׉?ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://c4tiTKJ9ss27zOuS5yW_0yxTj-uCGHe4KtouUQin2-s `f`׉	 7cassandra://gsgaBeHIyA_-pOOT-XN1e5VUxpVHtGjbNHQCuS9at6gK`S׉	 7cassandra://HkrI0rd6INN1imIDMQQItYXZDww1jDKYXFFd23zXIFI`̵ ׉	 7cassandra://QSMg-TRtdUgVrjXdEAD5BocZt8UUltkh0uSsBX4jWO4 ͠cq,\ł	ט   {u׈   frJ  ׈Ecq,\Ł׉ERECREACTIE
2 | maart 2022
magazine over
recreatie en toerisme
Focus op
Jongeren
Special opleiding en arbeidsmarkt
Arbeidsmarktbranding moet
imago sector verbeteren
Kan automatisering persoonlijk
contact vervangen?
Tips: hoe ga je om met de
krappe arbeidsmarkt?
׉	 7cassandra://HkrI0rd6INN1imIDMQQItYXZDww1jDKYXFFd23zXIFI`̵ cq,\Ł܁cq,\Łہ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://MyV8aGfwmtz9-bftLuxjQrL7kNIbh5ymV5eiRzklHEg .`׉	 7cassandra://aIaGGNPQ0tyDMo_Ch6u-F6w4PCP4CDsj3Uqxj4DF1Hs{`S׉	 7cassandra://J2CN61OkEmDEGY4SdXtbBeBU6ksle7_2bLOIki-U_SU(`̵ ׉	 7cassandra://B6fVp6QbVzFE6-VqJqs1u3XvW5pFRto0obEPb117Rs0 A[͠cq,\łט  {u׉׉	 7cassandra://q3MdXxK41TEQY5evbcqzZx0TxmWNDqW-bCvkNeg-qAc K`׉	 7cassandra://OKqqngDSOJNJCGqY-EzsyqTqH1WP-AYo2qYDrHeHnfAP]`S׉	 7cassandra://PVnxaEZ1-mSO_SDG8nLhVmSsleAepfITYh6rrn0Ap4wg`̵ ׉	 7cassandra://CsQTQCyMVQ8diB_nqWkzra70iUCYkP55pjkd8tesiOk _!v͠cq,\łנcq,\ł Q#9ׁHhttp://vandeloosdrechtrbm.nlׁׁЈ׉EjDé specialist in de bouw van sanitaire units van hoge kwaliteit
Maatwerk dat volledig aan uw wensen voldoet
Volledige ontzorging van ontwerp tot sanitaire installatie
Innovatieve milieu- en energiebewuste oplossingen
Onderhoudsvriendelijke en duurzame materialen
Units zijn schakelbaar, fl exibel en verplaatsbaar
mobielbouw.nl biedt u nog veel meer informatie
׉	 7cassandra://J2CN61OkEmDEGY4SdXtbBeBU6ksle7_2bLOIki-U_SU(`̵ cq,\Ł׉E}t
e
BEDRIJFSOVERNAME?
GEEF HET STOKJE DOOR
U denkt aan afb ouwen, maar u heeft geen bedrijfsopvolging?
Dan is het nu het juiste moment om de markt te verkennen. Wij zijn sinds 1974
gespecialiseerd in aan- en verkoop, taxaties en bedrijfsovernames in de
dag- en verblijfsrecreatieve sector.
Benieuwd naar de mogelijkheden?
Neem contact op met één van onze specialisten:
Adri Mijnheer, Thijs Lunenburg, Rianne Jansen, Yvette
Mijnheer, Maxx Hup of Harm-Jan Mooiweer.
vandeloosdrechtrbm.nl
Verblijfsrecreatie
Watersport
Dagrecreatie
Sport en Welness
DÉ RECREATIE BEDRIJFSMAKELAAR
F.A. Molijnlaan 28, 8071 AG Nunspeet Tel: 0341 - 25 23 63
׉	 7cassandra://PVnxaEZ1-mSO_SDG8nLhVmSsleAepfITYh6rrn0Ap4wg`̵ cq,\Łށcq,\Ł݁{בCט   {u׉׉	 7cassandra://OWOlBvgvIh_DIPP40vXHRQVpncLH7E6BKflNxp0tZZ4 `׉	 7cassandra://gLBeAsoUbXc-_z6tFIb1kknj_iiGEmJsponTZYW0qkQP`S׉	 7cassandra://0xQFPsi3OF4SG5WnWFSOVVn7NKI_sZ3XcM4jGs-59fY`̵ ׉	 7cassandra://q4z0c-p-eqybbQWCDdjGI2YhLU5xKjnRCM2auzpeA1w RX)͠cq,\łט  {u׉׉	 7cassandra://58QS_lnMd5S6935HWkMn6WA6RYDfZ7GSSVx527KXlzA l`׉	 7cassandra://CcDQuPLHJLxHslAPwz8PtQLhToU3Vqc9X4-NB3dTZP0G"`S׉	 7cassandra://9-LqkGYdx_77M0PBnYOutwO1PQbi-ahCtICBTP95PTY`̵ ׉	 7cassandra://8WD1n50Pls-MCX8QB3ZAjNGZyViTazy7K3pBmTHCp109D͠cq,\łנcq,\ł 9ׁH "mailto:communicatie@hiswarecron.nlׁׁЈנcq,\ł ā̫9ׁHmailto:martijn@dock35media.nlׁׁЈנcq,\ł "y9ׁHhttp://www.bokslag.comׁׁЈנcq,\ł M9ׁH "mailto:communicatie@hiswarecron.nlׁׁЈ׉E CAL MEER DAN 40 JAAR UW MAKELAAR
EN TAXATEUR VAN RECREATIEBEDRIJVEN
׉	 7cassandra://0xQFPsi3OF4SG5WnWFSOVVn7NKI_sZ3XcM4jGs-59fY`̵ cq,\Ł׉E?colofon
voorwoord
Hoofdredactie: HISWA-RECRON, Marike Rosier,
communicatie@hiswarecron.nl
Eindredactie: Maarten Bokslag, www.bokslag.com
Redactiecommissie: Wanda van Eck, Jeff rey Belt,
Stijn Boode
Marike Rosier
Aan dit nummer werkten mee: Jaap van Sandijk,
Yara Goessens, Erik van Dijk, Janine Messelink
Vormgeving: Jessica Dales, Dock35 Media
Coverfoto: FNV Recreatie
Bladmanagement: Dock35 Media, Sjoerd Franssen
Advertenties: Dock35 Media, Martijn Penning,
(0314) 355 826, martijn@dock35media.nl
Druk: Senefelder Misset Doetinchem B.V.
Abonnementen: HISWA-RECRON, Storkstraat 24,
3833 LB Leusden, communicatie@hiswarecron.nl,
(033) 303 9700, 65 euro per jaar. 32,50 euro voor
studenten en medewerkers van recreatiebedrijven.
Gratis voor HISWA-RECRON-leden, overheden en
pers. Als vakblad hanteren wij de opzegregels uit
het verbintenissenrecht. Wij gaan er vanuit dat u het
blad ontvangt uit hoofde van uw beroep. Hierdoor
wordt uw abonnement steeds stilzwijgend met een
jaar verlengd.
Oplage: 4.400 exemplaren. De samenstellers
hebben de grootst mogelijk zorgvuldigheid
betracht. Noch HISWA-RECRON, noch redactie, noch
auteurs aanvaarden enige aansprakelijkheid bij
eventueel voorkomende fouten.
PARTNERS IN BUSINESS:
Manager Communicatie
Leuk werk
Dit is een themanummer over werken en leren
in de sector. De belangrijkste boodschap die
ik uit veel artikelen in dit nummer haal, is dat
werken in de gastvrijheidssector ontzettend
leuk is! En ik kan dat van harte onderschrijven.
Mensen kunnen alleen plezier, ontspanning
en geluk ervaren in hun vakantie en vrije tijd,
als wij keihard werken om het de gast naar
de zin te maken. Ieder op zijn eigen manier:
van schoonmaak tot horeca, van animatie tot
havenmeester, van ondernemen tot lobbyen,
van onderwijzen tot coachen. En er zijn nog
veel meer taken en functies die zo belangrijk
zijn binnen onze sector. Uiteindelijk gaat het
natuurlijk om de mens die de functie uitvoert.
In de rubriek Kennis Delen vind je daarom een
toelichting op het maken en gebruiken van een
personeelshandboek. En in de Visie legt René
KENNISPARTNERS:
Drost van Recreatie Trainingen uit hoe je zuinig
kunt zijn op je medewerkers. De coverstory
over scholing en opleiding van nieuwe aanwas
baart mij overigens wel zorgen. De aantallen
leerlingen die starten op de opleidingen lopen
fors terug. Hoe kunnen wij het tij keren? Helaas
zijn er bij mensen die niet in de branche werken
nog heel veel vooroordelen. Het imago van
werken in onze sector is niet altijd juist. Daarom
pakken wij alvast de handschoen op. HISWARECRON
gaat de komende jaren samen met de
vakbonden, maar ook met de scholen en met
de ondernemers aan de slag. Dat zal ook wel
moeten. Ik weet zeker dat we met elkaar in staat
zijn om de rest van de wereld te overtuigen.
We laten ze zien dat werken en leren in
onze sector fantastisch is.
Veel leesplezier!
02-2022 | Recreactie 5
׉	 7cassandra://9-LqkGYdx_77M0PBnYOutwO1PQbi-ahCtICBTP95PTY`̵ cq,\Łcq,\Ł߁{בCט   {u׉׉	 7cassandra://WvsoGkViPQRRFZuNHQd9DyvdU_oJ3ZTULZ4uOQUeEbI n`׉	 7cassandra://QIa4K_AIMZbNU0LRI6VkdIwqdCEYlCjrAJILE88qBsMc`S׉	 7cassandra://VkO_vlMQnIlh9TNsOOEjjLsVEfPDnLqyUgJGxOkPUvo"`̵ ׉	 7cassandra://aEClvRIE8oBxltRCftgyAC95Bi79AHmGv1REG1UTZoI >B͠cq,\łט  {u׉׉	 7cassandra://e47Mb48Ney4HKZsCgfJvzEJi4FfJIfFYxgaBHt_F2Y4 `׉	 7cassandra://teMFd7mFODZ4cpIDOmn8tjbd6BKuRDjPG2B4_TLQ_PIK4`S׉	 7cassandra://0ReD95oqfb5WqFHSaMb0Tw-xk6fYUk0NA62kj8xdkhA`̵ ׉	 7cassandra://n06nYy5kQFH5rwVkov98ISVIINJPY7QBieaZCXZ9Q4M 7T͠cq,\łנcq,\ł$ I1d9ׁHhttp://www.hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł# @h9ׁHmailto:vlissingen@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł" ;@S9ׁHmailto:venlo@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł! @i9ׁHmailto:rotterdam@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł  A@k9ׁHmailto:groningen@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł @o9ׁHmailto:amsterdam@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł H@J9ׁHmailto:info@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł P9ׁHhttp://temp.beׁׁЈנcq,\ł PP9ׁHhttp://temp.beׁׁЈ׉E
`KOELEN EN VRIEZEN
Koelkast
Vrieskast
afm. rooster 65x53 cm
temp.bereik: -2º tot 8ºC
230 V
afm. rooster 65x53 cm
temp.bereik: -18º tot -22ºC
230 V
art. nr model afm. cm kW
KOELKAST
4750.025* 1 deur
4750.005 1 deur
1 deur
2-deurs
68 x 71 x 201 0,19
74 x 83 x 201 0,30
4750.010 2-deurs 148 x 83 x 201 0,44
KOELKAST HOOGRENDEMENT UITVOERING
4752.005 1 deur
74 x 83 x 201 0,17
4752.015 2-deurs 148 x 83 x 201 0,36
Koelwerkbank
temp. bereik: -2º tot 8ºC
230 Volt
1.291,1.045,1.586,-
1.275,2.578,-
2.075,*
afm. rooster 53,5x55 cm
1.399,1.750,2.845,-
2.295,art.
nr model afm. cm kW
VRIESKAST
4750.030* 1 deur
4750.015 1 deur
Vanaf
1.045,68
x 71 x 201 0,40
74 x 83 x 201 0,48
4750.020 2-deurs 148 x 83 x 201 0,78
VRIESKAST HOOGRENDEMENT UITVOERING
4752.010 1 deur
74 x 83 x 201 0,42
4752.020 2-deurs 148 x 83 x 201 0,70
Koelwerkbank
temp. bereik: 2º tot 10ºC
230 Volt
1.576,1.275,1.972,-
1.595,3.003,-
2.425,2.195,1.749,3.275,-
2.625,OOK
LEVERBAAR
MET
LADE
4750.045
art. nr model afm. cm kW
4750.035 2-deurs 136 x 70 x 85 0,21
0,23
0,34
4750.040 3-deurs 180 x 70 x 85
4750.045 4-deurs 223 x 70 x 85
HOOGRENDEMENT UITVOERING
4752.035 2-deurs 136 x 70 x 85 0,20
0,22
0,34
4752.040 3-deurs 180 x 70 x 85
4-deurs 223 x 70 x 85
4752.045
Blastchiller/freezer
4 voorgeprogrammeerde programma's
kerntemperatuurmeter
230 Volt
art. nr model
afm. cm kW
4750.705 5x 1/1 GN of 5x EN 400x600 80 x 80 x100 0,75 2.921,2.349,4750.710
7x 1/1 GN of 7x EN 400x600 80 x 80 x 151,5 0,98 3.479,- 2.785,4750.715
9x 1/1 GN of 9x EN 400x600 80 x 80 x 176,3 1,2 5.664,- 4.539,EMMELOORD
Platinaweg
21
8304 BL Emmeloord
Tel: (0527) 635 635
info@hakpro.nl
AMSTERDAM
De Flinesstraat 20
1114 AL Duivendrecht
Tel: (020) 665 6428
amsterdam@hakpro.nl
GRONINGEN
Verl. Bremenweg 10c
9723 JV Groningen
Tel: (050) 318 1600
groningen@hakpro.nl
ROTTERDAM
Schuttevaerweg 13
3044 BA Rotterdam
Tel: (010) 750 2750
rotterdam@hakpro.nl
VENLO
Venrayseweg 44
5928 NZ Venlo
Tel: (077) 387 4242
venlo@hakpro.nl
VLISSINGEN
Bedrijfsweg 9
4387 PD Vlissingen
Tel: (0118) 493 222
vlissingen@hakpro.nl
17-27-01 Alle prijzen zijn in euro's, exclusief BTW en wettelijke verwijderingsbijdragen. Wijzigingen voorbehouden zonder voorafgaande kennisgeving. Zet- of drukfouten voorbehouden.
ONLINE
BESTELLEN?
www.hakpro.nl
Vanaf
Vanaf
1.245,1.554,-
1.245,1.801,-
1.450,2.175,-
1.745,1.680,1.345,1.975,-
1.595,2.365,-
1.895,765,art.
nr model
4750.065 2 deurs
4750.070
4750.080
afm. cm kW
90 x 70 x 85
4750.070 1 deur + 2 laden 90 x 70 x 85
4750.075 4 laden
4750.080 3 deurs
4750.085 6 laden
90 x 70 x 85
136,5 x 70 x 85
136,5 x 70 x 85
0,17
0,17
0,17
0,24
0,24
944,1.213,765,985,1.481,-
1.195,1.310,-
1.065,2.137,-
1.725,׉	 7cassandra://VkO_vlMQnIlh9TNsOOEjjLsVEfPDnLqyUgJGxOkPUvo"`̵ cq,\Ł׉Ek?
inhoud
Informatief
Opinie
08
14
26
31
32
33
Onder de aandacht
Kort nieuws uit de branche
Coverstory
Opleidingen in het nauw: méér focus op de
jongeren
Arbeidsmarkt
Branding moet imago van sector verbeteren
Kennis delen
Personeelshandboek biedt duidelijkheid
Vakinfo
Maatwerk in characters en objecten
Productnieuws
Een overzicht van de laatste innovaties
11
13
20
22
De stelling
Automatisering is een gastvrij alternatief voor
persoonlijk gastcontact
Mens&bedrijf
De visie
Hoe ga je om met de krappe arbeidsmarkt?
René Drost van Recreatie Trainingen geeft tips
Columns
Green Key
RecreAnders
02-2022 | Recreactie 7
׉	 7cassandra://0ReD95oqfb5WqFHSaMb0Tw-xk6fYUk0NA62kj8xdkhA`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://KDIU3rTiwmc-RoaA3Ma_ZrXIzwVICyNFa2y6YsrFYRQ `׉	 7cassandra://zwI9e7wEn_OVwVTvQhbNZmKBg6l9Y52eLPHDBAa-DQoJ`S׉	 7cassandra://3tua6yWy33E9aBammUuFxLodDeBiDs_DfDFCE2Iqxkc`̵ ׉	 7cassandra://7qn9g4620ueCBPH8gMKaRYQ32Hfr9HOy2R7hPPiMPsw 7T͠cq,\ł%ט  {u׉׉	 7cassandra://dJVgmtuKuJntuSQKZOBnvoGRApQVk7PxvX9cDqhExxE `׉	 7cassandra://NXpr3Nmzp20B6CH6yjfMoRgFbj2hnb3XVJeMM0wCE8UU`S׉	 7cassandra://WZZl9lAfa-FvuL9Ri2yiiD8rtAIuXo3hfMbAhsZ1xxg`̵ ׉	 7cassandra://ZVMhJi0p4rzoNQ00ZhafIFH5_R_QFiQQvEIOAzBl5PQ I ͠cq,\ł&נcq,\ł) ̅9ׁHmailto:m.merks@hiswarecron.nlׁׁЈ׉E^inhoud
Informatief
Opinie
08
14
26
31
32
33
Onder de aandacht
Kort nieuws uit de branche
Coverstory
Opleidingen in het nauw: méér focus op de
jongeren
Arbeidsmarkt
Branding moet imago van sector verbeteren
Kennis delen
Personeelshandboek biedt duidelijkheid
Vakinfo
Maatwerk in characters en objecten
PN
Een overzicht van de laatste innovaties
11
13
20
22
De stelling
Automatisering is een gastvrij alternatief voor
persoonlijk gastcontact
Mens&bedrijf
De visie
Hoe ga je om met de krappe arbeidsmarkt?
René Drost van Recreatie Trainingen geeft tips
Columns
Green Key
RecreAnders
02-2022 | Recreactie 7
׉	 7cassandra://3tua6yWy33E9aBammUuFxLodDeBiDs_DfDFCE2Iqxkc`̵ cq,\Ł׉Eonder de aandacht
Recordaantal campers en caravans
Met de coronapandemie zit het gebruik van campers en caravans
in de lift. Vakantiegangers blijken het eigen comfort van deze
kampeermiddelen extra te waarderen. Dat heeft invloed op
de tweedehandsprijzen. Vooral die van campers zijn bijzonder
hoog. Maar ook de nieuwverkoop piekt jaar op jaar. De KCI
(brancheorganisatie Kampeer & Caravan Industrie), meldt dat
er nog nooit zoveel caravans en campers in Nederland reden.
De teller stond per 1 januari op 424.582 caravans en 163.850
campers. In 2021 werden 3.164 nieuwe campers verkocht
(29% meer dan in 2020, ook al een topjaar). In 2021 werden
8.562 nieuwe caravans verkocht en dat is 23% meer dan in 2020.
Dat is de beste verkoop sinds tien jaar.
Nieuwe HISWA-cao
Heat pipes bij Landal
Hoog Vaals
Bij Landal Hoog Vaals zijn vijf bungalows uitgerust met
de nieuwste generatie heat pipes. Deze buisvormige
zonnecollectoren vangen daglicht op en zetten dat om in warm
water én elektriciteit. Het warme water wordt opgevangen
in twee boilers; één om de bungalow te verwarmen en de
andere om te douchen. Landal verwacht met de heat pipes
80% te besparen op het gasverbruik. Deze winter worden de
heat pipes uitgeprobeerd. Als de proef een succes wordt, kan
de techniek ook op andere Landalparken bijdragen aan de
reductie van de CO2
-uitstoot.
Eind februari gaven de leden van HISWA-RECRON akkoord aan
de nieuwe cao HISWA. Deze loopt van 1 januari tot 31 december
2022. HISWA-RECRON is met de bonden overeengekomen dat de
loonschalen en de feitelijke salarissen per 1 januari 2022 worden
verhoogd met 1,5%, en per 1 juli 2022 met 1,25%. Daarnaast zijn
er diverse detailwijzigingen; de volledige cao is te zien in de
HISWA-RECRON Kennisbank.
De onderhandelingen voor de cao Recreatie, met een looptijd van
1 januari 2022 tot 31 december 2023, liggen stil. Eind januari wezen
de bonden het eindbod van de werkgevers (6% loonsverhoging in
twee jaar) af. HISWA-RECRON is zich aan het beraden hoe hiermee
moet worden omgegaan.
Meer informatie bij Martin Merks
m.merks@hiswarecron.nl
Jeffrey Belt hoofd Leisure & Recreatie
Per 1 februari is Jeffrey Belt (33) benoemd tot hoofd van de afdeling Leisure & Recreatie.
Geen verrassing, want al sinds december 2020 heeft hij die functie binnen HISWA-RECRON
waargenomen. Bij zowel de interne besturen van de vereniging als bij de beleidsbepalers
van de relevante ministeries is Jeffrey inmiddels een bekend gezicht en gesprekspartner.
Als hoofd van de afdeling Leisure & Recreatie is Jeffrey bij HISWA-RECRON verantwoordelijk
voor de bedrijfsgroepen in de recreatiesector, zoals kampeerbedrijven, bungalowparken,
buitensportbedrijven, groepsaccommodaties en dagrecreatie. Samen met Jeroen van den Heuvel
(hoofd afdeling Jachtbouw en Watersport) is hij het aanspreekpunt voor de HISWA-RECRON
Business Club. Jeffrey trad in 2019 in dienst bij RECRON als manager voor bedrijfsgroepen en
business partners. Nu volgt hij Martin Maassen op, die begin dit jaar vertrok bij HISWA-RECRON.
8 Recreactie | 02-2022
׉	 7cassandra://WZZl9lAfa-FvuL9Ri2yiiD8rtAIuXo3hfMbAhsZ1xxg`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://_xt3mKqj8EJLdFUiWqb5GXsTL7ghk2eFBHCz6cu3SGo k
`׉	 7cassandra://8UZ7MtozmFKahIYpr2Q-g67UICwzOaqrAiXHRJIn72IU `S׉	 7cassandra://9FpzLDBJBdr3sKdXxOVeT4neo4gTbsJaYS4Y82fKXqM`̵ ׉	 7cassandra://fxm-F7b649HbNFUIU3uVmzcqV6XINr4P5heWo9uKIXg .5 ͠cq,\ł*ט  {u׉׉	 7cassandra://2_dZzHb5J-XpZWQxtX8GKhNwgu8AJ69knsFF5fi4Nts M`׉	 7cassandra://msOzsMmDYJwNWQIh6aCqwIBNEbKDCJ1zoEMG_3lC6T8P`S׉	 7cassandra://AUSIFeqY2TroSqECtqH0xyYH7s30wHN_BFtvlmJZNSI`̵ ׉	 7cassandra://aLUGTaBh9lv8wkoyIy2CWEG-QlwbMnKLjqS5vum84qw D͠cq,\ł+נcq,\ł1 N9ׁHhttp://hiswarecron.nlׁׁЈנcq,\ł0 s̃9ׁHmailto:b.schutz@hiswarecron.nlׁׁЈ׉Eonder de aandacht
Recordaantal campers en caravans
Met de coronapandemie zit het gebruik van campers en caravans
in de lift. Vakantiegangers blijken het eigen comfort van deze
kampeermiddelen extra te waarderen. Dat heeft invloed op
de tweedehandsprijzen. Vooral die van campers zijn bijzonder
hoog. Maar ook de nieuwverkoop piekt jaar op jaar. De KCI
(brancheorganisatie Kampeer & Caravan Industrie), meldt dat
er nog nooit zoveel caravans en campers in Nederland reden.
De teller stond per 1 januari op 424.582 caravans en 163.850
campers. In 2021 werden 3.164 nieuwe campers verkocht
(29% meer dan in 2020, ook al een topjaar). In 2021 werden
8.562 nieuwe caravans verkocht en dat is 23% meer dan in 2020.
Dat is de beste verkoop sinds tien jaar.
Nieuwe HISWA-cao
Heat pipes bij Landal
Hoog Vaals
Bij Landal Hoog Vaals zijn vijf bungalows uitgerust met
de nieuwste generatie heat pipes. Deze buisvormige
zonnecollectoren vangen daglicht op en zetten dat om in warm
water én elektriciteit. Het warme water wordt opgevangen
in twee boilers; één om de bungalow te verwarmen en de
andere om te douchen. Landal verwacht met de heat pipes
80% te besparen op het gasverbruik. Deze winter worden de
heat pipes uitgeprobeerd. Als de proef een succes wordt, kan
de techniek ook op andere Landalparken bijdragen aan de
reductie van de CO2
-uitstoot.
Eind februari gaven de leden van HISWA-RECRON akkoord aan
de nieuwe cao HISWA. Deze loopt van 1 januari tot 31 december
2022. HISWA-RECRON is met de bonden overeengekomen dat de
loonschalen en de feitelijke salarissen per 1 januari 2022 worden
verhoogd met 1,5%, en per 1 juli 2022 met 1,25%. Daarnaast zijn
er diverse detailwijzigingen; de volledige cao is te zien in de
HISWA-RECRON Kennisbank.
De onderhandelingen voor de cao Recreatie, met een looptijd van
1 januari 2022 tot 31 december 2023, liggen stil. Eind januari wezen
de bonden het eindbod van de werkgevers (6% loonsverhoging in
twee jaar) af. HISWA-RECRON is zich aan het beraden hoe hiermee
moet worden omgegaan.
Meer informatie bij Martin Merks
m.merks@hiswarecron.nl
Jeffrey Belt hoofd Leisure & Recreatie
Per 1 februari is Jeffrey Belt (33) benoemd tot hoofd van de afdeling Leisure & Recreatie.
Geen verrassing, want al sinds december 2020 heeft hij die functie binnen HISWA-RECRON
waargenomen. Bij zowel de interne besturen van de vereniging als bij de beleidsbepalers
van de relevante ministeries is Jeffrey inmiddels een bekend gezicht en gesprekspartner.
Als hoofd van de afdeling Leisure & Recreatie is Jeffrey bij HISWA-RECRON verantwoordelijk
voor de bedrijfsgroepen in de recreatiesector, zoals kampeerbedrijven, bungalowparken,
buitensportbedrijven, groepsaccommodaties en dagrecreatie. Samen met Jeroen van den Heuvel
(hoofd afdeling Jachtbouw en Watersport) is hij het aanspreekpunt voor de HISWA-RECRON
Business Club. Jeffrey trad in 2019 in dienst bij RECRON als manager voor bedrijfsgroepen en
business partners. Nu volgt hij Martin Maassen op, die begin dit jaar vertrok bij HISWA-RECRON.
8 Recreactie | 02-2022
Foto: FNV Recreatie
׉	 7cassandra://9FpzLDBJBdr3sKdXxOVeT4neo4gTbsJaYS4Y82fKXqM`̵ cq,\Ł׉E
aNieuwe regiomanager Zuid-Holland en Zeeland
Björn Schutz (50) is sinds 1 maart de nieuwe regiomanager Zuid-Holland en
Zeeland van HISWA-RECRON. Björn is getrouwd, heeft twee kinderen en woont
sinds anderhalf jaar op Tholen. Voor die tijd woonde hij 17 jaar op SchouwenDuiveland.
Björn is juridisch onderlegd en werkte de afgelopen vijf jaar als
directeur van Sportvisserij Zuidwest Nederland, de regionale belangenbehartiger
van 200 hengelsportverenigingen. Sportvisserij Zuidwest Nederland behartigt de
belangen van de sportvisserij op het snijvlak van recreatie en natuur. Een overstap
naar HISWA-RECRON voor de behartiging van de belangen van watersport- en
recreatieondernemingen is daarom een logische stap. “Ik heb heel veel zin om
samen met de collega’s en ondernemers aan de slag te gaan om samen de branche
te helpen bij het realiseren van kansen en doelen in Zuid-Holland en Zeeland”,
stelt Björn. “Ik ga snel contact leggen met de HISWA-RECRON besturen en
commissies in deze provincies, en hoop je spoedig te treffen.”
Björn Schutz
b.schutz@hiswarecron.nl
033 - 30 39 731l
‘De mooiste baan van
Nederland’
Bedrijven in watersport en recreatie kunnen steeds lastiger
aan nieuw personeel komen. Daarom start HISWA-RECRON
een project om mensen enthousiast te maken voor werken
en leren in de watersport- en recreatiesector (zie ook het
artikel op pagina 26). Het project trapt af met een video
waarin jongeren vertellen over hun baan in de recreatie of
watersport. Zij laten zien hoe leuk het is om te werken bij een
jachtbouwer, zeilschool, camping of vakantiepark. “Iedereen
gaat op vakantie en recreëert, maar niet veel mensen weten
dat er ook veel banen en opleidingen mogelijk zijn in de
vrijetijdssector. Daar willen we verandering in brengen”,
stelt Herbert van Oord van HISWA-RECRON. De film is te zien
op het Youtube-kanaal van HISWA-RECRON.
Arbeidsmarktmonitor
Sinds begin februari kan de gastvrijheidssector gebruik
maken van de nieuwe arbeidsmarktmonitor. Daarop staat alle
arbeidsmarktinformatie op provinciaal en regionaal niveau.
Variërend van het aantal bedrijven, banen en baankenmerken
tot arbeidsmobiliteit, onderwijs en baankansen. Uit de monitor
voor 2021 blijkt dat de coronacrisis een grote impact heeft gehad
op de arbeidsmarkt binnen de gastvrijheidssector. Ten opzichte
van 2019 daalde het aantal banen binnen de sector met 12 procent.
De grootste daling is te zien binnen de toerismesector (-14%) en de
horeca (-16%). De monitor is een samenwerking van NBTC, KHN,
SVH, HISWA-RECRON en de Club van Elf.
hiswarecron.nl (zoekterm: ‘arbeidsmarktmonitor’)
02-2022 | Recreactie 9
Foto: FNV Recreatie
׉	 7cassandra://AUSIFeqY2TroSqECtqH0xyYH7s30wHN_BFtvlmJZNSI`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://LSSqibf-cgrkkpfRgqiUokxbCx1Qx2M2iHCvzIDgKM8 ?`׉	 7cassandra://HG8Ei8ScnfiM2dBPqaQBN9GobgQ90IExNLrpW1Nk_Wss`S׉	 7cassandra://aeiMUg04aqB6W1aPgf8WkPmDHomsw4rRtbh1yfPXkqo&`̵ ׉	 7cassandra://y1WDF2mwXiKn63XCXLpksF_d1I9jPyELf5GM_c1lnFI ~ڜ͠cq,\ł2ט  {u׉׉	 7cassandra://_Xx0NmdPZ5jNoSUknSL32OW7QreIzP9Rho3zJ4PpZBw -`׉	 7cassandra://aMVqfNmgFq2LZTwLJ1xz1bzm2fXvqpKfoCtw7Np9eCEHj`S׉	 7cassandra://-B-8mDlhlOy0CREpIN46-vmxpGtRVcCR1R2woAufjrk`̵ ׉	 7cassandra://8g6TWXzr-5K48yvdIorsrVhHOY_WE8T6S-4-0oFBHk0͠cq,\ł3נcq,\ł. 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łA S9ׁHmailto:erik@kmvk.nlׁׁЈנcq,\ł@ V̓9ׁHhttp://www.desportcamping.nlׁׁЈנcq,\ł? Vs
9ׁHhttp://www.tanaruz.boׁׁЈנcq,\ł> Vb̨9ׁHhttp://www.campingvossenberg.nlׁׁЈנcq,\ł= V6̢9ׁHhttp://www.andereggscamping.nlׁׁЈנcq,\ł< V̘9ׁHhttp://www.campingmarkdal.nlׁׁЈנcq,\ł; V̞9ׁH  http://www.hotel-devrijevogel.nlׁׁЈנcq,\ł: \:9ׁHhttp://Recron.nlׁׁЈנcq,\ł9 >:9ׁHhttp://Recron.nlׁׁЈנcq,\ł8 >̞̐9ׁHhttp://Recron.nlׁׁЈ׉EpBreng
het ultieme
vakantiegevoel
naar buiten.
Marindex levert complete tuinsets van
gerenommeerde merken. Wij zorgen
ervoor dat de tuinmeubelen het hele jaar
op voorraad zijn, u en uw gasten zitten nooit
meer zonder. De tuinmeubelen zijn speciaal
geselecteerd voor gebruik in de recreatie en
zijn daardoor duurzaam en blijven lang
leverbaar. Bij Marindex vindt u onder
andere de volgende tuinmeubels: stoelen,
tafels, ligbedden, lounge sets en parasols.
Neem contact op met een van onze
medewerkers voor persoonlijk advies.
Stationsplein 8a • 2801AK Gouda • tel. 0182 511 511 • www.marindex.nl
Accommodation Management
Het draadloze beheersysteem voor uw vakantiepark
• Toegangsbeheer
• Energiebesparende thermostaten
• Melding bij rook, brand, lage cv-druk,
inbraak, vorst of spanningsuitval
• Te koppelen met uw reserveringssysteem
www.icy.nl
Bespaar
veel energie
׉	 7cassandra://aeiMUg04aqB6W1aPgf8WkPmDHomsw4rRtbh1yfPXkqo&`̵ cq,\Ł׉Eonder de aandacht
column
Vliegende start voor
Recron.nl
In de vorige Recreactie kondigden we het al aan: consumentensite
Recron.nl is live. Alle RECRON Erkende Bedrijven die lid zijn van
HISWA-RECRON staan erop. Op de website vinden bezoekers dus
niet alleen campings, vakantiewoningen en groepsaccommodaties,
maar ook attractieparken en outdoorbedrijven. Er is op dit
moment geen andere portal in Nederland die dit brede recreatiepakket
aanbiedt. Het doel is een top 3-positie in de online
markt te behalen. Juist het brede aanbod zorgt ervoor dat zowel
consumenten als zakelijke klanten snel de juiste recreatieaanbieder
vinden. Belangrijk is dat de ondernemers het op Recron.nl zelf voor
het zeggen hebben: er is geen commerciële partij die de marges op
de boekingen afroomt. Ondernemers kunnen zelf hun gegevens,
de beschrijving en foto’s aanpassen. Dat loont de moeite, want de
nieuwe site wordt steeds beter gevonden door Google.
Nieuwe leden
Tussen 15 januari en 15 februari zijn de volgende
bedrijven lid geworden van HISWA-RECRON.
Welkom!
• De Vrije Vogel, Elsloo,
www.hotel-devrijevogel.nl
• Camping Markdal, Standdaarbuiten,
www.campingmarkdal.nl
• Anderegg’s Camping, Well,
www.andereggscamping.nl
• Camping Vossenberg, Epe,
www.campingvossenberg.nl
• Tanaruz/RAW Idea, Rotterdam,
www.tanaruz.boats
• De Sport Camping, Amsterdam,
www.desportcamping.nl
Met bezieling
Duurzaamheidskeurmerk Green Key bestaat al ruim
20 jaar en het is actueler dan ooit. We gaan op allerlei
manieren mee met de tijd. Met een nieuwe voorzitter en
een aantal nieuwe keurmeesters, bijvoorbeeld. Sinds begin
dit jaar heeft Marieken Nieuwdorp het stokje als voorzitter
overgenomen van Derk Jan Verstand, die al vanaf het begin
bij de stichting KMVK was betrokken. Dat is de stichting
achter het keurmerk. Hij was altijd inspirerend en we
zijn hem veel dank verschuldigd! Marieken is de perfecte
persoon om zijn taken over te nemen. Ze is doortastend,
heeft een groot netwerk en een enorme ervaring.
Meest recent natuurlijk als directeur van De Groene
Koepel; de Natuurkampeerterreinen en trekkershutten.
Nieuw elan zien we ook als het gaat om de inhoud van
de Green Key. Van een milieukeurmerk ontwikkelen we
ons naar een duurzaamheidslabel. Per 1 januari 2022
zijn diverse normen toegevoegd en aangepast. Zo wordt
MVO – Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen – nu
nadrukkelijker gewaardeerd. De norm is nu: MVO moet
op minimaal zes manieren zijn terug te zien in het beleid.
Bijvoorbeeld door aandacht te besteden aan inclusiviteit
en diversiteit. Sommige normen zijn aangescherpt.
Nieuwe technieken maken andere normen mogelijk.
Een voorbeeld is de nieuwe kijk op de schoonmaak.
Activiteiten als het apart inzamelen van koffiedik
(voor champignonkwekerijen), sinaasappelschillen
(hergebruik in allerlei voedingsmiddelen) en textiel
worden nu extra gewaardeerd.
Onze keurmeesters houden zich net als voorheen bezig
met bedrijfsbezoeken en onafhankelijke keuringen.
Zo’n keuring is vooral ook een moment om kennis te delen.
Sparren met de ondernemer, het uitwisselen van tips.
De onderwerpen lopen uiteen van bouwen en groen tot
afval, energie en food & beverage. Wat werkt en wat niet?
Waar is nog winst te behalen en pak je dat nu op of later?
Zo biedt de Green Key nu én in de toekomst een enorme
meerwaarde voor de deelnemende bedrijven.
Erik van Dijk, directeur Stichting KMVK
Meer weten over Green Key?
E: erik@kmvk.nl
T: 06 - 12 81 06 41
02-2022 | Recreactie 11
Foto: De Vrije Vogel
׉	 7cassandra://-B-8mDlhlOy0CREpIN46-vmxpGtRVcCR1R2woAufjrk`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://CYhfoj9M0BzLmNQ-b_pIOYTfFIRORd7jbzMQrTMwc-A v`׉	 7cassandra://pwojcPkUFe3fEnML_OrMbEaK-40Z9_wPKQZkxpiG0Mgk`S׉	 7cassandra://7twmMr901Qs5D_RkVTc5D75rYKyl0wHtT0eykr-f31I&`̵ ׉	 7cassandra://O-DYwtSc5kdSomsT2nIpzMD3nrqRehg7ZdiT4dxvIik X͠cq,\łBט  {u׉׉	 7cassandra://dpWlbBQp4oV3rG8_DuncsH7QSp6yDDWEIeQHw7p4VBY X`׉	 7cassandra://zdvojKEsRxgWtOdCo4neOLlOXkHWI8tWfl6DjsEFjCIP`S׉	 7cassandra://E-0iUj8DAiolESSmOddPyi5a-1wYyLq1X0GfhiaijsU`̵ ׉	 7cassandra://m1f0pJ0z9-C6RmT-hSy0z2u3b_FPscxWqzrhcasjnxc <b͠cq,\łCנcq,\ł5 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łH x9ׁHhttp://reinachalets.nlׁׁЈנcq,\łG ̦9ׁHmailto:info@reinachalets.nlׁׁЈנcq,\łF U̯#9ׁHhttp://seijsener.comׁׁЈנcq,\łE ̆2=9ׁHhttp://AanUit.netׁׁЈ׉EMet
regelen uw gasten
zelf hun verblijf
AanUit.net
Meer info?
seijsener.com
Specialist in chalets, stacaravans & mobilhomes
Kom op uw gemak de chalets beleven!
Reina Chalets Showterrein Konneweg 6b 3234 KG Tinte
+31 (0)181 727 030
info@reinachalets.nl
reinachalets.nl
׉	 7cassandra://7twmMr901Qs5D_RkVTc5D75rYKyl0wHtT0eykr-f31I&`̵ cq,\Ł׉Eonder de aandacht
RecreAnders
In memoriam
Gerard van Dasler
Na een jarenlange
strijd tegen kanker is
op 23 januari Gerard
van Dasler overleden,
66 jaar oud. Hij was
eigenaar van De
Ullingse Bergen in
Sint Anthonis en
een buitengewoon
actief ondernemer.
Gerard was een
samenwerker pur sang. Hij stond aan de wieg van belangrijke
samenwerkingsverbanden, zoals Veluwe Vakantieparken
en Cambiance Brabant. Inmiddels maken beide verbanden
deel uit van Ardoer. De laatste jaren was hij, ondanks zijn
ziekte, bijzonder actief als pleitbezorger van de sector bij
het opstellen van een toeristisch beleid voor de nieuwe
fusiegemeente Land van Cuijk. Wij wensen alle vrienden en
collega’s, maar vooral Maya en de kinderen Evelien, Evert en
Maico veel sterkte bij dit verlies.
Kuiper Verzekeringen
Partner in Business
Kuiper Verzekeringen heeft in januari besloten om, net als Alfa en
Seijsener, Partner in Business te worden van HISWA-RECRON. Kuiper
Verzekeringen is binnen de watersport een zeer bekende naam.
Daarbij gaat het zowel om de uitstekende bedrijfsverzekeringen als
om de polissen voor particuliere pleziervaartuigen. Ook was Kuiper
Verzekeringen voorheen partner van VeBON. Kuiper Verzekeringen
werkt er hard aan om de watersportbedrijven verzekerbaar te
houden tegen een redelijke premie. Daarnaast is Kuiper de trekker
achter het HISWA Village, een speciaal B2B plein tijdens de HISWA
te Water. Samen met HISWA-RECRON en diverse andere partijen is
Kuiper Verzekeringen de organisator van de Holland-borrel tijdens
BOOT Dusseldorf. Van harte welkom als Partner in Business dus!
Janine Messelink,
Prosuco
Vrije gast
20 januari 2001, Ahoy, Rotterdam. Tijdens de
RecreaTech (destijds de grootste vakbeurs in de
recreatie) krijg ik samen met mijn toenmalige
collega’s de Noviteitenaward uitgereikt voor een
‘vooruitstrevende en vernieuwende ontwikkeling’.
Het ‘Virtueel Boeken’, de eerste ontwikkeling die
realtime online boeken mogelijk maakte, was ruim
twintig jaar geleden dé prijswinnende innovatie.
Dus, dachten we toen, de orders voor dit product gaan
binnenstromen. Veel publiciteit, lovende woorden
van kenners: dat kon niet meer mis. Ik zal u vertellen:
niks. Niemand. Nul bestellingen. Een beetje met de
handen in het haar zat ik destijds achter mijn bureau.
‘Ik wil niet zomaar iedereen op mijn park hebben!’,
‘ik moet echt eerst iemand persoonlijk spreken, pas
dan wil ik een boeking’. ‘Ik moet echt weten wie mijn
gast is’, kregen mijn collega-accountmanagers te horen.
Automatisch boeken zou niet gastvrij zijn. Ik moest er
aan terugdenken, nu we héél veel innovaties verder
in onze branche nog steeds te maken hebben met
bijzondere opvattingen over wat wel of niet gastvrij is.
En, omdat ik in deze column mag zeggen wat ik denk:
ouderwetse opvattingen. Want betekent gastvrij zijn
dat de gast jou persoonlijk wil spreken? Dat hij na een
rit in de auto gráág in de rij staat voor de receptiebalie?
Dat hij, eenmaal ingepakt en met stress stipt om 10.00
uur, met enorm veel plezier nog even langskomt om
zijn sleutel in te leveren? Zullen we het woord ‘gastvrij’
eens omdraaien? Dan krijg je een vrije gast! Die vrij
is om te kiezen wat hij wil en wanneer hij jou wil
ontmoeten. Welkom! De slagboom gaat vanzelf open als
hij aan komt rijden. De deur gaat open met de slotcode
uit zijn ontvangstmail. De wificode heeft de gast al in
zijn mailbox of app ontvangen. En vervolgens loopt hij
spontaan bij je binnen, om even te melden hoe
gastvrij je bent. Lang leve de innovaties.
02-2022 | Recreactie 13
Foto: Wanda van Eck
׉	 7cassandra://E-0iUj8DAiolESSmOddPyi5a-1wYyLq1X0GfhiaijsU`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://M2a-k89QwfIceNJ04z3kyHey8tC_iicI889JYxmo4W4 J`׉	 7cassandra://kGWR6v4XI8nXcMxT3EFGs95oLvqkDKaivcNYhsbc2Rwe`S׉	 7cassandra://MC1qVThPsqAYeoVTnCXZM5LBCnhRKOPIg7w9KUFU5to"a`̵ ׉	 7cassandra://L02TkGT2mPf6UnQVHdo7RWTaIm7rBJ9vRVUpY1y-OD4 '͠cq,\łIט  {u׉׉	 7cassandra://ENylTDJH2lWBnfquHItlYnOjH9XaL3v5BMWWJG1ezag j`׉	 7cassandra://PDP6TsO65LR8HfVfHOBWeF10vFBf6FiiN-M5LZIWCUooM`S׉	 7cassandra://1IgKGf5gftqJv06yTll5StypoT-mi_qPnPCBelg-pW4%`̵ ׉	 7cassandra://mxWj1J6DaZ0SBAQoHW1rXrkAT1U8hIO3SQ7tYi_JnNQ ̲͠cq,\łJ׉Ecoverstory
Focus op jongeren
Recreatieopleidingen in het nauw
De recreatieopleidingen luiden de noodklok. Zowel op het mbo als het hbo loopt het aantal aanmeldingen van
eerstejaars al jaren terug. De coronacrisis en de lockdowns hebben deze trend extreem versterkt: gemiddeld
hadden de mbo’s Recreatie en toerisme afgelopen zomer te maken met een daling van 30 procent. Wat doen
de opleidingen om het tij te keren? En welke gevolgen heeft de terugloop op termijn voor ondernemers in
recreatie en watersport?
Tekst: Maarten Bokslag
Foto’s: Pol Rijnders, De Rooi Pannen, BUas, Yuverta
“De terugloop in eerstejaars studenten is dramatisch”, oordeelt
Margreet Toonen. Voorheen verbonden aan de NHTV (tegenwoordig
BUas) is zij sinds twee jaar directeur van de afdeling
14 Recreactie | 02-2022
Toerisme en Recreatie aan De Rooi Pannen in Breda. Ze heeft de
cijfers paraat: In 2015 waren er in Nederland 2.667 eerstejaars
op een totaal van 10.818 studenten mbo Recreatie en toerisme.
In 2021 waren er nog maar 1.269 eerstejaars op een totaal van
6.313 studenten. Van 2020 op 2021 daalde het aantal eerstejaars
gemiddeld met 30 procent. Toonen: “De daling in het verleden
׉	 7cassandra://MC1qVThPsqAYeoVTnCXZM5LBCnhRKOPIg7w9KUFU5to"a`̵ cq,\Ł׉EOpleidingen zoeken naar verbreding
en nieuwe onderwijsvormen
kun je nog deels schuiven op de demografische ontwikkelingen.
Er komen per jaar minder jongeren en dat merken alle opleidingen.
Maar afgelopen jaar speelde vooral de coronacrisis mee.
Iedereen kreeg mee dat de campings in 2020 een tijdlang dicht
waren. Reizen was lange tijd moeizaam. De horeca had het afgelopen
winter nog heel zwaar. Dat gaat bij mensen tussen de oren
zitten. Dan denken zowel jongeren als hun ouders: misschien
toch maar wat anders gaan studeren.”
Halvering aanmeldingen
Voor dit artikel spraken we met diverse opleiders en het beeld
is bij alle recreatieopleidingen ongeveer gelijk: de terugloop in
eerstejaars is groot. Mark van het Bolscher van Saxion ziet bijna
een halvering van het aantal aanmeldingen bij de hbo-recreatieopleidingen.
“Iedereen ziet alleen maar dat reizen in coronatijd
niet mogelijk is en trekt dat dan in zijn eigen beeldvorming door
naar de hele sector. Terwijl de campings en bungalowparken
in eigen land over het algemeen prima resultaten boekten.”
De Nederlandse recreatie en toerisme-opleidingen hebben,
samen met HISWA-RECRON en ANVR, een jaar geleden nog
wel geprobeerd om het tij te keren. Er kwam een kleinschalige
mediacampagne, maar die bleek niet voldoende.
Het is ook een kwestie van demografie, zo blijkt uit gegevens
van het Planbureau voor de Leefomgeving. Dat stelt vast dat het
02-2022 | Recreactie 15
>
׉	 7cassandra://1IgKGf5gftqJv06yTll5StypoT-mi_qPnPCBelg-pW4%`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://uLSxSMj-va5HycbvnNamD2S_hQaR5XgDSLcLGQaDM8c P`׉	 7cassandra://K-4vicX57oxYdd5RM1M_3SVDRDx_6Ek7vFu-mvpX0q0Qn`S׉	 7cassandra://av7MeiF0jKVVxkRURr3jP-g5gEnDMli8jVUeHWLctrY`̵ ׉	 7cassandra://s6sr9eDs93lwek6dS1awFpOz5cSY6CMMQ7rz0sZgSmo ] r͠cq,\łNט  {u׉׉	 7cassandra://qmR14iTmj7cxMDqrKJCkmW64y-shofdhzHLpWjC9ZNQ 2``׉	 7cassandra://f4CB2muCL-0Y8uqY6V6OzUP-6I31xHKAUIP_9q7CmwUe`S׉	 7cassandra://AZ3RPJNZvnIfmYLGgUjYBDKw2Oz7vrTKiyOAnbxQhkU`̵ ׉	 7cassandra://Jb0ssoBvEiOga-_d3Rh5T9BvRB9hPRlZwSHn2p2QySo BN͠cq,\łOנcq,\łM 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łR IpD9ׁHhttp://stellicher.nlׁׁЈ׉E'WAAROM
STELLICHER
ADVOCATEN
ALLE ENERGIE
STEKEN IN
RECREATIE
Al 35 jaar zijn wij nauw betrokken bij de Nederlandse recreatiebranche. Dat is wat je met recht
een specialisme kunt noemen. Wij staan recreatie-ondernemers bij met praktisch advies en
juridische procedures. Omdat we persoonlijk contact en creativiteit belangrijk vinden,
kunnen we daadwerkelijk maatwerk bieden; geen standaard oplossingen, maar
oplossingen waar anderen geen uitkomst zien. En dat doen we allemaal met veel kennis,
expertise en plezier. Ontdek onze kracht op stellicher.nl
׉	 7cassandra://av7MeiF0jKVVxkRURr3jP-g5gEnDMli8jVUeHWLctrY`̵ cq,\Ł׉Ecoverstory
aantal jongeren onder de 20 jaar in ons land tot 2050 zal dalen.
Maar hoeveel? Een exact cijfer noemen is lastig, want de ontwikkeling
speelt niet overal. In de steden is de daling het kleinst of
zelfs afwezig. In de krimpregio’s Oost-Groningen, Zuid-Limburg
en Zeeuws-Vlaanderen is de daling het grootst.
Reisbeperkingen
Corné Kops van hogeschool BUas vertelt dat er bij de reis- en
toerisme gerelateerde hbo-opleidingen in Breda elk jaar wel
‘een groepje meer of minder’ is. Maar afgelopen zomer waren er
opeens drie groepen minder. Hij wijt dat aan de reisbeperkingen.
“De mensen denken: nou, ik weet niet of het wel zo slim is om in
die sector te gaan werken”, stelt Kops. “Wij proberen naar voren
te brengen dat recreatie en toerisme altijd blijft bestaan. Is het
niet over de grens, dan wel in eigen land. Maar we kunnen redeneren
wat we willen, de studiekeuze wordt gemaakt op basis van
gevoel en de reacties uit de omgeving. We draaien aan de knoppen
die we hebben. Maar er is heel veel waar we geen invloed op hebben.”
Hoe ingewikkeld ook: stilzitten is geen optie, vindt Kops.
“Dan hebben we op termijn geen eerstejaars meer over.”
Waar het aantal aanmeldingen door de coronacrisis zakte naar
een dieptepunt, zit ook verandering in de lucht. Want de crisis
lijkt over zijn hoogtepunt heen. Zowel Mark van het Bolscher
van Saxion als Margreet Toonen van De Rooi Pannen melden dat
de (online) open dagen van de opleidingen zeer goed worden
bezocht. Bij Saxion gaat het zelfs om een verdubbeling van het
aantal deelnemers ten opzichte van 2021. Dat geeft hoop voor
komende zomer.
>
02-2022 | Recreactie 17
Outdoor opleidingen bij Yuverta
Yuverta verzorgt verschillende outdoor-opleidingen,
waaronder de mbo-opleiding Outdoor en recreatie
in Velp (voorheen Helicon). Vanaf komend schooljaar
veranderen naam en inhoud van de opleiding,
vertelt opleidingscoördinator Sander Filippini.
“In de opleiding Outdoor en recreatie besteedden
we naast instructeursvaardigheden ook aandacht
aan het inrichten van natuur- en recreatieterreinen.
Dat vanuit het idee dat de outdoor instructeurs
vooral in de wintermaanden ook voor andere
taken geschikt moeten zijn. Het kwalificatiedossier
bleek echter niet helemaal lekker aan te sluiten
bij wat het werkveld vraagt. Ook waren er steeds
minder geschikte stageplaatsen. We waren niet
echt een groenopleiding, en misschien te weinig
een outdoor-opleiding. De opleidingen gaan nu
Buitensport instructeur (mbo-3) en Buitensport
coördinator (mbo-4) heten. Er komt meer aandacht
voor het begeleiden van groepen in de
buiten sport en het organiseren van evenementen.
Nog steeds bieden we de studenten basiskennis
over flora en fauna. Zowel om het zelf te onderhouden
als om extra beleving te bieden tijdens
activiteiten. Daarnaast leren studenten ook om
de recreatieterreinen te onderhouden. Maar zoals
gezegd: het profiel is nu sterker op outdoor gericht.
Zo sluit de opleiding beter aan op wat het werkveld
van onze studenten vraagt.”
‘Onze afgestudeerden hebben het voor
het uitkiezen op de arbeidsmarkt’
׉	 7cassandra://AZ3RPJNZvnIfmYLGgUjYBDKw2Oz7vrTKiyOAnbxQhkU`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://k7GPBT1ym6HJ4b04fPLkp8I5OkAyH0Jmm4dYt9ARNMM <`׉	 7cassandra://6UHcnrfvNl4qYV37AZ9k8EVnL1iRYyGIuYJiX-tASsI`d`S׉	 7cassandra://GqVp9NhuaGDvdBOD6QjTUHOcFJhs48sYYKJw13VcUvg"M`̵ ׉	 7cassandra://XAp91ce3-pGi6p7LEGjcbORAruQALJ6XjOyE9mnZI0o t3p͠cq,\łSט  {u׉׉	 7cassandra://4j6GSsIU1SCxu6Sc6els99JnvUR-fY7BIMNOC_zUqO8 `׉	 7cassandra://YNULqMemc8f1gAUDbaIklbb-M4Qxey3azqnITA39UVQ``S׉	 7cassandra://Eewszhg0Cte3u59befK9tM7dtotBNlH2EPDMKXnJXKws`̵ ׉	 7cassandra://HCv-wT5P8K7P6Sc1AhACqVjSnxAuT0Fj7NnqwbKP6xk ͠cq,\łTנcq,\łQ 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łW O9ׁHmailto:hca.goos@summacollege.nlׁׁЈנcq,\łV ̏9ׁHhttp://wecoviservice.comׁׁЈ׉E*Online
zo besłeld
Keuzekado
Nu grałis
Wecovi Service heeft een ruim aanbod aan gastensets en inventaris voor de recreatie.
Om het u makkelijk te maken kunt u 24/7 uw producten online bestellen via onze webshop.
Tot en met 31 maart staat er bij uw eerstvolgende bestelling een gratis keuzekado* voor u klaar!
We zien u graag op wecoviservice.com.
*actievoorwaarden zijn van toepassing.
bij uw online bestelling!
Scan en ga naar de
webshop.
Laat uw recreatie
talent groeien!
Laat uw medewerker zijn mbo-diploma behalen bij de
BBL-opleiders van Nederland! Binnen 2 jaar het mbo-diploma
Zelfstandig medewerker Leisure & hospitality halen? Dat kan!
Summa Vrije tijd biedt in samenwerking met De Rooi Pannen
deze opleiding in BBL vorm aan.
Pluspunten
• Leren & werken tegelijkertijd
• Lesprogramma op maandag
• Rekening houdend met alle vakantieperiodes, waardoor
uw medewerker in drukke tijden volop kan meedraaien
• Mogelijkheid versnellen door flexibel examineren
Meer weten?
Neem contact op met Daniëlle Goos via:
hca.goos@summacollege.nl of 06 50 87 97 44
׉	 7cassandra://GqVp9NhuaGDvdBOD6QjTUHOcFJhs48sYYKJw13VcUvg"M`̵ cq,\Ł׉ENcoverstory
Daarnaast ondernemen alle scholen actie om het tij te keren.
Dat komt niet uit de lucht vallen: ontwikkeling is ook eigen aan
het onderwijs voor de recreatiesector, waar verandering een
constant proces is.
Verbreding
Verbreding lijkt de heersende trend. Margreet Toonen vertelt
dat De Rooi Pannen dit jaar voor het eerst de opleiding Leisure
& Events gaat aanbieden. De studenten worden opgeleid tot
organisator, uitvoerder én assistant to the manager. Toonen:
“Daarmee willen we beter aansluiten op de veranderende student
en het veranderende werkveld. Want met deze opleiding kunnen
studenten na hun afstuderen het hele jaar door aan het werk.
We hopen daarmee nieuwe studenten te trekken. En dat er geen
moeders meer komen die op de open dag vragen: ‘Maar wat doet
mijn kind dan in de winter?’”
Moeders vragen op de open dag:
Maar wat doet mijn kind dan
in de winter?
De Rooi Pannen is ook gestart met de brede opleiding Marketing,
Sales & Hospitality. “Leerlingen moeten op hun 16e kiezen voor
een opleiding. Het is wel heel jong om dan al te kiezen wat je de
rest van je leven gaat doen. Met dit soort opleidingen kunnen ze
de studiekeuze nog even uitstellen.”
Geïntegreerd onderwijs
Saxion profileert zich door de grenzen tussen opleidingen en
modules te doorbreken. Een andere vorm van verbreding maar
wellicht ook aantrekkelijk voor studenten. Mark van het Bolscher
vertelt dat Saxion in de opleiding Tourism Management sinds
enkele jaren geïntegreerd onderwijs geeft. Daarbij worden vakken
als economie en communicatie niet los van elkaar gegeven, maar
geïntegreerd. Dat betekent dat ze in samenhangende modules
worden behandeld: net als in de praktijk.
Een belangrijke vorm van onderwijsvernieuwing is ook het smart
solutions semester. Een half jaar lang werken studenten van verschillende
opleidingen samen aan een praktijkproject. Boeiend
en leerzaam, oordeelt Van het Bolscher. “Je krijgt een unieke
mix van kennis in die studententeams, waar de deelnemers
ontzettend veel van opsteken. Ook de opdrachtgevers reageren
enthousiast. Onze studenten werken bijvoorbeeld aan opdrachten
voor de regio Weerribben-Wieden.”
Saxion zoekt naar vernieuwende onderwijsvormen die aansluiten
bij de beleveniswereld van de moderne student, legt Van het
Bolscher uit. “Wat dat betreft hebben we ook veel geleerd van het
afstandsonderwijs tijdens de lockdowns. Een hoorcollege kan ook
prima online. Of je bekijkt het op een moment dat het je uitkomt.
We denken nu dat één dag per week online colleges wellicht een
blijvertje kan zijn. Maar het praktijkleren en project matig werken,
daarvoor moet je echt fysiek aanwezig zijn.”
Afstemming met bedrijven
Corné Kops van BUas benadrukt ook dat de afstemming met de
sector een belangrijke plek inneemt. “Dat krijgt op alle niveaus
aandacht. Landelijk bij het vaststellen van het curriculum.
En daarna hebben we bij het invullen van de modules weer contact
met de bedrijven.” Verbreding is bij BUas niet aan de orde.
“Wij hebben al een vrij brede opleiding. We leiden mensen op
met feeling voor recreatie en toerisme. Maar wij leiden ze ook
op om altijd te blijven onderzoeken en leren. Want dat wat je nu
doet, ziet er over tien jaar weer heel anders uit. Dat maakt onze
afgestudeerden tot gewilde kandidaten op de arbeidsmarkt.
Ze hebben het voor het uitkiezen. En dan blijkt dat ze al vrij snel
ook buiten de sector recreatie en toerisme gaan werken.”
Citybungalows bij de kazerne
De Rooi Pannen onderscheidt zich al jaren door
een bijzondere vorm van praktijkleren, waarbij
studenten met echte gasten en klanten omgaan.
Zo heeft de school eigen restaurants, een evenementencentrum,
vergaderzalen en een supermarkt.
“In Breda zit onze afdeling op een oud kazerneterrein”,
vertelt Margreet Toonen. “Over twee jaar
komt er een tiental oude garnizoenshuisjes vrij.
Die bouwen we om tot citybungalows en die gaan
we met de studenten runnen. Alle aspecten van
het werk zitten daarbij. Dus van het vermarkten tot
het receptiewerk en de schoonmaak. En natuurlijk
gaat dat in het weekend gewoon door. Zo leren onze
studenten alle aspecten van het werk kennen.”
02-2022 | Recreactie 19
׉	 7cassandra://Eewszhg0Cte3u59befK9tM7dtotBNlH2EPDMKXnJXKws`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://16aWdu_p1FwQrmjO7jCCk7tzxKPZEYasaWoy3i4GWyE &`׉	 7cassandra://FkbrbFR3sXcCkhi_y0WU2EyCeSb84pYndi7CjhhYeOQP<`S׉	 7cassandra://3HRITnsL_KU1CSlMV7j4BEhLF--VNS3UvX7MQvUhAYwd`̵ ׉	 7cassandra://uXIW70jxvkNEPG8YW5VSp7EA9IBJ3e4CPHmtJd_fFJQ͂̌͠cq,\łXט  {u׉׉	 7cassandra://QWSkMLBcJEApVNYEs59WB-lDat21XhyXyKN5mZfY1Ew `׉	 7cassandra://HWPjMtUbBSFQ99Zz0pHv4ti-AIBgnLfWYvL7hnQraKAL`S׉	 7cassandra://af2LBEqD7Eo-SGasSyTMPhlRw_SDuad4hjjirthVjrc`̵ ׉	 7cassandra://6HFdKDzUsuGB_EWdLcC7l-DM1Kmh5F4nGIU7tS0gOno -L̔͠cq,\łY׉Ede stelling
Stelling:
Automatisering is een
gastvrij alternatief
Online boeken, met kentekenherkenning het park op en via de app contact opnemen met het management.
Automatisering neemt een grote vlucht in de recreatiesector. Corona heeft dat proces versneld. We besparen
op medewerkers, maar wordt het gastcontact zo niet erg onpersoonlijk? We vroegen het aan twee recreatieondernemers,
een parkontwikkelaar en de eigenaar van een bedrijf in reserveringssystemen.
Tekst: Jaap van Sandijk
Foto’s: Pixabay
Martin de Boer
Frank Luken
Rental sales director Europarcs
‘De klant kan bij ons
zelf kiezen’
“Nee, die stelling klopt niet. Wij merken dat een grote
doelgroep nog steeds behoefte heeft aan persoonlijk
contact en wij willen in die behoefte voorzien. Wij voeren
een tweesporenbeleid en laten de gast kiezen. Wil je
geautomatiseerd contact, dan krijg je een pasje. Wil je
persoonlijk contact? Dat gaat alles op de oude vertrouwde
manier. Over het algemeen zijn het inderdaad de ouderen
– een grote doelgroep in het laagseizoen – die de voorkeur
geven aan traditioneel gastcontact. Voor gezinnen en
jongeren is dat anders. Jongeren lijken zelfs vrees te hebben
om naar de receptie te komen. Die sturen liever een appje.
De groep die de voorkeur geeft aan traditioneel gastcontact
wil gehoord worden en zijn verhaal kwijt kunnen. Die groep
blijven we helpen. Voor een goed beeld van die doelgroep
praat ik vaak met mijn tante Gaar uit Volendam. Die weet
echt niet hoe ze een app moet downloaden. Toen ik nog bij
Corendon werkte werd ik mij echt bewust van de oudere
doelgroep, die niets moet hebben van online. Veel ouderen
komen met printjes in een plastic mapje naar de balie.
Voorlopig blijven wij deze groep bedienen.”
Directeur Tommy Booking Support
‘Prima toevoeging aan
bestaand gastcontact’
“Als je automatisering op de juiste manier inzet, ontstaat
er tijd om de gast op een andere gastvrije wijze van dienst
te zijn. Ik kan de stelling dus volledig onderschrijven.
Niet alleen de ondernemer, maar ook zijn gasten zijn
op zoek naar gemak. De gast ervaart gemak als gastvrij.
Automatisering is veel meer dan alleen een computer op
kantoor. Denk aan het boeken, betalen én inchecken via
internet of een aankomstzuil. Of een welkomstmail een
week voor aankomst. Door kentekenherkenning hoef je niet
in de rij bij de receptie. De deur open je met een pincode
en de temperatuur in de woning is dan al aangenaam 20
graden. Of denk aan het gemak van een app. De gast kan
makkelijk zijn boekingsgegevens inzien. Ook kun je met de
app broodjes bestellen en laten bezorgen. Betalen doe je
direct met iDeal. Ook de parkinformatie – die de gast vaak
nog in een map krijgt – is te vinden in deze app. Dat is heel
praktisch, want wat doe je als gast als je tijdens een fietstocht
bent gevallen en je de plaatselijke dokter wilt bellen?
De papieren map heb je niet altijd bij je. Zo is automatisering
een mooie toevoeging aan bestaand gastcontact.”
20 Recreactie | 02-2022
׉	 7cassandra://3HRITnsL_KU1CSlMV7j4BEhLF--VNS3UvX7MQvUhAYwd`̵ cq,\Ł׉E
cDick Spans
Luuk Jansen
Eigenaar vakantiepark ‘t Akkertien
‘Het haalt veel druk
van de ketel’
“Ik ben het eens met de stelling. Daar zeg ik wel bij
dat je eigenlijk geen keus hebt. Je moet toch mee
met de ontwikkelingen van deze tijd. Wij werken
sinds twee jaar met kentekenherkenning en dat
bevalt goed. Het gastcontact is in eerste instantie wat
onpersoonlijker, maar na het automatisch inchecken
kunnen gasten op een zelfgekozen moment alsnog
een bezoek brengen aan de receptie. Dat gebeurt ook
regelmatig, om bijvoorbeeld informatiebrochures over
de omgeving op te halen. De receptie is bij ons gewoon
geopend. We waren sowieso van plan om de checkin
te automatiseren, maar corona heeft dit proces
wel versneld. Het grote voordeel van automatisch
inchecken is dat je drukte voorkomt. Zeker tijdens
piekperioden als Hemelvaart en Pinksteren haalt dat
veel druk van de ketel. Dat is voor ons én de gast heel
prettig. Ik merk dat gasten het ook best makkelijk
accepteren. Ze weten dat je een dergelijke ontwikkeling
niet tegenhoudt. Naast kentekenherkenning werken
wij ook met een gezichtsscanner bij het zwembad.
Aanvankelijk hadden we een vingerscanner, maar
die gaf wat problemen. Over het systeem met de
gezichtsscan zijn we erg tevreden.”
Directeur Camping Roland
‘We willen er zijn voor
onze gasten’
“Ik ben het niet eens met de stelling. Automatisering kán
gastvrij zijn, als het goed wordt toegepast. Zelf hebben wij
een mooie middenweg gevonden. We passen bijvoorbeeld
volledige automatisering toe op ons camperpark, dat een
eigen ingang heeft. Daar checken gasten zelf in. Dat past bij
deze doelgroep, die bestaat uit vrijheidszoekers.
Maar op de camping pakken we het anders aan. We zijn
een familiecamping. En zelf vormen we een familiebedrijf.
Wat automatiseren en self service betreft hebben we een
duidelijke grens gelegd: bij aankomst zijn wij er voor onze
gasten, zodat we hen persoonlijk welkom kunnen heten.
Dat vinden we heel belangrijk. Tegelijkertijd hebben we een
goede en duidelijke app en een welkomstmail, waardoor
gasten al voor aankomst goed geïnformeerd zijn. Er zijn
dus minder contactmomenten en die duren ook korter.
Maar we houden wel vast aan persoonlijk contact.
Omdat we de vaste aankomstdagen voor onze negentig
toeristische kampeerplaatsen hebben losgelaten, vindt
persoonlijk contact ook gespreid door de week plaats.
Dat scheelt. Voor de dertig verhuuraccommodaties hebben
we in het hoogseizoen nog wel vaste aankomstdagen,
maar dat is goed te organiseren. En ook praktischer met
het oog op de schoonmaak.”
‘Er is een oudere doelgroep,
die niets moet hebben
van online’
02-2022 | Recreactie 21
׉	 7cassandra://af2LBEqD7Eo-SGasSyTMPhlRw_SDuad4hjjirthVjrc`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://9k91c8MdTWw0n2J9DcqszEQUNks7F6KeA5_57gzTUHA r`׉	 7cassandra://EIvMbKCCD-8lfz0WFrqcmIn0hg9iCFwQklSycfClZckF`S׉	 7cassandra://ZXX2lHBCR3oejrGb9YZ07TfST1APQzHOC6UA3i0ADDI`̵ ׉	 7cassandra://WbLbKxXOVXVoQswcSde_SgX8DigjLLZxtU54Qg5SawY͠cq,\ł[ט  {u׉׉	 7cassandra://srh09eYlR1f7hAwr6tA3k_VwFwmkmA5MdTEbvAivHX4 E`׉	 7cassandra://8Z6mwXAasl2MXgmk-4zToeFNvE4k_F8i6J1wuNl8TIUJ(`S׉	 7cassandra://tbUMUvuUHNUozdF6_8eNfVXVtQ1UlifiK2UstpiAp8s`̵ ׉	 7cassandra://FVhI_kfXggmDApcxSGnMoXjebqMdGusg3Su1aKHijKY !͠cq,\ł\׉E	
de visie
René Drost van
Recreatie Trainingen
‘ Blijf met
je mensen
in contact’
Door de verwachte economische groei zal de
arbeidsmarkt de komende jaren nóg krapper
worden. Hoe houd je als werkgever in de
recreatie- en hospitalitybranche je bedrijf dan in
de benen? Verbeter de arbeidsvoorwaarden, pas
je bedrijfsprocessen aan en ga eventueel zelf
opleiden, adviseert René Drost, directeur/eigenaar
van Recreatie Trainingen.
Tekst: Jaap van Sandijk
Foto’s: Berry Kragt, HTM, Hans van Luijk
Ook in de recreatie- en hospitalitybranche is het tekort aan
personeel nijpend, weet René Drost. “Vooral in de verblijfsrecreatie
speelt het probleem. Er is veel vraag naar mensen in de
schoonmaak, op de receptie en in de horeca. Ik kom regelmatig
bij recreatieparken waar de horeca noodgedwongen dicht is.”
Drost noemt het de tragiek van de verblijfsrecreatie: omdat in
deze branche verschillende arbeidssectoren samenkomen, komt
de klap extra hard aan. En daar bovenop komt nog meer slecht
nieuws. Want de economie groeit, terwijl het personeelsaanbod
daalt. “Een snelle oplossing is er niet. De tekorten zullen blijven.
Je kunt er nu eenmaal geen mensen bijkopen.”
Wat moet de recreatiebranche doen om de huidige situatie te verbeteren?
“In mijn visie moet de branche twee dingen doen. Zorg ervoor
dat je een geweldige uitstraling hebt ten opzichte van andere
branches. Laat zien dat het fantastisch is om in de gastvrij22
Recreactie | 02-2022
heidssector te werken. Wie in de recreatiesector werkt heeft,
temidden van alle vrolijkheid en plezier, de mooiste baan
ter wereld. Daarnaast moet er echt worden gekeken naar de
arbeidsvoorwaarden. Voor een belangrijke groep potentiële
medewerkers is het nu aantrekkelijker om te werken als
vakken vuller in een supermarkt dan op een recreatiepark.
Dat kan natuurlijk niet.”
Kun je, ondanks de krapte op de arbeidsmarkt, als recreatieondernemer
tóch succesvol werven?
“Bij het werven van jonge mensen moet je goed rekening houden
met hun wensen. De huidige generatie – jongeren van 18 tot 30
jaar – kijkt heel anders naar het concept ‘werk’. Salaris is niet
het allerbelangrijkst. Flexibiliteit wel. Waar traditionele werkgevers
vaak zoeken naar een fulltimer, wil een jongere bijvoorbeeld
graag vier dagen acht uur werken. Extra inzetbaarheid
׉	 7cassandra://ZXX2lHBCR3oejrGb9YZ07TfST1APQzHOC6UA3i0ADDI`̵ cq,\Ł׉E‘Laat zien dat het fantastisch is om in
de gastvrijheidssector te werken’
– vaak een wens van de werkgever – is voor veel jongeren een
probleem. Hobby’s, vrije tijd en privéleven zijn voor hen belangrijk.
Daar moet je als werkgever serieus rekening mee houden.
Ook belangrijk: vertel potentiële medewerkers wat ze kunnen
leren binnen jouw bedrijf. Wees duidelijk over de carrièremogelijkheden.”
Maar
het is ook geven en nemen tussen werkgever en werknemer toch?
Niet alles kan naar de wens van de werknemer.
“Daarin moet je een balans zien te vinden. Het is in elk geval
niet meer zo dat de werkgever zegt: als het je niet bevalt, dan ga
>
02-2022 | Recreactie 23
׉	 7cassandra://tbUMUvuUHNUozdF6_8eNfVXVtQ1UlifiK2UstpiAp8s`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://aWzenaVTbpjp0SCEc2wFEh3UJlfykC7SBC0NhlBkqH8 cx`׉	 7cassandra://_NrCQekw8Iw7Vmzq_xJh1l-arpQ2vPCtD6_D70JqFU4YP`S׉	 7cassandra://9Rc1Aym91dZqiEf0Wuo3obrshmdBMDzNZezgAvsQ_UI`̵ ׉	 7cassandra://Q7tdmaW-e8c-fJ13GJnntciPuvn1QT2GQ2cPL7D0whM ;͠cq,\ł_ט  {u׉׉	 7cassandra://7VLRr680On8uja4FAYO_J3rPHsOJOC1tlbyGfDiEQzI >	`׉	 7cassandra://74oWgAp42HRJmgesEqvDR39Sz9euuK1ukf5L0z4fD_0S`S׉	 7cassandra://o7P_qW2RsMo3wb45kxGlCJ8AokStqHBZAmfPmiJLb_8`̵ ׉	 7cassandra://WFY14Ew1wI-pDPGGDT5l6Hcf9vK8otyyjYLux6vig28 ͠cq,\ł`נcq,\ł^ 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łj ̜9ׁHmailto:advies@uwbedpro.nlׁׁЈנcq,\łi ā̅9ׁHhttp://www.uwbedpro.nlׁׁЈנcq,\łh 9ׁH )http://www.recratief-bedrijfsmakelaars.nlׁׁЈנcq,\łg 9ׁH *mailto:info@recratief-bedrijfsmakelaars.nlׁׁЈנcq,\łf ̠9ׁH "http://www.hiswa-recrontaxateur.nlׁׁЈנcq,\łe A9ׁH "http://www.hiswa-recrontaxateur.nlׁׁЈנcq,\łd E9ׁH "http://www.hiswa-recronmakelaar.nlׁׁЈנcq,\łc сh9ׁHhttp://www.schell.euׁׁЈ׉ESMART.SWS –
watermanagement op
afstand helemaal in beeld.
Met SMART.SWS, de innovatieve aanvulling op
het unieke watermanagementsysteem, heeft
SCHELL het drinkwatermanagement opnieuw
verbeterd. Of het nu om een doelmatige exploitatie,
hygiënespoelingen, instellingen van
de temperatuur of het waterverbruik gaat;
met SMART.SWS heeft u het complete beheer
en volledig inzicht – waar u zich ook bevindt.
Meer informatie op www.schell.eu
Verantwoordelijkheid voor gezondheid.
Nieuw in de verkoop:
Een fraai in het Friese Merengebied
gelegen camping:
- 4,8 hectare eigen grond;
- circa 200 kampeerplaatsen;
- met overdekt zwembad.
Taxatie nodig?
Wij zijn u graag van dienst!
Kiest u ook voor een
écht familiebedrijf
in Noord-Nederland?
Vraagprijs: € 2.150.000,00 k.k.
Kijk voor meer informatie op:
www.hiswa-recronmakelaar.nl
Verkoop bij inschrijving:
Uitgifte in erfpacht van een camping
(5,2 hectare) in Zuidwest Friesland
Kijk voor meer informatie op:
www.hiswa-recrontaxateur.nl
Nadere
www
Neem dan contact op met Arjan of Carina!
Boxsprings
Matrassen
Stapelbedden
15 jaar
uw No.1 B2B
beddenspecialist
elaar O.Z.
592 462 844
22 32 10 10
Kijk voor meer informatie op: www.hiswa-recrontaxateur.nl
Vossenlaan 16
9408 CN Assen
T (0592) 46 28 44
E info@recratief-bedrijfsmakelaars.nl
I www.recratief-bedrijfsmakelaars.nl
Dat vieren we graag met onze klanten
Kom langs, bekijk onze website of check onze
social media voor meer info
www.uwbedpro.nl
luxemburgstraat 5 - Kaatsheuvel
088 332 2310 - advies@uwbedpro.nl
׉	 7cassandra://9Rc1Aym91dZqiEf0Wuo3obrshmdBMDzNZezgAvsQ_UI`̵ cq,\Ł׉EVde visie
5 praktische tips
om medewerkers te vinden en te behouden.
1. Er is meer dan geld en een baan
Denk eens na wat je als bedrijf nog meer kunt
bieden dan werk en geld. Wat vindt je sollicitant
leuk buiten het werk om? Zo kun je het werk
extra interessant maken.
2. Bied wat extra’s
Denk aan bijscholing, uitjes, een fiets of auto
van de zaak.
3. Manage de wederzijdse verwachtingen
Wees helder en kom je afspraken na.
4. Bied toekomstperspectief
Vertel (potentiële) medewerkers wat ze kunnen
leren binnen jouw bedrijf. Wees duidelijk over
de carrièremogelijkheden binnen het bedrijf.
5. Hou kennis en vaardigheden up-to-date
Zorg voor training en opleiding binnen je bedrijf.
Stimuleer onder je medewerkers ook het leren
van elkaar.
wij begonnen met HIT: hoge intensiteit trainingen. Omdat tijdsduur
en afstand voor veel recreatiebedrijven een probleem is,
geven wij nu trainingen van twee uur op veertien verschillende
locaties in het land. Er is veel vraag naar trainingen. Vooral op
het gebied van persoonlijke ontwikkeling en teamontwikkeling.”
Juist in deze tijd moet je zuinig zijn op je medewerkers. Hoe voorkom
je uitval?
“Als gevolg van het tekort ben je als werkgever geneigd om ze
te overvragen. Daarmee loop je het risico dat ze omvallen. Hou
daarom zicht op je mensen en blijf met ze in contact. In drukke
tijden vergeet je met elkaar in gesprek te gaan, terwijl het juist
dan zo nodig is. Kén je mensen, ken hun belastbaarheid. Weet
hoe ze in hun vel zitten en waar ze inzetbaar zijn. Werkgevers en
managers moeten beseffen dat zo’n gesprek van een half uurtje
belangrijk is om mensen aan de gang te houden. Praten met je
medewerkers is een belangrijk onderdeel van je werk.”
je maar ergens anders werken. Want dan gáát zo’n jongere ook
ergens anders werken. En zo hou je als werkgever tekorten.
Er valt overigens ook winst te behalen op de arbeidsmarkt door
niet alleen op jongeren te focussen. Ouderen zijn over het algemeen
best bereid om wél extra uren te draaien.”
Hoe kun je ondanks personeelstekort het beste halen uit de mensen die je
wél hebt?
“Je kunt je bedrijfsprocessen kritisch onder de loep nemen.
Moet je receptie nu écht open van 8 tot 18 uur? Ook automatisering
is een optie, al vinden sommige ondernemers dat nog
steeds vloeken in de kerk. En trainingen blijven natuurlijk
belangrijk. Maar hoe doe je dat, als je je mensen eigenlijk niet
kunt missen omdat je al een krappe bezetting hebt? Daarom zijn
René Drost
Bijna twintig jaar geleden begon René Drost als trainer
binnen het Center Parcs Training Center (CPTC).
In 2007 richtte hij Bureau HTM op, dat uitgroeide
tot een toonaangevend trainingsbureau binnen de
recreatie- en hospitality sector. Sinds 2018 zijn alle
trainingen voor de recreatie- en hospitalitybranche
ondergebracht in het bedrijf Recreatie Trainingen,
waarvan Drost ook directeur/eigenaar is.
02-2022 | Recreactie 25
׉	 7cassandra://o7P_qW2RsMo3wb45kxGlCJ8AokStqHBZAmfPmiJLb_8`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Uuv-aoJGWhLvcxAcmQ28CaxLp7beiESWyVlXUSjuD9Q `׉	 7cassandra://n5oYqXZZJqUcxwL3jgWucJ39LImngEwX94DJXsdFMxE]-`S׉	 7cassandra://3QsMFMDSQJXmnQpHtMiyvpL2UCcDJtfZDVOSKEcDhs4 `̵ ׉	 7cassandra://jLrku8mo4z5hTWl3VHvSy65TpIsZqiNeFN-UnRNuYM8 A͠cq,\łbט  {u׉׉	 7cassandra://vS_QSL7QLvo8xyd8HRSDeQH8hsKYUXnyGGpEZizXsgs >`׉	 7cassandra://OQ916ijjiCcJK7GV3CAGB1DB-1N_I6ht3MNxyA_pAXUZ`S׉	 7cassandra://OS98J0ByqWjz28GEtrf1Xl2SgDxFbXrAUYiGZlcP4eI`̵ ׉	 7cassandra://vtdWO0HnuE51-VQNojp3KWrIrD1Moyf-2edEcrmu9C8 kt͠cq,\łk׉E"werken aan imago
Arbeidsmarktbranding moet imago sector verbeteren
Sámen werken in
recreatie en toerisme
Vakantie in eigen land was nog nooit zo populair. Maar waar halen we de medewerkers vandaan om de
bedrijven soepel en gastvrij te laten functioneren? Uit de coverstory van deze Recreactie blijkt dat de
aanwas van studenten recreatie en toerisme aan mbo en hbo stagneert. Met arbeidsmarktbranding hoopt
HISWA-RECRON het tij te keren. Maar wat is de boodschap die moet worden uitgedragen over het werken
en opleiden in de branche?
Tekst: Maarten Bokslag
Foto’s: HISWA-RECRON, FNV Recreatie
Het werken in de recreatiebranche is niet erg populair. Het aan tal
aanmeldingen voor de opleidingen loopt terug en voor bedrijven
in de sector recreatie en toerisme is het steeds lastiger om medewerkers
te vinden. Werken als andere mensen plezier maken en
vrij hebben? De meeste jongeren voelen er weinig voor. Werken
in seizoensarbeid? Veel mensen denken dat je dan nooit een
26 Recreactie | 02-2022
hypotheek zult krijgen. Laat staan dat je een succesvolle carrière
kunt opbouwen. Voor een groot deel zijn het vooroordelen.
“Als het gaat om het werken in de vrijetijdssector hebben we een
serieus imagoprobleem”, constateert Herbert van Oord, manager
Arbeidsmarkt, Training & Opleiding bij HISWA-RECRON. “En de
coronacrisis heeft het imago van het werken in onze sector nog
verder onderuit gehaald. Mensen hebben gezien hoe de toerismesector
voor een groot deel werd stilgelegd. Vooral ouders denken
dan al gauw: laat mijn kind maar een andere richting kiezen.”
׉	 7cassandra://3QsMFMDSQJXmnQpHtMiyvpL2UCcDJtfZDVOSKEcDhs4 `̵ cq,\Ł׉E%Afwisselend werk
“Wij willen dat beeld veranderen”, stelt Van Oord. “Werken in
de recreatie is juist heel veelzijdig. Je doet van alles: frontoffice,
backoffice, onderhoud aan het park en gebouwen, noem maar
op. En gedurende het jaar veranderen de werkzaamheden.
Dat klinkt toch veel en veel leuker dan vakkenvuller bij de
Albert Heijn?”
Een probleem van de vooroordelen is dat ze soms wel degelijk
ergens op gestoeld zijn. Diverse MBO’s presenteren zich namelijk
nog steeds als opleidingen tot medewerker animatie. Van Oord:
“Dat is veel te smal. De praktijk vraagt om breed inzetbare
mensen. En de nieuwe generatie studenten wil dat óók. Zodat ze
straks zelf kunnen kiezen wat ze waar gaan doen. Wij zijn nu met
de Stichting Beroepsopleidingen Bedrijfsleven en de scholen in
overleg om het kwalificatiedossier aan te passen. Dit dossier ligt
ten grondslag aan al onze mbo-opleidingen Dat is een proces
van een aantal jaren, wat we nu in gang hebben gezet.”
Een positief beeld
Om het imago van de sector te verbeteren heeft HISWA-RECRON,
samen met onder meer het Sociaal Fonds Recreatie (SFR) en
FNV/CNV, het initiatief genomen voor arbeidsmarktbranding.
Ofwel: een positief beeld scheppen van het leren en werken in
de sector. Het project gaat dit voorjaar van start en SFR heeft
voor twee jaar subsidie toegezegd. De basis wordt gevormd door
objectief en grondig onderzoek. Belangrijke vragen daarbij zijn:
– waarom is de instroom bij de opleidingen afgenomen?
– waarom zouden mensen wel of niet in de recreatiesector
willen werken?
Esther de Jong van FNV is verantwoordelijk voor de uitvoering
van het onderzoek. “Je kunt natuurlijk wel denken dat jongeren
afknappen op het seizoenswerk. Je kunt ook denken dat de
werktijden ze niet aanstaan. Of dat het loon te laag is. Maar je
weet dat pas zeker als je het onderzocht hebt. Anders loop je het
risico dat je straks werkt aan arbeidsmarktbranding, terwijl je
net dat ene motief dat voor jongeren doorslaggevend is, over het
hoofd hebt gezien. Wij onderzoeken zowel de meningen over
het werk in de sector recreatie en toerisme, als de achterliggende
motieven. Dat doen we bij drie groepen: bij jongeren die
nog een opleiding moeten kiezen, bij de studenten zelf én bij
afgestudeerden, die nu aan het werk zijn.”
De Jong ziet dat de terugloop van studenten vooral in het mbo
groot is. “Je ziet dat de terugloop er is over de volle breedte, bij
alle opleidingen. Maar bij recreatie en toerisme en zeker ook de
horeca is het veel sterker. Wij willen precies weten waar dat door
komt. Misschien laten werkgevers niet goed zien wat het werk in
de sector eigenlijk inhoudt? Of misschien gaat het wel vooral om
de arbeidsvoorwaarden?”
Het resultaat van het onderzoek wordt in de loop van het najaar
bekend. De Jong: “Daarna is het vooral belangrijk dat de sector
de resultaten van dit onderzoek echt serieus neemt. De bedrijven
staan onder druk: goede mensen zijn heel schaars aan het worden.
Met zo’n onderzoek kun je de vinger op de zere plek leggen
en echt iets verbeteren.”
Leuk en afwisselend
Herbert van Oord: “Met het onderzoek in de hand willen we
mensen ervan overtuigen dat het leuk en afwisselend werken is
in onze sector. Dat er prima perspectieven zijn voor de toekomst. >
‘Wij hebben veel aantrekkelijker werk
te bieden dan een supermarkt’
02-2022 | Recreactie 27
׉	 7cassandra://OS98J0ByqWjz28GEtrf1Xl2SgDxFbXrAUYiGZlcP4eI`̵ cq,\Łcq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://s_-jasyYnlI0xow9de-gkco0Pjh0wbz5vGBVtgebNC8 s`׉	 7cassandra://lAj7uq-GDCFjOPwC2I9sliULxsdSr3pQ-9b77dVs5Xo\)`S׉	 7cassandra://yPjl5v5K1RcCSTnuH0f372eYsrMB81B8zAnubK7RvOY"$`̵ ׉	 7cassandra://3Y45TYFGKETh0QA37IDMz50jt3Xd_LeLxpFErlgQdA0 ͠cq,\łnט  {u׉׉	 7cassandra://jW6srDn6Lo1jX683XKg07MQp4zs8AIdVG0EsYVmS92Q  `׉	 7cassandra://-a00I66OB2CYC43VL1H5ADfv5ZjV2CYJ9AiuxPNlxdU]g`S׉	 7cassandra://ztigZi223LSFurETgFgVWdrwRp-jThKCC5Z98HV8sjw`̵ ׉	 7cassandra://qdQQFUaQ6BUqcPmwVm5oOL_UXGIIDSwhYoqnBc4w9U0 ͠cq,\łoנcq,\łm 9׉Hhttp://www.tcpdf.orgGׁׁrנcq,\łw sZ9ׁHhttp://hiswarecron.nlׁׁЈ׉EHULP NODIG?
www.hertzinger.com
tel: 033-4610337
info@hertzinger.nl
Hertzinger staat altijd met raad en daad
voor u klaar. Als specialist in WiFi internet
en TV systemen weten wij hoe belangrijk
het is om regelmatig de systemen te inspecteren
en onderhoudswerkzaamheden
uit te voeren. Dit voorkomt vaak onnodig
uitval in het hoogseizoen.
Heeft u de komende periode hulp nodig
met onderhoud aan uw WiFi internet en/
of TV systemen? Vraag vrijblijvend naar
onze mogelijkheden.
Vredo Dodewaard BV
+31 (0) 488 411 254
verkoop@vredo.nl
www.vredo.nl
HET ANTWOORD OP UW
DAGELIJKSE VASTGOEDPUZZEL
GRIP OP UW VASTGOED MET HET ONLINE
VASTGOEDSYSTEEM VAN FACILITY KWADRAAT
Kies je inventarispakket
of stel naar eigen wens
samen.
Neem een kijkje
op onze website
Daag ons uit op facility2.nl voor een demo of kennismaking
part of
renewables
Weverstraat 26
4061 AP Ophemert
T 0344 - 652628
info@airtrampoline.nl
NIEUW
Nu ook in 95 cm
uitvoering leverbaar!
׉	 7cassandra://yPjl5v5K1RcCSTnuH0f372eYsrMB81B8zAnubK7RvOY"$`̵ cq,\Ł׉E	W
werken aan imago
‘Waarom zien jongeren de
recreatiesector niet zitten? Dat gaan
we onderzoeken’
Maar dan moeten we dat zelf ook uitstralen. Dat gaan we bijvoorbeeld
doen op onze website, waar een apart deel komt over
werken in de sector. Als we dat op orde hebben gaan we via
social media jongeren naar die pagina’s brengen. Zo willen we
bereiken dat er een positieve flow ontstaat.” Op het moment
loopt de sollicitatieprocedure voor een communicatiemedewerker,
die zich bij HISWA­RECRON twee jaar lang fulltime
bezig gaat houden met de arbeidsmarktbranding.
Van Oord noemt de jongeren, maar de branding wordt breder
van opzet en is ook gericht op de ouders en zelfs op zij­instromens,
die bijvoorbeeld op zoek zijn naar een leukere baan.
“Ik denk bijvoorbeeld aan mensen die bij een supermarkt of
winkel werken. Ik ben ervan overtuigd dat wij ze veel aantrekkelijker
werk te bieden hebben.”
Knokken om medewerkers
Maar een paar pagina’s op de site van hiswarecron.nl gaan het
grote verschil niet maken. Anders wordt dat, als alle aangesloten
bedrijven, de scholen en de bonden op hun websites en
socials óók aandacht besteden aan het werken en opleiden in de
sector. Van Oord: “We naderen het punt dat er om medewerkers
geknokt moet worden. En dat gaat zeker twintig jaar zo blijven;
kijk maar naar de demografische ontwikkelingen. Het is niet
meer voldoende om af en toe een vacature op je website te zetten.
We willen dat bedrijven structureel aandacht besteden aan het
geweldige werk in de recreatiesector. Dat ze benadrukken dat
er allerlei interessante ontwikkelingen zijn, en superleuke
collega’s. Dat levert de bedrijven meer medewerkers op, en
sámen zorgen we ervoor dat het imago van het werken in de
sector verandert. We kunnen dat als branchevereniging niet
alleen en hebben de hulp van de bedrijven, de scholen en de
bonden hard nodig.”
Leerbedrijf Recreatie 2021-2022
Na enkele jaren stilte werd de uitverkiezing van het
Leerbedrijf Recreatie eind 2021 weer georganiseerd.
Ook de verkiezing van de Praktijkbegeleider van
het Jaar vond daarbij plaats. De organisatie was in
handen van FNV Recreatie, mede namens HISWARECRON,
SFR en CNV. “Belangrijke momenten om
het praktijkleren in de bedrijven positief onder de
aandacht te brengen”, oordeelt Herbert van Oord.
Helaas kon de prijsuitreiking door de lockdown in
december 2021 niet doorgaan. Deze zal later dit
jaar plaatsvinden.
02-2022 | Recreactie 29
׉	 7cassandra://ztigZi223LSFurETgFgVWdrwRp-jThKCC5Z98HV8sjw`̵ cq,\ł cq,\Ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://FdjXY7sTWxa3AFaA4o1RTBmYOGxjGzZy7XBNyqTAY6A k`׉	 7cassandra://6tgSiIK4s3oyHmZLT_ev2-JWzF_eDowOmNCxbt3OpBE5Y`S׉	 7cassandra://c9C5p3RJ0ELnoxDdspA7LN_7iagTzAhkKLfDKM5Cd5g`̵ ׉	 7cassandra://PwATg518z1b5I-qUE1brXw0KWEMH7FB-BgNFsGBO318bJ͠cq,\łxט  {u׉׉	 7cassandra://ZJI7EiHuMaTRuB8KliruK2kmxnfPFOtOaodDWjTPR7Q `׉	 7cassandra://PGR7nNEc9WSkQENlv-K2xXFVSiVGcCGu21qC4zdIsVwTn`S׉	 7cassandra://fgsdBljDebPTVODzg8n-dH2-3Utvu_t-OVN5YuTG3O4#`̵ ׉	 7cassandra://C3oiagZ05AyQEuXztzShq2UtrT3AZonifXCL5pLOhzA :͠cq,\łyנcq,\ł| A3̡9ׁHhttp://www.duurzaamhout.nlׁׁЈנcq,\ł{ 3̠9ׁHmailto:info@duurzaamhout.nlׁׁЈ׉E_Kies jij ook voor
een natuurlijke
uitstraling?
Scan de QR-code en
download ons online
inspiratie magazine.
Recreatie in eigen land!
BOUWEN AAN DUURZAME BELEVING
VAN RUST, RUIMTE EN NATUUR
Elkaar ontmoeten?
Kom naar De Groene Sector Vakbeurs in Evenementenhal Hardenberg op 8, 9 en 10 maart.
+31 (0)343 454 400
info@duurzaamhout.nl www.duurzaamhout.nl
׉	 7cassandra://c9C5p3RJ0ELnoxDdspA7LN_7iagTzAhkKLfDKM5Cd5g`̵ cq,\ł׉E	kennis delen
Onmisbaar: een
personeelshandboek
Ondernemers willen vaak op basis van vertrouwen met medewerkers samenwerken. Instructies of
afspraken opschrijven, vinden ze niks. Totdat er iets in de organisatie fout gaat. Dan hadden ze toch
graag gehad dat er iets was vastgelegd. En dat is zeker geen teken van wantrouwen. Het zorgt juist
voor een heldere en stabiele basis in de organisatie.
Tekst: Yara Goessens (Stellicher Advocaten)
Foto: Shutterstock
Je hebt als ondernemer natuurlijk al een arbeidsovereenkomst
met je medewerkers. Hierin staan de arbeidsvoorwaarden per
medewerker. Een personeelshandboek is een aanvulling hierop.
Een document dat geldt voor je gehele personeelsbestand; heel
overzichtelijk. Met daarin (bijvoorbeeld):
• Afspraken over algemene werktijden en verlofaanvragen
• Omgangsnormen met gasten en ander personeel
• Voorschriften over de omgang met bedrijfseigendommen zoals
gereedschap, sleutels, kassa’s of animatieartikelen
• Regels bij ziekteverzuim
• Instructies over hygiënemaatregelen, kledingvoorschriften,
gebruik van mobiele telefoon en camera, rookvrije gebieden of
gebruik van parkfaciliteiten.
Bij conflicten is het belangrijk dat
instructies en afspraken zijn vastgelegd
Verplichtingen en mogelijkheden
Met het opstellen van een personeelshandboek waarborg je in
één klap je wettelijke verplichtingen en mogelijkheden. Je hebt
als werkgever een zorgplicht naar je personeel in het kader van
veiligheid, gezondheid en re-integratie. Jij bent dus verantwoordelijkheid
voor het voorkomen van arbeidsongevallen of andere
schade. Bovendien ben je verplicht medewerkers te begeleiden
in het snel en zorgvuldig weer gezond worden – zodat ze weer
kunnen werken. Daarnaast heb je als werkgever een wettelijk
instructierecht. Je mag instructies geven die ervoor zorgen dat
medewerkers hun werk goed uitvoeren. En instructies die de
goede orde binnen je onderneming bevorderen. Dit past allemaal
in het personeelshandboek.
Zo’n personeelshandboek biedt medewerkers een heldere
basis. Iedereen weet wat er van hem/haar en van elkaar wordt
verwacht. En wanneer het toch een keer fout gaat en de arbeidsrelatie
onder spanning komt te staan, bieden de afspraken
duide lijkheid. Ook rechters vinden het bij toetsing belangrijk
dat een medewerker vooraf wist, welk gedrag een werkgever
onaanvaardbaar vindt. Als er iets onwenselijks gebeurt kun je
dat alleen maar aantonen als je hebt opgeschreven wat je wél
wenselijk vindt. Een goed personeelshandboek zal daarbij helpen.
02-2022 | Recreactie 31
׉	 7cassandra://fgsdBljDebPTVODzg8n-dH2-3Utvu_t-OVN5YuTG3O4#`̵ cq,\łcq,\ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://nkt3YEcpYK7fL0Xd2iFoLDxsl4K-0HHwA_yslgqPWyY `׉	 7cassandra://7DNTEa0MEPMiVP5EeMBOvXLKON-jeQNaElh7nAR4FtgZ`S׉	 7cassandra://thrV2w1cnEkX8UCuZ9hRqy_bfqyHXF-KbIEXQJghTRE`̵ ׉	 7cassandra://cTUnmZa4gy9EGvOTkh9VW56XpXLsd9s4QxUJUyQpXd0 ͠cq,\ł}ט  {u׉׉	 7cassandra://vaeiuLIBcI7k1cMwJh3YqhaAyEi_KFQztJn-s4Ji8j8 `׉	 7cassandra://9Jv0xtAOPjL9IFSY20MQDrcf3uKmujXq7PqUimkDSC8K`S׉	 7cassandra://LAXr0yjRuvHztKlH-lfAzA7wVb2Mctxax38hznX6ZvU"`̵ ׉	 7cassandra://4p-AFoLAJynNDzEv2gm30iv7Y0S35sBT1YrK_erjI60 4͠cq,\ł~נcq,\ł ̦9ׁH #http://www.debeijerbv.com/productenׁׁЈנcq,\ł ΁}9ׁHhttp://www.eenveiliggevoel.nuׁׁЈנcq,\ł LY
9ׁHhttp://www.kstove.comׁׁЈנcq,\ł ZB9ׁHhttp://www.yalp.nlׁׁЈ׉E	Svakinfo
Maatwerk in
characters
en objecten
Storytelling, sfeer en beleving zijn sleutelwoorden voor elke ondernemer in de leisure-industrie. Maar hoe
vertaal je het karakter van je bedrijf naar een pakkend concept en de juiste beleving? Vormgeving is daarbij
cruciaal: van mascottes tot klimobjecten en glijbanen.
Tekst: Jaap van Sandijk
Foto: Zephir-Objects & Kletterstein
Als je het onderscheid wilt maken met gethematiseerde objecten
en characters op het bedrijf, kun je het beste kiezen voor een
fabrikant die deze geheel op maat voor jouw recreatieonderneming
ontwerpt en maakt. Want juist zo’n specialist is in staat
om het specifieke karakter – het DNA – van je bedrijf exact te
vertalen naar de uitstraling van je park. Aan dat ontwerp wordt
veel aandacht besteed. Wat is je thematisering? Wie is je doelgroep?
Waar wordt het object geplaatst en aan welke eisen moet
het voldoen? De betere bouwers bieden ook meerwaarde door
te kijken naar de omgeving waar het artikel wordt geplaatst.
Een junglecharacter bijvoorbeeld staat niet op zichzelf, maar
vormt deel van een oerwoud.
Authentiek
De specialist zorgt niet alleen voor de juiste uitstraling van je
recreatieonderneming of zwembad. Ook voor de kwaliteit van je
objecten is hij de juiste keus. De objecten moeten qua materiaal
wel tegen een stootje kunnen. Voor verschillende toepassingen
worden verschillende materialen gebruikt.
32 Recreactie | 02-2022
Als het gaat om een project bij zwemwater – vaak een gethematiseerde
glijbaan – is het gebruik van GVK (Glasvezel Versterkte
Kunststof) een goede keuze. Objecten van GVK zijn solide,
kunnen tegen zout en chloorwater en gaan daarom langer mee.
Ze zijn door hun robuuste uitvoering ook hufterproof. Ander
voordeel is dat ze breed inzetbaar zijn – van een eenvoudig
peuterbad tot een volledig gethematiseerde waterspeeltuin.
Door het gebruik van GVK is bij objecten een realistische look
te bereiken. Daarmee bieden ze een natuurlijke en uitdagende
uitstraling.
Kijk ook goed naar de omgeving
waarin een object wordt geplaatst
Samenwerken met een gespecialiseerde fabrikant betekent
ook dat je nauw betrokken bent bij de totstandkoming van je
objecten. Dat begint al bij de tekentafelfase. En ook dat is van
groot belang. Want alleen met goede communicatie kom je tot
de authentieke objecten die bij je bedrijf passen.
Met dank aan Zephir-Objects & Kletterstein
׉	 7cassandra://thrV2w1cnEkX8UCuZ9hRqy_bfqyHXF-KbIEXQJghTRE`̵ cq,\ł׉Eproductnieuws
Tekst: Jaap van Sandijk
DJ’en met je smartphone
DJ-tafel Yalp Fono maakt van iedereen een DJ. Leg simpelweg je
smartphone op de DJ-tafel en de muziek wordt direct versterkt.
De DJ-tafel beschikt over verschillende mogelijkheden om de afgespeelde
muziek om te zetten in een professionele DJ-mix. Zo kunnen effecten
en loops (herhalende geluiden) worden toegevoegd.
T: (0547) 289410
I: www.yalp.nl
CO2
-neutrale
terrasverwarming
De Etna van K-Stove is een
duurzaam en kostenbesparend
alternatief voor gas en elektrische
heaters. De terrasverwarmer
werkt op basis van houtpellets.
Met 10 kilo pellets ben je
verzekerd van ruim 4,5 uur
warmte. De warmte wordt
verspreid door convectie
en straling.
T: (0297) 269857
I: www.kstove.com
Diefstalpreventie
Een Veilig Gevoel biedt een alarminstallatie of ander
beveiligingssysteem voor je bedrijf, op basis van een vast
bedrag per maand. Het bedrijf beschikt over een breed
assortiment aan beveiligingsproducten en -diensten, zoals
toegangscontrole, camerabeveiliging en deur-intercom.
Installatie, monitoring, service en onderhoud zijn bij de
prijs inbegrepen. Een Veilig Gevoel is ISO 9001-, BORG- en
VEB-gecertificeerd.
T: (088) 5554888
I: www.eenveiliggevoel.nu
Zwerfkeien
De Beijer Bouwgrondstoffen levert een breed assortiment grondstoffen.
Voor de recreatiebranche zijn zwerfkeien interessant. De stenen zijn
in een diversiteit van afmetingen en kleuren leverbaar. Dit kunnen
grote ronde keien zijn, maar ook hoekige stenen die gemakkelijk zijn te
stapelen. Ze kunnen gebruikt worden als verkeersafzetting, zitelement,
thema-ondersteuning, decoratie of bij natuurlijk spelen.
T: (088) 4006360
I: www.debeijerbv.com/producten
02-2022 | Recreactie 33
׉	 7cassandra://LAXr0yjRuvHztKlH-lfAzA7wVb2Mctxax38hznX6ZvU"`̵ cq,\łcq,\ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://nJhVKPtVQNoRw3I6vsV8R_bDEzV3eU0mXzVSTzdQF84 Q`׉	 7cassandra://5rr1z-bwsUGYVq8MY9jmFU4g65iWN9HenO54rXqgWPIX`S׉	 7cassandra://DJatINCIxXZaWyaCV86XVo0Ikdaxg1zuLVT5gjnT59U`̵ ׉	 7cassandra://HNwQnVjaikYOpV64wbG4EkzUjwyHjWm_SpKTlgC78M0 L\͠cq,\łט  {u׉׉	 7cassandra://lDqn_pk_LqAl8Q8m4jOMHwvW0mtu2zJx01cxSnUdh5Y -`׉	 7cassandra://qXghUXGDYWDXMgV_HWlO_DKa9mVuSGDugqxqmieqM2Ug`S׉	 7cassandra://No2_xxXhtmfKNip8mnuUyVWvcndRs8D3OZpFNlL21WY#Q`̵ ׉	 7cassandra://wai7VEAU4-Kza_FEAdxgg_gUn4LUX9xW7X1y0k0WEmM 
͠cq,\łנcq,\ł (1d9ׁHhttp://www.hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł @h9ׁHmailto:vlissingen@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł @S9ׁHmailto:venlo@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł @i9ׁHmailto:rotterdam@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł  @k9ׁHmailto:groningen@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł @o9ׁHmailto:amsterdam@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł '?J9ׁHmailto:info@hakpro.nlׁׁЈנcq,\ł 2-!9ׁHhttp://art.nrׁׁЈנcq,\ł -!9ׁHhttp://art.nrׁׁЈ׉E׉	 7cassandra://DJatINCIxXZaWyaCV86XVo0Ikdaxg1zuLVT5gjnT59U`̵ cq,\ł׉E0CUPPONE PIZZAOVENS
voor het bakken van
de beste pizza's en
broden
Pizzaoven Michelangelo
rvs front en ovenkamer
panoramische deur
warmte terugwinning in ovenkamer
vuurvaste stenen vloer in cordoriet
12V halogeen verlichting
leverbaar: enkel of
dubbele ovenkamer
digitale bediening, 2 varianten
onderstel en afzuigkap optioneel
400 Volt
Direct uit voorraad leverbaar
Vanaf
Vanaf
4.195,Lease
vanaf 96,49*
art.nr.
type
4020.424
Made in
Italy
cap. pizza buitenafm. kamerafm. kW
4020.290 435/2CD 4+4 ø35cm 119 x 110 x 78 72 x 72 x 15 10,6
4020.292 635/2CD 6+6 ø35cm 119 x 146 x 78 72 x 108 x 15 15,6
4020.294 635L/2CD 6+6 ø35cm 155 x 110 x 78 108 x 72 x 15 15,8
4020.296 935/2CD 9+9 ø35cm 155 x 146 x 78 108 x 108 x 15 23,4
5.430,- 4.195,7.470,-
5.775,8.240,-
6.375,9.085,-
6.995,895,art.nr.
cap.
pizza afm. cm
4020.414 4 (20 cm) 70 x 56 x 39 1.180,895,-
(=230 Volt)
4020.416 4 (25 cm) 80 x 67 x 39 1.305,- 995,4020.418
4 (30 cm) 90 x 77 x 39 1.455,- 1.075,4020.424
4+4 (30 cm) 90 x 77 x 70 2.655,- 1.875,SINDS
1978 EXCLUSIEF GEÏMPORTEERD DOOR HAKVOORT PROFESSIONAL OOK VOOR AL UW CUPPONE ONDERDELEN
Made in
Italy
Pizzaoven Tiziano
Voor het bakken van (Turkse-) pizza’s en Turks brood.
boven- en onderelementen regelbaar
temperatuur instelbaar tot 400ºC
400 Volt
Met stenen vloer
Direct uit voorraad leverbaar
GIOTTO
TIEPOLO
LEONARDO
SILEA
CARAVAGGIO
DONATELLO
PIZZAPLETTER
CUPPONE
EMMELOORD
Platinaweg 21
8304 BL Emmeloord
Tel: (0527) 635 635
info@hakpro.nl
AMSTERDAM
De Flinesstraat 20
1114 AL Duivendrecht
Tel: (020) 665 6428
amsterdam@hakpro.nl
GRONINGEN
Verl. Bremenweg 10c
9723 JV Groningen
Tel: (050) 318 1600
groningen@hakpro.nl
ROTTERDAM
Schuttevaerweg 13
3044 BA Rotterdam
Tel: (010) 750 2750
rotterdam@hakpro.nl
VENLO
Venrayseweg 44
5928 NZ Venlo
Tel: (077) 387 4242
venlo@hakpro.nl
VLISSINGEN
Bedrijfsweg 9
4387 PD Vlissingen
Tel: (0118) 493 222
vlissingen@hakpro.nl
20-07-00 Alle prijzen zijn in euro's, exclusief BTW en wettelijke verwijderingsbijdragen. Wijzigingen voorbehouden zonder voorafgaande kennisgeving. Zet- of drukfouten voorbehouden.
ONLINE
BESTELLEN?
www.hakpro.nl
׉	 7cassandra://No2_xxXhtmfKNip8mnuUyVWvcndRs8D3OZpFNlL21WY#Q`̵ cq,\łcq,\ł{בCט   {u׉׉	 7cassandra://SFhOuKEGBEeZSX1mEVfAxrbyOuqo6ylyy0GJMdOEANk `׉	 7cassandra://wQWFF84bjawCN9BmKpE3HSLBEAv64K3s4gLeBae0wYgD`S׉	 7cassandra://_-IfgqZAAUejfx_esWp8Tck2QJ76mJwMSjSbUWFnwMg`̵ ׉	 7cassandra://bZ2_iTGkD-QBismqfJPPsepE14-qcQ660e3V7aD7HGo [͠cq,\łנcq,\ł ̃̷9ׁHmailto:professional@miele.nlׁׁЈנcq,\ł ̂̯9ׁHhttp://miele.nl/professionalׁׁЈ׉EDe basis voor uw succes.
De Kleine Geweldenaars: Compacte en zuinige wasmachines voor uw hotel.
Of het nu gaat om een sterrenrestaurant, een wellness-hotel of om het café op de hoek – schoon textiel
zoals tafellinnen en handdoeken is het visitekaartje van uw bedrijf en zorgt er voor een groot deel voor, dat
uw gasten zich op hun gemak voelen en graag bij u terugkomen. De nieuwe Kleine Geweldenaars hebben
korte programmatijden en lage verbruikskosten en reinigen uw wasgoed bovendien uiterst grondig en toch
heel behoedzaam.
Miele Professional. Immer Besser.
Meer informatie?
Kijk op miele.nl/professional
E-mail: professional@miele.nl of bel 0347 37 88 84
׉	 7cassandra://_-IfgqZAAUejfx_esWp8Tck2QJ76mJwMSjSbUWFnwMg`̵ cq,\ł׈Ecq,\łcq,\ł{)Recreactie 2022 - Nummer 2cqfrJ