׉?4ׁB!בCט{u׉׉ 7cassandra://Mv-bMbpDulr3DTpAwVHuhdtvI3cPeuvOeQz64kAtc1sj"` ׉ 7cassandra://toAp1dGpKoR6MOlDXbYs5o4cVo6abz2OYj-EolU9xHMi`S׉ 7cassandra://uUd_kDlcdgN9MKl4bVJ1fGHSg7fcLg2pCzbinBgKxRE&`̵׉ 7cassandra://l21U1-u8M7k-ymOi_FmsGyPFZQiTPkG86wJjRuuTkWg ͠_TM^ԏנ_TM^ԒM̦9ׁHhttp://www.sterkliniek.nlׁ ׁ Ј׈E_TM^}׉ESTeRK Tips voor de feestdagen P.03 Medisch ‘K’ bij uw huisdier P.08 Kat gezondheid Uitbraak kattenziekte P.16 Sociaal Kent u OOPOEH al? P.18 Nieuws uit de wereld van Sterkliniek Dierenartsen uitgave 19 | Winter 2020 www.sterkliniek.nl € 5,95 ׉ 7cassandra://uUd_kDlcdgN9MKl4bVJ1fGHSg7fcLg2pCzbinBgKxRE&`̵_TM^~_TM^}{בCט{u׉׉ 7cassandra://tFosJb3anki_VO66yzhtcminrI0RFWB9ZntPYDSYy4Id` ׉ 7cassandra://P4x6zPdOvf-FmMrCE6YgcMQIOA50D26xX3h2emz9XbEU`S׉ 7cassandra://blhZWjgb-ahJQqwPDVohbEVHCxqZy1EQjs2bQLTADU0`̵׉ 7cassandra://J0eFS1xcxv-I64Ox3Qia9Qw7h7gi8OiBaHSeaUmZ97E z͠_UM^ԓט{u׉׉ 7cassandra://KCeGcCit9QXFh5m51o9qgW_i81kMH01lk6-sXYjoGmI` ׉ 7cassandra://dJO7KoB8EGLlXp3aFVQ6O5HA_8UNzJ9k7k4JzFxWT_Ae`S׉ 7cassandra://k5e3yiSp_odF6HK174Slfo_ijTrWOCqyqEQPB-F68Wo L`̵׉ 7cassandra://0IA1Ndt2N_obxo1UKOupE-epcXpz3CQZf8FIpiF1od8͠_UM^Ԕנ_UM^Ԙ>̜ 9ׁH&mailto:info@dierenkliniekheythuysen.nlׁ ׁ Јנ_UM^ԗ>̚ 9ׁH%http://www.dierenkliniekheythuysen.nlׁ ׁ Ј׉E VOORWOORD Is dit de laatste? Ja, helaas, ik denk het wel. In elk geval vrijwel zeker de laatste SterK. in deze vorm. Een negatieve verrassing? Ja, en ook voor onszelf. Dat vereist dus wel wat uitleg. Samen voor het welzijn van uw huisdier Even terug in de tijd: Sterkliniek Dierenartsen is 15 jaar geleden ontstaan. Begonnen vanuit een groepje dierenartsen die de gezamenlijke missie hadden om de zorg voor huisdieren te verbeteren. Samen kom je tot de beste ideeën, en door de schaalgrootte kun je dat ook daadwerkelijk realiseren. De naam Sterkliniek Dierenartsen veroorzaakte aanvankelijk nogal wat rumoer in dierenartsenland, maar door de zaken die vanuit Sterkliniek Dierenartsen gerealiseerd werden inclusief een uniek eigen kwaliteitssysteem verstomde de kritiek en werd gewijzigd in respect. In 2017 kocht Anicura de centrale Sterkliniek organisatie, en ook een deel van de Sterkliniek praktijken. Het andere deel van de Sterkliniek praktijken – waaronder wijzelf – verkoos echter om zelf eigenaar van de praktijk te blijven. In praktisch opzicht veranderde er voor ons en onze klanten dus niets. Ondertussen zijn dierenartsenpraktijken de afgelopen 15 jaar enorm veranderd. Dat geldt ook voor het eigendom van die praktijken. ‘Vroeger’ was een praktijk altijd van één of meerdere dierenartsen (‘maten’) die in de praktijk zelf werkten. Sinds een jaar of 5 is dat echter snel aan het veranderen, omdat er bedrijven zijn die dierenartsenpraktijken opkopen waarna alle dierenartsen die in betreffende praktijk werken verdergaan in een loondienstbetrekking. De grootste 2 van die bedrijven, Evidensia en Anicura, zijn gestart vanuit Scandinavië en hebben naar schatting inmiddels al 400 praktijken in Nederland overgenomen. Het is begrijpelijk dat deze bedrijven ook zeer geïnteresseerd keken naar Sterkliniek Dierenartsen, bestaande uit zo’n 70 zelfstandige dierenklinieken die elk een jaarlijkse vergoeding betalen aan de centrale Sterkliniek organisatie om allerlei zaken – zoals het kwaliteitssysteem, maar ook deze SterK. – te organiseren. Echter, zoals dat gaat met bedrijven die meerdere ‘merken’ bezitten: uit ‘efficiëntie-overwegingen’ kiest Anicura ervoor om vanaf 2021 alleen nog maar onder de eigen naam door te gaan. Dat betekent dat de nu resterende 20 zelfstandige Sterklinieken (waaronder wij) op dit moment bekijken hoe wij zelfstandig verdergaan. Dat er zaken zullen veranderen is onvermijdelijk. Dat geldt ook voor SterK., waarvan redacteuren verdwijnen en de oplage zal dalen. Dus vrijwel zeker zal dit de laatste SterK. zijn in deze vorm. Maar aan bijv. onze dienstverlening en service zal niets veranderen, ook dat staat vast. Dierenkliniek Heythuysen Kloosterstraat 42 6093 CX Heythuysen T: 0475 - 49 62 62 W: www.dierenkliniekheythuysen.nl E: Openingstijden Maandag t/m vrijdag: van 09.00 - 12.15 uur van 13.15 - 18.15 uur info@dierenkliniekheythuysen.nl Han Neuteboom Sterkliniek dierenartsen Heythuysen ׉ 7cassandra://blhZWjgb-ahJQqwPDVohbEVHCxqZy1EQjs2bQLTADU0`̵_TM^׉E SEIZOENEN Feestdagen Dit jaar gaan we wat anders de feestdagen in. Misschien viert u wel voor het eerst kerst thuis omdat u anders altijd op vakantie was of bent u één van de vele gelukkige eigenaren van een nieuw huisdier. Ervaringen uit de klinieken in de decembermaand doen ons ieder jaar weer besluiten om dit artikel te schrijven met het risico in herhaling te vallen. Vuurwerkangst Vele klinieken zijn al gestart met de voorlichting en eigenaren trainen met name hun honden al. Door COVID-19 kan dit jaar de beschikbaarheid van medicijnen tegen vuurwerkangst verminderd zijn. Bestel daarom tijdig deze medicatie bij uw kliniek! Pas goed op dat katten en honden niet ontsnappen en in paniek raken en weglopen. Een chip is een goede zekerheid om na weglopen herenigd te worden met uw huisdier. Is uw telefoonnummer up-to-date in de databank? Vergiftigingen Met name honden zijn hier nog steeds slachtoffer van omdat zij weinig kieskeurig zijn. Chocolade staat op nummer 1 en is met name voor de kleine hondjes gevaarlijk. Waarschuw ALTIJD de dierenarts als uw hond chocolade heeft gegeten. Hartritmestoornissen kunnen het gevolg zijn en niet zelden is opname met intensive care nodig. Elektriciteitssnoeren Waarom weten we niet maar pups, konijnen en ratten mogen graag op zachte kunststof kauwen. Ooit heeft de rat van onze zoon de helft van de knopjes van de afstandsbediening van de tv verorberd in een onbewaakt ogenblik! Met de toename van ledverlichting is het veelal zwakstroom maar 220V-snoeren zijn er ook nog. Werk deze goed weg! De kerstboom Deze staat er na het optuigen altijd prachtig bij en pas na de jaarwisseling wordt deze afgetuigd. Vele (jonge) honden en katten wachten hier niet op en doen dit op hun geheel eigen wijze, de boom omver lopen, apenkooiend in de boom, et cetera. De boom goed vastzetten kan erger voorkomen. Afvalmanagement Met kerst eten we lekkers en veel dierenartsen hebben dan ook een vitrine met gevonden voorwerpen bij maagdarmoperaties. Katten struinen het aanrecht af en honden zitten makkelijk met hun neus in de afvalbak. Minisatéprikkers, rolladenetjes en allerlei botjes kunnen lelijke maagdarmproblemen veroorzaken. DOOR: BOB CARRIÈRE, DIERENARTS Laat in ieder geval de hond niet braken na opname van iets verkeerds. In sommige gevallen zal dit onherstelbare schade aan de slokdarm veroorzaken. De dierenarts moet beslissen of braken een verstandige behandeling is. Vuurwerk Zorg dat bij de jaarwisseling de huisdieren veilig binnen zijn zodat ze niet gewond kunnen raken door het vuurwerk. Zorg ook dat geen verdwaald vuurwerk op of in het konijnenhok terecht kan komen. Veel honden zijn gewend om van alles te apporteren wat hun baasje weggooit. Dat geldt helaas ook voor vuurwerk! Ook als kinderen rond de jaarwisseling naar buiten gaan om toch wat vuurwerk af te steken zorg dan dat de hond niet mee naar buiten gaat. De gevolgen kunnen rampzalig zijn weten we uit ervaring. Zo, nu kan er niets meer gebeuren. Wij wensen u en uw huisdieren in ieder geval fijne feestdagen zonder bezoek aan de dierenarts! STeRK. 03 ׉ 7cassandra://k5e3yiSp_odF6HK174Slfo_ijTrWOCqyqEQPB-F68Wo L`̵_TM^Ԁ_TM^{בCט{u׉׉ 7cassandra://BnnWnM6vfyFTQEDbg8d2GoLFvmWs_BnLfSc_YnBSk749` ׉ 7cassandra://rT7N2RSXqg6jaQvXjWKX_V8I6fGeW3zUqDYImvHUzTwbU`S׉ 7cassandra://9_d3MDlHOrNBA_F-r-2xMnsGaZ1JZejDP6z9wLxOFCQ`̵׉ 7cassandra://NZgo_8RwCtm71H6oNwPvm9oRhNgu_W4ZIlEE2R8fCWgͰ ͠_UM^ԙט{u׉׉ 7cassandra://gnHr738W2jW9ERlOFDIU0ybXYkZUjF3kZA-bTV-52ZI` ׉ 7cassandra://5QqTdOymrvcN2FqoMDi2mdON7gPbNp3U3Svi8DGvUvIe`S׉ 7cassandra://WvhK5um-BXp7nCNZrJRajbP3YivrNs8VSkDY95ULIRU `̵׉ 7cassandra://oq3N-j-eAqvqIQyXM-aoTBohu--jAv1TpCuRw5XcJCE͠_UM^Ԛ׉EGEZONDHEID HOND EN KAT Overgewicht bij huisdieren: een serieus probleem! Hoe weet u of uw dier te zwaar is? Dit is een lastige inschatting. Het is aan te raden om honden en katten regelmatig te wegen. Bij verandering in gewicht is het beter om dit even te overleggen met uw dierenarts. Omdat honden en katten minder wegen dan mensen, heeft een half kilootje extra bij hen een veel grotere impact. Zo staat bijvoorbeeld 1 kilo overgewicht bij een kat ongeveer gelijk aan 20 kilo overgewicht bij een volwassen mens. Dit betekent dat we veel sneller aan de alarmbel moeten trekken wanneer onze dieren te zwaar worden. De oorzaak van overgewicht Mensen hebben de natuurlijke behoefte hun huisdieren te verwennen. De reden voor overgewicht is dan ook meestal te zoeken in onaangepaste porties voeding en extraatjes, in combinatie met een gebrek aan beweging. Ernstige gevolgen Onafhankelijke studies tonen aan dat honden met overgewicht tot wel 2,5 jaar minder lang kunnen leven dan honden met een ideaal gewicht. Voor katten kan obesitas een verkorting van hun leven met 1,9 jaar betekenen. De gezondheidsproblemen gerelateerd aan overgewicht en obesitas zijn veelal chronische problemen, zoals gewrichtsproblemen, aandoeningen van hart en longen, stofwisselingsziekten zoals suikerziekte en urinewegproblemen. En overgewicht bij dieren leidt vaak tot een vicieuze cirkel. Door de overbelasting van de gewrichten kunnen ze minder goed bewegen, wat overgewicht nog verder in de hand werkt. Katten kunnen zelfs zo dik worden dat ze zichzelf niet meer kunnen verzorgen omdat ze simpelweg niet flexibel genoeg meer zijn, met als gevolg vachtproblemen. Dit soort problemen hebben een negatief effect op het dagelijkse leven van de dieren én hun baasjes. De weg naar een gezond gewicht Een gezond gewicht bereikt u door de juiste balans te handhaven tussen de energie die uw huisdier inneemt via zijn voeding, en de energie die het verbruikt. Het verkleinen van de dagelijkse portie voeding is niet de oplossing bij overgewicht. Hiermee kunt u tekorten in de hand werken, aangezien u niet alleen de energieopname naar beneden haalt, maar ook andere essentiële voedingsstoffen zoals mineralen en vitaminen. Ongeacht het gewicht heeft de kat of hond die nog steeds nodig. Kies daarom liever voor aangepaste voeding in samenspraak met uw dierenarts. Het vergt ook heel wat geduld en doorzettingsvermogen. Een verantwoord afvalprogramma duurt doorgaans vrij lang. Dat is noodzakelijk om op een gezonde manier gewicht te verliezen en geen DOOR: DAPHNE WESTGEEST, DIERENARTS Een snoepje of een extra portie eten: we verwennen onze huisdieren graag met wat lekkers. Maar we hebben vaak niet door dat ze hierdoor te zwaar worden. Internationale studies tonen aan dat 40 tot 50% van de huisdieren te kampen heeft met overgewicht of obesitas (vetzucht). 'crashdieeteffect' te krijgen, waarbij de kilo’s er later vaak weer aan vliegen. En als het dier eenmaal het ideale gewicht heeft bereikt dienen we ze te blijven monitoren en ondersteunen. Dieren die namelijk te kampen hebben gehad met overgewicht of obesitas hebben na gewichtsverlies nog steeds een verlaagde stofwisseling, ze verbruiken zo’n 30% minder energie. Dat is de reden dat veel dieren levenslang het speciale dieet krijgen. En die extraatjes dan? Net zoals bij ons zijn de 'extraatjes' vaak minder gezond. Maar natuurlijk kunt u uw huisdier extra aandacht geven met voeding, bij katten kunt u variëren en de hond is al dolblij als hij wat brokjes op een aparte plek krijgt met lieve woordjes erbij. Daarnaast kan verwennen ook uit spel en beweging bestaan. Voorkomen is beter dan genezen Vergeet niet: voorkomen is nog altijd beter dan genezen. Elk afvalprogramma vergt grote inspanningen. Wacht dus niet tot morgen maar start vandaag! Het wordt namelijk alleen maar moeilijker naarmate het percentage overgewicht groter wordt. Maar aan de andere kant weten we ook dat elk gewichtsverlies, hoe klein ook, een positief effect heeft op de gezondheid van uw huisdier. STeRK. 07 05 ׉ 7cassandra://9_d3MDlHOrNBA_F-r-2xMnsGaZ1JZejDP6z9wLxOFCQ`̵_TM^ԁ׉E ONE HEALTH DOOR: MARTINE CARRIÈRE, DIERENARTS Brucellose bij de hond One Health is een begrip dat kernachtig aangeeft dat mens en dier in onze wereld in een gemeenschappelijke gezondheid leven. Het is dan ook de plicht van overheden, organisaties en vooral de mensen zelf om te zorgen dat mens en dier in een zo optimaal mogelijke gezondheid samenleven. COVID-19 heeft maar weer eens aangetoond hoe verweven die gezondheid is. In Nederland zijn honderdduizenden nertsen geruimd omdat zij reservoir van dit gevaarlijke virus zijn en op die manier de gezondheid van de mens bedreigen. Heel triest voor deze dieren maar in deze fase waarin we COVID-19 nog lang niet onder controle hebben een noodzakelijke en onvermijdelijke stap. Gelukkig hebben we veel andere ziekten wel onder controle en zeker in Nederland waar de humane en diergeneeskundige zorg goed georganiseerd zijn. Zo is er een meldplicht voor gevaarlijke ziekten en deze keer een voorbeeld uit de dagelijkse kliniek: brucellose, een gevaarlijke bacteriële ziekte voor mens en dier. De patiënt en diagnosestelling Het betrof een volwassen hond met klachten van het bewegingsapparaat van de achterhand. Omdat de oorzaak van de klachten niet duidelijk werd was deze patiënt verwezen naar een meer gespecialiseerde kliniek op het gebied van de orthopedie. Nader röntgenologisch onderzoek toonde uiteindelijk de oorzaak aan in de wervelkolom. Er was sprake van een uitgebreide ontsteking die zenuwfuncties verstoorde en veel pijn veroorzaakte. 06 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 De hond was afkomstig uit Roemenië en het beeld deed denken aan een bacteriële ontsteking. Dit bij elkaar genomen was reden om het bloed te laten testen op de bacterie Brucella canis die de ziekte 'brucellose' veroorzaakt. De uitslag van het lab was positief: de hond kan deze bacterie mogelijk overbrengen op mens en dier. Momenteel is bekend dat brucellose in Oost-Europa voorkomt en af en toe meekomt met importhonden. Wat te doen? Ten eerste is de dierenarts wettelijk verplicht dit aan te geven bij de gezondheidsautoriteiten. Deze zullen in overleg met dierenarts en diereigenaar de afhandeling bespreken. Mogelijk wordt een vervolgonderzoek opgestart. De hond in kwestie is een groot risico voor zijn directe omgeving. Helaas is deze bacterie niet goed behandelbaar dus de hond kan niet 'vrijgemaakt' worden van deze bacterie. Wat is het risico voor de mens? Kinderen en mensen met een verlaagde weerstand lopen het meeste risico. De verschijnselen lopen uiteen maar hartspierontstekingen zijn bekend en daarmee is het een gevaarlijke infectie. Intensief contact met de hond verhoogt het risico. In het betreffende gezin was sprake van een kind met verlaagde weerstand. Mede omdat de pijn bij de hond slecht onder controle kwam en genezing uitgesloten was, is besloten het dier in te laten slapen. Uiteindelijk een trieste afloop maar het laat wel zien dat in Nederland de driehoek dierenarts-overheidlaboratorium goed werkt en over onze One Health waakt! ׉ 7cassandra://WvhK5um-BXp7nCNZrJRajbP3YivrNs8VSkDY95ULIRU `̵_TM^Ԃ_TM^ԁ{בCט{u׉׉ 7cassandra://XHOAkcnMEIAbYimWgKnpDTXr-LkWyLUH6k97KIkYgaAy` ׉ 7cassandra://kj1KCufxnO7gNDGQLBa4KLG1hPfQpybvJ0-emf9EqOoc`S׉ 7cassandra://Rn4CKGT0soAm-KXHwAUPAenXUzU1xhOAr6beNs8xohY!`̵׉ 7cassandra://DIfU3yr8s8m8I0X7evI11QUpc8swKJuHz5YakpdjXd4+"͠_UM^ԝט{u׉׉ 7cassandra://Zyb_cdRfrMITFASx4SoVuEFClNHILtMpXbXY-xV7DFA1` ׉ 7cassandra://FIUgE2OGsBhiReKVyaB0dL9YzScfZLz0lRIB4jxmwmMi6`S׉ 7cassandra://fQtOxxYwImPC5lyJRXogmbAp6j0wY3Qe9WnxdoB5C80! `̵׉ 7cassandra://Ngv5E5au8_6Ri4H36Prsg61cK-gFEDUYBH6M-Iab-XcQ̀͠_UM^Ԟ׉E DAGJE BIJ DE DIERENARTS Coronatijd en onze werkzaamheden DOOR: KRISTEL DE MUNNIK, DIERENARTS In deze coronatijd zijn onze werkzaamheden grotendeels gelijk gebleven, maar de uitvoering ervan brengt nog wel wat uitdagingen met zich mee. Aan de start van de pandemie was er veel onzekerheid over of dieren besmet konden raken met het coronavirus. Zowel honden als katten kunnen besmet raken met het coronavirus, maar dit treedt maar heel zelden op en ze zijn ook geen bron van besmetting voor hun eigenaren. Gelukkig, want juist in deze tijd, waarin we veel meer thuis zijn, blijkt maar weer hoe waardevol een harige huisgenoot is. Veel mensen hebben dan ook een huisdier aangeschaft; we hopen vurig dat deze dieren ook na de coronatijd de verzorging krijgen die ze nodig hebben. In de spreekkamer hebben we ook aanpassingen moeten doen, normaal gesproken staan of zitten de huisdieren op de behandeltafel en het liefst zo dicht mogelijk tegen de eigenaar aan, bij het uitvoeren van het lichamelijk onderzoek door de dierenarts is dan de anderhalve meter niet te handhaven. We werken daarom, letterlijk, nauwer samen met onze paraveterinairen, die de rol van de eigenaar daarin met liefde overneemt. Uiteraard met de nodige persoonlijke beschermingsmiddelen. Ook wordt er extra tijd ingeruimd voor de afspraken zodat de wachtkamer niet te vol raakt en we de extra hygiënemaatregelen kunnen uitvoeren tussen de afspraken door. Daarnaast hebben onze paraveterinairen die verantwoordelijk zijn voor de apotheek een zware klus te verrichten. Heel veel diergeneesmiddelen zijn niet leverbaar doordat personeel in fabrieken niet kan werken door corona, of omdat de medicatie nodig is in de ziekenhuizen, bijvoorbeeld om mensen slapende te houden op de IC. De paraveterinairen hebben er een dagtaak aan om alternatieven te zoeken om zo toch onze huisdieren goed te kunnen behandelen. Gelukkig ontstaan er in deze tijd ook mooie initiatieven en extra diensten. Zo wordt bij zieke eigenaren soms de medicatie of het voer thuisbezorgd en is bij sommige klinieken de videochat beschikbaar. Zo is een reis naar de kliniek niet altijd nodig en kan vanuit huis advies aan de dierenarts worden gevraagd. Huisvisites zijn niet wenselijk in deze tijd maar als het echt niet anders kan proberen we er een mouw aan te passen. Zeker in het geval van een euthanasie proberen we de best passende oplossing te vinden om het afscheid niet nog zwaarder te maken dan het al is. Laten we hopen dat we, door ons allemaal te houden aan de geldende maatregelen, snel weer terug kunnen naar normaal en een volledige lockdown ons bespaard blijft. De gezelschapsdierenartsen worden niet tot de cruciale beroepen gerekend en we willen graag de beste zorg voor uw huisdier blijven leveren! Mocht u een petitie tegenkomen om de gezelschapsdierenarts wel tot de cruciale beroepen te laten rekenen teken deze dan alstublieft. Wij willen onze zorg voor de dieren kunnen blijven uitoefenen! NB Per kliniek verschillen de maatregelen, informeer voor uw bezoek naar de geldende richtlijnen. STeRK. 07 ׉ 7cassandra://Rn4CKGT0soAm-KXHwAUPAenXUzU1xhOAr6beNs8xohY!`̵_TM^ԃ׉E [MEDISCH ‘K’ bij uw huisdier DOOR: BOB CARRIÈRE, DIERENARTS Kanker blijft een verschrikkelijke diagnose bij mens en dier. De schrik is enorm en de afloop is vaak niet snel duidelijk. Gelukkig is het ook in de diergeneeskunde zo dat de behandelingsmogelijkheden enorm toenemen en dat genezing steeds vaker voorkomt. We zetten enkele zaken op een rijtje voor u. Waarom komt kanker voor? Bij dieren kennen we veelal dezelfde oorzaken als bij de mens. Overdaad zonlicht, chronische irritatie, erfelijke voorbestemming, spontane mutaties en door virussen opgewekt zijn zo maar wat voorbeelden. Bij welke dieren komt kanker voor? Bij al onze huisdieren komt kanker voor, eigenlijk zijn er maar heel weinig diersoorten onbekend met kanker, mogelijk dat de haai geen kanker kent. Wat kan eraan gedaan worden? De juiste behandeling hangt heel erg af van diersoort, locatie, stadium en soort kanker. In veel gevallen maakt chirurgie onderdeel uit van de behandelingen en ook bestraling is bij dieren mogelijk. In een aantal gevallen zijn medicijnen werkzaam en vaak bestaat de beste behandeling uit een combinatie. Komt het vaak voor? Helaas moeten we zeggen dat in grotere klinieken het wel dagelijks wordt vastgesteld. Het komt frequent bij honden, katten, konijnen en hamsters voor. Ook zijn er dieren die in hun leven met meerdere vormen te kampen krijgen. 08 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 Wat kan ik als eigenaar doen? In het algemeen geldt dat een gezond leven een goede basis is voor een goede weerstand. Kwalitatief goed eten, een gezond lichaamsgewicht en gepast bewegen zijn belangrijk. Daarnaast kan soms preventief behandeld worden, zoals bijvoorbeeld de sterilisatie van de teef. Deze voorkomt melkkliertumoren op latere leeftijd. Dit blijven individuele adviezen, overleg gerust met uw dierenarts. Verder is het van groot belang om ziektesymptomen en/of bultjes niet te onderschatten. Het is een bekend feit dat vroege diagnostiek de kans op volledig herstel enorm vergroot. Dankzij de komst van de MRI- en CT-scan zijn hier grote stappen gezet. Ook de jaarlijkse gezondheidscontrole is van belang. De dierenarts zal checken op bekende tumoren zoals in de ogen, onder de staart, in de melkklieren bij teef en poes en in de testikels van de reu. In de kliniek zien we nogal eens dat eigenaren terugdeinzen voor de kosten van het vooronderzoek. Hierbij is te denken aan cytologie, biopten en uitgebreide beeldvorming zoals echo of CT. Toch is zo’n vooronderzoek het waard. Indien de tumor getypeerd kan worden en er op uitzaaiingen gecontroleerd kan worden dan is de chirurgie veel doeltreffender. In het ergste geval kunnen we van chirurgie afzien wat het dier onnodig leed bespaart. Verzekeringen dekken in het algemeen de kosten van het vooronderzoek. Tot slot Het blijft een moeilijk te verwerken diagnose. Ook de besluitvorming tot behandeling of euthanasie is vaak een moeilijke weg. Gelukkig is er in Nederland heel veel expertise onder dierenartsen op dit gebied. Uw dierenarts kan u heel goed voorlichten en begeleiden. Ook is verwijzing mogelijk naar een veterinair specialist voor verdere diagnostiek of behandeling. Nederland is een van de weinige landen in Europa met een behandelingsmogelijkheid met straling. Deze nucleaire diergeneeskunde wordt door de faculteit Diergeneeskunde in Utrecht uitgevoerd. Kortom, de diagnose komt hard aan maar steeds vaker kunnen we de genezing bewerkstelligen. ׉ 7cassandra://fQtOxxYwImPC5lyJRXogmbAp6j0wY3Qe9WnxdoB5C80! `̵_TM^Ԅ_TM^ԃ{בCט{u׉׉ 7cassandra://uKgl1OSXcQHhZ7Hpmcr8qB4kDG3aHuQ_oOmK9x1cVsUM` ׉ 7cassandra://9VdTh4jT3gfjUaZCQtgr0iQ7P08k0PU2tmcyM02E5v8c`S׉ 7cassandra://rbLt_K6ubgXWmFSP2AmQyztnoBxg7j_X5ksSoNkuDUI `̵׉ 7cassandra://34NqnFeqeewsj0PJCRq20D6obDghojjjWwGOv9jyv4w֑R͠__M^Ԣט{u׉׉ 7cassandra://2l38TR7gg-qm8kqa8T_z9JYEXQ6Suyoo4k1lROEkkk8` ׉ 7cassandra://A6CDeqmJqEXapJQUNXl-m70P0G4N786W4q-qTzY41Voc`S׉ 7cassandra://B1u2Cke7eoucCS5vAMmiQKzIf7rohtQx-UnJOmfEk9Y`̵׉ 7cassandra://r5Z9E_sbpDDG-GxShep6aJs-7IV1mfByMKQeI2fpv5Q́K͠__M^ԣנ_`M^ԥd@V 9ׁHhttp://www.sterkliniek.nlׁ ׁ Ј׉E VRAAG EN ANTWOORD Onze hond schuurt vaak met zijn bips over de grond en bijt bij zijn staart, zijn dat vlooien? Het lijkt erop dat Pluis last heeft van iets aan de rechterzijde van haar kopje. Dat kan veel oorzaken hebben zoals kiespijn, kaakgewrichtsproblemen of problemen met het (midden)oor. Het is goed om de dierenarts in het oor te laten kijken. Soms zit er iets in van buiten zoals een grasaar. Ook vinden we wel poliepen (groeisels van de huid). Het oortje is vrij diep en dus met het blote oog moeilijk te beoordelen. Poliepen moeten chirurgisch worden verwijderd omdat ze steeds groter worden en de chirurgie wordt dan moeilijker en ingrijpender. Het zijn gelukkig goedaardige groeisels dus het is goed op te lossen! Zie ook pagina 17. Het bij de staartwortel bijten kan wijzen op vlooien maar deze combinatie van symptomen doet meer denken aan verstopte anaalklieren. De anaalklieren zijn twee stinkkliertjes in de buurt van de anus. Ze hebben een afvoergang en die kan verstopt raken. Het kliertje gaat door met vocht produceren en komt onder spanning te staan. Dit is heel pijnlijk voor het dier. De klieren zijn onbereikbaar dus de hond gaat in de richting bijten en over de grond schuren. De dierenarts kan de kliertjes uitknijpen maar dit is pijnlijk en er komt een zeer onaangename geur bij vrij. Als de hond vaker last heeft dan is verwijderen van de kliertjes de oplossing. Met de moderne chirurgische technieken is beschadiging van de anus niet meer aan de orde. Onze kat Pluis schudt alsmaar met haar kopje en ze zit steeds met haar pootje in haar rechteroor maar ik zie niets in het oortje. Wat kan dat zijn? UIT DE STERKLINIEK Voetbalknietje Deze bij de mens bekende aandoening kennen we ook bij de hond. Het is de benaming voor een afgescheurde voorste kruisband in de knie. Het verhaal van de eigenaar is vrij typisch. De hond is lekker aan het rennen of spelen en plots is er een piep en een kreupelheid. De achterpoot wordt nauwelijks meer belast en het dier staat net met de teentjes op de grond. Bij het lopen valt de mankheid duidelijk op. Meestal is het kniegewricht dermate instabiel dat het chirurgisch gestabiliseerd moet worden. Er zijn hele goede en moderne technieken beschikbaar die de prognose gemiddeld goed tot zeer goed maken. Wel hangt er een aardig prijskaartje aan. Voor bijvoorbeeld een hond van 40 kg moet u rekenen op een bedrag van rond de € 1.900,-. Voor grote, enigszins lompe of enthousiaste honden is een verzekering dan ook zeker aan te bevelen. Kijk voor meer informatie over huisdierverzekeringen op www.sterkliniek.nl STeRK. 07 09 ׉ 7cassandra://rbLt_K6ubgXWmFSP2AmQyztnoBxg7j_X5ksSoNkuDUI `̵_TM^ԅ׉EGEZONDHEID Naast de bak plassen, vervelend gedrag of is er meer aan de hand? “Hè bah, de kat heeft alweer op het kleed geplast.” Vervelend en frustrerend gedrag, niet? Boos worden op de kat zal een begrijpelijke eerste reactie zijn. Maar wist u dat dit gedrag een uiting kan zijn van urinewegproblemen? Dit is dus niet alleen vervelend voor u, maar ook zeker voor uw kat. Stress en overgewicht zijn twee belangrijke oorzaken van urinewegproblemen. Een bezoek aan de dierenarts én de juiste voeding kunnen helpen om dit probleem op te lossen en de band tussen u en uw kat weer te versterken. Heeft uw kat stress? Bij mensen wordt een blaasontsteking vaak door bacteriën veroorzaakt, maar dit is bij katten bijna nooit het geval. Bij hen speelt stress een belangrijke rol bij het ontstaan van een blaasontsteking (feline idiopathische cystitis, FIC), maar dit is soms lastig te herkennen. Stress bij uw kat kunt u herkennen aan gedragsveranderingen: onrustig gedrag, zich meer gaan verstoppen, agressief worden naar andere dieren of mensen en zich veel gaan likken. De impact van corona Katten houden van een stabiele omgeving en veranderingen in de omgeving zijn de voornaamste prikkels die tot stress kunnen leiden. Bijvoorbeeld een verhuizing of een nieuw huisdier kunnen uw kat prikkelen wat de kans op een blaasontsteking al vergroot. Ook het thuiswerken vanwege coronamaatregelen kan voor stress zorgen omdat het normale ritme van uw kat verandert. Rond de feestdagen zijn er ook extra stressfactoren waar uw kat mee om moet gaan, zoals vuurwerk. Houd uw kat extra in de gaten in deze periodes. Overgewicht Een tweede risicofactor voor het ontstaan van urinewegproblemen is overgewicht. Misschien heeft uw kat ook wel last van 08 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 10 coronakilo's of verwent u hem of haar met wat extraatjes tijdens de feestdagen. Door overgewicht lopen katten meer risico op het ontwikkelen van blaasgruis. Uw kat wordt minder actief en zal ook minder gaan drinken en minder op de bak gaan. Naast urinewegproblemen kan overgewicht ook voor andere gezondheidsproblemen zorgen. Het is dus verstandig om overgewicht samen met uw dierenarts aan te pakken. Mineralen en stenen Voeding speelt ook een belangrijke rol bij het ontstaan van urinewegproblemen. Bepaalde voeding kan ervoor zorgen dat er makkelijk blaasstenen ontstaan door hoge gehalten aan bepaalde mineralen. Uw dierenarts kan u hier meer over vertellen. Drinkt uw kat genoeg? Genoeg drinken is belangrijk voor de gezondheid van katten. Als uw kat te weinig water drinkt wordt de urine geconcentreerder en dit zorgt ervoor dat er makkelijker blaasstenen ontstaan. Hoe aangepaste voeding kan helpen Hill’s Prescription Diet c/d Urinary Stress + Metabolic is een voeding die stress helpt te verlagen en overgewicht helpt te bestrijden. Het voer is verrijkt met speciale voedingsstoffen en ingrediënten om stress te verlagen: L-tryptofaan en melkeiwithydrolysaat. Dit laatste ingrediënt zit ook in warme melk. Daarnaast zorgt deze voeding ervoor dat de kans op het ontstaan van blaasstenen vermindert en dat bestaande struvietstenen oplossen. Deze voeding helpt uw kat om zonder stress af te vallen en helpt daarmee de belangrijkste oorzaken van urinewegproblemen aan te pakken. Wij kunnen helpen De dierenartsen en assistentes van Sterklinieken staan voor u klaar. Wij kunnen helpen als u denkt dat uw kat last heeft van urinewegproblemen. Ook wanneer u uw kat wilt laten afvallen, kunnen wij helpen door het maken van een voedingsschema en het geven van tips om de leefomstandigheden van uw kat aan te passen. LET OP DE SIGNALEN VAN URINEWEGPROBLEMEN BIJ JE HUISDIER Plassen in huis Pijn bij het plassen Bloed in de urine Vaak plassen ׉ 7cassandra://B1u2Cke7eoucCS5vAMmiQKzIf7rohtQx-UnJOmfEk9Y`̵_TM^Ԇ_TM^ԅ{בCט{u׉׉ 7cassandra://e0vWSt97Jq8_QYxZW-cgrgigE9YOkzPHN0ZU361-97oJh` ׉ 7cassandra://hNxhcdQvvj8hY5xqBa7f91TM-f0w2_litzc7qvyeGiM[X`S׉ 7cassandra://Ux-_Fzz7UxnytIh4Epo9Me0n2X51FPYWcR8FDt-LDfs`̵׉ 7cassandra://c5jFq00SAFowtZnSuKyL-VjkqgNQRB0sEfYiKPuA8L8qH͠_`M^Ԧט{u׉׉ 7cassandra://TuLiWkgl35aJNxqrSDeAYc9SLtOuFgcCCvZpL7UKTkcj>` ׉ 7cassandra://0jlynCjutrQPOJDBxMZwJsGmFGMHdYkQQ7QgjY4THAI[`S׉ 7cassandra://Wnhww-YdK1pJxWhXU3zbsIQkuDf2GSJilsNSKt71zA8Q`̵׉ 7cassandra://UI6v3vH5UOLcmxMCfETrjIvOiwPJHAaMyKx7O1Q0_Gk͠_`M^ԧ׉E DAGBOEK VAN EEN PARAVETERINAIR Uit het dagboek van … een paraveterinair DOOR: KRISTINE MAASWINKEL, SENIOR PARAVETERINAIR De paraveterinair heeft per dag veel wisselende taken die bestaan uit het verzorgen van huisdieren in de opname, het te woord staan van cliënten aan de receptie, assisteren in de operatiekamer en zoveel meer. Veel contact met het huisdier en de eigenaar dus! Op veel klinieken werkt de paraveterinair achter de schermen echter ook aan de website, de boekhouding, het maken van roosters en het verzorgen van de social media. Dit laatste is niet meer weg te denken anno 2020. Website Per dag worden er veel patiënten aangeboden in de kliniek om verschillende redenen. Sommige van deze dieren lenen zich uitstekend als fotomodel en regelmatig wordt aan de eigenaar gevraagd of het verhaal met een foto van het huisdier geplaatst mag worden op de website. Veel Sterklinieken hebben dan ook een eregalerij waarin de verhalen beschreven staan van bijzondere patiënten die nog lang in de herinneringen van de artsen en assistenten zullen blijven. Naast de individuele websites van de Sterklinieken is er ook de algemene website van Sterkliniek Dierenartsen zelf. Vanuit de vele Sterklinieken door heel Nederland wordt hier kennis gedeeld met als doel om zoveel mogelijk huisdiereigenaren zorgvuldig te kunnen informeren. Allerlei onderwerpen komen aan bod en een heel team zorgt voor deze veelzijdige informatiesite. 12 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 Social media Er gaat bijna geen dag voorbij zonder een bijzondere patiënt. Is het niet om een heel mooi uiterlijk dan is het wel vanwege een uitgesproken verhaal of heeft de eigenaar voor een grappige anekdote gezorgd. In deze gevallen zal de paraveterinair maar al te graag een foto maken en de eigenaar vragen om het te mogen delen op Facebook of Instagram. Sterkliniek Dierenartsen zelf verzorgt daarnaast wekelijks informatieve berichten en leuke weetjes die op elke individuele Facebookpagina gedeeld kunnen worden. Boekhouding, roosters en ga zo maar door Aanverwante zaken zoals boekhouding, management, PR en HR. Ook daar zit werk van een paraveterinair bij. Veel niet-klinisch werk dus! Er komt veel bij kijken om een dierenkliniek goed te laten draaien. Zeker nu, met de perikelen rondom het coronavirus wordt er flink ingespeeld op de flexibiliteit van de medewerkers. Wanneer een dierenarts of paraveterinair verkouden wordt of coronagerelateerde klachten heeft moet deze uiteraard direct thuisblijven en worden getest. Dat is niet van tevoren in te schatten dus de roosters en agenda’s kunnen per dag maar zo ineens helemaal worden aangepast. In diezelfde agenda loopt in veel klinieken ook een student mee. Dat kan een coassistent zijn van de faculteit of een paraveterinair in opleiding. Voor hen wordt gezorgd dat ze een heel gevarieerd programma kunnen volgen om zo goed mogelijk te worden voorbereid op het werk in de dierenkliniek. Dit geldt natuurlijk ook voor nieuwe medewerkers. Kortom: vele digitale uitdagingen in het dagelijkse leven van de paraveterinair! ׉ 7cassandra://Ux-_Fzz7UxnytIh4Epo9Me0n2X51FPYWcR8FDt-LDfs`̵_TM^ԇ׉E AKAT GEZONDHEID Skeletproblemen bij de kat DOOR: BOB CARRIÈRE, DIERENARTS Katten zijn geen kleine honden. Dat betekent onder andere dat katten skeletklachten vaak anders laten zien. Honden gaan kreupel lopen, katten trekken zich wat terug, worden minder actief en andere lichaamshoudingen kunnen opvallen. We zetten enkele veelvoorkomende aandoeningen op een rijtje voor u. Artrose Artrose komt veel voor bij mens en dier, zeker nu huisdieren steeds ouder worden. Het is één van de meest ondergediagnosticeerde aandoeningen bij de kat. De kat heeft pijn en wordt minder actief, soms is dit het enige symptoom. Vaak verklaard door: “Ze wordt wat ouder dus rustiger." Ook kan opvallen dat ze minder goed springt of niet meer op hogere plekken komt. Patellaluxatie Deze aandoening, die een erfelijke basis lijkt te hebben, zien we in toenemende mate. De knieschijf is niet stabiel en verlaat af en toe zijn groeve. Deze luxatie is pijnlijk en kan een tijdelijke mankheid geven. Als jonge katten het aan twee achterpoten hebben is het soms wat moeilijker te zien, een 'houterige' gang kan opvallen. Heupdysplasie Dit zien we vooral bij grote rassen en hun kruisingen. Een aangeboren en erfelijk gebrek, omdat de aandoening vaak beiderzijds aanwezig is kan een kreupelheid minder duidelijk zijn. Matige activiteit kan opvallen en soms heeft het dier voorkeur om liggend te eten. Gescheurde voorste kruisband Vooral te zware katten lopen een verhoogd risico op een gescheurde kruisband in de knie. Het overgewicht speelt een belangrijke rol bij het ontstaan en bemoeilijkt de revalidatie. Katten zijn minder gevoelig dan de hond voor meniscusblessures. Heupluxatie Deze ontstaan meestal door trauma maar is goed te herstellen mits de heupkom goed gevormd is. Zelfs bij ernstige heupschade is na de juiste chirurgie nog een lang en goed leven mogelijk. Voettrauma Katten kunnen soms echte boefjes zijn, houtstapels, kantelramen en deuren kunnen dan voor problemen zorgen. De dieren komen met hun voetje klem te zitten en vaak zijn meerdere middenvoetsbeentjes gebroken. De kreupelheid zal duidelijk zijn. Aanrijdingen Meestal wordt de kat op het bekken geraakt. Röntgenfoto’s geven soms een dramatisch beeld maar iedere ervaren dierenarts kan verhalen over wonderlijke genezingen na ernstig trauma. Als de plasfunctie in orde is bestaat er vaak kans op een goed herstel al is daar af en toe wel geduld voor nodig. Tot slot Skeletpijn uit zich bij de kat vaak door gedragsveranderingen, minder actief en speels, minder springen en zich ophouden op andere plaatsen. Mank lopen is duidelijk bij een aantal aandoeningen. Bij twijfel raadpleeg dan uw dierenarts. Bij ernstig trauma is het raadzaam een dierenarts te raadplegen met veel chirurgische ervaring op dit gebied want soms wordt te snel besloten tot amputatie of erger. Niet voor niets heeft een kat negen levens ... STeRK. 13 ׉ 7cassandra://Wnhww-YdK1pJxWhXU3zbsIQkuDf2GSJilsNSKt71zA8Q`̵_TM^Ԉ_TM^ԇ{בCט{u׉׉ 7cassandra://zHEVJxgUQ8VR2QWI9EbP9HACsTIMPsYJEsoqN7fvSeQ` ׉ 7cassandra://U3axQls2tPT8pYgft0I_12fgC9eFPhDIBufth_71tzs_S`S׉ 7cassandra://Mn73lTrA1c4TK0DPsGQkczGuk0fEFJKH6MiLk3B6eSo`̵׉ 7cassandra://s6Jt6GTWTo7DCDl3uYRYQ_wppKo-997Lrp73PfA-ZegТ͠_`M^ԩט{u׉׉ 7cassandra://QoLSH60i4sbTSNeS-veMPNTaJqr0RsOtbAKunmU8wPw{` ׉ 7cassandra://KR7JOrMrRowCgW8Fvk0Cro27jjenfx1gH-aGeVL6Jc0V`S׉ 7cassandra://7zTsWutP47opO0HohuOductI0bZdqPxJPmZd7sCBYY0`̵׉ 7cassandra://N1qdJ7JRaCPGYryNsBj-IIAYUM7SA80WRGNPJINcVSs͠_`M^Ԫ׉EGEZONDHEID KONIJN DOOR: PAUL VAN AALST, DIERENARTS Alles pluis met uw konijn? Nu we allemaal thuis zitten, kijkt u wellicht wat vaker naar uw huisdier en kunnen sommige zaken gaan opvallen. U hoort een niesje, ziet hem wat vaker naar de bak gaan, merkt dat ze wat minder vlot het trappetje oploopt, of andere zaken die tijdens uw niet-thuiswerksituatie u waarschijnlijk waren ontgaan. Vandaag in deze column een paar zaken die u zelf makkelijk kunt controleren als baasje, om te zien of uw konijn fit en gezond is. Waar let een dierenarts allemaal op? Allereerst is het gewicht een belangrijke factor. De meeste thuisgehouden konijnen zijn te zwaar. Een paar ons is voor een klein konijn al relatief veel. Regelmatig wegen kan verschillen aan het licht brengen, waarbij ook onbewust afvallen een goede reden kan zijn om alert te zijn. Overvoeding en te weinig beweging zijn de oorzaken van overgewicht. De gewichtstoestand wordt BCS genoemd: Body Condition Score. Deze varieert tussen de 1 (vel over been) en 9 (moddervet), waarbij 5 het ideale midden is. De ribben van het konijn moeten vlot voelbaar zijn met de vingertoppen, een dun vetlaagje onder de soepele huid mag aanwezig zijn. Als konijnen veel te dik worden, kunnen ze veel minder goed hun eigen nachtkeuteltjes opeten en hun achterkant schoon houden, waardoor ook de plooi onder de staart en naast de geslachtsopening erg vies kunnen worden. Bij een gezond konijn is dit gebied, dat perineum wordt genoemd, keurig droog en schoon. Bij sommige zware of grote konijnen zien we ook vetophoping in de wam, de huidplooi onder de kin. Let goed op of hier geen huidirritatie ontstaat door plooivorming. 14 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 Andere belangrijke controlepunten aan de voorkant zijn ogen, neus en tanden. De ogen moeten netjes in de kas liggen, de oogleden symmetrisch aansluiten aan de oogbol, en de haartjes rondom het oog volledig droog, evenals de neusopening. Regelmatig zien we konijnen met natte oogjes. Meestal is dan de binnenste ooghoek nat, de haartjes plakkerig, soms is er zelfs een kaal plekje. De oorzaak hiervan is meestal een minder goede passage van het traankanaal. Dit kanaaltje loopt van de ooghoek, door naar de neus. Hij passeert hier op een haar na de wortelpunten van de kiezen van de bovenkaak, waardoor afwijkingen van de kiezen frequent leiden tot ‘natte oogjes’. Ontstekingen van ooglid of hoornvlies komen tevens voor, soms door een vreemd voorwerp dat in het oog heeft geprikt (denk aan stro/hooi). In die gevallen zijn de oogleden rood en gezwollen, de uitvloeiing is dan niet altijd meer helder, maar troebel of pussig. Troebelheid van de lens komt voor bij oudere konijnen, een vorm van staar. Als bij jonge dieren de lens troebel of zelfs wit wordt, is dit meestal het gevolg van een besmetting met de parasiet E. cuniculi. In extreme gevallen begint de lens ook te lekken, en krijgen we een ontstekingsreactie in het oog, dit gaat pijn doen en dan is een operatie noodzakelijk. Een ander belangrijk controlepunt betreft het gebit, misschien wel het belangrijkste ‘stukje’ konijn. De snijtanden dienen net over elkaar heen te vallen, als dakpannen, tegelijkertijd ook mooi vlak horizontaal te zijn afgesleten. Het glazuur hoort vlak te zijn, zonder ribbels. De kin moet helemaal droog zijn. Als één van bovenstaande parameters niet in orde is, dan is de kans groot dat er ook kiesproblemen zijn, aangeboren of verkregen door niet-optimale voeding (ADD – Acquired Dental Disease). Gebitsproblemen hebben een grote invloed op de totale levenskwaliteit van uw konijn, en dienen dus regelmatig te worden gecontroleerd. Lukt het u zelf niet om de gevoelige lippen te spreiden om de tanden te bekijken, dan kunt u uiteraard altijd een bezoekje aan dierenarts of paraveterinair plannen! ׉ 7cassandra://Mn73lTrA1c4TK0DPsGQkczGuk0fEFJKH6MiLk3B6eSo`̵_TM^ԉ׉E OEHBO Snee voetzool bij uw hond Er wordt in deze tijden meer dan ooit gewandeld met de hond, lekker naar buiten in het bos, op de heide of naar het strand. Wat u dan nog weleens kan overvallen is een bloedende snee in een voetzool doordat de hond op iets scherps is gestapt. Probeer als eerste hulp iets om de voet te doen dat de wond dichtdrukt en verder indringen van vuil voorkomt. Realiseer u dat lopen de wond weer open drukt. Deze verwondingen moeten door een dierenarts gezien worden omdat het weefsel betreft dat slecht geneest en de wond wordt door de belasting steeds weer open gedrukt. Na grondig schoonmaken zal de dierenarts de wond met slijtvast hechtmateriaal hechten en de genezing duurt zeker twee weken. Mocht er voorlopig in geen velden of wegen een dierenarts te vinden zijn dan is een tubetje secondelijm in de rugzak altijd een oplossing. Bij huidwondjes kunt u de wond verkleinen door de haartjes aan elkaar vast te plakken. Als de voetzoolsnee niet meer bloedt kunt u ook proberen deze te 'plakken'. Laat altijd wat open van de wond zodat wondvocht eruit kan. Ondanks deze 'EHBO' is het verstandig om iedere wond toch even door een dierenarts te laten bekijken. Bij deze EHBO is de kans aanwezig dat vuil in de wond wordt opgesloten en dat moet toch door een dierenarts beoordeeld worden. SENIOR Seniorvoeding? Voeding is de basis van een goede gezondheid en het aanbod is enorm voor onze huisdieren. Dierenartsen worden dan ook vaak gevraagd om een advies te geven omdat de diereigenaar het heel moeilijk vindt om de goede keus te maken. We zien deze problematiek ook bij de keuze voor de juiste voeding als het huisdier de 'seniorstatus' bereikt. Daar begint het al, wanneer is een dier een senior? Eigenlijk is daar geen goede definitie voor die van toepassing is op onze huisdieren. In het algemeen kunnen we stellen dat een fase aanbreekt in de gezondheid waar we wat meer problemen mogen verwachten. Net zoals bij de mensen verschilt dat van mens tot mens en krijgt de één last van zijn hart, de ander van zijn ogen en een derde is topfit en gezond. Kortom, het is een individuele beoordeling. Overleg met uw dierenarts hoe uw huisdier het doet, wat u verwacht en kijk dan naar de beste voedingsoplossing. Een fitte oudere hond kan misschien langer op onderhoudsvoeding en de kat met alleen een lichte nierafwijking zou gebaat zijn bij een nierdieet. Tegenwoordig beschikken we over 'vroegdiagnostiek' waarbij met name in bloed en urine aandoeningen vroeg opgespoord en dus behandeld kunnen worden. Op die manier kunnen we in ieder geval een langer seniorleven waarborgen met meer levenskwaliteit! STeRK. 15 ׉ 7cassandra://7zTsWutP47opO0HohuOductI0bZdqPxJPmZd7sCBYY0`̵_TM^Ԋ_TM^ԉ{בCט{u׉׉ 7cassandra://bPBy71CSrXrsfk6txRb5PUL59EhEKOrc8FdBnCWIvoo` ׉ 7cassandra://kmcOQeHI1jbYzH8ixjIJ9F_qljr7FYFm_a_j0X5q5oAc`S׉ 7cassandra://Yixus8R8uuRl0mKScwca5bQgnYjKCT4z86_osWqyLUk`̵׉ 7cassandra://OzWjT8dKhVb8luL1ZpwZVG49B8NAJ11Wd59dWbOyhjg͘͠_aM^Ԭט{u׉׉ 7cassandra://WpIW2i62r-K8W4jk2IWZtLctRVOjAVj4_AMLAKwnlbc}` ׉ 7cassandra://R2NcLZooZ9Og3QNt2AQwIcNIaG7CYeiIU2aGNq2XR2k\`S׉ 7cassandra://JcCRXPqFiIDWP3UvT-TqzMGSL6Zj1pPMvxayaVnubZ4`̵׉ 7cassandra://bdd1fLH6JKqqIzuJHr_VQOJLlYSwWP-Ok1Yl38qMFmg̩͠_aM^ԭ׉EkKAT GEZONDHEID Uitbraak kattenziekte: voorkom dat ook uw kat ernstig ziek wordt! DOOR: BOB CARRIÈRE, DIERENARTS Terwijl de hele wereld zucht onder de uitbraak van het coronavirus werd Nederland deze zomer ook nog opgeschrikt door een uitbraak van kattenziekte die op de Veluwe begonnen lijkt te zijn. Deze zeer besmettelijke ziekte wordt veroorzaakt door een virus – het feline panleukopenievirus (FPV) — dat via de ontlasting kan worden overgebracht. Een kat die met dit virus besmet is, kan dus andere katten hiermee infecteren. Overigens hoeft er niet per se rechtstreeks contact van een kat met besmette ontlasting plaats te vinden. Als eigenaar kunt u het virus ook onder uw schoenen of via uw kleding uw huis binnenbrengen. Ook is het virus zeer resistent: het kan bijvoorbeeld buiten de kat zelfs tot een jaar overleven. En wist u dat ook wasberen, nertsen en vossen gevoelig zijn voor dit virus? Hoe komt het tot een uitbraak? Ergens huist een virus, meestal in een natuurlijk reservoir. Als dit virus een 'gastheer' tegenkomt die het virus niet de baas kan, dan komt de infectie tot stand. Meestal zijn dit dieren met verlaagde weerstand. Dit zien we vaak zomers als katten in een pension samenkomen uit alle windstreken of als het asiel zich vult na een vruchtbaar voorjaar. Als de kattenpopulatie goed gevaccineerd is, is het moeilijk voor het virus om een slachtoffer te vinden. Dit is de zogenaamde 'groepsimmuniteit', de dieren hebben een kunstmatige weerstand dankzij een vaccin. Helaas is de groepsimmuniteit onder katten veel te laag omdat er te weinig gevaccineerd wordt. Hierdoor blijven we van tijd tot tijd kampen met uitbraken. Loopt uw kat gevaar? Elke kat, zelfs binnenkatten, kunnen besmet raken met het kattenziektevirus. Het virus wordt door besmette dieren via uitwerpselen overgebracht. De eerste symptomen zijn meestal braken en niet eten, daarnaast is de kat sloom. Daarna treedt vaak diarree op. Het virus kan zelfs ongeboren kittens besmetten via hun moeder. Er bestaat geen geneesmiddel voor de ziekte, alleen de symptomen kunnen bestreden worden. De ziekte is in vele gevallen dodelijk voor ongevaccineerde dieren. Alleen dieren die zeer kort na ontstaan van de infectie direct opgenomen worden op intensive care maken soms een kans maar de kosten van de behandeling zijn dan aanzienlijk. Hoe kan ik mijn kat beschermen? De beste manier om de kans op de ziekte te verkleinen is door uw kat tegen de ziekte te laten vaccineren. De eerste vaccinatie wordt aangeraden als uw kitten 9 weken oud is. Om een goede weerstand te krijgen is het belangrijk dat op de leeftijd van 12-13 weken én op de leeftijd van één jaar nogmaals tegen kattenziekte wordt gevaccineerd. Daarna is het voldoende als deze vaccinatie elke 3 jaar wordt herhaald. Door uw kat op tijd te laten (her)vaccineren kunt u de kans sterk verkleinen dat uw kat ernstig ziek wordt en komt te overlijden. Wat moet/kan ik nu doen? Allereerst: zorg ervoor dat de vaccinatie van uw kat tegen kattenziekte up-to-date is. U kunt hiervoor het vaccinatieboekje of dierenpaspoort van uw kat raadplegen. Heeft uw kitten nog niet alle herhalingsvaccinaties gehad? Of is de vaccinatie tegen kattenziekte van uw oudere kat bijna drie jaar of zelfs langer geleden? Maak dan snel een afspraak voor een herhalingsvaccinatie, zodat uw kat optimaal beschermd blijft. Kunt u de informatie niet terugvinden of heeft u andere vragen? Neem dan contact op met uw Sterkliniek: wij hebben in ons computersysteem staan wanneer wij uw kat voor het laatst tegen kattenziekte (en andere ziektes) hebben gevaccineerd en kunnen speciaal voor uw kat een vaccinatieadvies op maat maken. 16 STeRK. uitgave 16 - Winter 2020 ׉ 7cassandra://Yixus8R8uuRl0mKScwca5bQgnYjKCT4z86_osWqyLUk`̵_TM^ԋ׉EsGEZONDHEID KAT Poliepen in het oor bij de kat Met enige regelmaat zien dierenartsen katten met een poliep in het oor. DOOR: MARTINE CARRIÈRE, DIERENARTS Meestal betreft het een oor. De kat heeft verschijnselen, passend bij een oorontsteking die slecht over wil. Dikwijls stinkt het oor, zit er vieze prut in en de kat heeft er last van. De kat zal schudden met het oor, het oor scheefhouden of eraan krabben. Oorzalfjes helpen niet of tijdelijk omdat de bron van de ellende aanwezig blijft. De diagnose wordt gesteld door (na uitspoelen van het vuil) een grondige scopie van het oor. Bij kleinere poliepen die zich in de diepte bevinden is dikwijls een verdoving nodig om met de scoop voldoende goed te kunnen kijken. De poliepen ontstaan in het middenoor en groeien dus door het trommelvlies heen de gehoorgang in. Bij een poliep is het trommelvlies dus altijd stuk. De poliepen irriteren het oor en sluiten het ook geheel of gedeeltelijk af waardoor een ontsteking ontstaat met veel vuil. Veelgebruikte oormiddelen zijn gevaarlijk voor het middenoor, daarom moet altijd eerst gekeken worden of het trommelvlies heel is voordat een middel in het oor wordt gedaan. Als het trommelvlies kapot is kunnen sommige middelen blijvende gehoorschade veroorzaken. Het is belangrijk dat de poliep met steel en al uit de diepte wordt verwijderd. Hiervoor is altijd een operatieve ingreep nodig, dit kan uitgevoerd worden via speciale video-otoscopie of via een operatie waarbij de gehoorgang wordt geopend zodat de poliep dan optimaal kan worden beetgepakt om in zijn geheel te verwijderen. Het is mogelijk dat de poliep na verwijderen op den duur weer aangroeit maar hoe beter hij met wortel en tak wordt weggehaald hoe minder groot de kans op een herhaling van het probleem. Bij sommige katten lijken poliepen in de familie voor te komen en hebben dan mogelijk een erfelijke achtergrond. Omdat er zenuwen door het middenoor lopen is een van de complicaties van een middenoorpoliep soms een scheef hoofd of de tijdelijke uitval van een aantal kopzenuwen waardoor het derde ooglid zich voor het oog trekt. Dit verdwijnt na behandeling meestal met een paar weken. STeRK. 17 ׉ 7cassandra://JcCRXPqFiIDWP3UvT-TqzMGSL6Zj1pPMvxayaVnubZ4`̵_TM^Ԍ_TM^ԋ{בCט{u׉׉ 7cassandra://PJ8bBI65mYmnA9UYBl47wAc-tFaRrHH8sWmqFeVGPx8` ׉ 7cassandra://JlsSS0leGf4UjzCf5CrQwv_ATB7hAAuYr1HwGCJFKgcf`S׉ 7cassandra://aVRh5iGeHGHE2agjNE-iCjV0wkvd7tkCfGSi5gJX700 `̵׉ 7cassandra://yBua89Vb2iSMoLTkk7fP941Z4KCmGpMTKNYoxbahJiA͠_aM^԰ט{u׉׉ 7cassandra://pTHv4M0SE0-Tl4vPpvj0aAjx92LhKuqAtSXNZDf6qFo't` ׉ 7cassandra://_JQlIayJzFuyDFgmPXhnpHmjsgVt1Yj0akbFMs-I6EEdg`S׉ 7cassandra://ePaqs55yYARup_LGucVU5WbfPl_XsIYp9nzhXEuO8t4`̵׉ 7cassandra://BTFbL9oSY39TriBddaug2I5Ee5-l6Amb0s1V3CjJfZ4ͷX͠_aM^Աנ_aM^Ե̗ 9ׁH"mailto:bob.carriere@sterkliniek.nlׁ ׁ Ј׉E ]SOCIAAL Stichting OOPOEH creëert een win-winwinsituatie voor honden, baasjes en senioren Baasjes zoeken vaak een vertrouwde oppas voor hun hond. Senioren willen graag de gezelligheid van een dier maar niet de continue zorg. Koppel die twee aan elkaar en iedereen is blij! Stichting OOPOEH – Opa’s en Oma’s Passen Op Een Huisdier – doet dat. Een kwispelend hondenstaartje in strijd tegen eenzaamheid Stichting OOPOEH werd in 2012 opgericht vanuit de wens eenzaamheid te voorkomen en te bestrijden door senioren te koppelen aan een lief oppashondje. Mensen die vaak jarenlang een hond hebben gehad, maar die op een bepaalde leeftijd niet meer aan een hond willen beginnen missen de gezelligheid, het knuffelen en de praatjes met andere hondenbezitters tijdens de wandelingen. Voor hen zet Stichting OOPOEH zich dagelijks in. En met succes! De Stichting heeft al ruim drieduizend 55-plussers gematcht aan een oppashond. Wat Stichting OOPOEH doet lijkt iets kleins, maar heeft een grote sociale impact. Veel ouderen hebben een stok achter de deur nodig om weer lekker naar buiten te gaan. En zoals alle hondenbezitters kunnen beamen: met een hond aan uw zijde hebt u binnen no time een leuk gesprek. U spreekt weer eens uw buurtgenoten. Ellen Groneman, directeur van Stichting OOPOEH: "Sommige OOPOEH’s zijn vitale 55-plussers die nog middenin het leven staan. Maar we hebben ook veel te maken met senioren die een vol en druk leven hebben gehad, maar wiens wereldje steeds kleiner is geworden. Het overlijden van een partner of huisdier heeft ongelofelijke impact en maakt de drempel naar buiten steeds hoger. Veel ouderen zien er tegenop om naar buiten te gaan zonder hond, want er zal naar worden gevraagd: Hee, heeft u geen hondje meer?’ En we zien dat steeds meer senioren zich eenzaam voelen. Vooral in deze angstige tijden waar het coronavirus om zich heen grijpt. Dan is een hond een vrolijk en dankbaar kameraadje. Bovendien ontstaat er vaak een dierbaar contact met het baasje, die de hond wekelijks komt brengen en halen. Zij hebben iets gemeen, namelijk de liefde voor dat ene dierbare viervoetertje en dat schept een band. We horen regelmatig dat zo’n contact uitgroeit tot een bijzondere vriendschap.’’ Benieuwd naar de verhalen? Lees de succesverhalen op www.oopoeh.nl/succesverhalen Bob Carrière, directeur van Sterkliniek Dierenartsen is fan van Stichting OOPOEH: “Het is een win-win-winsituatie. Ook de hond heeft veel baat bij de liefde en aandacht die zij van hun OOPOEH krijgen.’’ Heeft u een lieve hond en wilt u een oudere mee laten genieten van zijn gezelligheid? Meld u dan aan bij Stichting OOPOEH! Zeker nu in deze eenzame en angstige tijden. U kunt met uw hond echt een groot verschil maken.’’ 55-plussers die willen oppassen kunnen zich uiteraard ook (gratis) aanmelden bij www.oopoeh.nl. Of bellen naar 020 785 37 45. 18 STeRK. uitgave 19 - Winter 2020 ׉ 7cassandra://aVRh5iGeHGHE2agjNE-iCjV0wkvd7tkCfGSi5gJX700 `̵_TM^ԍ׉E