׉?4ׁB! בCט  u׉׉	 7cassandra://kL4KgjqoqDL1KQWOMGkIPhBowxuUi7TqT_lsVzKHiDw [`׉	 7cassandra://ElL_bDlivWbyZBIrj-pou7er50MToZOuvDHDPbPsPKc:`׉	 7cassandra://4U0sPgbFsieM0CnMrkq1C55Vc8PTAUH7uzIl9rE-0KM`  ׉	 7cassandra://rzSox9ilpXvA0me_VSHARuDFQUj9U6Vt5kxyL1wqGHY0S?͠bk5saט   u׈   frJ  ׈Ebk5sag׉E׉	 7cassandra://4U0sPgbFsieM0CnMrkq1C55Vc8PTAUH7uzIl9rE-0KM`  bk5sahbk5sagבCט   u׉׉	 7cassandra://HFcm18C18lVlACjJ1v57iWrVSr36B6xCkPwXY57pabc `	׉	 7cassandra://A5KjBXnvAaJIIGjMLnhVXwIknACLoME5pfvKOOosZXAe:`׉	 7cassandra://zEjIuxIz4CShfEXSNFqwMKd6oz0mO-5pH7uOOdMrPAQ!G`  ׉	 7cassandra://qy3WWgFrn3y6S710hf3JP9e7OcIUyGayjxBbaQ-teaM^͠bk5saנbk5sa R{9ׁHhttp://www.zwart-werk.nlׁׁЈנbk5sa :̒9ׁHhttp://www.stichtingsanjay.nlׁׁЈנbk5sa kс̲9ׁH  mailto:stichtingsanjay@gmail.comׁׁЈ׉EF© 2020, Stichting Sanjay Ganpat Brouwer
Kleine Bickersstraat 2, 1013 LJ Amsterdam
Tel.: +31 (0)20 770 88 69
E-mail: stichtingsanjay@gmail.com
www.stichtingsanjay.nl
Alle rechten zijn voorbehouden. Niets uit deze
uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen
in een geautomatiseerd gegevensbestand en/of
openbaar worden gemaakt, in enige vorm of op
enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door
fotokopieën, opnamen of enige andere manier,
zonder uitdrukkelijke voorafgaande schriftelijke
toestemming van Stichting Sanjay Ganpat Brouwer,
Kleine Bickersstraat 2, 1013 LJ Amsterdam.
All Rights Reserved. No part of this publication
may be reproduced, stored in a retrieval system, or
transmitted, in any form or by any means, electronic,
mechanical, photocopying, recording, or otherwise,
without the prior written permission of Stichting
Sanjay Ganpat Brouwer, Kleine Bickersstraat 2,
1013 LJ Amsterdam.
Samenstelling en interviews: Johan Ganpat Brouwer
Vormgeving: Zwart Werk | www.zwart-werk.nl
Fotografie: Dirk Jap A Joe, Martin Pluimers,
Johan Ganpat Brouwer e.a.
Gedrukt in Nederland
׉	 7cassandra://zEjIuxIz4CShfEXSNFqwMKd6oz0mO-5pH7uOOdMrPAQ!G`  bk5sai׉E -Een boek van
Stichting Sanjay Ganpat Brouwer
bk5sajbk5saiבCט   u׉׉	 7cassandra://bogCENUAt_H1WQBM-gs3Yg8PLmjJ3JEo3SVk2D4OSFw`	׉	 7cassandra://Rcvw1OiYssGy_ivsk5gT6y03uLx4gj628hG0MVZkwrw>`׉	 7cassandra://-njNjC4jtnBamZ_DfyGCuju-I8-dnCJxJERdjIhv8t0`  ׉	 7cassandra://6CEvTh4TOxIBaU5_Hm4fHvSUptSsWrynHv2t0Peb-KY L͠bk5saנbk5sa sہ49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa s*49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa sx49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa sƁ49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa s49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa sc49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa s49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa s 49 ׉SG
ׁׁrנbk5sa sN49 ׉S G
ׁׁr׉E2
׉	 7cassandra://-njNjC4jtnBamZ_DfyGCuju-I8-dnCJxJERdjIhv8t0`  bk5sat׉E INHOUD
VOORWOORD
RAHEELLE BHAGGAN
DANIEL LEMMER
SANDRO LAGADEAU
GIOVANNI JONA
KENZO MAASIE
OVERDO BERGHOUT
MET DANK AAN
OVER DE STICHTING
5
7
15
23
29
37
43
50
52
3
bk5saubk5satבCט   u׉׉	 7cassandra://blOAdERPv5cL2ya4x-3futVcgh1ADACKjMWWH2OUUNM `	׉	 7cassandra://B3bEyryzyAYez-c-pxKCYrf6NCos2jemmW4lh8sDefc͛`׉	 7cassandra://16HssgsfoADhz8zqbTsHiK4jytHGhPTdDd6hYhDwmtc1"`  ׉	 7cassandra://qpwjWXGlzqL-IBpKi_WF6dl9cu24qxs-NHyNbVxvkdc =͠bk5sa׉EFotografie: Daudry Adipi
׉	 7cassandra://16HssgsfoADhz8zqbTsHiK4jytHGhPTdDd6hYhDwmtc1"`  bk5sav׉EBVOORWOORD
‘As an artist, it’s our creative responsibility
to guide humanity through our history, our
now and our future.’
Toen de initiatiefnemers van Stichting
Sanjay Ganpat Brouwer mij benaderden
om het voorwoord van de eerste editie
van Mi Switi Pink Sranan te schrijven
heb ik geen moment getwijfeld.
Het vastleggen, documenteren en
showcasen van Surinaamse artiesten
en kunstenaars binnen en buiten
Suriname is van essentieel belang
voor de vorming van het zelfbeeld en
de waardering van elke Surinamer.
De kracht die de Surinaamse LGBTgemeenschap
op de ontwikkeling van
Suriname heeft wordt in dit interactieve
boek zorgvuldig en prachtig neergezet.
Dit boek zie ik daarom als springplank
voor creatievelingen die het
gezamenlijk belang vooropstellen.
Dit initiatief zal mede bijdragen aan
het stimuleren van internationale
samenwerkingen tussen individuen
en groepen die van belang zijn om de
Surinaamse creatieve sector tot grotere
hoogtes te brengen. Toekomstige
generaties kunnen effectief gebruik
maken van de informatie in dit boek
om nieuwe projecten te initiëren en
uit te voeren. Door middel van schrift,
beeld en interactieve video wordt de
Surinaamse kunst en cultuur door
mensen die affiniteit hebben met
Suriname op een nieuwe manier
vastgelegd en overgedragen. Het is van
eminent belang dat wij inzien dat de
documentatie van elk volk, bij het volk
zelf begint. Laten we daarom dit mooie
initiatief van Stichting Sanjay Ganpat
Brouwer alle steun en vertrouwen
geven en gezamenlijk omarmen.
IVAN TAI-APIN
Creatieve duizendpoot.
Iinitiator en regisseur van Wiren, the movie.
5
bk5sawbk5savבCט   u׉׉	 7cassandra://ksyRKMygxSOptkonakRezCjBw4UqUfTF94DdH-Nl5V8 ^%`	׉	 7cassandra://oAkAo5oUa13fY1_bkjyd88ZLE-JhwtZnyGTt5zJDbHA͔`׉	 7cassandra://GtSn0StNT5M3YErgFN_m9I9C5BAS6iLp4ZmdTHfSS_o0`  ׉	 7cassandra://gKwab9YNnsOSsHgqFRebdr-oxrqRyvAPPCw8EKbK208 V͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://GtSn0StNT5M3YErgFN_m9I9C5BAS6iLp4ZmdTHfSS_o0`  bk5sax׉E MRAHEELLE
BHAGGAN
1986, Paramaribo
Schrijver
videomaker
Spoken Word artiest
7
bk5saybk5saxבCט   u׉׉	 7cassandra://448PQ00sIqsQJ0GlMH0a1dPxrayrPVgxVq1HGjaZrao g`	׉	 7cassandra://AJ_SD5gunSasPHrCd9LX56reTYnhVKAf0KWwHPQA2tc 5+`׉	 7cassandra://A1SgLc_gizomzSp9eJ0o5MRgcO_gd8y64G-VuUMZN5cY`  ׉	 7cassandra://l8A6V8Uhfacua5Urd28xTHBmf2p_SjMdKwGkxc5Jrio s#@͠bk5sa׉E XBEKIJK
IAMABEING
BEKIJK
0.01
BEKIJK
LEAVE
BEKIJK
De ideale vrouw ft.
Sharen-vess Schaap
׉	 7cassandra://A1SgLc_gizomzSp9eJ0o5MRgcO_gd8y64G-VuUMZN5cY`  bk5saz׉ECHoe identificeer jij jezelf vooral?
Ik identificeer mezelf als creatieve schrijver. Ik ben
(denk ik) het meest bekend als dichter, hoewel ik
debuteerde als scriptschrijver in 2012. Voor de
televisieserie De Jordans.
Die serie ken ik niet. Was dat iets typisch Surinaams
en hoe kwam je daar terecht?
De Jordans was een Surinaamse soap. Het draaide
om de rijke familie Jordan die trendsetters waren
in de media. Ik werkte voor het mediabedrijf dat
bij de productie van de serie betrokken was. Mijn
baas wist van mijn schrijverstalent en stelde me
voor aan de producent en de regisseur. Ik kreeg
een pamflet met beschrijvingen van de personages
en begon te schrijven. Ik schreef in totaal 24
afleveringen.
Hoe vanzelfsprekend was het voor je om iets met
schrijven en/of spoken word te gaan doen? En op
welke leeftijd werden deze gedachten omgezet
naar ‘echte dingen’ doen?
Al heel jong leefde ik veel in mijn fantasie. Ik had
niet veel vrienden, of ze waren niet beschikbaar.
Dus vermaakte ik me in mijn eigen wereld. Op
mijn twaalfde begon ik met ‘verwoorden’ van wat
zich in mijn hoofd afspeelde. Ik noemde het: ‘de
personages in mijn hoofd een leven geven’. Ik
schrijf nog steeds zelden over mezelf of mijn eigen
ervaringen. De personages in mijn hoofd vind ik
een prettiger alternatief.
Je hebt naast de gedichtenbundel Love Affair
ook T-shirts en posters onder de projectnaam
IAMABEING! uitgebracht. Heb je hier hulp bij gehad,
bijvoorbeeld van een redacteur of zakelijk adviseur?
En zou je dat bij een volgend project opnieuw zo
willen doen?
Bij Love Affair heb ik alles zelfs gedaan, met
uitzondering van de cover. Ik wilde en moest het
doen en kon niet langer wachten. Ik begon te
onderzoeken hoe en wat moest worden gedaan.
Daarna zette ik een datum naast de titel Love
Affair en werkte daarnaartoe. Ik vroeg offertes
op en begon met sparen. In vier maanden tijd
moest ik, naast mijn regulier werk, thuis verder
met het afronden van alles voor het boek. Na
evaluatie achteraf ontdekte ik dat ik nooit aan het
marketinggedeelte heb gedacht. Desondanks is
door het zelf publiceren van de bundel Love Affair
IAMABEING! op mijn pad gekomen. Samen met nog
wat dingen. Zo leerde ik bijvoorbeeld meer mensen
kennen. En omdat mijn netwerk groeide heb ik
ook iets meer geleerd. Het IAMABEING! project is
door mijn werkgever geïnitieerd. Als sponsor van
de Pride Month Suriname bedacht zij dat daar nog
wel ‘iets’ bij paste. Samen met nog twee anderen
hebben we deze plannen toen uitgewerkt. Het
ontwerp van de poster en het script van de video
heb ik gedaan. Zo raakte ik ook meer betrokken
bij de Pride Month Suriname. En ontdekte ik ook
jullie project Mi Switi Pink Sranan. Ik heb ook wel
plannen voor een nieuw boek. Maar voor ik hier
opnieuw een datum aan ga vastplakken denk ik
alvast na over de juiste context en de marketing.
Dat heeft IAMABEING! mij geleerd.
9
bk5sa{bk5sazבCט   u׉׉	 7cassandra://VzdMw5GuuSyaVFVbcUFkHLYVgtlEQeFwZlSA-fKir70 n5`	׉	 7cassandra://3eP3r2jer0Y_n01UMv5478A5Z0caf3Z4yvki45DfM60 BU`׉	 7cassandra://pU3qQl47q_MWdOrfQ53D7B4F5h6l9ZJmcyMqQ8e03BA_`  ׉	 7cassandra://13R2Fu7dE6vQh7uc71Dmu17G85HyiytC9KrbQ8mH1cM =@͠bk5sa׉ENaast je bundel Love Affair en het IAMABEING!
project heb je vorig jaar ook een serie video’s
gemaakt over historisch belangrijke personen in
Suriname. Kun je uitleggen wat je hierbij heeft
gemotiveerd en waarom je deze personen gekozen
hebt?
Sinds de basisschool hield ik heel veel van
geschiedenis. Ik zag mezelf op een gegeven
moment zelfs als de grootste nationalist. Ik
voerde ook discussies met mensen over wat een
Surinamer is. En werd boos op mijn wijlen tante
die emigreerde naar Nederland. Ik denk dat ik
in 2018, samen met nog een groepje schrijvers,
gevraagd werd om over Martin Luther King te
schrijven. Op een dag waarvan ik vond dat wij de
dood van Louis Doedel moesten herdenken. Hij
streed voor de rechten van de werknemers in de
koloniale tijd. Zowel op Curaçao als in Suriname.
Op Curaçao hebben ze ook een standbeeld van hem
staan. Dit soort verhalen over helden inspireren
mij nog steeds. Op een gegeven moment besloot
ik deze mensen de waardering te willen geven
die ze verdienen. Ik ben namelijk van mening dat
veel Surinamers niet goed doorhebben dat alles
uit het verleden steeds weer wordt herhaald. Er
wordt wel gezegd dat de geschiedenis je leert
omgaan met het heden en je toekomst vormt. Maar,
doordat velen niet weten wat er vroeger is gebeurd
missen zij signalen voor het kunnen bouwen aan
een goede toekomst. Mijn helden probeerden deze
signalen wel te zien. Om ze op een juiste manier
te kunnen aanwenden voor het verbeteren van de
toekomst voor Suriname.
De eerste keer dat we je ontmoetten deed je een
spoken word performance tijdens de Pride Month
Suriname 2018. En vorig jaar deed je ook een
performance bij Zus en Zo in Paramaribo. Denk je
dat je meer van dit soort optredens gaat doen?
Ik sta niet graag op een podium. Maar als ik er sta
geniet ik ook enorm. Ik moest er van mezelf ook
van leren houden. Om meer bekendheid te kunnen
krijgen als schrijver en spoken word artiest. Als ik
ergens gevraagd wordt voor een optreden, dan kijk
ik altijd naar de organisatie die mij uitnodigt en
het doel van het evenement. Over mijn optreden
tijdens de Pride Stories in 2018 is mij ook gevraagd
wat mij had bewogen bij het schrijven van de tekst.
Het antwoord op deze vraag komt bij elk verzoek
tot optreden volgens hetzelfde denkpatroon tot
stand. Komen mijn persoonlijke principes overeen
met het doel van het evenement en de doelstelling
van de organisatie? Is dat allemaal positief, dan
treed ik vaak wel op.
Welke plek heeft het stoeien met woorden en
video’s in jouw bestaan? Want je hebt toch ook
reguliere baan?
Schrijven is mijn eerste liefde en zal ik altijd
blijven doen. Video’s maken heb ik mezelf geleerd.
Omdat ik niet afhankelijk van anderen wil zijn bij
het produceren van mijn video’s. Tot nog toe heb
ik alleen IAMABEING! niet helemaal zelf gemaakt.
Al kwalificeer ik mijn bijdragen daarvoor als ‘van
wezenlijk belang’. Degenen die mij volgen op
Instagram zien door mijn vele foto’s van de natuur
dat ik daar ook veel van houd. Mijn reguliere baan
betaalt mijn rekeningen. Ik leef zoveel mogelijk
volgens de doelstelling dat ik mij gelukkig moet
voelen bij het uitvoeren van al mijn taken. Het
liefst met zo weinig mogelijk blokkades richting
mijn creativiteit.
10
׉	 7cassandra://pU3qQl47q_MWdOrfQ53D7B4F5h6l9ZJmcyMqQ8e03BA_`  bk5sa|׉E ]BEKIJK
Context
BEKIJK
Poison
BEKIJK
It was never
you
BEKIJK
Vergeten
droom ft.
Rachel Nijman
bk5sa}bk5sa|בCט   u׉׉	 7cassandra://yZW1UPH9RrQULlGhXMrJOsrz2LcNbD4DLxm6Uhb9XRQ `	׉	 7cassandra://0yn7Ooup1AUaVD7frfbAw8qXOEggV8tZ9wRz1wZKQzA `׉	 7cassandra://xCYpWdGBSMX3QEZrXCO853dHHK-DV14OMqWGk306C6sWu`  ׉	 7cassandra://TbsGEKTlAqi1bfZHM6aNcIzk_M8kJ2CgnBnrNsO5uqo K,@͠bk5sa׉E TBEKIJK
Wij blEven
slaven
BEKIJK
Zwijg
BEKIJK
MINASRANAN
BEKIJK
Nooit Altijd
Duister
׉	 7cassandra://xCYpWdGBSMX3QEZrXCO853dHHK-DV14OMqWGk306C6sWu`  bk5sa~׉E	Heeft het uitbrengen van de gedichtenbundel en
je T-shirts en posters je gebracht, wat je ervan
gehoopt had of verwacht?
Ik ben nooit 100% tevreden met het resultaat. Toch
realiseer ik me ook elke keer opnieuw dat elke
stap wel iets nuttigs voor me brengt. Zowel Love
Affair als IAMABEING! hebben gezorgd voor meer
bekendheid, wat succes genoemd kan worden.
Desondanks was ik bij allebei niet helemaal
tevreden. Maar ja, het zijn mijn kinderen. Ze hangen
beiden in mijn kamer. Omdat ik ook best trots ben
op mijn kinderen.
Als je één wens voor jezelf als schrijver, spoken
word artiest en/of videomaker mag doen. Welke
zou dat zijn?
Mijn allergrootste wens is het schrijven van een
script voor een Hollywood film of -serie. Gerrit
Baron, die een tijd mijn mentor was, gaf me
hierover eens het advies: “Wil je met je schrijven
doorbreken? Zoek dan iets waar nog helemaal
niemand over geschreven heeft”. Dat vinden, vind
ik nog best moeilijk. Maar ik sta hier positief
tegenover en blijf hopen voor de toekomst.
Denk je dat deelname aan dit boek bij de realisatie
van je plannen kan helpen?
Een filosofische regel waar ik mij aan houd is ‘als je
niet beweegt, kom je nergens aan’. Elke eindstreep
heeft ergens een begin. Eerst vooruitkijken en op
basis daarvan deelname bepalen, is geen logische
werkwijze voor mij. Ik heb vertrouwen in het werk
dat Stichting Sanjay Ganpat Brouwer doet. En
daarom doe ik mee aan Mi Switi Pink Sranan. Wat
het leven morgen brengt, is een groot raadsel. En ik
houd niet echt van raadsels.
13
Dan wil ik toch graag afsluiten met het
allergrootste raadsel van dit moment: Wat voor
positieve of negatieve gevolgen denk je dat jij
zelf, Suriname en/of de wereld aan de coronacrisis
overhoudt?
Ik ben van mening dat ieders persoonlijke
perspectief de mate van een crisis bepaald.
Monetair is het natuurlijk wel een enorme crisis
voor de hele wereld. En de samenleving die wij
hebben opgebouwd, de laatste bijna 100 jaar, draait
vooral om geld. Het humanitaire zie je niet of
nauwelijks terug in de maatregelen die regeringen
over de hele wereld treffen. Velen kiezen vooral
voor geld, terwijl er vele doden vallen. En terwijl
wij praten over de uitbraak van het virus ontrolt
zich ook die opkomende monetaire crisis. Ik kan
alleen maar hopen dat mensen hier eenvoudiger,
effectiever en efficiënter van leren leven. Dan
vallen alle gevolgen hopelijk een heel klein beetje
mee.
Ontdek meer over Raheelle en zijn werk op zijn
Facebookpagina, website en YouTube kanaal.
bk5sabk5sa~בCט   u׉׉	 7cassandra://0iDfvApraH5pTfvCpb5UUV8WqWD21VTcoMad73Rt1VI /`	׉	 7cassandra://fXw3wCc_E48XAy_onKx3WdyaeooIYHTFdLdjomIKKccͽ`׉	 7cassandra://yDdrwfS4AVOsAZzUhFJ9GM04miXoDnSuGNUOUHLuY3M8`  ׉	 7cassandra://XxKCUopCj5W3nVLN--SERdpYEHPG6JZG-Y_UdXXdGBc }͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://yDdrwfS4AVOsAZzUhFJ9GM04miXoDnSuGNUOUHLuY3M8`  bk5sa׉E 5DANIEL
LEMMER
Paramaribo
Kunstenaar
art performer
15
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://XkclW-YqYHQp-NwCSzo8dF3MypDaCRuiICtzz_-JheM )`	׉	 7cassandra://FNR9ad909S0HNrrCtHImil5mEN9rl1QTzcwkIN6OlB4 <C`׉	 7cassandra://Ztm9FFi8DjuDHJu7GYeY_rhaKiE6xaeuD30m73B83aIZR`  ׉	 7cassandra://uw2cn-XQqX525dbwfyMxyboYJOLXH6hGnbs_G7EX-RI 	͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://Ztm9FFi8DjuDHJu7GYeY_rhaKiE6xaeuD30m73B83aIZR`  bk5sa׉E
iHoe zie jij jezelf?
Als Daniel de kunstenaar. Een rustige maar ook
energieke man met een enorme passie voor mijn
benadering van kunst. Ik hou van humor en lach
ook graag. Maar ik ben ook gedisciplineerd en focus
me op wat ik wil gaan doen. Mijn kunst varieert
van schilderen en tekenen tot methodisch acteren,
performance art en meer. Ik ken en erken geen
grenzen bij hoe ik mij als kunstenaar kan uiten.
Je bent de zoon van een muzikant/
instrumentenmaker. Hoe vanzelfsprekend was het
voor je dat je iets met kunst zou gaan doen?
Ja, en ook mijn moeder is een kunstenaar. Ik kreeg
dus wel bepaalde genen mee. Als kind was mijn
omgeving ook wel een beetje veel voor mij. Ik ben
met creatieve beelden en geluiden in mijn hoofd
geboren. Mijn omgeving en mijn ouders hun kunst
voegde daar nog meer aan toe. Dat vond ik best
lastig en soms ook echt vervelend. Omdat ik niet
in staat was al die impulsen te filteren. Ik begon al
vroeg met muziek, schilderen, tekenen, acteren en
beelden maken. Zij het in het klein. Ik merkte ook
al vroeg dat ik veel ruimte voor ‘mijn’ dingen nodig
had. Wat er eigenlijk niet was. Op een gegeven
moment besloot ik daarom mijn aandacht beter
te kunnen focussen op ‘het normale leven’. Op een
studie, school en een carrière. Een keuze die ik toen
ook heb ingevuld.
Naast dat ik ook altijd schilderijen en kleine
ruimtelijke werken heb gemaakt. De vraag wat
kunst is en hoe dit in elke denkbare vorm kan
worden geuit, heeft mij altijd gefascineerd. Ook
toen ik mij meer met ‘het normale leven’ bezighield.
Je vertelde ook dat je wiskundeleraar bent geweest.
Hoe kwam je tot het besluit leraar te worden en
later toch (weer) kunstenaars?
Op mijn veertiende was ik geïnteresseerd in
sterrenkunde en de (natuurkundige) wetten van
Kepler. Vanuit die interesse kwam wiskunde op mijn
pad. Als gevolg van mijn besluit me meer op ‘het
echte leven’ te willen focussen volgde ik de juiste
studies en belandde in het onderwijs. Een keuze
puur gebaseerd op mijn interesse in deze vakken.
Ik bleef echter ook altijd kunst maken. Vooral veel
schilderijen die ik over de hele wereld verkocht. Ik
nam in 2013 ook deel aan een groepsexpositie met
(o.a.) Miguel Keerveld en Shaundell Horton, met
mijn schilderijen. Daarna rondde ik mijn studie af.
Na mijn studie heb ik naast in het onderwijs ook in
de bouw, de horeca en beveiliging gewerkt. In 2018
kwam ik tot de conclusie dat ik te veel energie aan
dit soort zaken besteedde. In plaats van aan mijzelf
en aan mijn kunst. Op dat moment besloot ik
fulltime kunstenaar te worden. Als logisch vervolg
c.q. erkenning van mijn echte passie. Het maken
van mijn kunst, in alle disciplines.
17
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://FUjrs9NZaQcZM_YqQFC04x_LTxjOQc5FhZsrqTYS7Pw W`	׉	 7cassandra://Hqk2u-EnKOebJDUJPiUdidvUKWWnbuzg0ufvNfgvXjk Me`׉	 7cassandra://VaqdRhzl4o__YWP3Qn43oCqdPdwpFiJM6HBPUflRBSwY`  ׉	 7cassandra://idfqpBZKHUNMBb28l_cS7nfvmq-5h627lTDYs2bj6JU͠bk5sa׉EiWe zien je regelmatig art performances doen,
overal in Suriname. Vaak ergens lopend met
weinig en of confronterende kleding aan. Soms
ook met een witgeschilderd hoofd of lijf. Een
verschijningsvorm die nogal rauw en ‘in your face’
overkomt. Helpt dit bij het overbrengen van een
boodschap die in al jouw performances lijkt te zijn
verpakt?
Mijn performances ontstaan uit duizenden beelden
in mijn hoofd. Ik moet vaak heel meditatief gaan
stilzitten en ‘scrollen’ naar welk beeld het beste
past bij wat ik wil uitbeelden. En welk geluid
en beweging het beste bij de gekozen context
en beelden past. In het begin van mijn art
performances ging ik hierin heel erg ver. Ik wilde
écht ergens zijn. Echte messen of vergif gebruiken.
Mijn lijf en leven op het spel zetten, als dit nodig
was. Vanuit een diepe noodzaak tot echtheid in
mijn kunst. Omdat mijn kunst geen kunstje of
voorspelbaar trucje mag zijn. En ja, ik merk wel
dat deze benadering de nodige reacties losmaakt
bij het publiek. En dat is ook goed. Elke reactie
die mijn performances namelijk oproepen bij het
publiek zijn reacties die het publiek daarvoor nog
niet had. Dit bij het publiek kunnen bereiken is voor
mij een bevestiging van de kracht van performance
art.
Vorig jaar was je op een art performers festival in
Venetië. Hoe kwam je in Italië terecht en hoe is het
je daar bevallen?
Hoewel ik sinds 2005 performance art vastleg
op video’s deed ik mijn eerste publieke art
performance in Suriname pas op 12 januari
2019. Ik wilde hierna heel snel meer met deze
kunstvorm doen. Het liefst in samenwerking met
(ook) internationale kunstenaars. Ik focuste me
eerst op mijn solo-expositie ‘Huil niet’ in de Sukru
18
Oso Art Gallery te Paramaribo. Voor het hopelijk
kunnen verdienen van voldoende geld. Vervolgens
ging ik op zoek naar een potentiële invulling voor
mijn art performance wens en stuitte als eerste op
de ‘Venice International Performance Art Week’ in
Venetië. Ik zocht contact en kreeg bevestigd dat ik
mee kon doen. En zo belandde ik in juni 2019 met
mijn performance art in Italië. Ik had bewust nog
niet veel in het openbaar met performance art in
Suriname gedaan en stond volledig open voor de
ervaringen van dit avontuur. Ik greep deze kans ook
om een beladen item te verbeelden, wat ik juist in
Europa heel graag wilde doen. Het beeld van een
half naakte, geknielde gekleurde man, getoond
op een sokkel met een banaan in zijn mond. The
Black Monkey Man. Een performance met heel
subtiele bewegingen, wat heel veel teweegbracht
bij mezelf en het publiek. Een performance die
menig traan deed vloeien en mij en veel bezoekers
bijgebleven is. Het was een ervaring zoals ik had
gehoopt. Een verrijking voor mij privé en mijn leven
als kunstenaar. Ik ontmoette veel verschillende,
inspirerende mensen. Echt overal vandaan. En ik
kreeg ook absoluut bevestigd hoe groot de kracht
van performance art kan zijn. Een ervaring om te
koesteren en richting de toekomst nog meer mee te
willen doen.
Welke plek heeft het maken van schilderijen/
tekeningen in jouw bestaan?
Tekeningen en schilderijen zijn net zo belangrijk
voor me als mijn performance art. Beide
kunstvormen beïnvloeden elkaar ook. Met mijn
tekeningen en schilderijen kom ik wel sneller aan
geld. Waarmee ik dan weer verder kan gaan met al
mijn kunst. Het is uiteindelijk ook te danken aan
mijn verkochte schilderijen dat ik in Italië belandde
om performance art te doen.
׉	 7cassandra://VaqdRhzl4o__YWP3Qn43oCqdPdwpFiJM6HBPUflRBSwY`  bk5sa׈Ebk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://MPfuGfv9MJt8ux_hsg2NtxwS1apyz-rP88c08OUUGik J`	׉	 7cassandra://IfH3WZBu8Xc-0gXmCJwUnoJ2w50jUBCFX9JxiYhX_4s`׉	 7cassandra://MrBSFsSjhwQWz5jCocx6ESb7wCIK9hYawL3oVKiBUIMQ`  ׉	 7cassandra://FObHwmDSDjNj_mTXj5DdPspXe5jECdRLDZACGwvp_ig t͠bk5sa׉E aBEKIJK
Flower vs Cancer
vs Alone
BEKIJK
Animals of the sea
BEKIJK
help
BEKIJK
Mother milk part 1
׉	 7cassandra://MrBSFsSjhwQWz5jCocx6ESb7wCIK9hYawL3oVKiBUIMQ`  bk5sa׉EBEKIJK
Waarom kijk jij
naar mij
Kun je van je kunst bestaan?
Ik leef van mijn kunst en mijn kunst leeft door
mij. Mijn doel voor nu is duidelijk en breed: kunst
maken en samenwerken waar dit kan. Ik geloof en
weet ook zeker dat me dit gaat lukken. Omdat ik
al mijn focus en energie in mijzelf en mijn kunst
blijf stoppen. Mocht ik ergens onderweg ook nog
een leuke dame treffen, om zij aan zij elkaar te
stimuleren en supporteren, dan zou dat een hele
mooi kers op mijn levenstaartje zijn.
Als je één wens voor jezelf als zelfstandig
kunstenaar mag doen. Welke zou dat zijn?
Het combineren van mijn performance art met een
expositie van mijn tekeningen in Amsterdam.
BEKIJK
Inca
Denk je dat je deelname aan dit boek daarbij kan
helpen?
Natuurlijk gaat dat helpen. 100%. Alles komt op het
juiste moment op iemands pad. En deelname aan
dit boek is weer een volgend stapje op mijn pad. En
op het pad van ieder ander die in dit boekje staat.
Ik blijf sowieso doorgaan met creëren. Opgeven is
geen optie.
BEKIJK
Zonder titel 1
Leer meer over Daniel en zijn werk op zijn
Facebookpagina’s en YouTube kanaal.
BEKIJK
Absolving the self
from static
despondency
21
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://kuJSJsrAg2Dz32jupKzikNcYUw6iI5RV4xUyLfBFm1U I`	׉	 7cassandra://MsLUIBHptai3jOIOYBJAj-CXPz6yQcbTHks--IVmqzc`׉	 7cassandra://jR5gtMdHqK6oSeOLAJHP_zN8D0LuTeW1BWqlb2b6NV4M`  ׉	 7cassandra://5zGmZN5nt4gXpfRG2hlfU26gUx51mYuT92A4b2pzCFI 	r͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://jR5gtMdHqK6oSeOLAJHP_zN8D0LuTeW1BWqlb2b6NV4M`  bk5sa׉E ;SANDRO
LAGADEAU
1993, Paramaribo
beveiligingsmedewerker
23
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://QOJBbEOlejEXw3nY9VuJI62haX5j9DYpdpKWqka7_qA 	` 	׉	 7cassandra://_d1k8650N8eHY30S80IPaYyf-fWLAOTs-wOSr-Uu318 c` ׉	 7cassandra://g4nf3g_g2EEzkkz27Tn3UqObho8zzLq4iV2SuhQicjwr`  ׉	 7cassandra://0kf3GnrtyXa6dgkKP7CeTEkARi9AcGobzN4KX8HWImMb;͠bk5sa׉EOso e bron! Oso e bron!
(Huis in brand! Huis in brand!)
“Hey, verveel me niet!” Moe van zijn werk van
de afgelopen avond ergert Sandro zich aan het
plotselinge kabaal in huis waarmee zijn welverdiende
slaap luidruchtig wordt verstoord. Maar nog harder
en opnieuw roept een paniekerig klinkende broer:
“Sandro, Oso e bron!” Slaapdronken dringen de
woorden langzaam tot Sandro door. Hij richt zich op
en denkt ‘bron?’, ziet rook onder zijn slaapkamerdeur
vandaan komen en realiseert zich: ‘Shit, brand!’.
Sneller dan ooit iemand heeft gedaan schiet Sandro
uit zijn bed, de trap af naar beneden waar een
karaf met water wordt gevuld. Snel snel weer naar
boven waar de karaf met water op het vuur wordt
leeggegooid. Maar, zonder veel effect. Weer hup hup
naar beneden. Nu naar buiten voor het oprapen van
zand. Weer vliegensvlug naar boven waar het zand op
het vuur wordt gegooid. Maar, in plaats van het vuur te
doven wordt het groter! Inmiddels waren alle buren
door het tumult gealarmeerd en kreeg het vuur een
meer en meer uitslaand karakter. Met man en macht
werd al het meubilair van de benedenverdieping
naar buiten toe gesleept. Terwijl de bovenverdieping
inmiddels al niet meer bereikbaar was. Omringd door
alle geredde spullen werd buiten vol afschuw het
verterende vuur geobserveerd. Tot na een half uur
eindelijk de brandweer arriveert. Toen na ruim een uur
blussen het sein ‘brandmeester’ werd gegeven was de
benedenverdieping, gelukkig, nog grotendeels intact.
De bovenverdieping van het familiehuis werd echter
onbewoonbaar verklaard. We schrijven 19 december
2018. De dag dat voor Sandro en zijn familie alles
letterlijk vanaf de grond weer moest worden
opgebouwd.
Na familieberaad tussen Sandro, zijn moeder, zijn
alarmerende broer en hun zus met haar baby, die met
z’n allen in het huisje van zijn moeder woonden, bleek
24
er zo een-twee-drie geen echte oplossing paraat.
Zo goed en zo kwaad als maar enigszins mogelijk
was werd de benedenverdieping voorlopig ingericht
voor bewoning door het hele gezin. Na telefonisch
overleg met zijn werkgever kreeg Sandro twee hele
dagen vrij. Maar ook daarna lukte het hem niet om
zijn werk als leerling-kok weer op te pakken. Diverse
hulporganisaties beoordeelden de situatie van het
huis en het gezin. Maar vragen voor noodhulp werden
afgewezen. Door het uitzichtloze karakter van zijn nu
wel erg beperkte leefomgeving besloot Sandro een
paar maanden bij een mattie te gaan logeren. Toen
ook dat niet heel erg soepel meer verliep, trok Sandro
weer bij zijn moeder en overige familieleden in. In
het nog steeds half afgebrande huis. Waar het hele
gezin, tot op heden, op het beperkte oppervlak van de
benedenverdieping bivakkeert.
In oktober 2017 ontmoeten wij Sandro voor het eerst.
Na afloop van een filmavond die als onderdeel van de
allereerste Pride Month Suriname in Theater Unique
werd georganiseerd. Het was één van de laatste
avonden van de inventarisatiereis van Stichting Sanjay
Ganpat Brouwer naar haar doelgroep in Suriname. Die
toen nog werd omschreven als ‘de LHBT+ en Hivpositieve
community in Sranan’. We rookten na afloop
van de film een peukje buiten. Want ja, dat deden we
toen nog. En omdat mijn shagje met een tipje draaien
blijkbaar verdacht veel leek op het draaien van een
joint, kwam Sandro van de overkant van de straat naar
ons toe. “Hallo, wat draai jij daar?” “Hallo. O, dit? Dit
is een shagje. Dacht je dat het een jointje was?” “O,
nee hoor. Ik dacht, gewoon.” Er werd gelachen en er
volgde een gesprekje over hoe de film ervaren was,
hoe Sandro heette en met wie hij naar de filmavond
gekomen was. Na te hebben afgesproken elkaar op
FB te zullen vrienden (ik: “FB? Wat is dat?” Sandro:
“Facebook.” Ik: “AH, natuurlijk. Dank je wel.”) verdween
Sandro met zijn matties in de nacht.
׉	 7cassandra://g4nf3g_g2EEzkkz27Tn3UqObho8zzLq4iV2SuhQicjwr`  bk5sa׉EY’s Avonds terug in ons appartement bespraken we de
ontmoeting met als referentiekader de dagopvang
van Foundation Chances for Life. Een organisatie die
verschillende groepen minderbedeelden, door hun
familie verstotenen en/of nog veel erger opving, in
haar vrij toegankelijke Safe Space. Een ruimte om te
chillen, een bord eten te nuttigen, de was te doen, te
kunnen baden. Voor medische hulp en persoonlijke
assistentie en raad en daad voor elk denkbaar
probleem. Een plek waar we zo van onder de indruk
waren geraakt, door het tastbaar worden van situaties
waarover je in het beste geval alleen maar hoort,
dat we alle mogelijkheden voor het kunnen bieden
van hulp aan deze organisatie als stichting wilden
onderzoeken. Omdat in het allerergste geval ook
Sandro (misschien?) gebruik van dit soort plekken zou
moeten maken.
We werden FB-vrienden en hielden zo en nu via
Messenger contact. Waarna we elkaar opnieuw
troffen in oktober 2018, tijdens de tweede reis van
de stichting naar Suriname. Hij kwam naar ons toe en
eerlijk is eerlijk, ik herkende hem bijna niet. Keurig
kort geknipte haren, in plaats van de dreads het jaar
ervoor. Ook keurig in de kleren en een uitstraling
die etaleerde dat het goed met Sandro ging.
Veronderstellingen die in een leuk gesprek werden
bevestigd, waarbij o.a. door Sandro over zijn werk als
leerling-kok in een casinokeuken werd verteld. Positief
verrast door Sandro’s succesverhaal wezen we hem op
de informatiemiddag voor ons nieuwe project Mi Switi
Pink Sranan. Een interactief foto- en verhalenboek dat
we het jaar erop wilden realiseren. Wat met een eigen
Facebookpagina zou worden aangevuld. Een project
waarbij de eventuele inkomsten onder de maximaal
vijf deelnemers zou worden verdeeld. Een idee dat
bij Sandro in zulke goede aarde viel, dat spontaan
besloten werd om mee te willen doen.
Na bij thuiskomst in Nederland eerst te worden
opgeslokt door het schrijven van rapporten was het
eerstvolgende dat we weer van Sandro hoorden het
vreselijk nieuws dat hun huis was afgebrand. Oké, no
spang. Denk maar even helemaal aan jezelf en niet
aan Mi Switi Pink Sranan. Het project ging met de
nodige hobbeltjes van start, waarbij voor Sandro’s
afwezigheid de nodige alternatieven werden bedacht.
Uiteindelijk bracht het moeten uitstellen van de
publicatie van het foto- en verhalenboek tot ergens
in 2020, ons in oktober 2019 voor de derde keer bij
elkaar. Een ontmoeting met als resultaat het volgende
interview.
Kun je kort samenvatten hoe jouw leven er twee jaar
gelden uitzag, toen wij jou voor het eerst ontmoeten?
Toen werkte ik al drie jaar als leerling-kok in de
keuken van het Golden Tree Hotel & Casino. Ik zag
dat veel van mijn leeftijdsgenoten veel op straat
rondhingen. Sommige gingen tippelen en sommigen
gebruikten drugs. Ik had zelf echter geen zin om elke
dag niet verder dan dezelfde dag te denken, wat ik
veel van hen zag doen. Daarom besloot ik liever een
vast maandsalaris te willen verdienen, met meer
zekerheid, door het zoeken naar een vaste baan. Zo
werd ik leerling-kok, op aanraden van mijn moeder. En
omdat ik elk jaar iets meer in de keuken mocht gaan
doen, werd het werken ook steeds leuker.
En toen we jou het jaar erop opnieuw ontmoeten. Was
er toen veel veranderd in vergelijking met het jaar
ervoor?
Nee niet echt. Ik was nog steeds lekker aan het werk
en had ook wel toekomstplannen. Misschien in de
toekomst een eigen zaak en steeds meer voor mezelf
gaan zorgen. Misschien op den duur ook een eigen
huis. En niet alles nu meteen, maar rustig stap voor
stap. Elk jaar mijn eigen leven/situatie een stukje
beter maken. Meer hoefde ik ook niet. Ik was echt
happy met hoe alles toen ging.
25
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://7FtcIKxBrJI8uxNi-doXFYIKCWY-QCuwHJxcLsUU2Ek `	׉	 7cassandra://f4N4RP1rvieHQnAhlmDiQAQvDHjd4PpY48dfhUDPOPc E`׉	 7cassandra://tdAyVG8M6ilernoQ4ZR61k1-QoYwUlIsS6UEl0W8PGoZ.`  ׉	 7cassandra://_znnPz6ooD5gkf7U_CPNKag2qcgt6k7RRX-M4oHq8mI ͠bk5sa׉EEn hoe paste je deelname aan Mi Switi Pink Sranan
daar toen bij, zoals deze deelname aan jou werd
uitgelegd?
Ik had bedacht dat het sowieso geen kwaad kon
om mee te doen. En misschien hielp het zelfs bij de
realisatie van mijn plannen. Hoe voorzichtig ook. Ik
verwachte niet echt veel, dus kon er ook niet heel veel
misgaan. Dus dat.
En toen kregen jullie 19 december 2018 voor jullie
kiezen. Hoe is 2019 tot nu toe voor je verlopen?
In het begin was het alleen maar overleven. We
hadden helemaal niks. Bijna al mijn kleding was
verbrand en ik had geen baan. We leefde van
het weinige geld dat mijn moeder, broer en zus
verdienden. En dat was het dan. Op een gegeven
moment werkte zelfs mijn lichaam niet meer mee en
belande ik in het ziekenhuis. Toen hebben we immers
nog gebeld! (En ja dat klopte. Ik vroeg hem via FB
hoe het met hem ging en hij beantwoordde met een
videochat vanuit zijn ziekenhuisbed.) Na drie weken
mocht ik weer naar huis met voldoende medicijnen
om weer sterk te kunnen worden. Ik heb drie maanden
zo goed mogelijk op mezelf gepast en had toen
weer energie om te kijken naar een nieuwe baan. Ik
keek in de kranten en op sociale media en vond een
baan als beveiligingsmedewerker bij een bank. Wat
mij in deze periode heel goed heeft geholpen zijn
mijn gesprekken met het Maatschappelijk Werk. Die
gesprekken zijn toen in het ziekenhuis begonnen en
lopen door tot nu.
En hoe ziet jouw leven er op dit moment uit?
We wonen nog steeds met 5 personen op de
benedenverdieping van mijn moeders huis.
We redden ons met vier hele kleine inkomens. Met
weinig tot geen uitzicht op de reparatie van de
brandschade. Het is eerlijk gezegd nog steeds meer
overleven dan genieten van het leven. Maar ja, zo
is het nu eenmaal. Voor ons en nog heel veel meer
mensen in Suriname. Helaas.
Heb je toch nog hoop of verwachtingen voor jouw
toekomst?
Spaarzaam zijn. Stap voor stap het ietsje pietsje beter
krijgen. Tenzij ik een hele grote loterij zou winnen zie
ik geen grote veranderingen voor mijn toekomst.
Heb je nog wel iets van een toekomstdroom? Los van
het coronavirus dat nu alles anders maakt?
O mang, dat k… virus! Ik hoop alleen maar dat de
situatie van ons hele gezin in de toekomst een beetje
beter wordt. En niet slechter alsjeblieft!
Heb je misschien nog een laatste boodschap voor je
leeftijdsgenoten?
Het leven duurt maar heel even. Laten we met z’n
allen, zeker als LHBT+ community, kijken waar we
samen het leven voor elkaar een beetje beter kunnen
maken. Dan wordt het leven een beetje beter voor ons
allemaal.
Sandro Lagadeau, 1995, Paramaribo heeft vorig jaar
als ‘pechvogel van het jaar’ eenmalige een bedrag van
de stichting gedoneerd gekregen. Hij heeft dit geld op
zijn beurt weer aan zijn moeder gedoneerd die er een
nieuwe wasmachine voor het hele gezin mee heeft
aangeschaft. Tnx voor je openheid Sandro. Laten we
hopen dat je deelname aan dit project een positieve
bijdrage aan je toekomst mag leveren.
26
׉	 7cassandra://tdAyVG8M6ilernoQ4ZR61k1-QoYwUlIsS6UEl0W8PGoZ.`  bk5sa׈Ebk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://G0uVmrfg3-nGBxac1vqukB1KRNzMa8H2nDKCINbp6x0 u`	׉	 7cassandra://n37C6UuBKl3RTLFTQtD7DR43f8ZU9RauCZYmWT2YaKU͍`׉	 7cassandra://tXrhUlqkJZ3nf9dLMiR7mbrIDMghzvTum-MBsVngPGw+`  ׉	 7cassandra://X-GmCwwrv0LKKzo1O9TZHM8t3TJcduQ33AqIHDLfzjw ͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://tXrhUlqkJZ3nf9dLMiR7mbrIDMghzvTum-MBsVngPGw+`  bk5sa׉E GGIOVANNI
JONA
1986, Albina
SCHILDER
BEELDHOUWER
Beeldend kunstenaar
29
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://Os2auOfbstiCAfiw3A74Ue6X2WVba-uUC7RP228LJao 8`	׉	 7cassandra://iymH9Pohr0PM-3ZRGndEtv19IEwA9tdrd1kl3FJmrdQ `׉	 7cassandra://euM_U4RpLUTYCMz7X6mtpucpjr_t5PPEsWt75-Oz98cw`  ׉	 7cassandra://kgVXRJgtLAvahk1b8Orb3xa2y47f53JEPdZkt_dHs9Y ͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://euM_U4RpLUTYCMz7X6mtpucpjr_t5PPEsWt75-Oz98cw`  bk5sa׉E
Hoe noem jij jezelf?
Je bedoelt zoiets als Picasso?
Eh, nee. Ik bedoel meer: wat is je beroep?
Ik ben portretkunstenaar.
En hoe oud was je toen je bedacht: ‘Ik word
portretkunstenaar’?
Al toen ik vijf jaar was. Ik tekende heel veel thuis.
Ik tekende veel cartoons na van de televisie. Toen
ik naar school ging en zag dat de meeste kinderen
niet zo goed konden tekenen als ik, toen wist ik al:
ik word kunstenaar.
En wist je toen ook al dat je ooit naar het Nola
Hatterman zou gaan? (Nola Hatterman Art
Academy, Paramaribo)
O nee, zeker niet. Tekenen is namelijk ook lang
verleden tijd voor mij geweest. Ik heb voor het
geld lang op de goudvelden gewerkt. Tot ik op
een gegeven moment ziek werd en door pijn in
mijn rug dat zware werk niet meer kon doen. Als
gevolg daarvan ging ik terug naar de stad. Op een
avond hing ik rond op een bekende plek in de stad.
Ondrobong, zo heet die plek. Een man kwam die
avond naast me zitten op een bank. En hij begon
zomaar zijn levensverhaal te vertellen. Ook dat hij
die dag zijn studie aan het Nola Hatterman had
afgerond. En vol trots liet hij toen zijn diploma
aan me zien. Ik vertelde hem toen dat ik ook kan
tekenen. Waarop hij me zei dat ik ook naar het Nola
Hatterman moest gaan. En dat ben ik vervolgens
ook gaan doen.
Via via kwam ik zo in contact met andere
kunstenaars, die ik zo nu en dan tegen betaling
mocht helpen met hun werk. Zo kon ik al mijn
materiaal betalen en heb ik uiteindelijk ook zelf
Nola Hatterman afgerond. Dat is mijn verhaal over
mijn studie aan het Nola Hatterman.
Je werkt met verschillende materialen. Met verf en
ook met cement of beton. Is er een materiaal dat je
voorkeur heeft? En zo ja, kun je uitleggen waarom?
Als ik met verf werk kan ik meer verdienen. En als ik
meer verdien kan ik ook meer materialen kopen. Op
basis van geld verdienen ligt mijn focus dus vooral
bij het maken van schilderijen.
Je werken in cement hebben vaak een link
met de natuur. Je maakt er rotspartijen van en
bloembakken met een houtstructuur. Is de natuur
je grote inspiratiebron voor deze werken in beton?
Of heeft het meer met bijvoorbeeld opdrachten te
maken?
Het werken met beton heb ik geleerd van een
kunstenaar van hier. Van Hesdy Mertowirijo. Dat
werken naar de natuur is vooral zijn inspiratie. Ik
zelf wilde toen graag leren hoe ik moest werken
met beton. En bij hem kon ik dat leren en ik kreeg
er ook nog voor betaald. Ik had toen ook echt geld
nodig, onder andere voor het kunnen afmaken van
mijn studie aan het Nola Hatterman. Ik heb toen
wel echt geleerd hoe je moet werken met beton. En
hoe ik nu sculpturen vanuit mijn eigen inspiratie
maken kan. Ik gebruik hiervoor een eigen mengsel
van cement met scherpzand.
31
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://WZBD7mgmNMJgUVhi0Zo_IxbOy6r-DxyWZlgF-8NHd5w `	׉	 7cassandra://IyDwoOpILTomVsbrR-i4RBB7E98oC2VmqyKr0mCwM2w `׉	 7cassandra://IomaU0HPju9zVvwmai1JGaRU8MVR8wnUbJGsvQ6Msbsd`  ׉	 7cassandra://wIA2jyp3RkdpmiZwSw7ZgzXORgGh7KojFKzs8APLwh8 {͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://IomaU0HPju9zVvwmai1JGaRU8MVR8wnUbJGsvQ6Msbsd`  bk5sa׈Ebk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://9AfU6LldUgLUPu8UqdF_xUK6plTo1Pf8tb9WfcxMe0c )`	׉	 7cassandra://dLw5EnR3nVY7DkiKZe9wVSTMX-IObAzNjcsyrNS7sMo -`׉	 7cassandra://_1fvYLSQLDoXCV1ubrYY-U0Q_CljJIBv79mWLzE52eEr|`  ׉	 7cassandra://h03vQl_eOWiScnsUcobNY-i29dhswSR22IAYEa6Clv4 
m͠bk5sa׉E
@Jouw vrije schilderijen lijken vaak te verwijzen naar
maatschappelijk situaties. Kun je uitleggen wat je
hierbij inspireert, of wat je er mee vertellen wilt?
Mijn eigen schilderijen gaan meestal over honger,
armoede, over hoop, de tijd. Over wat ik vroeger heb
meegemaakt en heb gezien. In de verschillende
wijken waar ik heb gewoond. Die beelden van
toen, wat ook vaak de beelden zijn van nu, die stop
ik in mijn schilderijen. Maar ook de dingen die ik
bij mijn vrienden zie. Of dingen die mensen soms
vertellen. Ik luister graag naar verhalen die mensen
soms vertellen. Zoals met die man die avond bij
Ondrobong. Ik heb inmiddels ook vrienden die over
de hele wereld wonen. En over de hele wereld zie
je vaak dezelfde situaties. En wat die situaties met
de mensen doen, of doen met mij, dat gebruik ik als
concept voor een volgend schilderij.
En denk je dat die boodschappen in je vrije
schilderijen overkomen bij het publiek?
Ja dat weet ik zeker. Ha ha ha. Ik hoef namelijk
bijna nooit uit te leggen waar mijn schilderijen
over gaan. Mensen snappen het dus gewoon.
Denk ik dus. LOL.
Je maakt ook ontzettend veel portretten.
Meestal niet te groot. Uitgevoerd in
acrylaatverf op papier of doek. Vind je deze
portetten maken leuk, of is het vooral werk?
Ik vind portretten schilderen echt ontzettend
leuk. Vooral de leuke reacties die je van de
mensen krijgt. Mensen die met een heel blij
gezicht zeggen: “Wauw, wat mooi! Tnx Gio! Dat
ben ik echt!”. Dat is mijn sterkste motivatie
om portretten te willen blijven maken. Met
34
verf of met potlood. Dat maakt me niet veel
uit. Natuurlijk betaalt het ook mee aan mijn
huur en dat soort dingen. Maar dat is pas
van nu. De vele leuke reacties die ik van mijn
portretschilderijen krijg, en best al heel erg
lang, is waardoor deze hobby een deel van mijn
werk geworden is.
Als je één wens voor jezelf als zelfstandig
beeldend kunstenaar mag doen. Welke zou dat
zijn?
Dat ik in opdracht van de staat een mooi beeld
voor Suriname maken mag.
Ten slotte, het coronamonstertje. Heb je daar
veel last van?
Nou, dat valt eigenlijk wel mee. Tenminste, als
ik kijk naar hoe mijn leven is ingericht. Ik ben
sowieso meestal thuis. Ik ga eigenlijk alleen
maar weg als ik naar mijn ouders ga. Of naar
een expositie. Of als ik materialen kopen moet.
En bij dit soort dingen maakt het niet veel uit.
Ik merk wel dat ik nu wat minder inkomen heb.
Dat wel. Maar ja. Iedereen heeft het nu moeilijk
en heeft wat minder geld. En niemand weet
hoelang dit nog gaat duren. Daar denk ik dus
ook maar niet echt over na.
Ontdek meer over Giovanni en zijn werk op zijn
website en Facebookpagina’s.
׉	 7cassandra://_1fvYLSQLDoXCV1ubrYY-U0Q_CljJIBv79mWLzE52eEr|`  bk5sa׈Ebk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://VK1XYWpa8Jb5pcMNUfYATL-mkRMP9SDy7RYX2qLblxQ M`	׉	 7cassandra://Cm7EyT4-qXg4PnkKI-2o8JAlP9D_wfjySk4TagibOgon3`׉	 7cassandra://VN_Aye3NZJm6NPy73gXtEWU47d3AcyKQ5VMN2u7Ve28*`  ׉	 7cassandra://0jQLbmh3wwjkcSca3Qd1h2UG2ywMekB5b-cSIiFAZjA ͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://VN_Aye3NZJm6NPy73gXtEWU47d3AcyKQ5VMN2u7Ve28*`  bk5sa׉E 4KENZO
MAASIE
1997, Paramaribo
VIDEOMAKER
VLOGGER
37
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://P2P-5kXhFsi2oZke4YFyP-vMUFRrXoXN5n8YWj0MdkI `	׉	 7cassandra://0ShsMpyJaR8c6lGQ7OVgPqy0q35jB9GMueu9rPgLu0w j`׉	 7cassandra://XEt6FRebeq8yplnXZenYxKDm1lWnrutVH0MoNsA4RgQw`  ׉	 7cassandra://Wt7vsNX26na1I2m1SFMMtgl4CNRmrMcT5t4qcSRLyIU M̠͠bk5sa׉EBEKIJK
Hoe noem jij wat je doet?
Ik heb nog niet echt een naam bedacht voor wat ik
doe. Ik denk wel dat ik een vlogger ben. Ik vul met
het maken van mijn video’s een soort opvoedende
taak in. Ik wil video’s maken waar de kijkers iets van
kunnen leren.
Wees tevreden met
uw lot
Hoe oud was je toen je bedacht: ‘Ik word een
vlogger’?
Ik was nog 18 toen ik dit bedacht en plaatste op
13 april 2017 mijn eerste video op mijn eigen
Facebookpagina.
BEKIJK
Quarantaine dag 2
BEKIJK
Stop kindermisbruik
En heb je voldoende tijd en ruimte voor het maken
van je video’s?
Nou, dat is soms wel lastig. Ik maak mijn video’s
waar normaal de auto van mijn vader staat. Voor
ik een nieuwe video kan maken moet ik wachten
tot mijn vader met zijn auto is vertrokken naar zijn
werk. Soms skip ik hierdoor een paar lessen van
mijn school. Als ik écht een video moet maken en
die alleen door het skippen van die lessen maken
kan. Omdat ik dan die lege parkeerplek van mijn
vaders auto heb. Ik begin om dezelfde reden ook
wel eens wat later met school. Ik hou wel alles
netjes bij wat ik voor school moet doen. En ik heb
ook nog steeds goede resultaten. Zolang ik zo
een balans blijf vinden, kan ik mijn video’s blijven
maken.
Heb jij ook voorbeeld vloggers, mensen die jou
hebben geïnspireerd?
Ja, ik heb wel voorbeelden. Maar dat zijn meer
artiesten, zowel uit binnen- als buitenland. En
mijn moeder. En vrienden en kennissen. Ook
sommige leerkrachten op school. Dat zijn wel mijn
voorbeelden.
BEKIJK
Young boss mek eng
pa trong lawarina
׉	 7cassandra://XEt6FRebeq8yplnXZenYxKDm1lWnrutVH0MoNsA4RgQw`  bk5sa׉EBEKIJK
Stop geweld tegen
vrouwen
Hoe kies je de thema’s van je video’s?
Als ik merk dat er iets gaande is, zeker als veel
mensen zich er op gaan focussen, dan is dat een
goede reden voor het maken van een video. Ook
als ik merk dat iets veel negatieve reacties oproept.
Dan bedenk ik automatisch hoe ik in een video ook
iets positiefs over dat onderwerp kan zeggen. Als
een soort oplossing voor het probleem. Ik maak ook
wel video’s over gewone dagelijkse dingen. Als ik
van bepaalde situaties denk: ‘dat wordt een leuke
video’. En heel soms appen of bellen mensen mij
ook en vragen of ik ergens een video over maken
wil. Bijvoorbeeld bij die video die ik maakte over
kindermisbruik.
BEKIJK
No luku na fa matie
Wat probeer je met jouw vlogs te bereiken? En heb
je ook een doelgroep in je hoofd?
Ik probeer dus altijd een soort les te laten zien met
mijn video’s. Ik kan alleen maar hopen dat die les
ook door de kijkers wordt gezien. Mijn doelgroep
zijn mensen van ongeveer mijn leeftijd. Een beetje
ouder en een beetje jonger is natuurlijk ook oké. Zo
oud zijn namelijk de meeste mensen die kijken naar
mijn video’s. Dus denk ik vooral aan deze groep als
ik weer een video ga maken.
BEKIJK
Pluimpje
En krijg je ook reacties terug? Van de doelgroep die
je had bedacht, of ook van anderen?
Ik krijg wel veel reacties terug. Maar meestal van
mensen die wat ouder zijn dan mijn doelgroep. Ik
denk dat deze mensen wat meer levenservaring
hebben. En zich daardoor ook meer herkennen in
mijn video’s.
BEKIJK
December ye
chille januari
ye pina mi niet
39
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://Di-txlqrW9OxTS32JMWt2ZV5yzCPqaFA-3upHO_mYoU G`	׉	 7cassandra://hXZD2_giFMT1hsu9l5GXz1omGX7LbEuV_IyD4xeH9Vs @`׉	 7cassandra://jjXtF8PRB2biJugpkWGou9SXGiwdwPENeZpJ8znwFkMf`  ׉	 7cassandra://1A89SfFHq5-v7KnOknwcrWNTWyr3ZWhfFIe-3GxYST4 ̠͠bk5sa׉EPBEKIJK
De jeugd van
tegenwoordig
Wat is de allerleukste reactie die je ooit gekregen
hebt?
Ik krijg echt zoveel mooie reacties, maar ik heb ook
wel een favoriet. Ik had een video gepost waarin ik
een zwangere vrouw speelde. Er was een zwangere
mevrouw die naar deze video had gekeken en zij
meldde me dat ik precies zo deed, zoals zij zich
ook voelde en ook deed. Ze was zwanger van een
jongen en zei me dat ze die jongen Kenzo ging
noemen. Omdat mijn video haar dag echt compleet
had gemaakt. Dat was de állerleukste reactie die ik
ooit gekregen heb.
BEKIJK
Sugarmommy be like
Als je één wens voor jezelf als vlogger mag doen.
Welke zou dat zijn?
Dat ik één van de beste vloggers van de wereld
word.
Denk je dat deelname aan dit boek daarbij helpen
kan?
Het helpt altijd wel iets bij het vergroten van mijn
bekendheid. Vooral in Nederland. Ik hoop dat veel
nieuwe mensen mijn video’s ontdekken en ze leuk
en inspirerend vinden. Hoe meer mensen ik ook op
deze manier kan bereiken, hoe groter mijn kansen
op succes met mijn video’s.
BEKIJK
Wroko mang
BEKIJK
Meke Teng, het verhaal
van de vrouw 2
׉	 7cassandra://jjXtF8PRB2biJugpkWGou9SXGiwdwPENeZpJ8znwFkMf`  bk5sa׉EBEKIJK
De politieke partijen
in SU
Tenslotte, de coronacrisis. Merk je daar iets van?
En wat denk je dat het effect hiervan op jezelf,
Suriname en/of de wereld gaat zijn?
Deze coronacrisis gaat een hele grote invloed
hebben op de economie van de hele wereld. En
zeker ook op de economie van Suriname. Ik denk
dat heel veel landen problemen krijgen met
bijvoorbeeld in- en export. Alle scholen zijn nu
gesloten en ieders toekomst is nu even heel erg
beperkt. Duizenden mensen zijn al dood gegaan. En
over de hele wereld mogen mensen niet gewoon
naar buiten. Deze crisis gaat echt veel negatieve
gevolgen hebben voor de hele wereld. Dus ook voor
Suriname. Ik hoop dat alle schade ooit kan worden
gerepareerd.
BEKIJK
Stop discriminatie,
samen 1 SU
Bekijk meer video’s van Kenzo op zijn
Facebookpagina en YouTube kanaal.
BEKIJK
Zelfmoord plegen
is geen optie
BEKIJK
Kies je vriendenkring
en no mek mati kori
41
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://dz1FfrieWAu-7rlIPUcmP3uRZhM_o7y562WKT7s5RDg T`	׉	 7cassandra://_lHZgvuI2qG5eiSpIuBlVbYJlh0bS7-qQ7MSjtucwdkT`׉	 7cassandra://lyHNLymDRHJK2VAZcfrcaNF-CNxi9U35wVEQJCRxJ9c!`  ׉	 7cassandra://7EMSw36O8hTArGlxfsNWmkxG2grQeHqS8Fp0MxaW5ao ͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://lyHNLymDRHJK2VAZcfrcaNF-CNxi9U35wVEQJCRxJ9c!`  bk5sa׉E 4OVERDO
BERGHOUT
1995, Paramaribo
Kunstenaar
etc.
43
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://oFLKOu6sxCGAynzBbvsax_EtKv4US6Rv021N6xmAzVQ 3`	׉	 7cassandra://nxLQMPm_whm4Ac5GRLU4zndjl0lbF6yC51Qsxqx4954 `׉	 7cassandra://_htA6RIHeXUYKTh59xJTlOAxLuLUf9lURqj9m7PmRqAr`  ׉	 7cassandra://nOMbYKvxM-c79-fvrFSr-LRAi4ICp601HMJSorqCDq4 Ť͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://_htA6RIHeXUYKTh59xJTlOAxLuLUf9lURqj9m7PmRqAr`  bk5sa׉E	,Na op Facebook bijzondere energiek schilderijen
over authentieke Surinaamse huisjes én drukke
volle straten van Paramaribo te hebben gespot,
welke door Overdo Berghout bleken te zijn
gemaakt, plande de stichting in oktober 2017
een eerste werkbezoek aan hem in. Deels uit
nieuwsgierigheid naar de persoon achter deze
aansprekende schilderijen. En natuurlijk ook voor
het antwoord op de vraag: “Wat kosten ze?” Deels
ook ter voorzichtige verkenning van een eventuele
samenwerking met deze jonge kunstenaar, voor
misschien het jaar erop. Een ontmoeting die leidde
naar blijvend contact via sociale media. Gevolgd
door werkbezoeken in 2018 en 2019 aan Overdo
in Suriname. Een allereerste (werk-)vakantie van
Overdo naar Nederland, in de zomer van 2019,
maakt dit rijtje werkbezoeken aan elkaar compleet.
Wat met Overdo in deze jaren is besproken, en wat
hij allemaal heeft gedaan, vatten we samen in het
volgende interview.
Hoe oud was je toen je bedacht: ‘Ik word
kunstenaar’?
Al vanaf de derde klas van de lagere school wist ik
dat ik iets met kunst ging doen. Ook de kinderen
in mijn klas zeiden altijd: “Jij wordt tekenaar”. Pas
toen ik naar het Nola ging (Nola Hatterman Art
Academy, Paramaribo) begreep ik beter wat kunst
nu eigenlijk is. Ik denk dus vanaf 2011, ongeveer.
Inmiddels zie ik mezelf niet alleen als kunstenaar.
In mijn beleving klinkt dat te beperkt. Ik zie mezelf
liever als Overdo, of Bergi. Dat klinkt lekker ruim. En
wat vager ook. Het begrip ‘kunstenaar’ kan dan ook
breder worden ingevuld.
Je hebt regelmatig aan ‘life painting’ gedaan. Het
‘en plein public’ maken van schilderijen. Hoe is dat
ontstaan en hoe kwam je aan de verschillende
locaties?
Life schilderen doe ik op plekken waar ik een chill
gevoel bij heb. Ze benaderen me via sociale media
voor dit soort dingen. Of via de phone. Of ze sturen
me een mail.
En krijg je dan een thema en/of budget om mee te
werken?
Ik ben altijd vrij om te maken wat ik wil en krijg
soms een klein budgetje als waardering. Ik doe
dit soort dingen sowieso niet voor het geld, maar
omdat ik het leuk vind om te doen. Heel soms
wordt na afloop een schilderij geveild. Het vaakst
echter komen mensen na afloop naar me toe en
vragen of het werk te koop is. Dat is natuurlijk ook
het allerleukst. Ik denk dat ik maar weer snel moet
gaan life painten. Ha ha ha.
45
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://8GXVvSbumBx0r9DIRF41n6xS-jtfKxjimkqvVVTzUR0 `	׉	 7cassandra://Jm19yGYVc1RTRftjRQWEne4Fi-R6nlsyKGmS3CKM6RA f`׉	 7cassandra://v2H_lo2mwkoYaTzq0Tho3VO-j-eh-C5YpTIsxvh1sq0s,`  ׉	 7cassandra://Y7Z-1wC0aj0OeQM8MlA9InGWnWS41dXUf7wMxXycVeU q͠bk5sa׉EnJe hebt ook verschillende projecten met kinderen
gedaan. Vorig jaar bij de QSI, de International
School of Suriname. En kortgeleden nog een
muurschildering in de Van Dijk buurt in Paramaribo.
Hoe komen dit soort projecten op jouw pad?
Het project bij QSI ben ik voor gevraagd. Het was
een project van een maand voor kinderen van 6 t/m
13 jaar. Ze moesten zelf restmateriaal gaan zoeken
waarvan we schilderijen hebben gemaakt, met als
thema natuur. De schilderijen zijn na afloop door en
voor de school geveild. De muurschildering in de
Van Dijk buurt ben ik ook voor gevraagd. Dit soort
dingen komen meestal via vrienden op mijn pad.
Vrienden waar ik ooit mee in de klas heb gezeten,
of al eerder mee heb samengewerkt. Sommige
van deze vrienden werken nu bij bedrijven en
organisaties die dit soort projecten doen. Als ze
denken ‘Hé, dat is misschien wel leuk voor Overdo’,
dan appen ze me of bellen ze me op.
Heb je ook iets van deze projecten onthouden of
geleerd? En denk je dat je vaker dit soort projecten
gaat doen?
Met kinderen werken vind ik echt ontzettend leuk.
Ze zijn eerlijk en spontaan en dwingen je ook goed
te kijken naar jezelf. Ook dat je jezelf moet blijven
ontdekken. Ik wil dit soort projecten ook wel met
andere groepen doen. Bijvoorbeeld met gevangen
of bejaarden. Kunst is zo breed om mee te kunnen
werken. Daar kunnen heel veel soorten mensen
heel erg veel aan hebben. Alleen al hoe leuk het is
om iets te maken dat er nog niet was. Ik ben ook
wel van plan om vaker voor dit soort projecten de
wijken in te gaan. Alleen staat door de corona nu
alles even stil.
Je bent vorig jaar voor het eerst in Nederland
geweest. Wat heb je daar allemaal gedaan en wat
heeft de grootste indruk op je gemaakt?
O, echt! Ik heb daar zoveel bekeken en zoveel
meegemaakt. Daar kan ik echt geen favoriet
uit kiezen. Ik was bij jullie in Amsterdam en bij
mij ma. Wij zijn naar Art Zuid geweest en bij je
buurvrouw Moon. Ik was in het Stedelijk, het Rijks
en bezocht de Go Gallery. O, en die expo in de
Amstelkerk over Surinaamse kunst. Georganiseerd
door Natasha Knoppel. Een prachtige expo met
allemaal beroemde Surinaamse meesters. Mede
georganiseerd door Stadsherstel Amsterdam.
Maar ook het bij jou en Elma mogen logeren
en kijken wat de stichting doet. Of de Efteling
en Madurodam, wat ook fantastisch was. O, en
Groningen. Waar ik je zoon nog zag en het Oude
RKZ bezocht. Vrienden zeiden van tevoren dat ik
ook zeker naar het Redlight District moest gaan,
maar daar ben ik niet eens aan toegekomen. De
maand dat deze vakantie duurde was echt zo
voorbij. Te veel dingen om te zien en veel te weinig
tijd.
Denk je dat je er vaker naar Nederland zult gaan?
O ja, vast. Ik denk namelijk dat je alles wat je
kunt visualiseren ook kunt realiseren. Als je heel
hard werkt en alle sterren op de juiste plekken
staan. Hoe snel het weer gaat lukken kan ik nog
niet zeggen. Er zijn te veel onzekerheden op dit
moment.
46
׉	 7cassandra://v2H_lo2mwkoYaTzq0Tho3VO-j-eh-C5YpTIsxvh1sq0s,`  bk5sa׈Ebk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://GzZuLQIOm_T2oLvMoUFiRYM8IxRZG7ccaH0Ym8rcSKY `	׉	 7cassandra://RtIY4UeKB1ITBo6WJbq21oNbTKs82X5MPPnR82P4HUw /.`׉	 7cassandra://fq2EPchTwMR-XvR4xFJTcisGCNe1YQlfDdQJp90YzIw]`  ׉	 7cassandra://QO2HN3nKhKuh1MhO-NLo8zIl7kSW4ut-OMJbfVh1wQg _͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://fq2EPchTwMR-XvR4xFJTcisGCNe1YQlfDdQJp90YzIw]`  bk5sa׉EgIs het moeilijk voldoende expositieplekken te
vinden voor je werk? En wordt je werk door
iedereen gesnapt?
Er zijn wel veel expositieplekken te vinden in SU,
maar ik zoek er niet echt naar. Dat kost veel energie
die ik liever in andere dingen steek. Ik denk ook niet
dat iedereen mijn schilderijen snapt. Maar wel dat
de energie die ik in mijn schilderijen stop wordt
gesnapt. En dat vind ik prima.
Als je één wens voor jezelf of de kunstsector in
Suriname mag doen. Welke zou dat zijn?
Eén maar? Lastig! Als iedereen wat meer
waardering voor kunst zou krijgen dan vallen
dingen denk ik vanzelf wel op hun plek. Ik zie ook
wel dat mensen hun houding naar kunst veranderd.
Door het posten van mij en mijn collega’s op
sociale media. En ook door het posten van oude,
meer bekende meesters op dezelfde media merk ik
een grotere awareness over het nut en de betekenis
van kunst. Dat vind ik wel een mooie ontwikkeling.
Ten slotte. Wat verwacht je van deelname aan dit
boek? Ik hoop dat dit boek mensen gaat inspireren
om dicht bij zichzelf te blijven. Met elke vorm van
creativiteit en op welke manier dan ook. Iedereen
doet zichzelf daarmee een heel erg groot plezier.
En misschien raakt iemand anders dan weer
geïnspireerd door creativiteit die hierna weer wordt
getoond. Dan is de cirkel weer rond.
Ontdek meer over Overdo en zijn werk op zijn
Facebookpagina’s en website.
49
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://5DBHSxNalP_u50Asm7azGdBxWDz3z-16uqA8mulifJs p`	׉	 7cassandra://b4MZEf1FT8jh3MBTwN8Qk-OlFyDHWUI463la_ZmomFI>`׉	 7cassandra://CG-LHeg7cXRZg8zu5ipCJnLwJKMX0wkjhRwNqowBWoUC`  ׉	 7cassandra://MUGcpouGRm-WnNIxGjBTENcPFihUdwWSxOnB3uUTxB8 H͠bk5saנbk5sa l̰9ׁHhttp://www.zusenzosuriname.comׁׁЈנbk5sa
 ̩9ׁHhttp://Facebook.com/grieldagojoׁׁЈנbk5sa	 ̏9ׁHmailto:divaineyg@gmail.comׁׁЈנbk5sa v9ׁHhttp://www.souposo.comׁׁЈנbk5sa j̆9ׁHhttp://www.pikinsranan.netׁׁЈנbk5sa ̪9ׁH *http://Facebook.com/BarLoungeOneForTheRoadׁׁЈנbk5sa ̥9ׁHhttp://www.verenigingaaneen.nlׁׁЈנbk5sa Ё̳9ׁH "http://www.royalcateringservice.nlׁׁЈנbk5sa "̄9ׁHhttp://www.galeriemoon.nlׁׁЈנbk5sa jn9ׁHhttp://www.gogallery.nlׁׁЈנbk5sa X~9ׁHmailto:office@gogallery.nlׁׁЈנbk5sa  ̼̒9ׁHhttp://www.gallerydekus.comׁׁЈנbk5sa ̪9ׁH #mailto:mofokoranti@gallerydekus.comׁׁЈ׉EMET DANK AAN
Ashna Chhatta
Campagnemaker mode,
ethical fashion stylist.
Bickersgracht 2, 1013 LE Amsterdam
Tel.: 06 28862223
Mail: ashna.chhatta@gmail.com
www.chhatta.eu | Facebook.com/achhatta
Floh-Jo, Artfull Bags
Unieke, kunstzinnige handgemaakte tassen.
Ook verkrijgbaar in Nederland.
Pianostraat 39, Paramaribo
Tel.: +597 8880-388
Facebook.com/galleryflohjo
Restaurant Bickers ad Werf
Raymond & Danielle van IJken
Bickerswerf 2, 1013KX Amsterdam
Tel.: 020 3202951
Mail: info@bickersaandewerf.nl
www.bickersaandewerf.nl
The Juwelry Bar by ICANA
Sieraden, accessoires, cadeaus en meer.
Reinastraat 4, Paramaribo
Tel.: +597 476002
Tel.: +597 8812912
Facebook.com/icana.nv
Chicken, Curry & Chips
Een onder octrooi ontwikkeld Topgerecht.
Als Franchisenemer interesse
in dit product?
Verrijn Stuartlaan 28-30, 2288 EL Rijswijk
Tel.: 070 2629287
Mail: info@royalcateringservice.nl
Fourage & Courage
Catering, Productie en Serviceverlening.
Mijndenhof 114, 1106 GS Amsterdam
Afhaalmaaltijden:
karin.bergmans@fourage-courage.nl
Tel.: 06 54668390
Facebook.com/fourage-courage
50
Jene’s Bijouterie
Exclusieve accessoires, mode en design.
CLO project, Wanica.
Tel.: +597 892-0096
Mail: jenevieve@live.com
Facebook.com/exclusiveFashionDesignByJene
Moi Siri, sieraden en meer
Handgemaakte sieraden uit eigen atelier.
Vertrekhal J A Pengel International Airport
Tel.: +597 876-7413
Mail: info@moisiri.com
www.moisiri.com
׉	 7cassandra://CG-LHeg7cXRZg8zu5ipCJnLwJKMX0wkjhRwNqowBWoUC`  bk5sa׉EIGallery De KuS
Online platform voor Design en Kunst
uit Suriname.
Origineel, duurzaam & 100% hand-made.
Mail: mofokoranti@gallerydekus.com
www.gallerydekus.com
GO Gallery Amsterdam
Best Dutch Street Art Gallery 2016 t/m 2018.
Marnixstraat 127, 1015 VK Amsterdam
Open: wo-za 12.00 - 18.00 uur
Tel.: 06 50262869
Mail: office@gogallery.nl
www.gogallery.nl
Galerie Moon, Art, design & gifts
Gidswandelingen Westelijke eilanden
Amsterdam. Verhuur vergaderruimte
inclusief arrangementen.
Bickersgracht 54, 1013 LG Amsterdam
Tel.: 06 22210481
www.galeriemoon.nl
Royal Catering Service Nederland
Van ontbijt tot snacks.
Van buffet tot compleet feest
Verrijn Stuartlaan 28-30, 2288 EL Rijswijk
Open: ma-vr 11.00 - 18.00 uur
Tel.: 06 20244280
www.royalcateringservice.nl
Vereniging AANEEN &
Wereldwinkel AANEEN
AANEEN is iedereen - iedereen is AANEEN.
Ondersteund diverse projecten in Suriname en
NL. Gorontalostraat 21, 1095 TM Amsterdam
Tel.: 06 11462022
www.verenigingaaneen.nl
One for the Road, bar, lounge
Voor uw leukste laatste drankje in SU.
Vertrekhal J A Pengel International Airport
Tel.: +597 758-7309
Facebook.com/BarLoungeOneForTheRoad
Pikin Sranan, organic farming
Organische en biologische
groenten en kruiden.
Producent ‘Bun Sani’ producten.
Schotelweg 26, Lelydorp
Tel.: +597 854-6949
www.pikinsranan.net
SOUPOSO
Soepbar en - restaurant, eerlijk, heerlijk en vers.
Lekker genieten in onze unieke binnentuin.
Costastraat 20a, Paramaribo
Tel.: +597 420-351
www.souposo.com
Toepie is Art and Art is me
Sieraden, tassen, kleding & accessoires.
Voor boekingen of informatie mail, bel of app.
Tel.: +597 863-6784
Mail: divaineyg@gmail.com
Facebook.com/grieldagojo
Zus en Zo, grand café
Veelzijdige artistieke plek in hartje Paramaribo.
Ook Guesthouse, Tours & Travel, Art & Gifts.
Grote Combeweg 13a, Paramaribo
Tel.: +597 520-904
www.zusenzosuriname.com
51
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://URd5D_IrMhsO-OeDFULd7leOUT6KcG5ecohHycRgigQ w`	׉	 7cassandra://W-QeD3aSVgjRWppZnsqWrB_lQZXjE5Ik5m4PZJc0iCQ`׉	 7cassandra://ncKXIdmYRAcmExOGXw3tYwvhRt3HhFOs-dpSYgUqQe0?`  ׉	 7cassandra://vvHMB0KAqPXwxEGhCK4HfZyNePJxf2nSXBCQpg30Ko8H_P͠bk5sa׉E OVER DE STICHTING
Deze stichting heeft als enig doel: een positieve
bijdrage leveren aan de ontwikkeling van
zowel de individuele als de groepsgebonden
leefomstandigheden van de LHBT+ en of Hivpositieve
medemens in Suriname. Inclusief hun
leefomgeving, dus de ruimste zin des woord. Een
streven waarbij kunst als belangrijk instrument
wordt ingezet. Als verbindend, informerend,
ondersteunend en fondsenwervend element.
Een concept dat door Sanjay en echtgenoot
Johan Ganpat Brouwer is bedacht. Tijdens hun
huwelijksreis door het mooie land dat bij haar
bewoners bekend staat Sranan. Het land waar
Sanjay op 30 januari 1973 is geboren en tot en
met het afronden van zijn middelbare school heeft
gewoond.
Het thuis niet geaccepteerde worden van Sanjay’s
homoseksualiteit en het inloten voor een studie
lucht- en ruimtevaarttechniek aan de TU te Delft
deed Sanjay in 1991 verhuizen naar Nederland. De
homocultuur aldaar, die Sanjay al snel ontdekte
en heeft omarmt, paste als een handschoen om
Sanjay’s doen, zijn denken en zijn superslanke
lijf. Met art performer als belangrijkste beroep,
en grote liefde Johan als inmiddels officiële
echtgenoot, stierf Sanjay op 12 juni 2016
plotseling maar vredig in zijn slaap, tegen Johan
aan gekropen, in hun huis te Amsterdam.
Met de creatieve carrières van beide heren Ganpat
Brouwer als basis voor ons denken en ons doen
ontwikkelden we een eigen aanpak voor het
bereiken van ons doel. Een aanpak waarbij met
kunstenaars en creatieve ondernemers uit zowel
4
Suriname als Nederland wordt samengewerkt.
Alles gericht op een structurele verbetering van
de leefomstandigheden voor zowel onze partners,
de individuele mens en de LHBT+ en Hiv-positieve
community in Sranan.
Ons werk speelt zich af op individueel en
institutioneel niveau. Gericht op onder
andere persoonlijke ondersteuning en het
helpen realiseren van projecten. Ook in
samenwerkingsverbanden met zusterorganisaties
en bedrijven, opererend binnen en buiten de
doelgroep van de stichting, streven we naar een
inclusieve samenleving met eerlijke kansen voor
ieder mens.
We financieren onze projecten op basis van
giften en donaties, projectgerichte sponsoring en
subsidies. Het liquideren van een eigen collectie
kunst, welke speciaal voor dit doel door Johan
is ontwikkeld en aan de stichting is geschonken,
was essentieel in het kunnen dekken van de
belangrijkste kosten tot nu toe.
Stichting Sanjay Ganpat Brouwer. Een stichting
die bewijst dat ook met kleine initiatieven een
reëel verschil kan worden gemaakt. Ook bij het
ondersteunen van onze LHBT+ en of Hiv-positieve
Surinaamse medemens. Een medemens dat enkel
door geaardheid, geboorteland en/of afkomst
minder kansen heeft dan een zelfde persoon in
Nederland. Help ons daarom ook uw medemens
te helpen. Want ook kleine beetjes maken echt
verschil.
׉	 7cassandra://ncKXIdmYRAcmExOGXw3tYwvhRt3HhFOs-dpSYgUqQe0?`  bk5sa׉E5
bk5sabk5saבCט   u׉׉	 7cassandra://F-8cgKj6QitI1y-OtX3LF_emYs3nd1TFPmmbNxDl5r4 `׉	 7cassandra://ayj6BKt1ZiSp-2fMR2kyFCeD8k7LJiuNgiLT_D7f9Bw7`׉	 7cassandra://soUwQ8mncN-dwPvcsn5mPzn18IFAM6qxYY6Dhd7Uw0M`  ׉	 7cassandra://bEfmYg1TnxyTO_IxkUQU0esLFARUKfQz9vuKMNyTV3wev?͠bk5sa׉E׉	 7cassandra://soUwQ8mncN-dwPvcsn5mPzn18IFAM6qxYY6Dhd7Uw0M`  bk5sa׈Ebk5sabk5sa)Mi Switi Pink Sranan 2020 oEen interactief boek met 6 persoonlijke verhalen van de generatie nu over wonen en werken in Suriname anno 2020bkfrJɑ