׉?4ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://MJUGWhL0jpp0Vt0xJqWf93jsxGDZIhB6EvkawQRHcQs B?`׉	 7cassandra://rPvNaH0TWMYmspeYiti6Hw5d_MfJUMPe0mpSbNvgsmUy`S׉	 7cassandra://99-6XGDS0o5-JzqLXvzVGqPgpN7pN-iby6JG-OIrCQs+ `̵ ׉	 7cassandra://ZpO7EXcZ9iRMd5EyQ5DkXyr74gdireLeQRivX5q5ja0 F͠_@^e#ט   {u׈   QU\M  ׈E_@^e#|׉E,Magazine van het Reinier de Graaf ziekenhuis - nr. 02 - oktober 202
Reinier
Borstkankerpatiënt krijgt
hulp casemanager tijdens
en na behandeling
p. 07
Steeds meer videoconsulten
tussen patiënt en arts
KNO-arts vertelt over
reuk- en smaakverlies bij
coronapatiënten
p. 12
p. 20
GRATIS
MEE
TE NEMEN
׉	 7cassandra://99-6XGDS0o5-JzqLXvzVGqPgpN7pN-iby6JG-OIrCQs+ `̵ _@^e#}_@^e#|{בCט   {u׉׉	 7cassandra://l6cj2esFb5ht01nTw93fWT2g9SUrp4O_qEuobndCTP8  `׉	 7cassandra://ruukblOG5j_X3ISTBSLDZel7ocUDIQzcBXfIDeuFbuox`S׉	 7cassandra://Q0vxmFlycgsPjPwY3S0ZDZKGNnTswCUuEfqtTXvGe7A(Y`̵ ׉	 7cassandra://l3X5KS3Z8l1Mcnwn1etX1olG2nxDsdYSSNm94Gt10XA 1T͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://HftBVllkPDFjTRht9Gt9fZWTPbSlSJNh0-FqXh4mSJI $`׉	 7cassandra://8AvRM_YZwZ7bR9Jfayi3y56Fd_-Ok_zV8-HVwnXALsEU!`S׉	 7cassandra://dTnWX779s2MUuC4btZ8ocka1G4c5niWoClxCapTQGsob`̵ ׉	 7cassandra://Z-FZDIpJTDQFUwduc9LRMyVJqubNZTQ-klhrIIZI3DQ qf͠_@^e#נ_@^e# ځy9ׁHhttp://www.reinierdegraaf.nlׁׁЈנ_@^e# ̗9ׁH #mailto:administratie@bcuitgevers.nlׁׁЈנ_@^e# I%h
9ׁHhttp://studio-workswell.nlׁׁЈ׉Eaandacht, vertrouwde zorg!
ke aan

Onze specialisaties zijn o.a.:
•
Integrale oedeemtherapie
met aandacht voor
alle facetten rondom de
oncologische patiënt
• Littekentherapie
• Acnetherapie
• Laserontharing

Intensieve samenwerking
met Medisch TrainingsCentrum
de Viergang
(eigenaar Ruud Lindenburg),
hét centrum voor fysiotherapie,
echografi e, dry
needling en revalidatie.
www.mtcdeviergang.nl
Laagdrempelig
en goed bereikbaar
Al ruim
22 jaar
in eigen
praktijk!
Emmapark 12, 2641 EL Pijnacker I T: 015-369 88 63 I E: huidtherapie@emmapark12.nl
Voor meer informatie neem een kijkje op www.emmapark12.nl
e
e
2
g
H
M
e
r
u
T
i
e
i
p
d
C
i
t
r
h
d
a
V
K
a
e
n
m
p
e
r
s
g
׉	 7cassandra://Q0vxmFlycgsPjPwY3S0ZDZKGNnTswCUuEfqtTXvGe7A(Y`̵ _@^e#~׉EInhoud
AAN HET WOORD
07 CASEMANAGER
CHANTAL OOSTERKAMP:
’ONZE PATIËNTEN VOELEN
ZICH GEHOORD’
01 02 03 04 05 06
17 18 19
20
07
21 22 23
08 09 10 11
24
12
INNOVATIE
12 STEEDS MEER
PATIËNTEN GEHOLPEN
MET VIDEOCONSULTEN
13 14 15 16
25 26 27 28 29 30 31 32
MENSEN VAN REINIER
24 DUIZENDPOOT SING DEKKER ZORGT VOOR
VEILIGE MEDISCHE HULPMIDDELEN
20 KNO-ARTS
DICK KOOPER
VERTELT OVER
ONDERZOEK
NAAR REUK- EN
SMAAKVERLIES
ONDER CORONAPATIËNTEN
PASSIE
VOOR
MIJN WERK
COLOFON
Illustraties: studio-workswell.nl.
Reinier is een uitgave voor
patiënten, bezoekers en relaties
van Reinier de Graaf.
Reinier is gemaakt door:
Concept en vormgeving: Afdeling
Communicatie Reinier de Graaf.
Redactie en eindredactie:
Pauline Aarts, Marieke Broersma,
Carla Jongenengel, Samantha van
der Leest en Jolanda van Wijk.
Fotografi e: Frank van der Burg,
Adrianna Calvo, Sing Dekker en
Ruud van der Voorde.
Uitgeverij: BC Uitgevers bv
Sneek, Tel. 0515 - 429 429
administratie@bcuitgevers.nl
ISSN 2667-2219
Opmaak: Hannique de Jong
06 194 760 24
Bladmanagement:
Digna Schoonen
Tel. 06 442 099 10
Advertentieverkoop:
Digna Schoonen
Tel. 06 442 099 10
Barbara Verschoor
Tel. 06 455 766 70
Druk: Scholma Druk
Bedum
Het is niet toegestaan om de
inhoud van deze uitgave geheel of
gedeeltelijk, in welke vorm dan ook,
over te nemen, te vermenigvuldigen,
te distribueren of openbaar te
maken zonder de voorafgaande
schriftelijke toestemming van het
Reinier de Graaf ziekenhuis.
www.reinierdegraaf.nl
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://dTnWX779s2MUuC4btZ8ocka1G4c5niWoClxCapTQGsob`̵ _@^e#_@^e#~{בCט   {u׉׉	 7cassandra://WEEBJxEUeQ0AIcqZGD3apPfH794EcCqKuSAlMsnMR7k I`׉	 7cassandra://FANMaNFEnSPtHwZ4vEN6z8cIWJSxHva_EFl_cMwSeDs}`S׉	 7cassandra://3078jtRsf1_BPa0DgFFcvaLI7hrl36b7jKXyWLGVGD0'p`̵ ׉	 7cassandra://gLrqSUgXrZut-zJopGE_8luaraYOdle27cSoZOu9Ctk ?d͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://jBCD1cyiV6LEQOy1Dx4nurCdCnICmC0aO9gbjfsTeA4 5b`׉	 7cassandra://2jscxHcKYk8PnQQG8yTbht8A_7YKZI0JBy4CAnJW4F4X`S׉	 7cassandra://tVvIUB3hTK5yGDkYHTs_tzDUgOaB7rkT5X5YtQcmWdU`̵ ׉	 7cassandra://DU8RtHwnsSIJ_rKNmPdhNSuqNWdkLMXUeY9ccS7WG7k j͠_@^e#׉E׉	 7cassandra://3078jtRsf1_BPa0DgFFcvaLI7hrl36b7jKXyWLGVGD0'p`̵ _@^e#׉E
Beste lezer,
Voor u ligt het tweede nummer van het jaar. Vanaf maart
is het een hectische en lastige periode voor ons allemaal
geweest. Door COVID-19 kwam de normale zorg bijna
tot stilstand, en is de druk bij medewerkers in de zorg
toegenomen. Onze medewerkers hebben dag en nacht
klaargestaan om de beste zorg te bieden aan alle patiënten.
Ik ben dan ook ontzettend trots op het Reinier.
Gelukkig kon de normale zorg ook weer opstarten sinds eind mei, en
is deze inmiddels in volle gang. Wel werken we meer met online en
telefonische consulten, waarover u meer informatie vindt op pagina’s 12
en 13.
In dit magazine leest u op verschillende plekken hoe wij om zijn gegaan
met deze uitzonderlijke COVID-19 situatie. Zo vertelt een patiënt die
opgenomen werd met het coronavirus hoe zij de tijd op de coronaverpleegafdeling
heeft ervaren. Daarnaast vertelt KNO-arts Dick Kooper
over zijn onderzoek naar het reuk- en smaakverlies onder patiënten met
corona. Hier zijn een aantal opmerkelijke bevindingen uit gekomen.
Op pagina’s 20 en 21 leest u meer over dit onderwerp.
Doordat er veel coronapatiënten zijn die last hebben van aanhoudende
klachten, zijn onze longartsen Marc van Lanen en Ronald van Rossem in
mei gestart met een COVID-19 nazorgpolikliniek. Op deze nazorgpolikliniek
helpen zij de patiënten met hun herstel en hopen tegelijkertijd meer
inzicht te krijgen in het verloop van de ziekte en de juiste nazorg. Meer
informatie over de nazorgpolikliniek is te vinden op pagina’s 14 en 15.
De reguliere zorg is gelukkig ook opgestart. Daarom zetten wij onze
casemanagers graag in het zonnetje. Sinds een paar jaar hebben
patiënten met borstkanker een vast aanspreekpunt voor, tijdens en na
hun behandeling. Deze casemanagers bieden een luisterend oor en
informeren patiënten over de verschillende behandelingen. Door het
vaste aanspreekpunt voelen de patiënten zich gehoord en ontstaat er
een vertrouwensband die patiënten nodig hebben in een voor hen
moeilijke periode. Op pagina’s 7, 8 en 9 leest u het complete verhaal.
In juli opende het Reinier Haga Orthopedisch Centrum, afgekort
RHOC, haar deuren voor patiënten. Dit centrum is een initiatief van het
HagaZiekenhuis, het LangeLand Ziekenhuis en ons ziekenhuis. In dit
grootste centrum van orthopedische zorg van Nederland verwelkomen
wij naar schatting 70.000 patiënten per jaar. Lees alles over het RHOC
op pagina 19.
Wij zijn weer continu bezig de zorgprocessen te verbeteren om de best
mogelijke zorg aan onze patiënten te bieden. Want daar doen we het
natuurlijk allemaal voor. Ook in tijden van een wereldwijde pandemie
blijft dit voor ons voorop staan.
Veel leesplezier!
VOORWOORD
Carina Hilders,
directeur Reinier de Graaf ziekenhui
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://tVvIUB3hTK5yGDkYHTs_tzDUgOaB7rkT5X5YtQcmWdU`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Llu60WWh0iHB9RumnlfaQj9DvGr0IKxBy_oCHtv2Kkg kA`׉	 7cassandra://EkwWSniT8f02LDz72XfmG9c20KbHLcUyIyIgp16lMZMv`S׉	 7cassandra://7YHeeidzh3ogSZbeM_WU8h4pW9wx7Rix1KG5otn7zSo'`̵ ׉	 7cassandra://LO8gH55A8vd0OMyksBsO4ffwTt8InMsoeGPpUGmLHeM j)͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://1zg5ItNXwLIGGzaozj4_JhnnYSV949AuVWADTjjVI64 y`׉	 7cassandra://5gKf7OpPtvZ2fKJxPchrgLW1EBQgPg_8V4hW0v98ZA8T`S׉	 7cassandra://uwdwKX7EsnUzIkRbDIZVZXkQ3O-3h2C2pNvg3bwS7s4e`̵ ׉	 7cassandra://pw5aQlqLk4vCmQ_Ri4c4rFtQRjx_kLUMeFG4xdY2-4s gh͠_@^e#נ_@^e# ̝9ׁHhttp://www.delftzorg.nlׁׁЈנ_@^e# X_h9ׁHmailto:zorg@gmail.comׁׁЈ׉EDichtbij,
vertrouwd en
professioneel
Delftzorg zorgt ervoor dat u de best mogelijke verzorging en
verpleging bij u thuis krijgt, zoals u wenst en nodig heeſt .
Samen met u zorgen wij er voor dat het gezellig en plezierig
kan zijn in uw eigen vertrouwde leefomgeving.
Tevens bieden wij hulp bij het aanvragen van een PGB budget.
Zusterlaan 70, 2611 MP Delſt
Telefoon: 06 - 415 894 77
delſt zorg@gmail.com
Kijk voor meer informatie op: www.delftzorg.nl
6
׉	 7cassandra://7YHeeidzh3ogSZbeM_WU8h4pW9wx7Rix1KG5otn7zSo'`̵ _@^e#׉EAAN HET WOORD
Casemanager is vast gezicht voor vrouwen met borstkanker
“Onze patiënten voelen zich
gehoord’
Sinds 2018 hebben patiënten met borstkanker bij Reinier de Graaf een vast aanspreekpunt voor, tijdens en
na hun behandeling. Deze casemanager informeert hen over de verschillende behandelingen en biedt een
luisterend oor bij vragen en problemen. Uit onafhankelijk onderzoek naar onze borstkankerzorg blijkt dat
patiënten juist dit aspect erg waarderen. “Als borstkankerpatiënt is het ziekenhuis je tweede thuis. Het is heel
fijn om een vertrouwd gezicht te hebben dat je bijstaat”, aldus ervaringsdeskundige Saskia Hoogvelt.
Chirurg Frederique Rombauts (links) en verpleegkundig specialist
Oncologie/Mammacare Chantal Oosterkamp (rechts).
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://uwdwKX7EsnUzIkRbDIZVZXkQ3O-3h2C2pNvg3bwS7s4e`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Hv6kFhkPgHCyp-Uc5CQ68wseNhHv2xfNnKDhx9oEACE J3`׉	 7cassandra://p5PbA8sdUAC4hmVEs12P5G10PGe4kfg0UNGEf_3HNdoW1`S׉	 7cassandra://mFTiXhSGvNOzRcxlC2gzjo9xNpMg8hv6ENaT-FWLYow`̵ ׉	 7cassandra://VRQK1Z6f8TgSTCPhMwqYV1IauYistgsfeqvW_7b8PyE`͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://WnCk1MKMKfHGd1K0aji2S-QJTTR5qyo4eveNlQVcoA8 !$`׉	 7cassandra://gSsu492ZeGiOk_w9SfLw76YB9s3RDzs7sCuQ_9kss8Iy`S׉	 7cassandra://GQGxP2r5AzX3RMpoIiA5whrz5gyL94Ywe9wiGuAOBUs)`̵ ׉	 7cassandra://eeYidwCJALtzaMXzytlNTqvef2HzmFLjqydeZllUxz4 Jh͠_@^e#׉Ej‘ONTDEKKEN HOE IK EEN PATIËNT
NAAR HAAR OF ZIJN EIGEN BEHOEFTE
KAN HELPEN, DAT DOE IK GRAAG’
Casemanager Chantal Oosterkamp in gesprek met een patiënt.
De casemanagers op de mammapolikliniek
zijn verpleegkundig specialisten. Reinier de
Graaf heeft er vijf. Eén van hen is Chantal
Oosterkamp. “Elke borstkankerpatiënt krijgt
bij Reinier de Graaf een casemanager”,
vertelt ze. “Ik ben voor mijn patiënten het
vaste aanspreekpunt voor het hele traject
dat ze tijdens hun ziekte doorlopen;
van diagnose en vervolgonderzoek tot
behandeling en nazorg. Mijn werk is onder
andere een stukje coördinatie. Borstkankerpatiënten
krijgen namelijk met een heel
team aan specialisten te maken. De chirurg,
oncoloog, plastisch chirurg, radioloog,
radiotherapeut, de nucleaire arts, maar
ook de diëtist en de fysiotherapeut. En ik
sla een brug tussen die verschillende
specialisten en zorg ervoor dat iedereen
dezelfde informatie heeft.”
Maar Chantal slaat als casemanager ook
een brug naar de patiënt. Chantal: “De
mammachirurg en oncoloog bepalen het
beleid voor de behandeling, maar als
8
verpleegkundig specialist neem ik een deel
van de spreekuren over. Ik heb zowel
medische als verpleegkundige taken”,
vertelt ze. Ik ben de eerste die de patiënt
ziet. Dit betekent dat ik de symptomen
van patiënten in kaart breng en hen
doorverwijs voor verder onderzoek naar
bijvoorbeeld de radioloog. En ik geef
informatie over de behandeling en operatie
en andere zaken waarmee borstkankerpatiënten
tijdens hun traject te maken
krijgen.”
Saskia Hoogvelt uit Rijswijk is één van
Chantals patiënten. 37 was ze en moeder
van drie kleine kinderen, toen ze twee jaar
geleden de diagnose borstkanker kreeg.
“Ik voelde een knobbeltje in mijn borst en
wist meteen dat het fout zat.” Haar gevoel
was juist. Na de eerste onderzoeken werd
ze dezelfde dag doorgestuurd naar de
mammapoli, waar ze de voorlopige uitslag
kreeg. De dag erna volgde de definitieve
uitslag. Daar ontmoette ze Chantal
Oosterkamp. “Chantal en de chirurg, dokter
Rombauts, vingen mij samen op. Ik kreeg
uitleg over de biopten (weefsel, red.)
die waren genomen en over het vervolgonderzoek
dat moest gaan bepalen welke
chemokuur en operatie voor mij het beste
zouden zijn. Daarna gingen Chantal en ik
door naar de oncoloog. Binnen 3 weken
begon ik met de eerste chemokuur. Dat
is snel, maar het duurde een eeuwigheid.
Ik wilde zo snel mogelijk van die tumor
af!” Saskia was erg blij met Chantal als
vast aanspreekpunt. “Ze is een vertrouwd
gezicht. Ze vertaalde de dingen die de
specialisten vertelden naar gewone
mensentaal. Ik kon bij haar terecht met
al mijn vragen. Want hoewel ik op de
operatiekamer in een ziekenhuis werk, was
ik bij wijze van spreken alles vergeten nu ik
zelf patiënt was. En ze had écht aandacht
voor hoe het psychisch met me ging.”
En dat zeggen andere patiënten met
borstkanker ook. “Onze patiënten voelen
׉	 7cassandra://mFTiXhSGvNOzRcxlC2gzjo9xNpMg8hv6ENaT-FWLYow`̵ _@^e#׉Ezich gehoord”, merkt Chantal. “Je maakt
deze vrouwen, en een enkele man, mee in
een heel intensieve onzekere periode in
hun leven. Ze zijn angstig en verliezen het
vertrouwen in hun eigen lichaam. Je bouwt
echt een vertrouwensband op. Je zit sámen
met hen in die ‘slechte film’.”
Saskia: “Ik had het gevoel dat niks te gek
was voor Chantal. Vlak voordat ik aan de
chemo zou beginnen kreeg ik het gevoel: ik
moet weten hoe het er daar op de afdeling
uit ziet. Toen heb ik Chantal gebeld en
zij heeft een korte rondleiding voor me
geregeld. En ze kwam langs toen ik mijn
eerste chemo kreeg. Die steun is zó
belangrijk! Nu ik alleen jaarlijkse controles
heb, kan ik nog steeds bij haar terecht.”
Ook Chantal ervaart die vertrouwensrelatie
als waardevol. “Natuurlijk klikt het met de
een beter dan met de ander. Het is zorg naar
behoefte; een coachende rol. Ontdekken
hoe ik een patiënt naar haar of zijn eigen
behoefte kan helpen, dat doe ik graag.”
Oncologisch chirurg Frederique Rombauts
vindt dat de casemanager een grote
meerwaarde heeft. “Dankzij de casemanager
is de continuïteit van de zorg gewaarborgd.
Zowel de specialisten als de patiënten
hebben een vast aanspreekpunt. Het
contact met de casemanager is voor
patiënten laagdrempelig. Als chirurg zie ik
een patiënt in een kort, intensief traject van
de eerste uitslag en het behandelplan tot
de operatie. Het nauwe contact dat ik heb
met de verpleegkundig specialist is heel
fijn. Zij houdt mij op de hoogte en ik kan
snel schakelen. Je kijkt in feite met twee
paar ogen. Ik denk dat we trots mogen zijn
op onze mammapoli en onze resultaten.”
Met Saskia gaat het steeds beter.
“Borstkanker overkomt je. Je dendert erin.
Maar ik bewaar gek genoeg ook warme
herinneringen aan die periode. De hulp uit
onze omgeving, het contact met Chantal,
de vriendin die ik tijdens de chemo heb
leren kennen. Langzaam krijg ik het
vertrouwen in mijn lijf terug. Een gezin is
een hele goede motivatie om te vechten!
Ik ben er nog niet. Maar ik kijk naar wat ik
wél kan en daar haal ik kracht uit.”
Patiënt mammacare Saskia Hoogvelt vertelt over haar ziekteperiode.
‘IK HAD HET GEVOEL DAT NIKS
TE GEK WAS VOOR CHANTAL’
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://GQGxP2r5AzX3RMpoIiA5whrz5gyL94Ywe9wiGuAOBUs)`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://DtjuxxywojAuOvacWAUw3L642SJXz_W_8f1zzPrEZNo "U`׉	 7cassandra://IKx4M849nZbIzroLL3xGNoRFOUvPTUfEvevyMTAjv0sn`S׉	 7cassandra://zc2qAgakVDUX5EL6efTnBRMcH9x7wmwT2y4Br3uLj8U$`̵ ׉	 7cassandra://UIpyeISwo-pv0Gb2M1nsSc4sDcyefxNsGphzYbjcDKE t͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://Y23DBOlfMtX6UCSZS9xxvQxU-LXrO4Z222sgGxPrzOg b`׉	 7cassandra://_0xWCYbY6-txD1volxtMRvkKjtFKoCpYT1Il51m0L_Ip`S׉	 7cassandra://Al9whbYD6dTpjsnfNZMc6_6t2rMxSSigDGAS9d2CsAY"`̵ ׉	 7cassandra://C01LnhkLjTaBdpCdBhrvuuXF-7eM9IFSm6Hu5jhp5H0 Rl͠_@^e#׉E
PATIËNT VERTELT
Marion van Rooij werd opgenomen met het coronavirus
‘Je moet als coronapatiënt
heel veel geduld hebben’
Op 3 april van dit jaar belandde Marion van Rooij op onze coronaverpleegafdeling. Op 5 april kreeg ze te horen
dat ze zou gaan sterven. Maar ze is er nog. Het coronavirus heeft zijn sporen nagelaten, mogelijk permanent.
Toch ziet Marion de toekomst met vertrouwen tegemoet. “Ik ben een optimistisch mens. Dat heeft me geholpen.”
Begin april kreeg Marion (61) een griepje.
Ze ging hard achteruit. Diarree, overgeven,
hoge koorts en benauwdheid. Vermoedelijk
COVID-19. Met de ambulance werd ze
vervoerd naar Reinier de Graaf. De test
bleek positief. Hoewel ze zuurstof kreeg
toegediend, knapte ze maar niet op. Ze
kreeg er zelfs nog een longontsteking bij.
Op 5 april vertelde de arts haar dat ze
waarschijnlijk dood zou gaan als ze niet op
de Intensive Care zou worden opgenomen.
“Maar dat wilde ik absoluut niet”, vertelt
Marion. “Ik heb mijn zusje in coma zien
liggen. Verschrikkelijk. Je weet ook niet hoe
je eruit komt na zo’n IC-opname. Vooral
omdat ik al fl ink wat kwalen had: hartfalen,
slechte nieren, ernstige gewrichtsslijtage en
een paar jaar geleden een TIA.”
HAAR MAN EN
KINDEREN KWAMEN EEN
VOOR EEN AFSCHEID
VAN MARION NEMEN
Haar man Jaap en haar kinderen kwamen
een voor een afscheid van haar nemen.
Marion: “Ik voelde eigenlijk niks. Ik was
zó ziek. Achteraf staat het wel in mijn
geheugen gegrift. In een helder moment
10
heb ik aan iedereen een korte boodschap
geschreven. Om ze te bedanken, te vertellen
dat ik van ze hou. Die briefjes heb ik bewaard.
Ik knutsel graag en van de winter denk ik
dat ik er iets moois van ga maken.”
Vanwege besmettingsgevaar kunnen
coronapatiënten geen bezoek ontvangen.
Dat was erg moeilijk voor Marion. “Op het
moment dat je je man en kinderen heel
hard nodig hebt, mogen ze niet bij je zijn”,
vertelt ze. “Mijn man en ik spraken elkaar
elke avond. Ik belde en zwaaide naar
de kleinkinderen die buiten voor het
ziekenhuis stonden met hun telefoon.
Dat zijn de mooie momenten. Ik ben
iedereen in én buiten het ziekenhuis die
me gesteund heeft, erg dankbaar!”
Dat Marion weigerde om naar de IC te
gaan, was bijzonder voor de artsen
en verpleegkundigen. “Ik hoor dat de
verpleegkundigen me een echte vechter
vinden”, vertelt Marion. “De eerste periode
was ik daar zelf niet mee bezig. Je geeft
je eraan over. Maar ik ben kennelijk toch
een sterk mens. Ik wilde wel dóór. Ik heb
bijvoorbeeld toen ik in het ziekenhuis lag
zelf om fysiotherapie gevraagd. Anders
lig je maar stil in je bed. Je moet ergens
beginnen.”
DAT ZE HET CORONAVIRUS
HEEFT
OPGELOPEN, VINDT
MARION ‘DIKKE PECH’
׉	 7cassandra://zc2qAgakVDUX5EL6efTnBRMcH9x7wmwT2y4Br3uLj8U$`̵ _@^e#׉EKDe goede zorgen van de verpleegkundigen
hebben me er doorheen geholpen, zegt
Marion. “Hoewel ze elke keer als ze de
kamer in kwamen beschermende kleding
moesten aantrekken, stonden ze er wel
elke dag. Al kon ik geen gezichten zien, de
communicatie was heel goed. Al snel
herken je de stemmen en de ogen. De
laatste week, toen ik aan de beterende
hand was, heb ik veel met ze gepraat en
gelachen. Ik was alléén maar aan het
praten. Ik denk dat het ook een manier van
verwerken is.” Leuke momenten waren er
ook, herinnert Marion zich. “Een van de
verpleegkundigen komt net als ik uit De
Lier. Ik vertelde hem dat ik de milkshakes
in het ziekenhuis maar niks vond. Toen
heeft hij een keer een milkshake van
snackbar ‘t Puntje meegenomen. Marion,
zei hij, als we elkaar in De Lier tegenkomen,
gaan we samen een milkshake halen. Zo’n
leuke gozer!”
‘VAN ELKE
INSPANNING MOEST IK
EEN DAG BIJKOMEN’
Na vier weken in het ziekenhuis te hebben
gelegen, mocht Marion begin mei met
1 liter zuurstof om haar longen te ondersteunen
naar huis. In het ziekenhuis had
ze al wat gewandeld met de rollator. “Ik
heb twee weken beneden in de woonkamer
gelegen. Van elke inspanning moest ik een
dag bijkomen. Nu, na negen weken, ben ik
zover dat ik 20 minuten kan lopen.
Van de week gaan we voor het eerst een
stukje fietsen. Ik ben nog steeds intens
moe. Dat is niet gek als je ziet waar ik
vandaan kom. In het begin herstel je heel
langzaam, nu gaat dat steeds sneller. Je
moet als coronapatiënt heel veel geduld
hebben. Daarom stel ik mezelf steeds een
doel.”
Of Marion blijvende schade aan haar
coronabesmetting overhoudt, is nog
onduidelijk. Over een aantal weken wordt
er een longfunctietest gedaan en een scan
gemaakt. De tijd zal het leren. “Ik verlies
op dit moment veel haren. Schijnen
meer coronapatiënten te hebben. En de
emotionele verwerking moet nog beginnen.”
Dat ze het coronavirus heeft opgelopen,
vindt Marion ‘dikke pech’. Maar ze bekijkt
het leven positief. “Ik ben net 61 geworden.
Ik ben gigantisch blij dat ik die dag heb
mogen vieren!”
Ex-coronapatiënt Marion van Rooij.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://Al9whbYD6dTpjsnfNZMc6_6t2rMxSSigDGAS9d2CsAY"`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://9PFcqXz3m8YQ_Ghck5Kp6TVi3gBrd9nd-htbu7Lwixg `׉	 7cassandra://XxVI8O13UCjwu9zjE7pd1xse-kjj7URh8iUSgAUeSnAJ`S׉	 7cassandra://gNAV0niz-nBYuYNspFXzQSkkr2dzP0Hfv7dota1zZOw`̵ ׉	 7cassandra://Ujcctxkh4_eYHRuoCoHK5EbU61b3AEbfFYwh-R-yjv0 l͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://GV7TH2MrE-1hAuiDgS2nUF_Nj_zUzVUp7EwitTHREVE +`׉	 7cassandra://_GDPrzpsQQLEgLkk60R-j7qV5yV_NmenGECv-w0ucvkk`S׉	 7cassandra://AcEURtqYLDczV0DHgNU1reLHNBqITfz01AS_SfV57TM!`̵ ׉	 7cassandra://jXn30G9wfJUm6DWyFKmrNlxIsFWdmeEPF2_NODKbOdE 5h͠_@^e#׉E zINNOVATIE
Steeds meer patiënten
geholpen met videoconsulten
Psycholoog Charlotte den Butter tijdens een videoconsult.
12
׉	 7cassandra://gNAV0niz-nBYuYNspFXzQSkkr2dzP0Hfv7dota1zZOw`̵ _@^e#׉ErSinds de uitbraak van het coronavirus vinden er
in Reinier de Graaf meer video- en telefonische
afspraken plaats. Op de polikliniek Neurologie
spraken veel patiënten die slecht ter been of
chronisch ziek zijn hun arts al langer via een
beveiligde videoverbinding. Ook patiënten met een
afspraak op de afdeling Oncologie, Dermatologie
en Medische Psychologie hebben soms online
consulten. Sinds de coronacrisis vinden zelfs op
bijna alle afdelingen telefonische consulten tussen
arts en patiënt plaats.
‘EEN COMBINATIE VAN GEWONE
CONSULTEN MET VIDEOCONSULTEN
KAN EEN GOEDE OPTIE ZIJN’
Neuroloog Daan Kamphuis is blij met de toenemende digitale
mogelijkheden. “Steeds meer patiënten vinden het fijn om vanuit
huis met hun arts te spreken. Dat gebeurde voor corona ook al
regelmatig, maar nu is er meer behoefte aan. Patiënten merken
dat telefonisch of online contact ook prettig en efficiënt kan zijn.”
Gezondheidszorgpsycholoog Charlotte den Butter is positief
verrast door het beeldbellen: “Op de afdeling Medische
Psychologie helpen we patiënten met psychische klachten die
samenhangen met gezondheidsproblemen. In de periode van
half maart tot half mei konden we onze patiënten niet meer in de
spreekkamer ontvangen. Met hulp van onze ICT-collega’s maakten
we in korte tijd de overstap naar videoconsulten. Patiënten kregen
de keuze om hun behandeling tijdelijk via beeldbellen voort te
zetten.” Dit bleek, gezien de omstandigheden, een prima alternatief
te zijn.
Charlotte: “In ons vak hebben we consulten van drie kwartier. We
letten niet alleen op wat de patiënt zegt, maar juist ook op wat niet
gezegd wordt, zoals emoties en lichaamshouding. Voor ons gaat
de voorkeur daarom altijd uit naar persoonlijk contact op de
polikliniek. Maar tijdens de coronacrisis konden we onze patiënten
dankzij het beeldbellen blijven helpen. Wel zijn dan extra vragen
nodig om bepaalde emoties bij de patiënt te toetsen. Zo lukt het
om tot de kern te komen. Patiënten zijn vaak dankbaar dat hun
psychologische behandeling door kan gaan, juist tijdens de
coronacrisis.”
PRAKTISCH EN EFFECTIEF
De videoconsulten bevallen Mariet Poels (58) prima: “De videoverbinding
werkt zo goed dat ik eigenlijk geen verschil merk. Ik vind
het fijn dat ik gewoon in mijn vertrouwde omgeving in gesprek kan
gaan. Bovendien scheelt het reistijd. Ook al kan ik inmiddels weer
naar het ziekenhuis, heb ik ervoor gekozen ook mijn laatste
consulten online te doen.” Kitty van Kleef (55) was eerst wat
huiverig, omdat het videoconsult haar eerste afspraak met de
psycholoog was. “Het viel me enorm mee. De technische uitleg was
helder en ik voelde me al snel op mijn gemak. De oefeningen die
ik voor de camera moest doen, gingen ook prima. Toen ik later weer
een gewoon consult met mijn psycholoog had, voelde het direct
alsof we elkaar kenden.”
Gezondheidszorgpsycholoog Charlotte ziet mogelijkheden voor de
toekomst. “Patiënten krijgen goede hulp bij het tot stand brengen
van de videoverbinding en ook hun privacy is gewaarborgd. Ik denk
dat de videoconsulten voor sommige patiënten voordelen hebben.
Denk aan mensen die door hun ziekte moeilijk naar het ziekenhuis
kunnen komen of voor patiënten in hun laatste levensfase. We zien
op onze afdeling inmiddels veel patiënten weer in de spreekkamer.
Maar ook een combinatie van gewone consulten met videoconsulten
kan een goede optie zijn.” Ze is verrast door de
veerkracht van haar patiënten in tijden van corona. “Heel mooi
om te zien hoe krachtig mensen kunnen zijn. Bijzonder om te
merken dat zelfs ernstige zieke patiënten die ik begeleid, zich zo
flexibel opstelden. Hierdoor kon ik ze online blijven helpen.”
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://AcEURtqYLDczV0DHgNU1reLHNBqITfz01AS_SfV57TM!`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://xFZnbEoNsM0J1vleI-qalV5m0NMqcYrxWhRANlJciXo x` ׉	 7cassandra://COLx7TvSwqTo6WR2OGHIoqChhwwWStEKzuEaytfjsT4_`S׉	 7cassandra://OK4-K9Xb4IWB_-xe0I8_K1GlAQ7hXO5HTNLq2wH4Yk4S`̵ ׉	 7cassandra://44Ae2olbGkcBr7gVu7DzL1Trw3tBwgwGvmzJY88ow0w@/h͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://PgP89Ci60sUYzRJPs9I1cjPTOlPQszNGV4rL6p2aRRs =`׉	 7cassandra://6puOE6Qky7Z66OLM6qfh18wfo5DzoV5tkdu7cEZTE8QU`S׉	 7cassandra://WETzgLw191tA9P7x1KlkqDvrYLMx4F512F6wDq1lmtQ'`̵ ׉	 7cassandra://TUV4NxsrUeXFgI9Aagw2hS32Pn-A0FiTzUSb2rIBWfc h͠_@^e#׉ENIEUW IN REINIER
Nazorgpolikliniek voor
coronapatiënten
Onze longartsen Marc van Lanen en Ronald van Rossem zijn in mei gestart
met een COVID-19 nazorgpolikliniek. Hier willen zij coronapatiënten, die
last hebben van aanhoudende klachten na hun ziekteperiode, helpen bij
hun herstel.
“Er is nog weinig bekend over het herstel van coronapatiënten,
maar het is mogelijk dat zij langdurige of zelfs chronische
lichamelijke of psychische klachten overhouden aan deze infectie”,
vertelt longarts Marc van Lanen. “Mijn collega en ik waren vanaf
het begin af aan, samen met de internisten, betrokken bij de zorg
voor coronapatiënten in Reinier de Graaf. Vandaar dat wij hen ook
de nazorg geven.” De meest gehoorde klachten onder patiënten zijn
benauwdheid, vermoeidheid, langdurig hoesten, slapeloosheid en
een verminderde conditie.
“Op onze nazorgpolikliniek doen we onder meer bloedonderzoek,
maken we longfoto’s en doen we soms ook longfunctieonderzoek.
Aangezien er nog geen behandeling voor COVID-19 is, helpen we
patiënten vooral met de bestrijding van hun symptomen. Ook
verwijzen wij patiënten als dit nodig is door naar onze medisch
psychologen, internisten, infectiologen, logopedisten, fysiotherapeuten
of revalidatieartsen. Wij organiseren onze nazorg op
basis van de leidraad in ons ziekenhuis. Hierbij baseren we ons
op de nieuwste wereldwijde adviezen en inzichten.”
‘PATIËNTEN DIE
WEKENLANG OP DE IC
HEBBEN GELEGEN,
WILLEN GRAAG HUN
VERHAAL KWIJT’
ZORGEN EN KLACHTEN
Inmiddels bezoekt al een groot aantal patiënten onze nazorgpolikliniek.
Marc: “Patiënten zijn vaak blij dat ze met hun vragen
14
bij ons terecht kunnen. Patiënten die wekenlang op de IC hebben
gelegen, willen daarnaast graag hun verhaal kwijt. Ook vinden
ze het fijn om duidelijkheid te krijgen over zorgen die ze hebben.
Veel mensen hebben bijvoorbeeld een sterk verminderde
conditie, waardoor elke inspanning moeite kost.” Zo ook de
66-jarige Wil Kooter. Zij werd tijdens Pasen opgenomen in het
Gasthuis Delft. “Ik was zo ziek dat ik letterlijk niet meer op mijn
benen kon staan. Uiteindelijk heb ik 10 dagen in het ziekenhuis
gelegen. De artsen en verpleegkundigen hebben goed voor mij
gezorgd. Omdat ik ook zuurstof en antibiotica kreeg, knapte ik
gelukkig langzaam op. Eenmaal thuis ging ik stap voor stap
vooruit, totdat ik probeerde een wandeling door de straat te
maken. Van mijn conditie was niks over, het voelde echt alsof
mijn lijf me in de steek liet. Daarom vond ik het fijn dat ik een
oproep kreeg van de longarts voor de nazorgpolikliniek in
Reinier de Graaf. Eerst sprak ik de longarts telefonisch. Later
kreeg ik een longtest, een longfoto en een consult op de
polikliniek met de arts. Ik vond dat heel fijn en heb veel gehad
aan de gesprekken met de longarts. De resultaten van de
onderzoeken stelden me gerust en ik kreeg goede tips, met
name om mijn conditie weer op peil te krijgen. Over drie maanden
heb ik weer een afspraak, ik krijg dan ook een CT-scan en een
bloedonderzoek.”
MEER INZICHT
Onze longartsen hopen patiënten op de nazorgpoli verder te helpen
met hun klachten en tegelijkertijd meer inzicht te krijgen in het
verloop van de ziekte en de juiste nazorg. Patiënten die het coronavirus
hebben doorgemaakt of vermoeden dit te hebben gehad en
na twee maanden nog lichamelijke of psychische klachten ervaren,
kunnen ook terecht bij de nazorgpoli. Zij kunnen via hun huisarts
een verwijzing krijgen. Patiënt Ron Doller (62) maakte het virus
׉	 7cassandra://OK4-K9Xb4IWB_-xe0I8_K1GlAQ7hXO5HTNLq2wH4Yk4S`̵ _@^e#׉EeLongarts Marc van Lanen (links) en zijn collega Ronald van Rossem helpen coronapatiënten bij hun herstel.
thuis door, maar werd vanwege langdurige klachten doorverwezen
naar de nazorgpolikliniek. “Half maart werd ik ziek en had ruim
twee weken hoge koorts. Toen ik begin april weer koortsvrij was,
bleef ik last houden van flinke vermoeidheid en kortademigheid. In
die periode ben ik twee keer bij de speciale Corona-huisartsenpost
geweest, maar ik werd niet getest. Omdat mijn klachten niet minder
werden, ben ik begin juni naar de huisarts gegaan. Daar kreeg ik
een bloedonderzoek, waaruit bleek dat ik inderdaad het coronavirus
heb gehad. Ik ben doorverwezen naar longarts Van Lanen
op de nazorgpolikliniek. Op de röntgenfoto’s bleek dat er restafwijkingen
van het virus op mijn longen te zien waren. Tijdens
het tweede consult op de polikliniek kreeg ik daarom een longfunctietest
en CT-scan. Gelukkig was daarop te zien dat mijn longen
weer aan het herstellen zijn.” Doller is erg blij dat hij op de nazorgpolikliniek
terecht kon. “Ik weet inmiddels dat ik geen blijvende
schade aan mijn longen heb. En ik heb een doorverwijzing
gekregen voor een revalidatietraject bij de fysiotherapeut. Gelukkig
gaat het steeds beter en ik ben alweer een flink aantal uren aan
het werk. Het voelt fijn dat ik nu onder behandeling ben en de arts
mij voorlopig blijft zien. Bovendien hoop ik dat ik de artsen op deze
manier ook help om hun kennis over het virus en het herstel ervan
te vergroten.”
Patiënten kunnen alleen terecht op de COVID-19 nazorgpolikliniek met een verwijzing van hun medisch specialist of huisarts.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://WETzgLw191tA9P7x1KlkqDvrYLMx4F512F6wDq1lmtQ'`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://8ndpTJ8cHA6Bbvm3H7xlQPnTyD9M6Zg2vjjBKoFCKcI `׉	 7cassandra://6PTPzUXbuJJ6Bc0xB6Ube1ouJxrkIKX2JB9EeDdBcJUg:`S׉	 7cassandra://5Ge9aysgXmGWA85MS3BvXGwg-Tpf4SGnAKpqHRol4g0"z`̵ ׉	 7cassandra://vT_O8YVs8Cj8GwDaAgdnpV0MuhGIEYWMhphn9K0mPVY n̔͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://oosfpyFMSzYKoXF2GlsPUejbDNnv9RqC81m0L2mIa7k >`׉	 7cassandra://4_b5VfBYSoy4Ok9rcsR0cXOxV23L7Qq2VVzGBR5i2WUZe`S׉	 7cassandra://29M9N7a42d1B1QYvxQNvfBjui22p9rBu-Sr13sEU3lI `̵ ׉	 7cassandra://aJKM4NHwcYCHZnyMoF2dohzZ58PXmgxHK7lawD1ZUXA Zt͠_@^e#׉E16
׉	 7cassandra://5Ge9aysgXmGWA85MS3BvXGwg-Tpf4SGnAKpqHRol4g0"z`̵ _@^e#׉EWERKEN
BIJ REINIER
Week van de Loopbaan in Reinier de Graaf
Van 14 tot en met 18 september was het de ‘Week van de Loopbaan’. Dit
is een initiatief waarbij werkenden en werkzoekenden de kans krijgen om
gratis en vrijblijvend advies in te winnen over hun carrièremogelijkheden.
Vanuit het Reinier de Graaf ziekenhuis
haakten wij aan op dit initiatief en
organiseerden daarom gedurende deze
week een informatiemarkt. “We hebben
veel loopbaanmogelijkheden in het
ziekenhuis en daarover wilden we onze
medewerkers graag informeren. De Week
van de Loopbaan verving dit jaar onze
jaarlijkse Open Deuren Week die we
normaal gesproken in april organiseren,”
aldus onze loopbaan- en mobiliteitsadviseur
Natasja van der Woude.
VAN CV-CHECK TOT
LOOPBAANCHECK
Gedurende de week was er elke werkdag
van 12.00 tot 14.00 uur een informatiemarkt
met kraampjes in het ziekenhuis. Zo
waren medewerkers van de Operatiekamer
(OK), Anesthesie, Intensive Care (IC),
SEH-verpleegkundigen
Spoedeisende Hulp (SEH), Obstetrie,
Hartfunctie en Klinische Neurofysiologie
(KNF) aanwezig.
OK-medewerkers
Daarnaast waren ook medewerkers van
de Reinier Academie en het P&O Carrièrebureau
van de partij. Bij laatstgenoemde
afdeling konden onze medewerkers vragen
stellen en zich zodoende oriënteren op hun
eigen loopbaan. Zij konden terecht voor
een cv-check, interne vacatures, informatie
over interne opleidingsplaatsen of een
loopbaancheck. Uiteraard was de
informatiemarkt coronaproof ingericht en
werd de anderhalve meter afstand
gewaarborgd.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://29M9N7a42d1B1QYvxQNvfBjui22p9rBu-Sr13sEU3lI `̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://kYk8PTaKoSRZdvzuFVb6pzvQrSYwaCAjlsOrRR4AZJs ^`׉	 7cassandra://p7OOwl5lxAthXL7JpJFUIxMbPf9nB_6LktQdHIVTCkEZP`S׉	 7cassandra://lrz7Aep3mYPlwbUAMBqVuyOgoGOGq3OdsjBt8Kc49MQ`̵ ׉	 7cassandra://SZDWqynqEE8NEBOe6GAyTUUuI_q_bXtaEo4rXhJnIKE Pp͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://nkIzkMyXU4ae84oMLK-6D3qBIxk2wnI6qWIOmcrRRJI 5`׉	 7cassandra://D0PA3q1IF9CWTl7Is8_uukHz8V9Ug5KD2zOOPJXQ8KMl`S׉	 7cassandra://2e6C-5Qwq9HHGg7G-BnZKkGewu2UMoTN-ZqGibvJm5E#`̵ ׉	 7cassandra://UivGA7fIQfV5G9uYUyoPN4pDHTjxcCm42L13MzsKveo %l͠_@^e#Ƒנ_@^e#ȁ 59ׁH -http://www.reinierhaga.nl/orthopedischcentrumׁׁЈ׉E18
׉	 7cassandra://lrz7Aep3mYPlwbUAMBqVuyOgoGOGq3OdsjBt8Kc49MQ`̵ _@^e#׉E	RHOC
Het Reinier
Haga
Orthopedisch
Centrum
(RHOC)
Het Reinier Haga Orthopedisch Centrum is geopend.
Op 7 juli opende het Reinier Haga Orthopedisch Centrum in Zoetermeer,
afgekort RHOC, haar deuren voor patiënten. Het centrum is een initiatief
van het Reinier de Graaf ziekenhuis, het HagaZiekenhuis en het LangeLand
ziekenhuis en is daarmee het grootste centrum voor orthopedische zorg in
Nederland.
De vraag naar orthopedische zorg is hoog
en neemt steeds verder toe. Daarom
werken er twintig orthopeden en een
sportarts uit de drie ziekenhuizen samen
en bieden ze in het centrum orthopedische
zorg voor patiënten uit heel Nederland. De
orthopeden in het centrum werken nauw
samen met huisartsen, fysiotherapeuten,
revalidatieartsen, thuiszorgorganisaties en
andere gespecialiseerde hulpverleners.
Het centrum, dat 7.500 m² beslaat, is
berekend op 70.000 patiënten per jaar.
Patiënten met bijkomende aandoeningen
die aanvullende medische voorzieningen
nodig hebben, kunnen daarvoor
gemakkelijk terecht in het aangrenzende
LangeLand ziekenhuis.
Kinderen met orthopedische klachten
blijven voor behandeling in het Reinier de
Graaf Gasthuis in Delft en het Juliana
Kinderziekenhuis in Den Haag. De spoedeisende
orthopedische zorg blijft ook bij
de drie ziekenhuizen.
GEZOND EN SPOEDIG
HERSTEL
Het gebouw is een ontwerp van EGMarchitecten
en bestaat uit drie verdiepingen.
Dankzij een grote open binnenplaats
met veel licht, verblijven patiënten in een
ontspannen omgeving. “In ons centrum
hebben we alles rondom de patiënt
georganiseerd en niet andersom.
Gedurende het verblijf van onze patiënt is
alles erop gericht om hem of haar zoveel
mogelijk te laten bewegen in een fijne
omgeving. Het geheel draagt bij aan een
gezond en spoedig herstel”, aldus medisch
directeur Rolf Bloem.
PERSOONLIJK
BEHANDELPLAN
Rolf Bloem: “Wij zien het als onze
roeping onze patiënten hun mobiliteit
terug te geven én te laten behouden.
We werken hiervoor samen in multidisciplinaire
teams voor verscheidene
orthopedische aandoeningen. Vooral
voor de groeiende groep ouderen is fit
worden, blijven bewegen en valpreventie
belangrijk. Een lifestylecoach kan zo
nodig onze patiënten hierbij begeleiden.
We werken met een persoonlijk
behandelplan, toegespitst op de unieke
situatie van de patiënt.”
Het Reinier Haga Orthopedisch Centrum is te vinden op de Toneellaan 2, 2725 NA in Zoetermeer. Meer informatie is te vinden op
www.reinierhaga.nl/orthopedischcentrum
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://2e6C-5Qwq9HHGg7G-BnZKkGewu2UMoTN-ZqGibvJm5E#`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://o7cNVP9skNFaiNvINZxOPBnjhAUSjgamz4xIur3U4O8 `׉	 7cassandra://nfz2C92--lMXyiJTsmfY4JHWS_xPM-rkkUIcnoiWgNsJm`S׉	 7cassandra://QVRmBS2Sgdfn6IRMUzZPilIhj27HwqiIKkZKmAO1lBM`̵ ׉	 7cassandra://wA9xiijM9LQi2kYSQlzACrlMgaTJwBnzJ0E06ELPtF4x͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://H2k9s0A0j3szAMMVk2dEO0zl1YQIE76FABkUxsUpuqY c`׉	 7cassandra://f2OCJtYX9UpydRlj2DOxsmlT-5Pa-Dp8lwAfPBNh8JAV`S׉	 7cassandra://Pf4i67ZnvIsiaHoUqGOIy1vl79jHKkKc6Y_E-dHTD_Y`̵ ׉	 7cassandra://f0U3GPtknmC45QxEZvUK__N1Cntp9K5awg8mHo2dRbkE=h͠_@^e#ʑנ_@^e#́ W9ׁHhttp://reuktraining.nlׁׁЈ׉EPASSIE VOOR MIJN WERK
KNO-arts Dick Kooper vertelt over
onderzoek naar reuk- en
smaakverlies onder coronapatiënten
Dit jaar was anders dan anders, ook voor onze eigen artsen. Zo heeft keel-,
neus- en oorarts (KNO-arts) Dick Kooper de afgelopen maanden onderzoek
gedaan naar reuk- en smaakverlies onder ruim 200 COVID-19 patiënten.
KNO-arts Dick Kooper vertelt
over reuk- en smaakverlies bij
coronapatiënten.
‘VAN DE COVID-19
PATIËNTEN VERBETERT
70% HUN REUK- EN
SMAAK MET BEHULP
VAN REUKTRAINING’
Dick Kooper,
KNO-arts
20
׉	 7cassandra://QVRmBS2Sgdfn6IRMUzZPilIhj27HwqiIKkZKmAO1lBM`̵ _@^e#׉Em“Ik ben normaal geen onderzoeker, ik ben veel meer een praktijkman.
Maar ik heb wel een wetenschappelijk belangstelling voor
van alles. Je blijft je altijd fascineren over hoe wat werkt en waarom
dat zo is”, vertelt Kooper. Toen er werd gesuggereerd dat reuk- en
smaakstoornissen gerelateerd waren aan corona, was hij gelijk
gemotiveerd om hier iets mee te doen. “Ik dacht gelijk: waar
hebben we het dan precies over, is de reuk dan helemaal weg of
is het slechter geworden? Het is natuurlijk een hele nieuwe tak
van sport. Zo las ik een bericht in de krant dat reuk- en smaakstoornissen
bij coronapatiënten altijd over gaan, maar dat weten
we momenteel helemaal niet.”
‘IK BEN NORMAAL GEEN
ONDERZOEKER, IK BEN VEEL
MEER EEN PRAKTIJKMAN’
HET ONDERZOEK
Het balletje ging rollen toen hij met iemand aan de praat raakte
die bij de huisartsenpost in Reinier de Graaf werkt. Die vertelde
dat ze daar een vragenlijst hadden opgesteld om aan mensen te
vragen of ze last hebben van COVID-19 symptomen. Een vraag
over reuk- en smaakverlies ontbrak, dus toen heeft de KNO-arts
geopperd om die vraag toe te voegen, wat binnen een weekend
was geregeld. “Vervolgens dacht ik: als ik het bij de huisartsenpost
kan vragen, dan kan ik natuurlijk ook patiënten benaderen die in
het ziekenhuis zijn opgenomen met corona.”
Een paar maanden later heeft Kooper de gegevens van ruim
200 patiënten binnen. Hij is nog volop bezig met het analyseren
van de resultaten, maar kan voorzichtig al de eerste conclusies
delen. Zo ziet hij dat bij 70% van de coronapatiënten binnen
3 tot 4 maanden hun reuk- en smaakverlies verbetert dankzij
reuktraining. “Normaal kunnen de meeste mensen geuren alleen al
identificeren op hun reuk, maar patiënten met een reuk- of smaakstoornis
kunnen dat niet. Reuktraining doen we met kleine flesjes
met geuren erin. Die houd je drie keer per dag onder je neus. Je
dwingt je hersenen een voorheen bekende geur weer als bekende
geur te gaan interpreteren. We weten natuurlijk niet of dit altijd
voor COVID-19 patiënten gaat werken, want het is een hele nieuwe
ziekte.” Ook ziet de arts verschil tussen corona en de gewone griep.
“Het verschil tussen influenza (griep, red.) en COVID-19 qua reuk
lijkt te zijn dat het bij corona eerder beter gaat en dat het iets meer
gepaard gaat met parosmie (het ruiken van geuren die anders
zijn, red.) of kakosmie (het ruiken van geuren die anders zijn, red.).
Bij griep zie je vaak dat de reuk langzamer terugkomt. Een vieze
geur is meestal de eerste herkenning, maar ook de ondefinieerbare
geuren, omdat de hersenen deze nog niet snappen.
In het onderzoek is er ook gevraagd naar smaakbeleving onder
coronapatiënten, omdat smaak wat anders is dan reuk. Zo vertelt
Kooper: “Smaak is een beleving, reuk is iets concreets. Als ik zeg:
“ik heb een roos geroken”, dan weet je exact wat ik geroken heb.
Als ik zeg: “ik heb lekkere koffie op”, dan heb je geen idee hoe dat
precies smaakt. Smaak wordt niet alleen bepaald door reuk, maar
ook door wat je ziet. Je kan het mooi vergelijken met een paprikachipje.
Als je de zak opentrekt en je ziet een paprikachipje, dan
zie je een oranje schijfje. Als je het proeft, dan is het zout. Je hoort
krak en je voelt de krak. Als je nou dezelfde zak paprikachips vier
weken open laat staan en je pakt een chipje, dan is het chipje nog
steeds oranje. Hij smaakt nog steeds zout, maar je beleving
is anders omdat je hem niet meer hoort en hij kraakt niet meer.
De entourage is dus heel belangrijk voor smaakbeleving.” In het
onderzoek ziet hij dat hierdoor verwarring optreedt bij patiënten,
omdat ze het heel lastig vinden om reuk van smaak te scheiden.
“Bij een sinaasappelgeur zeg ik dan tegen de patiënten die deze
niet kunnen identificeren: het is een oranje vrucht. Dan horen
ze namelijk ook iets en zo wordt er een geheel in de hersenen
bepaald. Leg je daar ook nog een oranje vrucht bij, dan krijgen
de hersenen ook nog visuele informatie. Daar is reuktraining op
gebaseerd. Dat je met flesjes met geuren erin continu moet ruiken
en je hersenen moet dwingen tot het identificeren met reuk zonder
de extra zintuigen te gebruiken.”
‘SMAAK IS EEN BELEVING,
REUK IS IETS CONCREETS’
ADVIES AAN PATIËNTEN
Dick Kooper geeft daarom ook een advies mee voor patiënten met
reuk- en/of smaakstoornissen: “Ga eerst met je reuktraining starten,
dan heb je grote kans dat het goedkomt. Bij zeventig procent van
de patiënten met COVID-19 verbetert na 3 tot 4 maanden hun
reuk met behulp van reuktraining. Ik heb altijd goed contact met de
Anosmie vereniging, de patiëntenvereniging voor mensen met
een reukstoornis. Zij raden ook reuktraining aan. Verwacht geen
wonderen, maar probeer het, want reuktraining kan echt helpen.”
Naast KNO-arts is Dick Kooper gespecialiseerd in reuk- en
smaakstoornissen. Hij werkt al 21 jaar bij Reinier de Graaf,
waarvan 12 a 13 jaar met als ‘hobby’ de reuk. De KNO-afdeling
is gestart met een reukpoli waar mensen met reukstoornissen
door middel van bloedonderzoek, scanfoto’s en een reuktest
kunnen kijken wat de oorzaak is van hun probleem en of het
verholpen kan worden.
Meer informatie over reuktraining? Download dan de gratis app reuktraining.nl
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://Pf4i67ZnvIsiaHoUqGOIy1vl79jHKkKc6Y_E-dHTD_Y`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://xXArhv4W1lwRWhsoommo7TRuRDBSsCrBAt9AAt3SgI4 `׉	 7cassandra://-nlPxW-FZtrqjPRaF2qVKxQw9X0VrfysB1NfPwL1lJUY`S׉	 7cassandra://eTM6bW3kNnryIwYtvFCuVD6beQceTHDAzkJSfJsgmzs`̵ ׉	 7cassandra://2RzUXgXugAmMg4raq8Un5cP7MbZGABwuHmQyxS5mYYE p͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://7OHuSHZ2VAA8vPJ24GX1hrYNYiTtr1aMe5QlPVWy3CM F=`׉	 7cassandra://uZdCiHgPMfvJ2aNDRA6MjnDSMqV-M2BvsqCKNo3lRzw^S`S׉	 7cassandra://UWcXN_0f3k0pSHifa57rv3cDq8yVDJq0RexyQTNg55c`̵ ׉	 7cassandra://onI228ScMtmt1cFdVUcaFvK4LBY8zb1NvqXSjribxuU2͠_@^e#Αנ_@^e#Ё ̕9ׁHmailto:communicatie@rdgg.nlׁׁЈ׉EREINIER IN HET KORT
COMPASSIEBEHEER OP HET VOORPLEIN
In september startte de bouw van een zogenoemde Compassiebeer op het voorplein van ons Gasthuis in Delft. De 4,5 meter hoge,
driedimensionale teddybeer heeft een vacht van plantjes. De beer is een initiatief van kunstenares Adriënne Rombout en staat symbool
voor waardering voor de zorg. Op dinsdag 6 oktober werd de Compassiebeer officieel onthuld. De beer is mogelijk gemaakt door donaties
uit de regio en met hulp van verschillende ondernemers en vrijwilligers.
NIEUWSTE ROBOTTECHNOLOGIE SPOORT PROSTAATKANKER NOG
BETER OP
Vernieuwende Robot Biopteur
zorgt voor meer precisie.
Goed nieuws voor mannen met een
kleine afwijking aan de prostaat. Het
Reinier Haga Prostaatkankercentrum
(PKC) kan sinds kort nauwkeuriger een
biopt afnemen voor microscopisch
onderzoek met behulp van de
vernieuwende Robot Biopteur. “Zo
vergroten we de kans op vroege
opsporing van prostaatkanker”, aldus
radioloog dr. Han van het PKC. De robot
is geschonken door Team Westland.
Het PKC is het eerste centrum in de
provincie Zuid-Holland waar radiologen
werken met de Robot Biopteur.
Mannen met een verhoogde PSA22
(prostaat
specifiek antigeen) waarde in het
bloed, hebben mogelijk prostaatkanker.
Maar alleen een biopsie (het afnemen van
een stukje weefsel) geeft uitsluitsel over
de aanwezigheid, de uitgebreidheid en
de agressiviteit van de tumor. Met de
introductie van de Robot Biopteur hebben
we de prostaatkankerzorg voor onze
patiënten naar een nog hoger niveau
getild”, zegt dr. Han. “Deze nieuwe robot
gestuurde methode wordt toegepast bij
kleine afwijkingen in de prostaat en is
aanvullend op de andere technieken
zoals echogeleide biopsieën, waarbij het
soms lastig is om de precieze locatie te
biopteren. Met de Robot Biopteur kan
dit veel nauwkeuriger en wordt de kans
op vroege opsporing van prostaatkanker
vergroot.”
Jaarlijks krijgen meer dan 12.000 mannen
in Nederland de diagnose prostaatkanker.
Het Reinier Haga Prostaatkankercentrum
behoort tot de vier grootste prostaatkanker
behandelcentra in Nederland.
Naar verwachting komen dit jaar zo’n
50 patiënten in aanmerking voor een
MRI-geleide prostaatbiopt met de Robot
Biopteur.
׉	 7cassandra://eTM6bW3kNnryIwYtvFCuVD6beQceTHDAzkJSfJsgmzs`̵ _@^e#׉E	DONATIE WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK LYMFEKLIERKANKER
In augustus doneerde Marry de Baat in
het Reinier de Graaf ziekenhuis maar
liefst 18.000 euro voor wetenschappelijk
onderzoek naar lymfeklierkanker.
Hematoloog-oncoloog Ward Posthuma
en internist-hematoloog Joost Vermaat
mochten de waardevolle cheque namens
het Reinier de Graaf en het LUMC in
ontvangst nemen. Marry De Baat kreeg
meerdere keren lymfeklierkanker.
Inmiddels is ze hersteld en zet ze zich
al jaren in om geld op te halen voor
onderzoek naar lymfeklierkanker.
Marry de Baat doneerde 18.000 euro voor wetenschappelijk onderzoek.
BLOEDPRIKKEN OP AFSPRAAK
Sinds september werken we op al onze bloedafnamelocaties
zoveel mogelijk met geplande afspraken. Door het werken op
afspraak kunnen we het aantal personen in de wachtkamers
tot een minimum beperken en de anderhalve meter afstand
voor zowel patiënten als medewerkers waarborgen. Een ander
bijkomend voordeel is dat de patiënt direct wordt geholpen,
waardoor de wachttijden worden verminderd. Wel is het
belangrijk dat mensen zich niet
meer dan 5 minuten van
tevoren aanmelden.
- - - - - - -
- - - - - - -
- - - - - - -
- - - - - - -
De subsidie voor dit project wordt verstrekt door Innovation Quarter.
Deze regionale samenwerking tussen de provincie Zuid-Holland en
de Metropoolregio Rotterdam Den Haag brengt de juiste mensen
samen voor versnelling van innovaties en het oprichten van nieuwe
bedrijven. Door de inzet van slimme instrumenten in de zorg, zoals
de lasergauge van SLAM Ortho, wordt de zorg beter, veiliger en is er
grip op de stijgende zorgkosten.
SUBSIDIE VOOR NIEUWE
TECHNOLOGIE IN DE OK
SLAM Ortho heeft deze zomer een Zorg-Tech voucher van Innovation
Quarter gewonnen voor de ontwikkeling van de lasergauge. De
lasergauge is een innovatieve techniek waarmee chirurgen tijdens
de operatie de juiste lengte van schroeven en platen bij patiënten
met botbreuken kunnen bepalen. Door middel van een sensor
kan tijdens het boren de diepte en de dikte nauwkeurig gemeten
worden. Dit scheelt niet alleen kostbare tijd in de operatiekamer,
maar kan ook voorkomen dat een patiënt pijn krijgt doordat een
schroef niet de juiste maat heeft of een implantaat instabiel wordt.
De sensor kan dankzij de subsidie in samenwerking met Reinier de
Graaf verbeterd worden.
LAAT HET ONS WETEN Mist u iets in het magazine of heeft u ideeën of suggesties waarover wij kunnen schrijven?
Laat het ons weten via communicatie@rdgg.nl.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://UWcXN_0f3k0pSHifa57rv3cDq8yVDJq0RexyQTNg55c`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ohm0GTNiCjQmF5vhNveuIA9qMJDVlYLkaBPoxZQver4 ``׉	 7cassandra://wf-7UtZNYMLs8u3OQEyA5qlvpcuqew9xPn7q4csf95c^`S׉	 7cassandra://0uh4T7hfEvOb6IyJ-4r5n_915QbAE6YlYAOYyJ4d6pA$`̵ ׉	 7cassandra://2gggwqbRTfQ9CeWuqo7zieo6wZBxMOo1OXebYC80Uu0 l͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://oousT_XprtnOzd74eyoHxOFlMPXr97EGa1CkUdUDNNk "`׉	 7cassandra://d9hcFxz4zZWKjVTBPCVakkkkdSo1fliN2N23oKiAWHY`?`S׉	 7cassandra://pcOq7p2wzh4UANaLqDlwL18JhWkXxTrQbdiWeYvLNxUz`̵ ׉	 7cassandra://KVlNFpkYJdKTlzCt10JcFbKe0DFgZHEY9l6HyRp43Dk Th͠_@^e#׉E MENSEN VAN REINIER
Duizendpoot Sing Dekker
zorgt voor veilige
medische hulpmiddelen
‘STEEDS WEER KRIJG
IK MOOIE KANSEN IN
REINIER DE GRAAF.
ZO BEN IK INMIDDELS
OOK DEELS WERKZAAM
ALS FOTOGRAAF IN HET
ZIEKENHUIS’
24
׉	 7cassandra://0uh4T7hfEvOb6IyJ-4r5n_915QbAE6YlYAOYyJ4d6pA$`̵ _@^e#׉EAl 34 jaar lang is Sing Dekker een bekend gezicht in het ziekenhuis. Als
Deskundige Steriele Medische Hulpmiddelen en Scopendeskundige zorgt
hij voor veilige medische instrumenten. Tijdens de coronacrisis was zijn
kennis onmisbaar bij onze eigen productie van mondmaskers. “Ik ben zo
trots dat ik hieraan heb mogen meewerken.”
In 1986 begon hij als chef Schoonhouddienst in het Diaconessenhuis
Voorburg en werd later hoofd Interne Dienst. In 1997 maakte
hij de overstap naar het Gasthuis in Delft. “Ik kreeg toen de kans
om de hbo-opleiding Facilitaire Dienstverlening te volgen. Ik werkte
als projectleider en daarna als afdelingsmanager Facilitair Servicebureau.”
Rond
2010 kwam Sing erachter dat hij meer betrokken wilde zijn
bij het zorgproces. Hij ging toen voor de functie van Deskundige
Steriele Medische Hulpmiddelen en Scopendeskundige. Hij
volgde diverse vakopleidingen, waaronder die tot deskundige
Infectiepreventie. Sing vertelt: “Ik zorg ervoor dat de medische
instrumenten die we gebruiken op de operatiekamers, verpleegen
functieafdelingen en poliklinieken altijd steriel zijn. Door
reiniging, desinfectie en hete stoom doden we alle microorganismen
zoals bacteriën.” Sing zorgt ook dat steriele wegwerpartikelen,
zoals naalden en mondmaskers, op de juiste wijze
worden aangeleverd en bewaard. “We bewaren de steriele
medische hulpmiddelen in speciale bergingen om de steriliteit
tot het moment van gebruik te garanderen.” Om dit te bereiken
stelt Sing protocollen op, geeft hij scholing en voert kwaliteitscontroles
uit. Ook terugroepacties en veiligheidsmeldingen zijn
onderdeel van zijn werk.
Sing is ook scopendeskundige. Een scoop is een medisch
instrument met een camera, waarmee de zorgverlener in het
lichaam kijkt en bepaalde handelingen kan verrichten. Scopen
worden onder meer gebruikt voor darm- en maagonderzoeken,
maar ook op de longafdeling, urologie en KNO. “Alle scopen
reinigen en desinfecteren we met speciale machines op onze
afdeling Endoscopie. Ook hiervoor geef ik bijscholing en advies.”
De coronacrisis afgelopen voorjaar was voor Sing een bijzondere
periode. “Al snel merkten we dat er een krapte was aan mondmaskers
voor onze zorgverleners. Alle medische mondmaskers
die we binnen kregen, zijn uitgebreid getest en vaak opnieuw
gesteriliseerd voor gebruik. Een deel van de maskers voldeed niet.
Toen ontstond het idee om zelf mondmaskers te gaan produceren,
wat ook is gelukt. Het was een hele puzzel om te zorgen voor een
masker het juiste filter, dat ook goed aansluit op het gezicht, goed
dooradembaar en comfortabel is. Het was geweldig om dit samen
met de collega’s en met hulp van de TU Delft en DSM in hele korte
tijd voor elkaar te krijgen. En nog steeds produceren we dagelijks
zo’n 1500 tot 2000 mondmaskers voor onze zorgverleners.”
Sing Dekker bij de scopenreiniging.
Sing had vooraf niet verwacht zo lang in Reinier de Graaf te blijven.
“Steeds weer krijg ik mooie kansen. Zo ben ik inmiddels ook deels
werkzaam als fotograaf in het ziekenhuis. Een mooie creatieve
uitlaatklep. In mijn functie ben ik veel bezig met regels en
voorschriften en fotografie is een mooi tegenwicht, een gouden
combinatie dus. Ook geniet ik van het contact met de collega’s in
het ziekenhuis, dat ik door mijn verschillende functies heb.”
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://pcOq7p2wzh4UANaLqDlwL18JhWkXxTrQbdiWeYvLNxUz`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://vI-BMq19VEfw-N4m9kjtRv0FHPIC9kBSk9GXoAWM9HI `׉	 7cassandra://bfFlmPaN7etAtv5Uj1jrK8K6s9UD4XoAn8_JtzY-LmUTV`S׉	 7cassandra://tQACZbW7LYtbzKjVDm6JkAHPmYj1QP7Wt2JUCSC_V_Y`̵ ׉	 7cassandra://iWQQ5poSzs-YMsCDSmuqKT7RngjAnRZWQ9c6B2ltqxI c͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://fr-k3CfRVdANfkGEVV_UiJHVgQmE8A64hcWlbmkHEsE 1`׉	 7cassandra://NwheEqyHyP11NnDhx4k7enWskLPAyoVpKdcj7NvQtIIjR`S׉	 7cassandra://1qpDvXIsOv9YZEv7qmv7wbx2Evw4P0ubj2ogQqrFe5M$I`̵ ׉	 7cassandra://81fknmdKC6XDkIY_JKT9fyz6Q5IdsBt0jNohgyfX9OY6͠_@^e#Ցנ_@^e#ׁ I9ׁHhttp://laurasbakery.nlׁׁЈ׉EfFysiotherapie
nodig?
Wij werken nauw samen met uw specialist! Optimaal herstellen
in uw directe omgeving tijdens of na uw behandelingen in het
ziekenhuis. Wij bieden:
Oncologische revalidatie
Longrevalidatie
en COPD training
Orthopedische
revalidatie
Pre operatieve training en advies
Post COVID revalidatie
Bekkentherapie
Handtherapie
aining en advies
idatie
Vakkundig, betrouwbaar en dichtbij.
e
Vestiging Pootstraat
Pootstraat 174a
2613 PN Delſt
estiging Phoenixstraat
Phoenixstraat 8
2611 AL Delſt
E-mail
inf
nfo
info@fysiotherapiedelſt .nl
Telefoon
015 - 213 78 66
Website
fysiotherapiedelſt .nl
fysio
26
׉	 7cassandra://tQACZbW7LYtbzKjVDm6JkAHPmYj1QP7Wt2JUCSC_V_Y`̵ _@^e#׉E
5Joke Veenman-van der Hoeven,
werkzaam als diëtist in Reinier
de Graaf, deelde dit gezonde en
smakelijke recept
KRUISWOORDPUZZEL
1
6 7
11
13
18
21
24
22
25
19
23
14
15
2 3 4
8
12
16
20
17
5
9
10
26 27
28
32
PASTA OVENSCHOTEL Vier personen
INGREDIËNTEN
■
38
42
■
300 gram pasta
(al dente gekookt)
■ 1 ui
■ 2 teentjes knofl ook
■ 2-3 kipfi lets (in blokjes)
■ 200 gram spinazie
ZO MAAK JE HET
■
■ halve courgette
■ 2 paprika’s
■ 1 blik tomatenblokjes
■ Italiaanse kruiden
■ 150 gram geraspte kaas
■ cherrytomaatjes
Begin met het al dente koken van de pasta. Terwijl dit op het
vuur staat, kun je de rest voorbereiden. Snipper de ui, pers de
teentjes knofl ook uit en snijd de rest van de groenten fi jn.
■
Doe de ui met knofl ook en een scheut olijfolie in een ruime pan
en fruit deze. Voeg de blokjes kip toe en bak deze kort rondom
aan. Ze hoeven niet gaar te zijn, dat gebeurt straks in de oven.
Maak de stukjes kip ook vooral niet te klein, daar kunnen ze
droog van worden. Voeg vervolgens de rest van de groenten toe
en bak deze 2-3 minuten mee.
■
Voeg de inhoud van het blik tomatenblokjes toe en breng het
geheel op smaak met Italiaanse kruiden. Laat op een laag vuur
staan tot de pasta goed is. Voeg de pasta toe, roer deze door de
groenten heen en schep vervolgens het geheel in een ruime
ovenschaal.
■
■
Strooi de geraspte kaas over de pasta heen en verdeel er nog
wat gehalveerde cherrytomaatjes over.
Zet de ovenschotel voor 20-25 minuten in de oven op 200 °C
(boven- en onderwarmte).
Tip: In plaats van kip kun je ook gehakt gebruiken.
Of maak het gerecht vegetarisch door het toevoegen
van (kidney)bonen.
43
24
16
38
15
47
30
17
29
Horizontaal: 1 overeenkomstig 6 pl. in Noord-Brabant
8 saai 9 fotografi sche term (afk.) 11 vogel 12 zangstem
13 Ierse verzetsgroep 14 opnieuw (in samenst.)
16 vlaktemaat 18 numero 19 cijfer 20 voorzetsel
21 vakbond (afk.) 23 drinkgerei 24 marktplein 25 raamwerk
26 uitvlucht 29 muziekterm 32 nagerecht 33 vreemde munt
34 annexus 35 naamspeldje 37 noordzuid
38 mal aanwensel 40 brandgang 41 vragend vnw.
42 als het ware 43 afgemat 44 sportartikel
45 zie ommezijde 47 ik 48 knorrig mens
Verticaal: 1 deel v.e. kolenkachel 2 anno domini
3 brilschans 4 voegwoord 5 avondkleding 7 omslagrok
10 rivier 13 oorspronkelijk bewoner van Peru
14 Griekse godin 15 vogel 17 selderij 22 overvloedig
23 verlichtingsmiddel 26 waterdeeltje 27 fanaticus
28 kaartspel 29 verbond 30 voldoende 31 bezittelijk vnw.
36 aride 39 deftig 41 vogel 45 zie aldaar 46 zuster
44
48
45
46
39
40
43
47
41
34
35
36
29
33
37
30 31
OKTOBER 2020
Foto: laurasbakery.nl
׉	 7cassandra://1qpDvXIsOv9YZEv7qmv7wbx2Evw4P0ubj2ogQqrFe5M$I`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://H3ixt3dBd8ghfXaBkT5lS5tEvclUJ1gw3RPWZAvjEGA ۺ`׉	 7cassandra://TdvLe6RAKC8bQel7Nz80BMiZEWoJ0IgQQK6C7XwOLHQwD`S׉	 7cassandra://hZ4AroumPlpfS6Z2SpzkkbXfsvTzEG0KhwCb9zV28dk'`̵ ׉	 7cassandra://e4FZJa9Iyr3-c3cYDfXc5lnfZY63dxpkIxeFXqWfid4 x͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://pIZOUTJUy_YnhUwnAYXy6cuKrmlnQpjKfw_l2spV-bU U`׉	 7cassandra://ET2HWjroYciCBb-KxEphXvywZLfjcDnjSnjm-DLb-hMf`S׉	 7cassandra://NRkXb_y6ZdfdNr-OGrZaOmF-6Nm738RHZwWE68DCL7I#`̵ ׉	 7cassandra://JjKYHQIu-PwDfMP6_mlIcuTKCHLv_lSsQV5Q8V_Q-zs 0p͠_@^e#ٓנ_@^e#݁ 'O9ׁH :http://www.reinierdegraaf.nl/patienten/mijnreinierdegraaf.ׁׁЈנ_@^e#܁ 29ׁHhttp://DigiD.nlׁׁЈנ_@^e#ہ 9ׁHhttp://mijn.reinierdegraaf.nlׁׁЈ׉E28
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://hZ4AroumPlpfS6Z2SpzkkbXfsvTzEG0KhwCb9zV28dk'`̵ _@^e#׉E	28
GOED OM TE WETEN
HORECA IN REINIER DE GRAAF
Zin in een kopje koffie of een lekker broodje? Onze brasserie Kannen & Kruiken in het Gasthuis in Delft is ingericht volgens de richtlijnen
van het RIVM. Vanwege de 1,5 meter-maatregel zijn er minder zitplaatsen beschikbaar. De brasserie is alleen via de hoofdentree van
het Gasthuis bereikbaar. In het ziekenhuis zijn looproutes duidelijk aangegeven. Bezoekers van de Brasserie worden eerst bij de
screeningstafel in de centrale hal gecontroleerd op klachten die kunnen wijzen op het coronavirus. De openingstijden: op werkdagen
van 7.30 tot 20.00 uur, in het weekend van 10.00 tot 20.00 uur.
Ook bij de Espressobar in het Diaconessenhuis Voorburg hebben we extra maatregelen genomen om de patiëntveiligheid te garanderen.
Bezoekers worden gescreend in de centrale hal en kunnen daarna gebruik maken van het take away assortiment van de Espressobar.
Openingstijden: maandag tot en met vrijdag van 8.00 tot 17.00 uur.
AL BEKEND MET HET PATIËNTENPORTAAL
MIJN REINIER DE GRAAF?
Patiënten hebben graag de regie over hun gezondheid. Het patiëntenportaal Mijn
Reinier de Graaf maakt dat mogelijk. Patiënten krijgen hiermee inzicht in hun medische
gegevens. Er maken al ruim 2.500 patiënten gebruik van het patiëntenportaal.
In Mijn Reinier de Graaf hebben patiënten altijd en overal online toegang tot een
belangrijk deel van hun medisch dossier van Reinier de Graaf. In het patiëntenportaal
is het onder andere mogelijk uitslagen van onderzoeken en afspraken te bekijken,
vragenlijsten in te vullen, belangrijke folders te lezen en persoonsgegevens te wijzigen.
Bovendien kan er bij een aantal afdelingen digitaal een vraag worden gesteld aan een
arts.
Het patiëntenportaal is goed beveiligd. Alleen patiënten kunnen zelf inloggen in het
portaal. Om toegang te krijgen zijn een computer of tablet met internetverbinding, een
DigiD met sms-controle en een mobiele telefoon voor ontvangst van de sms-code nodig.
Inloggen is eenvoudig: ga naar mijn.reinierdegraaf.nl en volg de aanwijzingen op het
DigiD-scherm. Wie geen DigiD heeft en toegang wil krijgen tot het patiëntenportaal,
kan een DigiD aanvragen op DigiD.nl.
Meer informatie over het patiëntenportaal en veelgestelde vragen zijn te vinden op
www.reinierdegraaf.nl/patienten/mijnreinierdegraaf.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://NRkXb_y6ZdfdNr-OGrZaOmF-6Nm738RHZwWE68DCL7I#`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://SbHOtpiRx6Ua3PD_aGub7N_rIftZwXuvUybfBh4vsys w`׉	 7cassandra://P_ae7cWY13MhJ3DjJ7-hbWT8Fa2V822zb5Zz8FXI8ZYyw`S׉	 7cassandra://v23IbPqcJXlrP5LsrpKiVWX1bAdMvKu7QADzkm3DrTA+;`̵ ׉	 7cassandra://kkZ7SMIpF-jK7Rpb-8kRIu9weQmGJMJfMLFf8BQQBlw  z͠_@^e#ט  {u׉׉	 7cassandra://CN-t00vjmjTZy-cCbziq4xvotXZmLd_goiw9EJm4IYU D`׉	 7cassandra://Fn9rzaYOKAX5h84b9BdCwjILsufX-YVt94-Zz8sQR9s]`S׉	 7cassandra://FIxs5nlHUZbaut-e8KQO1qqBzTZTcBe7TkYdybO43Ig!`̵ ׉	 7cassandra://JOjPiW13GSZtVmsqzG-2GACKn5n6bEbWG6UgUYcQUfo 80͠_@^e#׉E VOOR ALLE ZORGVERLENERS
BEDANKT
VOOR
JULLIE
ZORG
Deze advertentie is een initiatief van BC Uitgevers BV - Sneek in samenwerking met:
׉	 7cassandra://v23IbPqcJXlrP5LsrpKiVWX1bAdMvKu7QADzkm3DrTA+;`̵ _@^e#׉ET
GOED OM TE WETEN
ASSISTMEDEWERKERS
Onze assistmedewerkers zijn werkzaam op
de verpleegafdelingen en zijn voor
patiënten het eerste aanspreekpunt voor
niet-medische vragen. Zij hebben geen
verpleegkundige of medische taken.
Assistmedewerkers verzorgen ontbijt, lunch,
diner en drankjes. Daarnaast zorgen de
assistmedewerkers in samenwerking met
de schoonmaakmedewerkers voor de
dagelijkse schoonmaakwerkzaamheden
op de patiëntenkamers. De assists zijn te
herkennen aan hun blauwe kleding.
MOBIELE TELEFOON EN WIFI
Patiënten en bezoekers kunnen op al onze locaties gewoon gebruikmaken van hun
mobiele telefoon. Op sommige plekken binnen het ziekenhuis kunnen echter de
signalen van mobiele telefoons de werking van medische apparatuur verstoren. Dit
staat aangegeven op de desbetreffende plekken. Bij twijfel kunnen onze medewerkers
meer vertellen. Op alle locaties van ons ziekenhuis hebben patiënten en bezoekers
toegang tot gratis wifi (draadloos internet). Maak via de smartphone, tablet, laptop
of ander apparaat verbinding met het netwerk ‘ReinierGast’ om hiervan gebruik te
maken.
STILTECENTRUM
Te midden van de onrust van het
ziekenhuis biedt het stiltecentrum
patiënten, bezoekers en medewerkers
de mogelijkheid om even tot zichzelf
te komen. Wie daar behoefte aan heeft
kan een gedachte opschrijven of een
elektrisch kaarsje aansteken. Het
stiltecentrum bevindt zich op de begane
grond van het Gasthuis in Delft, in de
gang direct achter de centrale hal.
Naast de stilteruimte is de gebedsruimte
te vinden.
OKTOBER 2020
׉	 7cassandra://FIxs5nlHUZbaut-e8KQO1qqBzTZTcBe7TkYdybO43Ig!`̵ _@^e#_@^e#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://58WCr4YhgC2gILaIyGwbu-UP-FAJTBX7twGtYAZDSww H`׉	 7cassandra://1m6C5MZKMIrXX1dw66KXOyzIeqcGTKoQJOD4jhKE2d8a`S׉	 7cassandra://TF_0u0FDb5JQAmPHJBZDzog1Il2WZXmcb-_kdpyXVZo"`̵ ׉	 7cassandra://oCmuzKbPBpTbDiPqQXaDG9klOSqObBKA8YEX7PsixJ4 <d͠_@^e#׉E׉	 7cassandra://TF_0u0FDb5JQAmPHJBZDzog1Il2WZXmcb-_kdpyXVZo"`̵ _@^e#׈E_@^e#_@^e#{)RDG MAG 2020 2 -MAGAZINE VAN HET REINIER DE GRAAF ZIEKENHUIS
_@QU\M3