbqFrn1Bzmk8FB5UMGcM3gcOIOfT4JjF497Io !͠bȩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://xjxVA3O0vigMs-KXpRcId7GesEwK_hrEP8NbVL-Xmrw >]`׉	 7cassandra://QxotZp4VZWYbgd8bzhJhScItXvWCVUmGeXxXYLaz1REPv`S׉	 7cassandra://RV9DF_gKValp98PoGCOpRcAj8pQI2uJbxnWaQjONUNc`̵ ׉	 7cassandra://3-bcrnwrvRG-MMdgQ-iA2aZ7-SVR6Nza_0PNHdcmaDI͝( ͠bȩO#qנbȩO#q  09ׁHhttp://aan.DeׁׁЈ׉E54
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://98GoXV7aF2PE4h7tGteuCawBgFHjocsI3kvzU78bv6U)`̵ bO#q׉ETSamenMeester voor duurzame medewerkers
een duidelijk antwoord geven.
Langdurig verzuim, bijvoorbeeld
als gevolg van een burn-out,
daar zit echt niemand op te
wachten in een bedrijfstak waar
de orderportefeuilles meer dan
goed gevuld zijn.”
Tijd en geld
In gesprekken met directies
zijn er volgens Inge meester
altijd twee vaste gespreksonderwerpen:
tijd en geld. “Dat
is niet verwonderlijk. Het zijn
juist deze aspecten die een
directie dagelijks in goede
banen moet leiden. Wat tijd
betreft: onze aanpak vergt
een gering aantal uren per
medewerker. Je hebt een soort
enquête en intake wat een uur
duurt en daaropvolgend zijn
er een aantal sessies. Dat kan
een een-op-een gesprek zijn,
maar ook bijvoorbeeld een
korte bijeenkomst in samenwerking
met het Rusttheater
van Jan Steggink, inderdaad
ook afkomstig uit de bouw. De
vier eerder genoemde pijlers
komen daarbij in verschillende
vormen aan bod. We doen dat
op een manier dat alle deelnemers
zich gehoord voelen.
En daarmee pak je direct een
van de belangrijkste problemen
aan.De factor geld is uiteraard
ook niet onbelangrijk. De werkwijze
van SamenMeester wordt
ook door Den Haag erkend.
Tachtig procent van de kosten
zijn subsidiabel via speciale
regelingen voor het MKB en dus
terug te krijgen. Wij ontzorgen
de opdrachtgever in dit kader
volledig, inclusief de subsisieaanvraag
en dergelijke. De kosten
zijn dus ook geen obstakel. Het
is aan leidinggevenden in de
bedrijfstak om de stap te zetten.
Verduurzamen van je medewerkers
verdient een markante,
hoge positie van de prioriteitenlijst.
Al was het alleen maar om er
ook zelf beter van te worden! In
maart opent weer een aanvraagperiode
om in aanmerking te
komen voor de subsidie.”
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Stichting Pioneering
Sinds kort werkt SamenMeester met Stichting Pioneering,
een platform van vernieuwers in de gebouwde omgeving.
Inge Meester: “Ik heb met directeur Jeroen Hatenboer
inderdaad een samenwerkingsvorm in de steigers gezet.
Onze samenwerking behelst de ontwikkeling een virtuele
escaperoom. Deelnemers spelen op een laagdrempelige
manier het online spel om bv. bij de opstart van een nieuw
projectteam elkaar beter te leren kennen. Bij samenwerking
met andere partijen en in tijden van thuiswerken wordt het
spel ook wel ingezet om de onderlinge binding in teams of
afdelingen te versterken danwel behouden. De eerste try-outs
waren een groot succes. We gaan deze tool het komende jaar
‘uitrollen”. Deelnemers spelen op speelse wijze een spel waarbij
ik op de achtergrond als een soort scheidsrechter/ spelleider
aanwezig ben en bepaalde wendingen aan het spel geef. Ook
hierbij komen de soft skills aan de oppervlakte. Erg leuk om te
doen. De eerste try-outs gaven een indicatie dat het een zeer
bruikbare tool is.”
Bouwen in het Oosten
55
Anders kijken naar HR, beleid, kwaliteit en vitaliteit...
׉	 7cassandra://RV9DF_gKValp98PoGCOpRcAj8pQI2uJbxnWaQjONUNc`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Ysq_O1SVpdTjPk1qcibhimU1HeG0CPex-F5Hoi9jUsI 8`׉	 7cassandra://KtdPiXZjFzNnqZGIhGHbw6HTdqqVdvYrcj0YjawbLuI{`S׉	 7cassandra://N1DG2Rd-NJZqNtRQ1WLEsc1i8QDBYY-GsRGNsRhuNqU*`̵ ׉	 7cassandra://zf-CrXA_6WVUPXE3Xy2_CJUwU1LAEU_vzViiQ--gpNg F(͠bȩO#qט  {u׉׉	 7cassandra://qVwDliByrGzLggnNqcF-Lwo0FXlbsY_dyVYFHfISEqE 4`׉	 7cassandra://KOPJbuOOc3ZF4mgnQ3aVbXI34nQdiKYHWfvX0pXndUs͎`S׉	 7cassandra://7M7fUAU9Ch-j8-OmsOKTZYMe_QkvjY86Zy-1pZXDUpU/ `̵ ׉	 7cassandra://ZbstxxRSzfvQ1JlGYGe_JQymT5s8uwQezn_uMZ69Ojg ͠bȩO#q׉E׉	 7cassandra://N1DG2Rd-NJZqNtRQ1WLEsc1i8QDBYY-GsRGNsRhuNqU*`̵ bO#q׉E׉	 7cassandra://7M7fUAU9Ch-j8-OmsOKTZYMe_QkvjY86Zy-1pZXDUpU/ `̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://2AoCTWEhcflhqZYy-oczc8ICioT2RFAnHrK_KBTX0eU \`׉	 7cassandra://-GoHoGxRCPRXmUn6BkytAiFQFRPmeGUaxKBLjSw2SK0l5`S׉	 7cassandra://kkolK9xUgTjPpP6B17A0Dw2d02xZteKsUgni5I1Seog"`̵ ׉	 7cassandra://Rm8JzZFrvFpwjhn_yY0ZRrdxl4UeGH0FP1OgcYa_fKc `͠bɩO#q!ט  {u׉׉	 7cassandra://_QAUFZaQaajtco-Ijcau7vbwQ7TfEsJWMffKIIgh54I `׉	 7cassandra://GtjAPsuHDir44xGFtG4vm2jVuAGJE3C0PDN6UwDfbBsa`S׉	 7cassandra://cYX5fHuSskkZndgE26_4hZ4W0SvLS0-I20yMNp8lLQY`̵ ׉	 7cassandra://VglyLDWiHFmF_KB5PnEFI-ELQEysDjhMattEVgKkMXw O͠bɩO#q"׉E(“De Lange School” in losser
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen / Foto's: Wooncorporatie Domijn
Succesvolle pilot in Losser in samenwerking met Dura Vermeer Hengelo
Voor Domijn is traditionele
nieuwbouw verleden tijd
De tweede week van januari ontvingen de nieuwe bewoners van appartementengebouw
“De Lange School” in Losser uit handen van woningcorporatie Domijn de
sleutel van hun nieuwe appartement in het centrum van het dorp. Er zijn in totaal
zestien appartementen opgeleverd. Acht daarvan vallen in de categorie sociale
huur. En de andere acht vallen in de, qua huurprijs, gematigde vrije huursector voor
middeninkomens. Voor zowel Domijn als ontwikkelende bouwer Dura Vermeer Bouw
Hengelo is het project een pilot. Reden voldoende om Ontwikkelmanager Sophie
Oosterbroek van Domijn en Tine-Loes Hemmes, verantwoordelijk voor innovatie en
productontwikkeling bij Dura Vermeer, aan het woord te laten.
58
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://kkolK9xUgTjPpP6B17A0Dw2d02xZteKsUgni5I1Seog"`̵ bO#q׉E	Mde toepassing van duurzame
materialen zoals hout en een
snelle bouwtijd.”
Duurzaamheid staat ook bij
Dura Vermeer hoog op de
prioriteitenlijst. Tine-Loes
Hemmes vult aan: “Wij merken
dat woningcorporaties tegen
hun beperkingen aanlopen
qua financiële armslag. Het
bedrijf heeft hier proactief op
ingestoken door actief mee te
denken aan oplossingen en
hebben in dit kader ook ‘Blokje
Omhoog’ ontwikkeld. Ieder
appartement heeft als basis een
kant-en-klare ‘Smart Box’ waar
alle technische installaties al in
zitten. Aan deze slimme kern
worden verschillende kamers
gekoppeld met ook weer kanten-klare
elementen.
De contacten tussen Oosterbroek
en Hemmes dateren al van
een tijdje geleden toen beide
partijen op zoek waren naar
een oplossing voor de ontwikkelproblemen
die zowel woningcorporaties
als aannemers
raken. Sophie Oosterbroek:
“Als corporatie willen we onze
huurders goede, betaalbare
woningen bieden in een
prettige wijk. Niet alleen nu,
maar ook in de toekomst. En
naast die betaalbaarheid is ook
duurzaamheid een belangrijk
onderwerp waarvoor we op
zoek zijn naar oplossingen.
Want vanuit de overheid zijn we
verplicht om al onze woningen
voor 2050 CO2 neutraal te
maken. Doordat de bouwkosten
maar blijven stijgen komt de
duurzaamheidsopgave van onze
sociale huurwoningen onder
druk te staan. En daarmee ook
de betaalbaarheid van onze
woningen. En dus werken we
er hard aan op oplossingen te
vinden op die beide thema’s:
hoe kunnen we het anders
doen? Met een andere, frisse
blik op de toekomst. Die knop
is bij Domijn inmiddels om.
Wat ons betreft is traditionele
nieuwbouw niet langer de
oplossing. Wij focussen ons
op woonproducten zoals nu
in Losser is gerealiseerd. Met
De bouwplaats lijkt daarbij
steeds meer op een legosysteem.
We werken immers
met modules en elementen
die rechtstreeks uit de fabriek
komen. Het is fundamenteel
anders dan de traditionele
bouwwijze. Industrieel bouwen
zie je over de gehele breedte
van de sector een steeds
grotere vlucht nemen. Al
was het alleen al omdat het
aanbod van bouwpersoneel
schaarser wordt.”
Sneller
De tijdwinst is aanzienlijk,
naar schatting dertig tot
veertig procent. Tine-Loes
Hemmes: “Bij innovatietrajecten
werken we altijd met een
Sophie Oosterbroek: “Die knop is bij Domijn inmiddels om. Wat ons
betreft is traditionele nieuwbouw niet langer de oplossing.”
Bouwen in het Oosten
59
׉	 7cassandra://cYX5fHuSskkZndgE26_4hZ4W0SvLS0-I20yMNp8lLQY`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://F8HPJYKBgdnZ6yvMLtxYFOR0r_GV41Ls6mO7hAUseN8 (`׉	 7cassandra://n6jUeh5KM0f214yEUAKmFfNc20HgpDtHMxtf82Z1fk8p`S׉	 7cassandra://V1L0tY262JDmuuRQ0DrwAh1HPBflIhIQ-axHkKWgsE4';`̵ ׉	 7cassandra://IWEIpCWnDFuecpkjNpHVaimzW3IVkS5Q4KhweOd0vQI $̢͠bɩO#q$ט  {u׉׉	 7cassandra://JXDbVQrcMtJhnoNy8cLeIVefq7aO3nu7I1kPYYSinlY %`׉	 7cassandra://SsB28hpn7LdhnQaI4i5jhrYosB96d5eGzqjDPBXqSG8`9`S׉	 7cassandra://CouiVx7zl5R0fR2RPpIJOZwlhIGNRawZ-DgXHdIiUx0`̵ ׉	 7cassandra://OrYiPYi1flE8dSQ9RrhvM-kqN_Se_28HLB2mSvpluRs (1͠bɩO#q%נbɩO#q' ̥9ׁHhttp://www.bouwkomeet.nlׁׁЈ׉ESVOOR AL UW PREFABHOUT
ELEMENTEN
Onze kracht:
Hoge kwaliteit
Compleet eindproduct
waarbij alles in 1 hand is
Nakomen van afspraken
Meedenken in de
voor u meest passende
oplossing
Handelsstraat 20 I 7482 GW Haaksbergen I T 053-5728942 I W www.bouwkomeet.nl
DROEG BIJ AAN DE REALISATIE VAN
LANDHUIS ‘KLEIN RUURLO’
60
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://V1L0tY262JDmuuRQ0DrwAh1HPBflIhIQ-axHkKWgsE4';`̵ bO#q׉E	m“De Lange School” in Losser
pilotproject, voor en met de
klant. Daarbij gaan we op
zoek naar aspecten die we bij
opschaling in de toekomst
kunnen perfectioneren,
zowel in het proces ernaartoe
als in de productie. Door
schaalvergroting en dergelijke
optimaliseringen kunnen we
grote stappen zetten richting
een betaalbaar en duurzaam
woonproduct. We zijn erg
dankbaar dat we samen met
Domijn deze pilot hebben
kunnen uitvoeren.”
Sophie Oosterbroek: ”Samen
hebben we de traditionele
vorm van bouwen losgelaten.
En vervolgens in sessies ieder
stap in het proces nauwkeurig
bekeken: hoe kan het slimmer
en meer betaalbaar? Dat is
al een grote stap voorwaarts.
Ook de duurzaamheidswinst
vinden we heel belangrijk. Het
gebouw is grotendeels gemaakt
van hout, wat veel duurzamer
is ten opzichte van beton of
cement. Wij zien toekomst in
woonproducten zoals deze.
En in dit soort samenwerking.
Daarin zijn we als Domijn wel
heel actief. Ik vind het moeilijk
om een vergelijking te maken
met collega corporaties, maar
ik denk wel dat we een van de
voorlopers zijn op dit gebied.
De komende maanden
tot een jaar zullen we
intensief monitoren wat de
gebruikerservaringen zijn.
Dat zal ongetwijfeld een
aantal aandachtspunten
opleveren voor de verdere
uitrol van het woonproduct.
Saillant en leuk detail is dat
ook Dura Vermeer een half jaar
een appartement huurt om
aan den lijve te ondervinden
wat wonen in een dergelijk
appartement oplevert. De
pilot stopt immers niet na
oplevering. De eerste reacties
van de bewoners zijn zeer
enthousiast.”
/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Het verleden komt tot leven in De Lange School
Het appartementencomplex dankt zijn naam aan een oud schoolgebouw uit Losser. Van 1893 tot en met 1994
stond de school Dorp I, beter bekend als de Lange School, op exact dezelfde locatie. De school werd in 1893
geopend met de ruimte voor vier klassen en groeide uit tot een volwaardige school met zelfs een extra locatie aan
de Enschedesestraat. Uiteindelijk kwam het schoolgebouw leeg te staan en in 1994 is de Lange School afgebroken.
Doordat het appartementencomplex dezelfde naam draagt, blijft de herinnering uit het verleden doorverteld in
het heden en houdt de gemeente Losser een stukje geschiedenis in leven.
Bouwen in het Oosten
61
Een andere, frisse blik op de toekomst...
׉	 7cassandra://CouiVx7zl5R0fR2RPpIJOZwlhIGNRawZ-DgXHdIiUx0`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://4Cdt3UAROLU5QcDxYTl39tOebuaOMHn_oCV4QrI3EnQ n`׉	 7cassandra://m1zk6cFxj4_6kH4HW6htz-KcV1ufd41PtcqDy1KmrYQl`S׉	 7cassandra://lshQm2nL8uM9cKfBC62ZZEaalRPOL0E9kwPtiX2pJNQ`̵ ׉	 7cassandra://bRoGYu0noMoHt9DpZPDPlJJpi5u8uT7L9pXnhXhP5mI x' ͠bɩO#q(ט  {u׉׉	 7cassandra://KYA4ndUpCaF2hiAlcCHCAAaFiq7vK2yCrZsjLUSQilk e`׉	 7cassandra://Ia0DD-ZagrlF7E5e1CopIx9Palbe4akcU0lnm7lFq7M\)`S׉	 7cassandra://M83xD9ek_oIYFY1UzCXeiXKrhSvg7ini0kBcb1NCN4U`̵ ׉	 7cassandra://oTDcpAU3YKe3IQqyP6pn_MzVpu6NJPWOmVuyQYxJIm4 qN͠bɩO#q)׉Er“De Lange School” in losser
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen
DN Solar wil geleidelijke
groei in forse groeimarkt
Zonnepanelen zijn hot deze dagen. De energietransitie leidt tot veel vraag en eveneens
een sterk stijgend aantal aanbieders. DN Solar B.V. uit Enschede is inmiddels bijna acht
jaar actief in deze bedrijfstak. De broers Drosten beperkten zich in eerste instantie tot
het monteren van panelen, maar hebben hun takenpakket vijf jaar geleden uitgebreid
met het importeren en leveren van zonnepanelen. Dylan Drosten rolde zo vanuit de
schoolbanken het bedrijfsleven in. En met succes. Geleidelijke groei is en blijft de ambitie.
DN Solar mag zich inmiddels
strategisch partner noemen
van Dura Vermeer Bouw. Dylan
Drosten: “We zijn dat sinds drie
jaar. We worden regelmatig
ingeschakeld bij woningprojecten.
Het project in Losser
is daar een mooi voorbeeld
van. We kregen de aanvraag
via Dura Vermeer Bouw binnen
langs de gebruikelijke kanalen.
Zoals altijd bespraken we de
condities en de planning en er
wordt zelden van afgeweken.
Heel soms gooit het weer roet
in het eten, maar dat is hoogstzelden.
De Lange School was
daarop geen uitzondering. De
opdracht kende ook voor ons
een soepel verloop.
Dylan Drosten: “We worden
regelmatig ingeschakeld bij
woningprojecten.”
Het werken volgens dit nieuwe
bouwconcept “Blokje Omhoog”
kende voor ons geen specifieke
consequenties. We hebben de
panelen geïnstalleerd op het
platte dak. Dat de woningen uit
hout zijn opgetrokken maakt
voor ons niets uit.”
׉	 7cassandra://lshQm2nL8uM9cKfBC62ZZEaalRPOL0E9kwPtiX2pJNQ`̵ bO#q׉EParticulier en projecten
DN Solar, dat als gevolg van
de gestage groei volgende
maand verhuisd naar een groter
pand in Enschede, bedient
zowel de particuliere als de
projectmatige markt. Dylan
Drosten: “Beide segmenten zijn
voor ons belangrijk. Eigenlijk
heb je het over twee takken
van sport. De projectmatige
levering en montage verloopt
veelal via aannemers en
installateurs, maar incidenteel
ook rechtstreeks via de eindgebruiker.
Qua snelheid zijn de
projecten aantrekkelijk. Je hebt
de ruimte en je kunt gebruik
maken van de steigers die er
staan. Dat is in de particuliere
markt uiteraard niet het geval
en plaatsen we de steigers zelf.”
Ontploft
De markt bevindt zich volgens
Drosten qua vraag in een
opwaartse spiraal. “Je zou bijna
de term “ontploft” kunnen
gebruiken. De transitie is in volle
gang en daar profiteren wij ook
van. Anderzijds loert het gevaar
van kwaliteitsverlies. Wij zijn blij
dat onze branchevereniging
zich hier ook nadrukkelijk mee
bezighoudt. Aan de onderkant
van de markt zie je helaas ook
bedrijfjes opkomen die de
kwaliteit minder prominent
in het vaandel voeren. Daar
zijn we erg waakzaam op. Als
partner van bedrijven zoals
bijvoorbeeld Dura Vermeer
Bouw kunnen wij garanties
op onze kwaliteit geven.
Momenteel loopt er branche
breed een certificeringsslag,
Scope 12, een soort NEN 1010
voor zonnepanelen. Dat zal
meer duidelijkheid scheppen.
Dylan Drosten:
“Als partner van bedrijven zoals bijvoorbeeld
Dura Vermeer Bouw kunnen wij garanties
op onze kwaliteit geven.”
Wij hebben gelukkig niet
te maken met leveringsproblemen.
Onze panelen
komen weliswaar ook met
containers vanuit China,
maar we hebben een grote
voorraad zodat we minder
gevoelig zijn voor stagnaties
in de zeecontainervervoer.
De seinen staan op groen
voor een verdere groei van het
bedrijf. We willen dat geleidelijk
doen. We werken nu met zeven
mensen in de montage en één
collega op kantoor die zich
bezighoudt met de uitrol van
onze activiteiten op het gebied
van laadpalen. We zijn nu met
de website bezig en binnenkort
hopen we ook actief te worden
in deze tak van sport. Maar,
zoals gezegd, alles op basis van
geleidelijkheid.’
Bouwen in het Oosten
63
Geleidelijke groei is en blijft de ambitie...
׉	 7cassandra://M83xD9ek_oIYFY1UzCXeiXKrhSvg7ini0kBcb1NCN4U`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://eIo4DG35GZSsSgCFosyN3Il4Sgiwq9VToP1Q9AoG86s ~`׉	 7cassandra://PAfexM1QVNriF5YJVba8hmLLW9WSwzwNcsb-xUfYzIAi`S׉	 7cassandra://I2m0GzUPrYRph5MhfPaqEyglqxlE0TzJiIlj26siQfk%`̵ ׉	 7cassandra://ERBwP1F8TqNvbexuDPZRn78cObIBcf0qf_PxUXM5yuY ̤͠bɩO#q+ט  {u׉׉	 7cassandra://Sik_ps9SqnVaKB4wJrVqhDiMhPNN7TY-m4N_3DOP2pQ `׉	 7cassandra://K1_7cSjWC2gtPbCr2NNq2V5UIpWZKHzO-fwsnHao7rsd`S׉	 7cassandra://MvOroJQFW2PjLEFvScAWQGE7lAGgRwGPmZukJvVTsZg`̵ ׉	 7cassandra://sGmz-nCzk3a2V0kjEXTTEHPfu8PEqVURZYy3p4LWdt0)͠bɩO#q,נbɩO#q0 f9ׁHhttp://www.dnsolar.nlׁׁЈנbɩO#q/ 	i9ׁHmailto:info@dnsolar.nlׁׁЈנbɩO#q. 9ׁHhttp://www.fransengroep.nlׁׁЈ׉EBZandbreeweg 4
7577 BZ Oldenzaal
www.fransengroep.nl
Altijd het
zonnetje
in huis
Vakkundige installatie door gediplomeerde monteurs
Gespecialiseerd in elk type zonne-systeem
Leverancier van uitsluitend A-merken
64
DN Solar B.V.
Het Lenfert 46 I 7547SR Enschede
053-4314246 I info@dnsolar.nl
www.dnsolar.nl
Bouwen in het Oosten
DN Solar uw specialist op het gebied
van kwalitatieve zonne-energie
• Advies en begeleiding op het gebied van
subsidies en btw-compensaties.
• Levering met garantie.
• Gecertificeerd en registered SOLAR topfitter
Schilderwerk
Onderhoud
Innovatie
׉	 7cassandra://I2m0GzUPrYRph5MhfPaqEyglqxlE0TzJiIlj26siQfk%`̵ bO#q׉E“De Lange School” in Losser
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Tekst: Gerard van Leeuwen
Soepel verloop pilot Blokje
Omhoog voor Bouwkomeet
Producent en montagebedrijf van prefab elementen Bouwkomeet uit Haaksbergen
was een van de bedrijven van het eerste uur die samen met Dura Vermeer Hengelo de
conceptontwikkeling van Blokje Om, en in een later stadium, Blokje Omhoog mede
vorm heeft gegeven. Projectcoördinator Roy ten Voorde is tevreden over het proces
rond de pilot van Blokje Omhoog, die kortgeleden werd opgeleverd in Losser.
Aan de realisatie van de zestien
woningen in Losser ging een
behoorlijk traject vooraf. Roy
ten Voorde: “In totaal hebben
we met een aantal partijen een
kleine vier jaar gewerkt aan
het concept. Eerst in het kader
van het eerste concept, Blokje
Om, en nu dus ook met Blokje
Omhoog. Die periode van vier
jaar hebben we benut om tot
in het kleinste detail alles fijn
te slijpen. Het werd een soort
optelsom van een aantal grotere
en kleine verbeterpunten op het
gebied van constructieve zaken,
opleggingen, luchtdichtingen
en andere onderdelen. Je kunt
Roy ten Voorde:
“Ik verwacht geen grote
aanpassingen meer aan
het concept.”
nu gerust spreken van een goed
doorontwikkeld concept. Ook
de installateur heeft daaraan
bijgedragen. De inbouw van
de installaties, situering van de
leidingen, wel of niet stekkeren,
alles heeft de revue gepasseerd.
De komende tijd verwacht ik,
bij de evaluatiemomenten, wel
enkele verbeterpunten vanuit
de prakrijkervaringen van de
nieuwe bewoners, maar geen
ingrijpende aanpassingen. Wij
hebben goede verwachtingen
van de concepten van Dura
Vermeer. Het accent zal steeds
meer komen te liggen richting
prefab. De industriële bouw
wint snel terrein en dat merken
we bij Bouwkomeet ook. We
kunnen qua orderportefeuille
vooruitkijken tot in Q3. We
zouden blij zijn met wat meer
stabiliteit in de sector. Wij
produceren én monteren. We
zouden alleen in de montage
nog wel mensen erbij willen
hebben, maar vind ze maar
eens. Ook de prijsontwikkelingen
in hout zijn aan een rustiger
Bouwen in het Oosten
65
׉	 7cassandra://MvOroJQFW2PjLEFvScAWQGE7lAGgRwGPmZukJvVTsZg`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://YDgBqG73pYzu9LNecMQLSgWX3kn7Z3SrH79DJhvbrWM `׉	 7cassandra://HLi0yPI627HSMtDIVi6GqqrDtOetPoXLnywl-kO5xLE^`S׉	 7cassandra://LRPywvToH5CUwURTIIrQUUuube5q3tJPWyjry0v3KBQ |`̵ ׉	 7cassandra://fBxNLvYcB--MPtP-9K4o6Bl7PlWLeaXVxxXMo2ifDGU (͠bʩO#q2ט  {u׉׉	 7cassandra://FYDMyXP4QxMCr9g4c0WkPg57yPImI8xqWAKZYK1uaYA 
`׉	 7cassandra://9BWucZqBqpd0gYTvQiLUnn8T9xWlvYzR3Oxiw4wFboc]~`S׉	 7cassandra://zThxyp83VSJPheey5XKGtuKfYrUdVr_kLJoSX-4tbrI"`̵ ׉	 7cassandra://3fzGs4e4FelKatFHsTdjGlJxooteVYaIkg8J_hX7QRU ͠bʩO#q3׉El“De Lange School” in losser
periode toe. Gelukkig hebben
we meerdere leveranciers en
hebben we relatief veel op
voorraad.
Wij zijn van mening dat de
markt zich steeds meer in
de richting van unitachtige
woningen zal ontwikkelen.
Al dan niet voorzien van het
stempel “tijdelijk”. Snelheid van
bouwen is een must gezien
de vraag naar woningen en
ook het tekort aan ‘handjes’
noopt tot een andere aanpak.
Zelf zijn we daar ook continu
mee bezig. Voor ons zijn veel
buitenlandse krachten ook
geen optie. Als je met drie man
elementen moet monteren
is een goede onderlinge
communicatie een must. Daar
kun je geen concessies in
doen. Ook denken we dat het
concept nog doorontwikkeld
zal worden. Je hebt natuurlijk
constructief gezien grenzen
Vermeer gevraagd wordt naar
een hogere productie.
Het project in Losser was in
ieder geval een mooi voorbeeld
van een soepel verloop. We
startten de productie twee,
Een mooi voorbeeld van een
soepel verloop
aan de mogelijkheden, maar
drie, vier of misschien wel vijf
bouwlagen zijn een optie voor
de toekomst. Intern besteden
we ook aandacht aan het snel
kunnen opschakelen indien
er bijvoorbeeld vanuit Dura
drie weken voor de montage
op zodat alles gestroomlijnd,
zonder grote hobbels, vervoerd
en gemonteerd kon worden.
Blokje Omhoog kan uitgroeien
tot een succesvol concept. Onze
verwachtingen zijn positief.”
66
Bouwen in het Oosten
׉	 7cassandra://LRPywvToH5CUwURTIIrQUUuube5q3tJPWyjry0v3KBQ |`̵ bO#q׉E׉	 7cassandra://zThxyp83VSJPheey5XKGtuKfYrUdVr_kLJoSX-4tbrI"`̵ bO#qbO#q{בCט   {u׉׉	 7cassandra://7uiJIMuTgBxgZuiHUA9GvN3c4Z-O2VyXoD3XiYXclWw n`׉	 7cassandra://7FF9BOq_iTk8y0ch0lJNVhY1sqcvVW3z3Ug4WK2hNRgqg`S׉	 7cassandra://RHzlml61EUqdH4IysvcIJCETF6uE0ncCjBwRmX5OF6w'Y`̵ ׉	 7cassandra://f_bZz_5LcAb2HhBeHlBYa7P45UDfNAeZUe96OlC_JRU ˋ͠bʩO#q5׉E׉	 7cassandra://RHzlml61EUqdH4IysvcIJCETF6uE0ncCjBwRmX5OF6w'Y`̵ bO#q׈EbO#qbO#q{)BIHO 2022 1bfrJ½