׉?ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://64ld0NQ1Yj_QQWAbLs9E2e44w-34bqJ5MDIWxoxTE9M B`׉	 7cassandra://bHBjexN7ehn2DZ62_krasLcJLKqHd5LeGwMee3qKtP4u`S׉	 7cassandra://aHZteWrTLWmpLPWNPuwuGV-Zo1YtAlkn9Oh2lYKdzjs)`̵ ׉	 7cassandra://fCHQrUvBsO1gZMe42mTJV7rnZJSQo8ZVU1RAW-DDaCU 4͠c8K)&׈Ec8K)׉EHET THEMA VAN DIT NUMMER IS:
HOOP
14
04
09
Wetenschapsrubriek
Hoop als houvast binnen
coaching - Eefje Rondeel
“Hoop zorgt ervoor dat het onmogelijke mogelijk wordt” - Interview met
Jan van der Stoep bijzonder hoogleraar bij Wageningen University & Research
‘Een diverse organisatie is een wendbare organisatie’
interview met executive coach Carlo Strijk
Coach. Hét magazine over coaching
JAARGANG 13
NUMMER 4 2022
׉	 7cassandra://aHZteWrTLWmpLPWNPuwuGV-Zo1YtAlkn9Oh2lYKdzjs)`̵ c8K)ځc8K)ف{בCט   {u׉׉	 7cassandra://4hn5Q_pKZ7xJerizffTYts4Ydt4ligP22r7pLcX-QAk `׉	 7cassandra://YC8kAaA0HsUQfHycpnDBFKdc0wppZnwoRI4t5_lgIGsZP`S׉	 7cassandra://j5YCO9SiivVmyMkSZ3g5iYIEMm1FpMBJYKADY1GJwdI`̵ ׉	 7cassandra://JNi20c-nsawjGhILeG3Pwxw_kpAxf4FwPOQhcISUoV0 65͠c8K)/ט  {u׉׉	 7cassandra://Uuh6OBh1XCF0SGJaO_2rvxqa1UvD04QU3rZH2bcA7jY B9`׉	 7cassandra://twvEOYLgTF2H19orv3EfKhatvj99_JlCO2bX-nNcn9sZ`S׉	 7cassandra://qPfB0f3LYasiN0PabSLyTIls7dcJB3Zj7FeVjPQvHGw`̵ ׉	 7cassandra://nVONknFNn7pwLy20D4q-4uj8hzZSp7OKWSo0fKFoNvMz͠c8K)0נc8K)) rn9׉Hmailto:info@nobco.nl%0DGׁׁrנc8K)* t9׉Hhttps://www.nobco.nl/Gׁׁrנc8K)+ A9׉H Shttp://www.facebook.com/Nederlandse-Orde-van-Beroepscoaches-NOBCO-1976783739243921/Gׁׁrנc8K), 9׉Hhttp://www.twitter.com/NOBCOGׁׁrנc8K)-   9׉H %http://www.instagram.com/nobco_coach/Gׁׁrנc8K). _9׉H <https://www.linkedin.com/company/nobco/?originalSubdomain=nlGׁׁrנc8K)6 l9ׁHhttp://www.nobco.nlׁׁЈנc8K)5 yj9ׁHmailto:info@nobco.nlׁׁЈנc8K)4 ̶ǁx9ׁHmailto:redactie@mos-net.nlׁׁЈנc8K)3 ̂ǁ19ׁHhttp://2023.viׁׁЈ׉EXInhoud
03 Voorwoord Marieke Jellema
04 Wetenschap – Hoop als houvast binnen
coaching - dr. Eefje Rondeel
09 Hoop zorgt ervoor dat het onmogelijke
mogelijk wordt – interview met
dr. ir. Jan van der Stoep
14 ‘Een diverse organisatie is een wendbare
organisatie’ – interview met executive
coach Carlo Strijk
18 Blijf op de hoogte met de artikelen van
Coachlink en Professioneel begeleiden
20 ‘Het doel van supervisie is om het beste
uit de coach te halen’ – interview met
Tom Battye, EIA master practitioner
en ESIA supervisor
24 Terugblik symposium Coaching & Onderzoek
26 Genomineerden NOBCO-award 2022
bekend
30 NOBCO in het Nieuws
33 NOBCO in de Media
34 Agenda – haak aan bij de NOBCO-events
Wetenschapsrubriek:
Hoop als houvast
binnen coaching
Pagina 04
“Hoop zorgt ervoor dat het
onmogelijke mogelijk wordt” –
Interview met Jan van der Stoep bijzonder
hoogleraar bij Wageningen University & Research
Pagina 09
‘Een diverse organisatie is een
wendbare organisatie’ –
interview met executive coach Carlo Strijk
Pagina 14
Coach. Hét e-magazine over coaching verschijnt vier keer per jaar,
Jaargang 13, nummer 4
Colofon
Redactie: Geeske te Gussinklo, Miriam Oude Wolbers,
Eefje Rondeel, Mariska Verduijn,
Sam Dekkers, Caroline Knobbe.
Grafische vormgeving: Vincent Stolk –
Concept & Ontwerp, IJmuiden
Coverfoto: Roy Coumans
Het eerstvolgende nummer verschijnt in maart 2023.
Heb je kopij voor de redactie? Aanleveren kan tot en met
13 januari 2023.via redactie@mos-net.nl. Overname van
artikelen is toegestaan na voorafgaande toestemming van
de hoofdredacteur en met bronvermelding. De meningen
in dit blad zijn niet vanzelfsprekend gelijk aan de
opvattingen van de uitgever.
De Nederlandse Orde van Beroepscoaches is de
grootste beroepsorganisatie voor professionele
coaching in Nederland. Wij zijn het platform
voor professionele coaching in Nederland.
Onze visie is dat professionele coaching een
wezenlijke bijdrage levert aan het welzijn en de
ontwikkeling van mensen en organisaties.
NOBCO,
Nederlandse Orde
van Beroepscoaches
Postbus 1167
3860 BD Nijkerk
033-247 34 28
info@nobco.nl
www.nobco.nl
׉	 7cassandra://j5YCO9SiivVmyMkSZ3g5iYIEMm1FpMBJYKADY1GJwdI`̵ c8K)׉E	voorwoord
Beste lezer,
De afgelopen weken ben ik weer onderdeel geweest
van mooie ontmoetingen met mensen en organisaties
die de passie delen voor het coachvak en het vak willen
ontwikkelen! Ik noem er een aantal:
- In november spraken we met geaccrediteerde
coachopleiders die aan NOBCO verbonden zijn. In
totaal zijn het er 52! Zij leiden de nieuwe generatie
coaches op en leggen de basis voor de vakbeoefening;
- We zijn een samenwerking aangegaan met de
Nationale Politie voor het verder professionaliseren van
de interne coachpool. Inmiddels is het de vierde grote
organisatie bij NOBCO;
- Op het HR live congres spraken we over de stappen
die je kunt ondernemen als organisatie om een
coachingscultuur te creëren. Dat is waardevol omdat
organisaties met een coachingscultuur vaker een ‘high
performance organisatie’ zijn dan organisaties die dat
niet doen;
- Er is een grote groep senior- en mastercoaches die
een internationale opleiding volgt tot supervisor. Nu
we een half jaar bezig zijn, starten we met de praktijk.
Coaches hebben nu toegang tot supervisie en de eerste
ervaringen worden gedeeld;
- De assessoren van NOBCO hadden hun jaarlijkse
bijeenkomst, waar ook ontwikkelingen op het gebied
van assessments vanuit EMCC zijn besproken. Het is
mooi dat ook assessoren zich, net als coaches, continu
blijven bijscholen om de kwaliteit van het coachvak
hoog te houden;
- We spraken in een welkomstbijeenkomst met ruim 125
nieuwe coaches en voelden de energie. In het verleden
vergaten we soms te vertellen wat je allemaal kunt
halen en brengen bij NOBCO. Vandaar dat we deze
bijeenkomst ieder kwartaal organiseren;
- We kwamen bijeen met onze collega’s binnen EMCC
Global om te spreken over onze voetafdruk en de
rol van coaches in ‘duurzaamheid’. Een spannende
discussie die raakt aan de verantwoordelijkheid van
coaches;
- En dan last but not least: het jaarlijkse
wetenschappelijke symposium. Daar worden onze
banden zichtbaar met de wetenschappelijke instituten.
Het was wederom een goed bezocht en interessant
symposium.
3
Misschien denkt u, waarom schrijft ze dit allemaal?
Ik zal het zeggen: in januari bestaat NOBCO twintig
jaar. En ik ben zo trots op onze beroepsorganisatie. De
betekenis van ons vak wordt gezien, het doet er toe en
dat stemt me hoopvol.
Ik wens je goede feestdagen
en mooie ontmoetingen!
Marieke Jellema
Voorzitter bestuur NOBCO
‘De betekenis van ons vak wordt gezien,
het doet er toe en dat stemt me hoopvol’
׉	 7cassandra://qPfB0f3LYasiN0PabSLyTIls7dcJB3Zj7FeVjPQvHGw`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://LXkS8cpfBNL2vh7pQS_nW-Uh1iX83T_GGV65F1oNDMw `׉	 7cassandra://Etl0tqsvathZ1P9r-JzxsyfzQbh5nKU55KMZq86dt048`S׉	 7cassandra://LIEiGGzmViDQUljEJ2-B7WWpty4Y4I4cToGfcJoOQ-Y`̵ ׉	 7cassandra://fcpvU1TvRbWkxCUsxF3u6-iVijRkSLPub7VSIBebexg=̔͠c8K)7ט  {u׉׉	 7cassandra://2sYubkTGy0UMzuQqQwGH72hYh5Un6vg7rqtKdKxnKn8 ` ׉	 7cassandra://NLxFPeThxFRFfupVLPVlHMRtm9Fp4BRNLooBS7MRiHIp@`S׉	 7cassandra://tvtZ6zh2nWgXmUOQ6eWKY9CZIL4_9x3YfEZoFWUYCMYL`̵ ׉	 7cassandra://KKpS5IrAb8LJ-LdW9SxZ0ixirLIw8Pi5Bx5HQCBgLLg?d͠c8K)8׉EWetenschap
Hoop als houvast
binnen coaching
Gevoelens van hoop gaan gepaard met een verhoogd psychologisch welzijn, zo laat
wetenschappelijk onderzoek zien. Dat suggereert dat het zinvol zou kunnen zijn om gevoelens
van hoop te stimuleren. Kan ook coaching een bijdrage leveren aan het verhogen van gevoelens
van hoop? En hoe besteed je als coach bewust aandacht aan het concept ‘hoop’ in een
coachtraject?
Tekst: Eefje Rondeel
׉	 7cassandra://LIEiGGzmViDQUljEJ2-B7WWpty4Y4I4cToGfcJoOQ-Y`̵ c8K)׉EEr zijn aanwijzingen dat
gevoelens van hoop gunstig
kunnen zijn voor ons welzijn
Bij hoop denken we al snel aan tijden van crisis, een
ramp, of een benarde situatie. De hoop dat de oorlog
in Oekraïne snel tot een einde komt, de hoop dat een
vermist persoon in goede gezondheid wordt terug
gevonden of de hoop dat men bij een reorganisatie
niet ontslagen wordt. Maar hoop kan ook alledaags
zijn. Iemand kan bijvoorbeeld hopen dat de trein de
volgende werkdag weer volgens schema rijdt. Hoop
lijkt op het eerste gezicht een wat abstract begrip.
Toch werd alweer dertig jaar geleden in de psychologie
een definitie van hoop geformuleerd. De grondlegger
van de ‘hooptheorie’, Rick Snyder, omschreef hoop als
een ‘positieve motivationele staat’. Volgens Snyder
had hoop alles te maken met de motivatie om actie
te ondernemen en doelen te bereiken. Hoop bestaat
volgens Snyder uit drie aspecten: de gedachten die
iemand kan hebben over doelen, de energie die iemand
heeft om die doelen na te streven, en het maken van
plannen om doelen te bereiken. Kort gezegd gaat
hooptheorie dus over: welke doelen wil ik bereiken,
welke manieren zijn er om het doel te bereiken en gaat
het me ook echt lukken?
Hoop is geen optimisme
Vaak worden hoop en optimisme met elkaar verward.
Toch is er een wezenlijk verschil tussen hoop en
optimisme. Een optimist heeft positieve verwachtingen
over de toekomst, of dat nu komt door geluk, acties van
anderen of eigen acties. Iemand die hoopvol is baseert
die positieve verwachtingen over de toekomst echter
alleen op eigen capaciteiten. Er wordt om die reden
ook wel gezegd dat optimisme meer passief is en hoop
actief. Toch wordt het begrip hoop in de volksmond ook
wel gebruikt om passief wensen uit te drukken: ‘Ik hoop
dat het morgen niet regent’. Daar komt echter niet veel
actie van de persoon zelf aan te pas.
Psychologisch welzijn na rampspoed
Een overzichtsstudie uit 2013 van verschillende
onderzoeken laat zien dat hoop is gerelateerd aan
meer geluk, minder depressie en minder stress. Ook
in de context van een daadwerkelijke ramp lijkt hoop
samen te hangen met een beter psychologisch welzijn.
Cherry en collega’s onderzochten de rol van hoop bij
de mentale gezondheid van overlevenden van een
grote ramp in de Verenigde Staten, namelijk de orkanen
Katrina en Rita en de olieramp van BP deepwater
horizon. Deelnemers vulden een aantal vragenlijsten
in waarin zij aangaven in welke mate zij hoop
ervaarden, en die hun mentale en fysieke gezondheid
in kaart bracht. De resultaten laten zien dat naarmate
deelnemers hoger scoorden op hoop, zij ook een hogere
mentale gezondheid ervaarden. Er bleek geen relatie
te zijn tussen hoop en fysieke gezondheid. Overigens
was ook optimisme bij de overlevenden gerelateerd aan
een hogere mentale gezondheid. Dat hoop in het hier
beschreven onderzoek gerelateerd was aan mentale
gezondheid, wil echter nog niet zeggen dat hoop ook
de daadwerkelijke oorzaak was van die betere mentale
gezondheid. Om die conclusie te kunnen trekken is een
ander soort onderzoek nodig. Denk aan een experiment
waarbij hoop wordt gestimuleerd bij een willekeurige
groep mensen, maar niet bij een andere groep.
Wanneer de groep waarbij hoop wordt gestimuleerd
een betere mentale gezondheid laat zien dan de groep
waarbij dit niet gebeurt, kunnen we hardere uitspraken
doen over hoop als veroorzaker van een betere mentale
gezondheid. Dat soort onderzoeken zijn vooralsnog
echter niet voorhanden.
Meer hoop door coaching
Er zijn dus aanwijzingen dat gevoelens van hoop
gunstig kunnen zijn voor ons welzijn. Dat zou
5
׉	 7cassandra://tvtZ6zh2nWgXmUOQ6eWKY9CZIL4_9x3YfEZoFWUYCMYL`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://F3aqJ5j3SaWtytrkiOY0XtoZYhs9Fls1F1jKrvsM-Nw {` ׉	 7cassandra://bFfOsUG4qhYjRBjeLEjLfVrSee5ADFSfeZLv2eirqusl `S׉	 7cassandra://uoZYWNMR-CrB7U2lGS3iIGI-h-jRmLJm3355tbpH4nok`̵ ׉	 7cassandra://YofyjT8peeoRVgG75REcgJ39GTN7-zkYadWhUwoTLCo@$͠c8K):ט  {u׉׉	 7cassandra://ZA0TBsNO7AwPmiTX_Ac11hxxxAMBn02CwbR4XCO_ztU ^`׉	 7cassandra://QwGOR0te_HuqXzgKF3rsAfNwOcAurjTZyDIYdqCwE38t`S׉	 7cassandra://qNYZScmfJpOlma2Uq4unHoCS8cTkplw2icy72aJCv7k`̵ ׉	 7cassandra://skoRu4Ik2Kf1hFS855Tqf-AVp4AcoLAFdJBGgJ-qFhIin͠c8K);׉Ebetekenen dat het zinvol kan zijn om die gevoelens
van hoop te stimuleren. Kan dat ook met behulp van
coaching? Een aantal onderzoeken lijkt die gedachte
inderdaad te ondersteunen. Green en collega’s
onderzochten in 2006 of een coaching programma
van tien groepssessies leidde tot meer hoop bij
deelnemers. Als onderdeel van de groepssessies
coachten deelnemers aan het programma elkaar. Aan
het onderzoek deden 56 deelnemers mee, in de leeftijd
van 18 tot 60 jaar. De helft van deze groep volgde het
coaching programma, de andere helft, de controlegroep,
kwam op een zogenaamde wachtlijst terecht en
ontving geen coaching. Alle deelnemers vulden op
twee momenten een vragenlijst in om de mate van
hoop in kaart te kunnen brengen. De deelnemers die
het coachprogramma volgden scoorden na afloop
hoger als het ging om gevoelens van hoop dan vooraf,
terwijl de mate van hoop bij de controlegroep niet
veranderde. Green en collega’s voerden later een
soortgelijk onderzoek uit, nu met individuele coaching.
De coachtrajecten bestonden uit tien sessies en het
onderzoek richtte zich op 56 personen in de leeftijd
van 16 of 17 jaar, allen vrouw. Ook nu bleek het
coachprogramma positieve effecten te hebben voor
de mate van hoop: hoop was bij deelnemers aan het
coachprogramma na afloop hoger dan vooraf, terwijl
dit bij de controlegroep niet het geval was. Ook bij een
follow-up na 30 weken bleek de mate van hoop nog
steeds verhoogd te zijn vergeleken met voorafgaand
aan het coachprogramma.
Veel overeenkomsten
Stel je wil als coach bovenstaande inzichten
met betrekking tot hoop verwerken in je eigen
coachtrajecten, hoe pak je zoiets dan aan? Interne coach
bij de Britisch Broadcasting Corporation (BBC), Tony
Worgan, nam de proef op de som en deed er uitgebreid
verslag van. Tony Worgan is bij de BBC onderdeel
van een interne coachpool en heeft tevens een eigen
coachpraktijk. In 2013 deed hij in een wetenschappelijk
tijdschrift uitgebreid verslag van zijn pogingen om het
concept hoop toe te passen in zijn coachtrajecten.
Als eerste stap verdiepte Tony zich in Snyders
hooptheorie. Het viel Tony op dat de aspecten die
centraal staan bij de hooptheorie ook bij coaching
een belangrijke rol spelen. Tony merkt bijvoorbeeld
gelijkenissen op met het GROW framework dat vaak bij
coaching wordt gebruikt en staat voor Goals, Reality,
Options and Will. De Options uit het GROW framework
zou volgens Tony veel raakvlak hebben met het het
zoeken naar manieren om een doel te bereiken. De ‘will’
zou dan weer overeenkomsten hebben met de energie
die iemand nodig heeft om een doel te bereiken.
De weerbarstige praktijk
Tony besloot om bij twee van zijn coachees elke sessie
de focus te leggen op de onderdelen van Snyders
hooptheorie: het formuleren van doelen, het bepalen
van manieren om die doelen te bereiken en het
bevorderen van de motivatie om het doel te bereiken.
Hij liet beide coachees bij aanvang van de coaching
een vragenlijst invullen die de mate van hoop in kaart
brengt. Hij gebruikte daarvoor overigens dezelfde
vragenlijst als in de eerder genoemde onderzoeken
over hoop. De coachees van Tony scoorden beide
‘gemiddeld hoog’ op de vragenlijst. Op basis van die
score verwachtte Tony dat zijn coachees in staat waren
Eén van de meest gehoorde kritieken
op de hooptheorie is dat hoop te veel als
een cognitief proces werd beschreven
׉	 7cassandra://uoZYWNMR-CrB7U2lGS3iIGI-h-jRmLJm3355tbpH4nok`̵ c8K)׉EPom doelen te stellen en manieren te bedenken om deze
te bereiken. Tony constateerde echter iets anders: zijn
coachees lieten in realiteit beiden een gebrek zien aan
hoop en vertrouwen. Zo wist één van zijn coachees
helemaal niet ‘wat hij moest doen’. De scores op de
vragenlijst leken, in de ogen van Tony, dus niet overeen
te komen met de ervaringen van de coachees zelf.
Aandacht voor emoties
Dit zette Tony aan het denken. Hij kreeg de indruk
dat de hooptheorie teveel gericht was op cognitieve
processen (zoals het stellen van doelen) en dat er niet
voldoende aandacht was voor de rol van emoties.
Alleen de focus op doelen leek in zijn geval niet bij
te dragen aan het verhogen van hoop. Tony besloot
daarom om meer aandacht te besteden aan emoties.
Zo stimuleerde Tony één van zijn coachees om een
dagboek bij te houden waarin positieve ervaringen
werden opgeschreven. Volgens Tony leverde dit meer
positieve emoties bij de coachees op, en uiteindelijk ook
meer hoop. Aan het einde van de coaching liet Tony de
coachees wederom de vragenlijst invullen om de mate
van hoop in kaart te brengen. Hij merkte nauwelijks
een verschil met de scores die de coachees bij aanvang
van het coachtraject hadden. Tony concludeert hieruit
dat de vragenlijst wellicht niet de meest geschikte
manier was om hoop in kaart te brengen bij zijn
coachees. Hij merkt echter ook op dat het aantal
coachsessies misschien aan de lage kant is geweest om
daadwerkelijk een verschil te zien in de scores op de
vragenlijst.
Tony concludeert dat de focus op alleen het cognitieve
aspect van hoop erg lijkt op wat hij eigenlijk altijd al
deed tijdens zijn coaching: de nadruk leggen op doelen
en het bereiken daarvan. Hij merkte echter dat er ook
behoefte was aan aandacht voor (positieve) emoties.
Die lijken in de hooptheorie een kleinere rol te spelen.
Dat is ook één van de meest gehoorde kritieken op de
hooptheorie: emoties zouden niet voldoende aan bod
komen en hoop zou te veel als een cognitief proces
worden beschreven.
Gedegen aanpak
Tony’s uitgebreide verslag geeft inzicht in hoe een
coach bestaande kennis en theorie kan toepassen en
daarop kan reflecteren, als een bewustwordingsproces.
Hij maakte zich de theorie eigen en paste de theorie toe
binnen zijn eigen coachpraktijk. Vervolgens reflecteerde
hij op de uitkomsten en paste hij zijn werkwijze
aan als hij dat nodig achtte. Het is een grondige en
gedegen aanpak die ook wel wordt omschreven als
actieonderzoek. Voor actieonderzoek zijn geen grote
aantallen deelnemers nodig, wat het een bruikbare
onderzoeksmethode maakt voor coaches. Ondanks
deze voordelen van actieonderzoek kunnen we uit het
verslag van Tony geen harde conclusies trekken over
het toepassen van het concept hoop binnen coaching.
Daarvoor zou een grootschaliger onderzoek met
meerdere coaches en coachees nodig zijn.
Mini-interventies voor het
verhogen van hoop
Toch zijn er in de literatuur ook meer concrete
handvaten te vinden over hoe je als coach specifiek
aandacht kunt besteden aan het verhogen van hoop.
Zo hebben onderzoekers Magyar-Moe en Lopez een
aantal concrete zogenaamde ‘mini-interventies’ op een
rij gezet om hoop te verhogen, zoals het lezen van een
verhaal over hoop en het leggen van contact met een
persoon die bekend staat als zeer hoopvol. Hoewel
deze interventies niet zijn getest in de context van
coaching kunnen ze coaches wel richting geven, zodat
7
׉	 7cassandra://qNYZScmfJpOlma2Uq4unHoCS8cTkplw2icy72aJCv7k`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://Et6dbL6XHcFfphMV61bsabP6pl90-8mNluQ8Y97fu-o V_` ׉	 7cassandra://kQqAeDfKiuRk-lIjCk2DdmVgjqJP2BbxjyJupHZku2Ae`S׉	 7cassandra://_lykhXhz8ZaUzs8jWnm-t6yJB333gKjZ4MLRNsYnyk4`̵ ׉	 7cassandra://wkPZkAIkB3hzPwDBXeU3O9NaLwoWJzEvis-mNPH6yQ8X͠c8K)>ט  {u׉׉	 7cassandra://6RrBY4hgqwKYpDQ1kwDDSnalUVYHfVaWX9slCBZ34D4 }=`׉	 7cassandra://Tv-A0yre6KDNLo53nEOz4GsFTrO9K8SMeKvMBcHEbKwg`S׉	 7cassandra://nR6Y8z2iOnWkqLWlURqJwG1jKndf9q1ngviwB-HMg0U`̵ ׉	 7cassandra://cjkS3la2xoz9UhPvIWB375KYJaSit8T9Fc4YDSW1YVIQG^͠c8K)?׉Eniet het wiel opnieuw uit hoeft te worden
gevonden, zoals Tony eigenlijk deed.
Een andere manier om aandacht te besteden aan
hoop binnen coaching betreft de relatie tussen
coach en coachee, ofwel de werkalliantie. Sommige
onderzoekers, waaronder de bedenker van de
hooptheorie zelf, beweren dat hoop veel overlap kent
met die werkalliantie. De werkalliantie bestaat uit drie
onderdelen: in hoeverre zijn coach en coachee het
eens over de doelen, in hoeverre zijn zij het eens over
de taken, en in hoeverre is er sprake van respect en
vertrouwen. De onderdelen van de hooptheorie zouden
daar goed op aansluiten: het nadenken over doelen past
bij het onderdeel doelen en het ontdekken van manieren
om doelen te bereiken bij de taken. Onderzoek moet
nog uitwijzen of een betere werkalliantie binnen
coaching inderdaad ook tot hogere niveaus van hoop
kan leiden.
Gevoelens van hoop blijken dus samen te gaan met
een betere mentale gezondheid en er zijn aanwijzingen
dat ook coaching bij kan dragen aan het verhogen van
hoop. Toch blijkt het bewust integreren van hoop in
een coachtraject nog niet makkelijk te zijn, zo blijkt uit
de ervaringen van Tony Worgan. Desondanks hebben
hooptheorie en coaching verrassend veel met elkaar
gemeen, wat coaches hopelijk aanzet gebruik te maken
van de inzichten uit de hooptheorie. Wanneer zij daarbij
een net zo gedegen aanpak hanteren als Tony, zou dat
wel eens tot waardevolle nieuwe inzichten kunnen leiden
met betrekking tot de rol van hoop binnen coaching.
Gebruikte bronnen:
Alarcon, G. M., Bowling, N. A., & Khazon, S. (2013).
Great expectations: A meta-analytic examination
of optimism and hope. Personality and individual
differences, 54(7), 821-827.
Cherry, K. E., Sampson, L., Galea, S., Marks, L. D.,
Nezat, P. F., Baudoin, K. H., & Lyon, B. A. (2017).
Optimism and hope after multiple disasters: Relationships
to health-related quality of life. Journal of
loss and trauma, 22(1), 61-76.
Green, S., Grant, A. M., & Rynsaardt, J. (2007).
Evidence‐based life coaching for senior high school
students: Building hardiness and hope. International
Coaching Psychology Review, 24-32.
Green, L. S., Oades, L. G., & Grant, A. M. (2006).
Cognitive-behavioral, solution-focused life coaching:
Enhancing goal striving, well-being, and hope. The
Journal of Positive Psychology, 1(3), 142-149.
Lopez, S. J., Floyd, R. K., Ulven, J. C., & Snyder, C. R.
(2000). Hope therapy: Helping clients build a house
of hope. In C. R. Snyder (Ed.), Handbook of hope:
Theory, measures, and applications (pp. 123–150).
Academic Press.
Magyar‐Moe, J. L., & Lopez, S. J. (2015). Strategies
for accentuating hope. In S. Joseph (Ed.), Positive
psychology in practice: Promoting human flourishing
in work, health, education, and everyday life
(pp. 483-502). John Wiley & Sons.
Snyder, C. R. (2002). Hope theory: Rainbows in the
mind. Psychological inquiry, 13(4), 249-275.
Over Eefje Rondeel
Dr. Eefje Rondeel (1982) werkt als zelfstandig
docent voor verschillende onderwijsinstellingen
en is als gastdocent verbonden aan de Radboud
Universiteit. Vanuit NOBCO is ze redactielid
van het e-magazine en tevens betrokken als
copromotor bij het dissertatieonderzoek naar
effectieve bestanddelen van coaching. Samen met
sociaal psycholoog Pieternel Dijkstra schreef ze het
boek Evidence-based Coachen.
Worgan, T. (2013). Hope theory in coaching: How
clients respond to interventions based on Snyder’s
theory of hope. International Journal of Evidence
Based Coaching & Mentoring, 100-114.
׉	 7cassandra://_lykhXhz8ZaUzs8jWnm-t6yJB333gKjZ4MLRNsYnyk4`̵ c8K)׉E
;dat het onmogelijke
mogelijk wordt
Bijzonder Hoogleraar Christelijke Filosofie Jan van der Stoep is medeauteur van het boek Met
verwachting handelen; hoop en professionele vorming. Het boek laat zien dat hoop een belangrijke rol
speelt in de professionele praktijk. Want: ‘Zo lang professionals hoop hebben, zullen ze blijven proberen
bestaande situaties te verbeteren. Verliezen ze hun hoop, dan zullen ze hun handelen ook niet meer als
zinvol ervaren’.
Tekst: Sam Dekkers
Het thema ‘Hoop’ is hot. Jan: “Toen we in 2015 met ons
onderzoek begonnen vond men het thema zweverig
of christelijk, maar nu heeft iedereen het erover. Met
al die crises waar we middenin zitten, weten we ons
niet meer tot de toekomst te verhouden. Hoop is een
maatschappelijk issue geworden.”
Hoop is niet hetzelfde als optimisme vindt Jan.
“Optimisme is de gedachte dat het wel goed
komt, je kunt in je stoel blijven zitten, je hoeft niks.
Hoop, daarentegen, is de ruimte om te kunnen
handelen. In essentie is hoop het hebben van een
handelingsperspectief. Hoop heeft ook te maken met:
je weet niet hoe het afloopt. Bij de ultieme vorm van
hoop denk ik aan mensen als Nelson Mandela of Martin
Luther King. Zij wilden blijven geloven in hun dromen:
een nieuw Zuid-Afrika of een Amerika waarin alle
rassen samenleven. Als zij die hoop niet hadden gehad,
hadden ze niet gehandeld. Hoop zorgt ervoor dat het
onmogelijke mogelijk wordt.”
Positieve psychologie
In de positieve psychologie wordt veel onderzoek gedaan
naar hoop. De Amerikaanse psycholoog C.R. Snyder
schreef verschillende boeken over dat onderwerp.
“Snyder stelde: mensen die hoog scoren op hoop, zijn
mensen die scherpe doelen stellen, die gemotiveerd zijn
om die doelen te halen en die de creatieve ruimte hebben
om manieren bij te stellen om het doel te halen. Mis je
een van deze drie, dan wordt het niks met je doelen, zei
hij. Ik heb wel vragen bij wat hij daar werkelijk mat, want
doelgericht staat bij hem wel heel centraal. Dat heeft
wel met hoop te maken, maar doelgerichtheid is me te
planmatig. En ik mis het element ‘door de diepte gaan’.
Volgens Snyder zijn high hope people succesvoller. Ik
geloof niet in een al te directe koppeling van hoop en
succes. Dan zou, wanneer je hoog scoort op hoop, het
succes vanzelf komen, terwijl hoop juist iets zegt over
dat je niet weet hoe de toekomst zal zijn. Maar zijn idee
dat hoop te maken heeft met motivatie en gedrevenheid,
en de creativiteit om op nieuwe manieren naar jezelf te
kijken, zijn waardevolle inzichten.”
Hoop zorgt ervoor
9
‘ Zodra je
handelt,
hoop je dat
dat handelen
effect heeft’
׉	 7cassandra://nR6Y8z2iOnWkqLWlURqJwG1jKndf9q1ngviwB-HMg0U`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://6WypCSJXqwA_by-DYkF-kVNvCyfCtFK74jYuS72jCts (` ׉	 7cassandra://2fBP6XHXDA2LVmtS3bqwQfmPD4w7nzzTxJjwR9PATJkr\` S׉	 7cassandra://B1cVf0xMlTY_1DPZ1g5RBfcNAaAypD9SrCBIiPbkHW8`̵ ׉	 7cassandra://UIwcf7SZ5AxzMIiSCC_XDnlpzkhQZSiCC002BUpQXxQ:tT͠c8K)Aט  {u׉׉	 7cassandra://ProHVnyDJI-mFElLSZ-JtlKykJwetjxWarS_pnUuHsQ `׉	 7cassandra://i-ms8reABolxXtitJzIViCh_hr15PpFeJZpy4SonFxsR`S׉	 7cassandra://hdTIC9XkRceOqBdU65A7MsN58yjAyebtVamKIGUP2IA`̵ ׉	 7cassandra://6LV-NGRxftxpOIl_wUmlhDKSvjrMeww8ORfDrGeMU3c¶͠c8K)B׉E
k‘Het verschil tussen een
goede coach en een slechte
coach is misschien wel
vooral: hoe ga je om met hoop
en wanhoop van je coachee?’
Hoop in de coachingspraktijk
Met hun boek willen de auteurs het onderwerp hoop
uit de privésfeer halen en naar de professionele sfeer
brengen. ‘Zolang professionals hoop hebben, zullen
ze blijven proberen bestaande situaties te verbeteren’,
schrijven zij. ‘Het is de taak van de professional om een
bron van hoop aan te boren’, staat in het boek. Hoe helpt
een coach goed hopen? “Om goed te kunnen hopen heb
je een tweede persoon nodig. Die kijkt met een andere
blik naar de realiteit van de coachee. De coach kan in een
dialoog iemand uit een frame halen, een nieuwe manier
van kijken bieden op bijvoorbeeld het levensverhaal van
de coachee. Het kan heel bevrijdend zijn om anders naar
je eigen situatie te kijken. Dat kun je niet alleen, daar heb
je een iemand bij nodig. Natuurlijk hebben professionals
kennis en vaardigheden in huis, maar het zijn, in mijn optiek,
vooral mensen die op een creatieve manier naar een ander
kunnen kijken en problemen zodanig kunnen herdefiniëren
dat er nieuw ruimte ontstaat om te handelen.”
“Uiteindelijk is het belangrijk dat je weet hoe je met hoop
en wanhoop van je coachee omgaat. Dit kun je niet leren
door kennis te verwerven, wel door het ontwikkelen
van wijsheid, het leven leert het je. Het gaat ook om
je levenshouding, woorden als liefde, vertrouwen en
wijsheid zijn hierin belangrijk. Je bent als coach dus niet
de hoopbrenger. Als mensen hopen op dingen die niet
realistisch zijn, kunnen ze opbranden. Wanneer je je richt
op de verkeerde dingen, heb je valse hoop of stel je je
verwachtingen niet op tijd bij. Coaches die hier niet goed
mee weten om te gaan, kunnen hun coachees in een
groef zetten van valse hoop. Doe je het wel goed, dan
kun je ze bevrijden van verkeerde vormen van hoop of
van wanhoop. Het verschil tussen een goede coach en
een slechte coach is misschien wel vooral: hoe ga je om
met hoop en wanhoop van je coachee?”
Hoop oefenen
Een methode om te leren hopen geeft het boek niet,
maar hoop kun je wel oefenen. “Blijf de vraag stellen:
waar hoop je op, ook als het lastig is. Hoop gaat
uiteindelijk in je lichaam zitten, je komt er je bed voor uit.
Het leuke van hoop is dat je het dagelijks gebruikt en dat
het heel klein kan zijn. Je kunt hopen op een fijne dag of
dat anderen jouw goede voornemen om beter voor het
milieu te zorgen gaan volgen. Zodra je handelt, hoop je
dat dat handelen effect heeft. Hoop is: je oriënteren op
de toekomst, je afvragen hoe je op een goede manier
kunt handelen. Als dingen niet lukken kun je je doelen
׉	 7cassandra://B1cVf0xMlTY_1DPZ1g5RBfcNAaAypD9SrCBIiPbkHW8`̵ c8K)׉E11
herijken en je verwachtingen bijstellen. Je ziet vaak dat
mensen in hun terminale fase die tijd toch als zinvol
ervaren, ze hebben hun verwachtingen bijgesteld. Een
situatie die eerst uitzichtloos lijkt, kan met een nieuwe
invalshoek betekenisvol en/of zinvol worden. Mensen die
ergens op hopen zijn bereid om opnieuw te beginnen,
hun situatie te herzien. Hierdoor wordt een nieuwe
toekomst, of een nieuw perspectief mogelijk. Door je
op een goede manier in te stellen, zorg je er ook voor
dat die toekomst kan worden wat het wordt. Ik kan de
wereld willen redden, maar ik kan ook bedenken: ik koop
voortaan mijn eten van boeren bij mij uit de omgeving.
Waar dat toe leidt kan ik niet overzien. Het is een andere
manier van leven, waarin ik me op een andere manier tot
voeding ga verhouden. Zo laat je zien dat er een ander
handelingsperspectief mogelijk is en ontdek ik ook zelf
nieuwe manieren van doen waar anderen bij kunnen
aanhaken. Alle vormen van hoop hebben iets van een
nieuw begin.”
Over Jan van der Stoep
Jan van der Stoep is bijzonder hoogleraar
Christelijke Filosofie aan Wageningen University
& Research en aan de Theologische Universiteit
Kampen|Utrecht. Hij studeerde biologie in
Wageningen en filosofie aan de Vrije Universiteit
Amsterdam. In 2005 promoveerde hij op het
proefschrift ‘Pierre Bourdieu en de politieke
filosofie van het multiculturalisme’. Van 2008
tot 2021 was hij werkzaam aan de Christelijke
Hogeschool Ede, eerst als lector Journalistiek
en Communicatie en daarna als lector Bezieling
en Professionaliteit. In die laatste hoedanigheid
schreef hij o.a. Met verwachting handelen; hoop
en professionele vorming, met René Erwich
en Danielle van de Koot-Dees. Het boek is
verschenen bij KokBoekencentrum
׉	 7cassandra://hdTIC9XkRceOqBdU65A7MsN58yjAyebtVamKIGUP2IA`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://L_c5NZRri5IpfUeugIfyO6LaXpOvwjg3eELYfzypXeM $`׉	 7cassandra://3GsOBdoeI__3cUL_fM3sCOpkvUegV9AWuWvv4qlDyxYg`S׉	 7cassandra://GpJjO3J8IhI6lRq0dOS9sMHrTcXkrDPZlSXN4hLWFjM$`̵ ׉	 7cassandra://NRJpFNYDCxCvLsabaaN3GwdQYnz5SZ36vrMLGdt4KPE K|͠c8K)Eט  {u׉׉	 7cassandra://oybYzQd2ZeMmxcPTpEfbMEPWTwIXCY7ANESxsDIVERM 
` ׉	 7cassandra://reCWUTTWFgLu--gZvbSPe7yAnQIY6Wv9BzSiu0-EhOkmO`S׉	 7cassandra://TBkztO8GryTalDAVrH2MiCNBi-Pj71-uWd8teDpfHBM`̵ ׉	 7cassandra://ScpI0pDmLYobEVkO8lx0ocbrINiqj7s8WIDG2s_T5kkC3>͠c8K)Fנc8K)D ہ:9׉Hhttp://www.nobco.nlGׁׁr׉EXzonder dat het woord valt
Een sessie over geluk,
Uitdagende omstandigheden zijn van alle tijden, maar in het jaar 2022 zijn ze zeker aan de orde.
Voor NOBCO een reden om een gesprek te organiseren over het thema ‘Geluk’. Steeds meer
mensen staan stil bij wat hen gelukkig maakt. Want als we weten dat coaching bijdraagt aan
welbevinden, is het interessant om te kijken hoe de link tussen geluk en coaching is. In hoeverre
kunnen we als coaches bijdragen aan het geluk van onze coachees?
Verslag: Geeske te Gussinklo
V.l.n.r.: Solange Boasman, Jane Coerts, Inge Diepman, Joost Vanhove, Roos Vonk.
׉	 7cassandra://GpJjO3J8IhI6lRq0dOS9sMHrTcXkrDPZlSXN4hLWFjM$`̵ c8K)׉E‘Geluk is niet zo interessant’
Een van de tafelgasten, hoogleraar en sociaal psycholoog
Roos Vonk heeft een interessante visie op geluk. Geluk
is niet zo interessant. Hoe meer je het nastreeft, hoe
lastiger het wordt. Geluk komt als je een aantal behoeften
bevredigt. Dit zijn de vier elementen die mensen belangrijk
vinden in hun leven, wel in een verschillende prioriteit, die
geluk als een soort bijeffect hebben. Dit zijn autonomie,
verbondenheid met andere mensen, betekenis hebben
met wat je doet en capabel voelen in wat je doet. Dus als
deze zaken voldoende ruimte krijgen, voel je je in principe
goed. In de zoektocht naar vervulling kan het wel zo zijn
dat mensen ‘vissen in de verkeerde vijver’. Zij geeft aan dat
er vaak een keuze wordt gemaakt tussen de ‘waarheid’ en
je lekker voelen, waarbij je jezelf eigenlijk een beetje voor
de gek houdt
Neem je verlies
Coach en trainer Jane Coerts benadert geluk onder andere
vanuit de systemische invalshoek. Als je op de goede
plek staat in je familiesysteem ontstaat er ruimte. Je blijft
dan niet de verantwoordelijkheid van een van je ouders
dragen, of afhankelijk van hoe gelukkig of ongelukkig je
ouders zijn. Zij ziet geluk als kunnen dealen met de aardse
realiteit. Daar hoort verlies ook bij. Het is de kunst om verlies
of ander ongemak ook aan te nemen en je niet te verzetten
of verlies te vermijden. Dat geeft een enorme ruimte
en ontspanning. Jane ziet dat in haar werk als coach
op een heel specifiek moment. Namelijk als de ‘hoorbare
inademing en uitademing’, de ontspannen zucht, volgt bij
haar cliënten, als een vorm van acceptatie. Als het gaat om
slachtoffergedrag, dan ziet Jane dit als iets wat te maken
heeft met ‘niet op de juiste plek staan’ in je familiesysteem.
Je neemt je rol als kind of ouder niet. Coach Solange
Boasman ziet het als de dynamiek tussen twee mensen,
die het slachtoffergedrag in stand houden. Roos ziet het
meer als een kwestie van belonen en straffen. Als je met
‘zielig en hulpeloos gedrag’ altijd veel steun en aandacht
krijgt, en op die manier beloond wordt, ga je er gemakkelijk
mee door. Allemaal interessante invalshoeken.
Solange werkt veel met het thema rouwverwerking.
Daarbij maakt zij gebruik van de kracht van rituelen. Zo
vraagt zij coachees of ze het fijn vinden om een kaars
aan te steken voor hun oma en laat hen uit een mand een
kaars kiezen. Daarmee is er ruimte om stil te staan bij het
verdriet. In haar sessies gaat het ook over de verlies- en
de hersteloriëntatie (onder de deken blijven liggen versus
gaan dansen met vrienden) en de goede afwisseling
daartussen.
PAVA-model
Joost Vanhove heeft jarenlang onderzoek gedaan naar
elementen die cruciaal zijn als je je in een uitdagende
situatie bevindt. Deze elementen bepalen of je in de neergaande
lijn (ongelukkig voelen) of juist de stijgende lijn
terecht (richting geluk) komt, na een heftige gebeurtenis.
Hij noemt dit het PAVA-model. De perceptie van een
situatie is in eerste instantie bepalend. Weet je feiten en
oordelen en interpretaties te onderscheiden? De kunst
van het uitzoomen – je in het perspectief van de ander
kunnen verplaatsen – is hierbij belangrijk en valt ook te
oefenen en te leren. Ten tweede gaat het om acceptatie
van de situatie in tegentelling tot verzet en vermijding.
Hij benadrukt dat acceptatie echt anders is dan je passief
ergens bij neerleggen of ergens mee akkoord gaan. Een
visie op waar je naar toe wilt, helder voor ogen hebben
is het derde element. Tot slot de actie, de mate waarin je
regie neemt. Dit kan betekenen dat je soms maar twee
minuten per dag bezig bent met een nieuwe passie of
hobby. Om er zo toch een verbinding mee te maken en je
er bewust van te zijn. Al leg je eerst maar je tekenspullen
klaar, bijvoorbeeld.
Een gesprek dat aanzet tot verdere reflectie. Bijzondere
gasten met een hele waardevolle inbreng. We hebben een
prachtig vak!
Voor aangesloten NOBCO-coaches is het webinar terug
te zien in de NOBCO academie op de website.
13
׉	 7cassandra://TBkztO8GryTalDAVrH2MiCNBi-Pj71-uWd8teDpfHBM`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://-nuvs058YiWBWaSHLRPflTviG6s0e-l69fgVoil51Uw `׉	 7cassandra://C8N8RGJpgXUhcAhgS-5SswTzv6ZNbOeZix95ct0YJOUO`S׉	 7cassandra://mOMX9xZ_KGYqEEgZyyn9cx14SO70SUXgCUzWKOE5spE`̵ ׉	 7cassandra://HuaT5_zfljLxy4C9k73qqOxNJdVhvXlNRDtr9LFxmt4 |l͠c8K)Hט  {u׉׉	 7cassandra://jAcrKo06avjmPNPNKLzjOdq95sP4CsIrQW9f37cfjgo ` ׉	 7cassandra://KU3ewzPj0ojVDnmOa4zurIjmrEwuLLrdV2EOweppPm4m`S׉	 7cassandra://Ej4znYxirVVp6uK4UIx7eZ0jn5QfdFHrWNdwHQjfVIg`̵ ׉	 7cassandra://rTJcaaWO5Ra8sH-eNytGq61Y-SMiRjAVX4UcJn9zO9UF]:͠c8K)I׉E(Interview met executive coach Carlo Strijk
‘Een diverse
wendbare organisatie’
organisatie is een
In zijn werk begeleidt trainer en coach Carlo Strijk veel jonge managers en directeuren in hun
Leadership Journey en haalt hij inspiratie juist uit de twee disciplines: coaching en training. Carlo
ziet diversiteit als een bedrijfsbelang om te overleven in een snel veranderende wereld. Hij ziet een
rol, misschien zelfs een missie, weggelegd voor coaches, om bij te dragen aan meer diversiteit en
inclusie op de werkvloer.
Interview: Mariska Verduijn
׉	 7cassandra://mOMX9xZ_KGYqEEgZyyn9cx14SO70SUXgCUzWKOE5spE`̵ c8K)׉E‘De tijd van vrijblijvend agenderen
en benoemen is voorbij’
Je bent al jarenlang werkzaam als executive
coach en trainer. Kun je iets vertellen over de
ontwikkelingen in je loopbaan tot nu toe?
“Toen ik nog bij grote organisaties werkte, was het beroep
coach meer een counselend beroep. Het ging, binnen het
werk dat ik deed, vaak over veranderen, waaronder werd
verstaan aanspreken op en het verbeteren van gedrag.
Op een gegeven moment wilde ik het werk in HR en
management en het vele reizen niet meer doen en ben ik
voor mezelf begonnen. Dat is inmiddels bijna vijfentwintig
jaar geleden. Ik begon met trainingen geven. Al snel werd
ik benaderd voor coaching. Ik ben toen een coachopleiding
gaan volgen (EQA-practitioner, red.), waar ik meer over
diepte in coaching leerde en over het werken vanuit het
hart in plaats van vanuit het hoofd.”
“Ik zag het als een missie: ‘spirit in business’. Bij grote
organisaties op de Zuidas in Amsterdam ben ik de boodschap
gaan verkondigen van hoofd naar hart; niet alleen
in het eigen werk, maar ook liefdevol zijn naar collega’s en
klanten e.d. toe. Dat werd toen als vreemd ontvangen, een
beetje als een ‘geitenwollensokken boodschap’.”
Carlo bleef doorzetten met deze boodschap net zolang
tot de boodschap aansloeg. “De laatste tijd slaat deze
boodschap veel beter aan. Vooral na de coronamaatregelen
zien meer mensen dat we de weg van het hart
moeten bewandelen in ons werk en dat de mens achter te
prestatie belangrijker is dan ooit. Er is meer dan resultaten
en diploma’s of anders gezegd: wat kun je en wat heb je
te bieden? In de Leadership Journey die ik doe met jonge
managers en directeuren vraag ik: wie ben jij nou echt?
Wie is de mens achter de manager? Je bent niet ‘de omzet
en het bedrijf’. Wat kun je vanuit je hart bijdragen, zodat er
meer synergie ontstaat tussen jou als persoon en je functie
binnen het bedrijf?
Ik zie het als een taak van coaches om in te zoomen op
de mens achter de manager. En dat is niet omdat ik het
belangrijk vind, maar omdat het bijdraagt aan organisatieontwikkeling
en de wendbaarheid van de organisatie.”
Diversiteit is een overlevingsstrategie
Diversiteit is in het belang van organisaties. Ook voor
diversiteit en inclusie geldt volgens Carlo dat hier een taak
is weggelegd voor coaches, vooral voor de coaches in de
boardroom. Niet alleen in het kader van maatschappelijke
ontwikkelingen, maar juist voor de wendbaarheid van de
organisatie. “Het is mij wel eens gevraagd hoe je diversiteit
kunt koppelen aan een verdienmodel. Ik probeer bedrijven
ervan te overtuigen dat diversiteit geen modegril is of
past bij een maatschappelijke ontwikkeling. Het is een
overlevingsstrategie om als (grote) organisatie de winnende
strategie te hebben in de toekomst. Hier wordt ook vanuit
wetenschappelijk onderzoek steeds meer over bekend, al is
het wel zo dat dit onderzoek nog niet breed verspreid is.”
“Stel je het volgende voor: je hebt een team waarvan alle leden
geboren en getogen zijn in bijvoorbeeld Alkmaar. Als er
een probleem of uitdaging is, dan krijg je alleen input vanuit
Alkmaar. Hoe diverser het team, hoe groter de kans op
oplossingen uit meerdere invalshoeken en verscheidenheid
aan alternatieven als oplossing voor datzelfde thema. Een
zogenaamde divergente probleemoplossing. Dat leidt tot
meer creativiteit en daarmee vaak tot een betere oplossing.
En er is meer. Onderzoek laat zien dat hoe diverser een
team is, hoe beter een oplossing wordt gedragen en hoe
makkelijker het proces wordt om de oplossing succesvol in
te voeren in de organisatie. Dat lukt vaak niet alleen meer
vanuit een traditionele witte board room. Een organisatie
wordt dan wendbaarder en dat is nodig in een snel veranderende
wereld. Het zal zelfs op termijn noodzakelijk zijn
om als organisatie te overleven.”
15
׉	 7cassandra://Ej4znYxirVVp6uK4UIx7eZ0jn5QfdFHrWNdwHQjfVIg`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://MzG-oBrY0qnWDSMOUtB5F2-ykVIwXJa8S1eS5ZHvpW4 ` ׉	 7cassandra://HMgPQcQ73GS6hoAZrFTzxkKSuv5EP5vhQkiwklUBvg0k7`S׉	 7cassandra://CSblbk4IDNoAkQxgeMy4PbMz-5bS4N6MNo6rxAUnmMU`̵ ׉	 7cassandra://w77aZ5g_OY9bh-rH6adj2fKRQPztsFckQunn9BYurJYA$͠c8K)Nט  {u׉׉	 7cassandra://Ajs5yfgyiVtSE8bj-mStabzIRmYSsxD4Odoy4oG4wsA <`׉	 7cassandra://YZgo8Vy1ORpRuUSsIWF78htOlKaBbagk3ra1AoaRWsoZE`S׉	 7cassandra://c-phLOD9OWAP6Pbl04NUbXBw5gXk4WO5SsKgPpWvHAI`̵ ׉	 7cassandra://UoeBjicMciE9SgtYZh7PAhcpjNgh5Lro0terMoCiz7om?͠c8K)Oנc8K)K hS9׉H Hhttps://www.nobco.nl/ik-zoek-een-coach/vind-een-coach/11775/carlo-strijkGׁׁrנc8K)L zv9׉Hhttp://www.strijkenzet.nlGׁׁrנc8K)M %}̾9׉Hhttp://www.arrivaleducation.comGׁׁrנc8K)^ %̾9ׁHhttp://www.arrivaleducation.comׁׁЈ׉EU‘Wat is de weerstand echt? Hoe voelt die
weerstand? Wat maakt dat we nog niet
zoveel vorderingen maken?’
Bedrijven moeten stilstaan bij het thema wendbaarheid.
Een divers team kan bijdragen aan wendbaarheid, stelt
Strijk. “Als je wendbaarheid niet langzaam maar zeker
gaat toepassen in je bedrijfsmodel dan mis je de boot. Ik
zie hier een taak weggelegd voor de (executive) coach om
het onderwerp diversiteit en inclusie niet alleen te agenderen,
maar ook actief te bespreken in coaching. En om samen
te zoeken naar waar bijvoorbeeld nog weerstand zit
bij de directeur, de manager of uiteindelijk de rest van de
organisatie. Door het aangaan van de dialoog kunnen ontwikkelingen
uitgedragen worden binnen de organisatie.
De vrijblijvendheid van agenderen en benoemen is voorbij.
Het gaat inmiddels echt om het zetten van stappen.”
Actieve rol voor coaches
“Durf als coach, ook al word je betaald door de organisatie,
een helder onderscheid te maken tussen het doel
van de directie (vaak een snel resultaat in zo min mogelijk
sessies) en de procesgerichte aanpak, die vaak langer
duurt. Juist die procesgerichtheid leidt tot diepgaandere,
fundamentele en duurzamere resultaten. Een directeur kan
een doel hebben als: hoe kan ik diversiteit en inclusie in
mijn organisaties of team verder brengen? Ik wil coaches
uitdagen zo’n doel wel te erkennen, maar vervolgens ook
los te laten en uitsluitend te richten op de stappen in het
leer- en ontwikkelproces die het doel dichterbij brengen.
En hier ook de tijd voor te nemen.”
“Ik vind dat we als (executive) coaches bij dit thema niet
een rol op de achtergrond hebben, maar een actieve rol.
Ik wil weg van: ‘we gaan met elkaar praten over inclusie
aan de hand van een aantal sessies’. Het onderwerp krijgt
dan een vinkje en is weer klaar voor dat jaar. Ik zou graag
zien dat de coach het proces van de lange adem durft te
benoemen en begeleiden. Want er is meer nodig dan een
paar coachende gesprekken met de directeur zelf en dan
een paar gesprekken tussen de directeur en zijn of haar
medewerkers om een diverse en inclusieve organisatie te
creëren. Bij de gesprekken tussen de directeur of manager
en het team gaat het om de uitnodiging om te reflecteren
op de echte thema’s. Wat is de weerstand echt? Hoe
voelt die weerstand? Wat maakt dat we nog niet zoveel
vorderingen maken? Hoe gaat het nu echt met onze
ontwikkeling voorwaarts? Dat is een proces van de lange
adem, maar dan blijft het proces van verdere diversiteit en
inclusie wel doorgaan in ontwikkeling. En dan voorkom je
dat het proces blijft steken in vrijblijvendheid, agenderen
en benoemen.”
De begeleiding heeft dan op punten
misschien wat meer weg van supervisie
dan van coaching?
“Ja dat klopt! Dát is de vernieuwing die ik op dit thema
bepleit. Ik nodig coaches uit om directeuren en managers
te begeleiden om deze supervisieachtige rol op zich te
nemen richting hun team of medewerkers. Een concreet
vertrekpunt voor een gespreksonderwerp is: hoe divers en
inclusief zijn wij eigenlijk als bedrijf? Mogen al onze medewerkers
eigenlijk, één: meepraten? Twee: meedoen? En
drie: meebeslissen? In de praktijk zal blijken dat als je als
coach die vragen stelt iedereen inziet dat we het afvinken
voorbij zijn alsmede het afwikkelen in vijf coachingsessies!
Het mooie proces van ontwikkeling en stapjes voorwaarts
mag dan beginnen.”
Het thema van dit nummer is ‘hoop’.
Is er hoop op goede ontwikkelingen?
‘’Ik heb het grootste vertrouwen dat we er met elkaar, zowel
maatschappelijk als binnen arbeidsorganisaties, gaan
komen! Omdat ik in mijn coaching het oneindige geloof
heb in mijn coachees als wel als mijzelf.”
׉	 7cassandra://CSblbk4IDNoAkQxgeMy4PbMz-5bS4N6MNo6rxAUnmMU`̵ c8K)׉EYWat coaches volgens Carlo
kunnen bijdragen aan het
bevorderen van diversiteit
en inclusie
- Verspreid de positieve boodschap in
organisaties. Ik zie het als een missie voor
(executive) coaches om het belang van
diversiteit onder de aandacht te brengen bij
organisaties. Diversiteit is nodig en levert
voordelen op. Dit kan door te wijzen op
onderzoek waaruit de meerwaarde van
diversiteit in organisaties naar voren komt. Durf
het onderwerp ook op de agenda te zetten in
coaching.
- Diversiteit en inclusie is bij veel organisaties
en medewerkers een ‘zanik’dossier aan het
worden. Durf dat te erkennen. Durf een
positieve boodschap mee te geven over
wendbaarheid en meerwaarde voor team en
organisatie en zelfs de bedrijfsresultaten.
- Wees minder krampachtig bij het benoemen
van het onderwerp. Als coaches zijn we vaak
voorzichtig in onze bewoordingen, ook bij dit
onderwerp. Het is echter een duidelijk thema.
Noem het beestje bij de naam; zoals: een man
een man, een paard een paard.
- Ga bij jezelf na: wat vind ik eigenlijk van dit
onderwerp en wat wil ik hiermee? Reflecteer
op het onderwerp. Is er misschien sprake van
overdracht of tegenoverdracht? Durf dat aan te
raken bij jezelf. En bespreek het onderwerp in
intervisie of supervisie.
- Richt je op het proces ‘de lange adem’ en nodig
managers uit om supervisieachtige gesprekken
te voeren met hun medewerkers waar
reflecteren centraal staat in plaats van zo snel
mogelijk het doel behalen.
- Benoemen en agenderen is een begin. Echter
de tijd van vrijblijvendheid is voorbij. Het gaat
erom dat organisaties ook stappen gaat zetten.
En verder kijken dan naar de doelen op de korte
termijn. Het is echt nodig om inclusiever te zijn.
Dus ga met de organisatie in dialoog over hoe
een stap verder gekomen kan worden.
Als laatste gaat het ook om onszelf als
coaches. Ik wil coaches graag uitnodigen
om als coach meer zichzelf te zijn en meer
van de eigen diversiteit te laten zien. Laat je
eigen kleurenpallet eens duidelijker zien. Ook
organisaties zijn toe aan de Mens achter de
coach!
Diversity dividend
Onder diversitity dividend wordt verstaan het
commerciële potentieel voor die bedrijven
die hun personeelsbestand op alle niveaus
weten te diversifiëren. Divers talent vergroot
de toegang tot nieuwe markten door gedeeld
cultureel begrip, talen en inzichten. Diversity
dividend leidt tot: beter begrip van klanten, beter
presterende teams, verbeterd employer brand,
een voorsprong bij het aannemen en betrekken
van talent, meer innovatie en creativiteit en het
aanboren van nieuwe markten.
Bron: www.arrivaleducation.com
17
Over Carlo Strijk
Carlo Strijk is directeur van training- en
coachingbureau Strijk en Zet BV. Hij traint
en coacht managers en directie op het gebied
van persoonlijke effectiviteit in combinatie met
spirituele of bewustzijnsgroei. Hij is aangesloten
bij NOBCO en EIA gecertificeerd (Foundation).
Daarnaast is hij opinieschrijver in onder andere
NRC, de Volkskrant en Het Parool.
Carlo is oprichter en voorzitter van de stichting
Meer Kleur in de Politiek & Media en is bestuurslid
bij de Koninklijke Industrieele Groote Club (IGC),
waar hij diversiteit en inclusie als portefeuille heeft.
Vorig jaar verscheen zijn nieuwe coachingboek ‘De
5-wise Methode’. Carlo is in 2020/2021 gekozen
tot de top 3 trainers van Nederland (NOBTRA)
en is lid van de redactie van het tijdschrift voor
Organisatieontwikkeling (TvOO).
׉	 7cassandra://c-phLOD9OWAP6Pbl04NUbXBw5gXk4WO5SsKgPpWvHAI`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://Mcm4_3a-FM4cMMWyumfXIba47WfrnTM2nL-F29jPpVw zU` ׉	 7cassandra://5ziAGupRDfr30RKOS1Q8nfdnutC9G4ZkMyh2lmi2f8Ux`S׉	 7cassandra://W1UtaZRrn15VBNEMK9UISlYoev4maaG3D80zpF5Rws8"`̵ ׉	 7cassandra://glpxnqiNkIAEjjz2aMkjWoO0qR73T6BaKe5s4eW7qS4b(͠c8K)]ט  {u׉׉	 7cassandra://5E91dxfAaYGJVSAnMrmjFVAKMCDrboeRb4q-_rhnUJI `׉	 7cassandra://qe9_v2PIIY5ZuIRrztdUtFuyfBHpTXYOoInYiFM6HVwQS`S׉	 7cassandra://E_AUIjllo0ltKnhba0l_Jxh2EvOb4bBZRR2OSRMJARQ*`̵ ׉	 7cassandra://GH1m8q5-S3qijgJggozpaO8chx5yabadviTwiT2v_XA Y͠c8K)_נc8K)Q tʁ7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/1v4shlGׁׁrנc8K)R t 7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/uheeehGׁׁrנc8K)S t7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/6l4h9vGׁׁrנc8K)T Dȁ**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/1v4shlGׁׁrנc8K)U C**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/uheeehGׁׁrנc8K)V C**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/6l4h9vGׁׁrנc8K)W 'l 9׉H Jhttps://www.professioneelbegeleiden.nl/de-vele-gezichten-van-hoop-en-gelukGׁׁrנc8K)X 'Rl 9׉H Hhttps://www.professioneelbegeleiden.nl/hoop-en-optimisme-op-de-werkvloerGׁׁrנc8K)Y (l 9׉H ?https://www.professioneelbegeleiden.nl/kleurrijk-in-de-praktijkGׁׁrנc8K)Z **9׉H Jhttps://www.professioneelbegeleiden.nl/de-vele-gezichten-van-hoop-en-gelukGׁׁrנc8K)[ Q**9׉H Hhttps://www.professioneelbegeleiden.nl/hoop-en-optimisme-op-de-werkvloerGׁׁrנc8K)\ **9׉H ?https://www.professioneelbegeleiden.nl/kleurrijk-in-de-praktijkGׁׁr׉EArtikelen over het thema ‘Hoop’ in
Coachlink en Professioneel begeleiden
Geluk bestaat uit liefde,
actie en hoop
Jeroen Hendriksen (wandelcoach)
Geluk, een gelukkig leven leiden, hoe vaak komt
dat niet ter sprake? Mijn wandelmaatje Martin
heeft eens een geïmproviseerde toespraak
gehouden tegen een eeuwenoude eik.
Lees meer
Versterken van het
psychologisch kapitaal
Fred Korthagen en Ellen Nuijten
(krachtgericht coachen)
In dit hoofdstuk gaan we dieper in op het
psychologisch kapitaal en de belangrijke rol van
kernkwaliteiten. We beschrijven verschillende
manieren om iemand bewust te maken van
de eigen kernkwaliteiten. In de psychologie is
aangetoond dat het gebruiken van kernkwaliteiten
belangrijk is voor groei.
Lees meer
Optimisme
Bea Engelmann (ontwikkelen van veerkracht)
Bij de vijfde weg naar veerkracht draait het om
hoopvol naar jezelf en je leven te kunnen kijken.
Door een grondig onderzoek van het onderwerp
optimisme zullen je coachees de betekenis van
een positief standpunt gaan inzien.
Lees meer
De vele gezichten van hoop en geluk
Hoop en geluk lijken nauw met elkaar
verbonden. Een hoopvolle instelling zorgt er
doorgaans voor dat we ons gelukkiger voelen
en wanneer we gelukkig zijn, versterkt dit vaak
ook onze hoop op een goede toekomst. Maar
zowel geluk als hoop kunnen verschillende
Hoop en optimisme op de werkvloer
Op iedere werkvloer krijgen medewerkers
te maken met dingen die niet gaan zoals
verwacht, bijvoorbeeld door veranderingen of
tegenslagen. Sommige medewerkers hebben
dan de kracht om te blijven proberen hun
doelen te bereiken. Die kracht komt vaak voort
uit hoop en optimisme. In dit artikel beschrijven
de auteurs de resultaten van wetenschappelijk
onderzoek naar deze fenomenen op de
werkvloer en gaan we vervolgens in op
hoe hoop en optimisme van medewerkers
beïnvloed kunnen worden. Dit artikel is
beschikbaar t/m 31 januari 2023.
Lees meer
Kleurrijk in de praktijk
Deze download hoort bij het thema ‘Diversiteit’
(zie vorige nummers van Coach.) en het
interview met Carlo Strijk op pagina 14 van dit
nummer. De auteurs vonden twee wereldwijd
bekende organisaties bereid om aan de hand
van een aantal vragen open kaart te spelen
over hun realisering van diversiteit en inclusie:
Robert Walters en Walters People, die de
recruiter aanpassen aan de kandidaat, in
plaats van andersom. Of, bezien vanuit Hilton
Nederland en Waldorf Astoria, waar men
hospitality als vertrekpunt en voorwaarde
voor diversiteit en inclusie stelt. Lees hun
verrassende antwoorden op onze vragen. Dit
artikel is beschikbaar t/m 31 januari 2023.
Lees meer
vormen aannemen en de relatie tussen hoop
en geluk is niet altijd eenduidig. Wat weten
we over de relatie tussen hoop en geluk en
hoe kunnen we deze complexe relatie beter
begrijpen? Het artikel is beschikbaar t/m
31 januari 2023.
Lees meer
׉	 7cassandra://W1UtaZRrn15VBNEMK9UISlYoev4maaG3D80zpF5Rws8"`̵ c8K)׉ECoachlink
19
Via Coachlink zijn er meer dan 2.500
artikelen beschikbaar over coaching
en persoonlijke ontwikkeling en kun je
gebruik maken van werkvormen die
via MyMethods beschikbaar zijn. Als
coach kun je ook gevonden worden
via Coachlink. Coachlink is gratis
beschikbaar voor NOBCO-coaches
(niet-leden betalen € 18,50 per
maand).
Maak je eigen reader in Coachlink!
Hoe werkt het? Ga naar Coachlink
en log in. Naast elk artikel in
de kennisbank zie je de button
‘Naar reader’. Als abonnee kun
je in ‘Mijn readers’ maximaal 5
gepersonaliseerde readers maken
met artikelen uit de kennisbank. Elke
reader kan maximaal 30 artikelen
bevatten. Download de reader als
pdf en deel met anderen. Je vindt
deze functie onder extra’s > reader
samenstellen.
Professioneel
begeleiden
Alle NOBCO-coaches met een
EIA-certificering hebben vanaf dit
jaar toegang tot het kennisplatform
Professioneel begeleiden. Dit platform
ontsluit vele vakbladen en archieven
zoals Tijdschrift voor Coaching,
LoopbaanVisie en Tijdschrift Positieve
Psychologie.
׉	 7cassandra://E_AUIjllo0ltKnhba0l_Jxh2EvOb4bBZRR2OSRMJARQ*`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://EFgsJ8GGAccMeNN6xUHwe5m1X62erh845UnxMk06MjI (`׉	 7cassandra://dFZL_cjgfk5uGWyPMtKnDucL4RfBmoK_Eywkn0Xsic4S@`S׉	 7cassandra://xNiHyl-XL-Ys5DNf9278UXoY3EjrdU6mrJ00MG9O3Tk`̵ ׉	 7cassandra://5T1-mRqiBjriQ0_-WIqHUVBu59pCyBnj9nPjc3mo7SM l͠c8K)bט  {u׉׉	 7cassandra://t9vdDDap6Nz4ooIfB4smpUagNWjQgWyIsn7PHyDqF8A s` ׉	 7cassandra://P-fl9Ht6873psBjjOLMsdnEpmPML_TxvbEeC9O19vnYm`S׉	 7cassandra://e1OEGAp-sIr5x0LeMg0ol6Rkrwtl-tsRpCO48kndsFAr`̵ ׉	 7cassandra://qVXO7Ix0E1tGoPFyfMOnUEP864w4gMrO0P6t66UpMc4S:͠c8K)c׉EEIA Master Practitioner coach en
ESIA supervisor Tom Battye:
‘Het doel van supervisie is om
het beste uit de coach te halen’
Afgelopen mei startte de EMCC-opleiding voor supervisoren, waar meer dan twintig NOBCO-coaches
(EIA senior en master coaches) aan deelnemen. Deze training duurt twee jaar en leidt de deelnemers op
tot ESIA supervisor. EMCC Global Master Practitioner coach Tom Battye verzorgt deze opleiding. In dit
interview legt hij uit wat supervisie is en wat je er als coach aan kunt hebben. ‘Een van de belangrijkste
dingen is de coach te helpen de wereld te leren zien vanuit het perspectief van de coachee.’
Interview: Sam Dekkers en Els van Dam
׉	 7cassandra://xNiHyl-XL-Ys5DNf9278UXoY3EjrdU6mrJ00MG9O3Tk`̵ c8K)׉E‘Het vermogen om ‘van perspectief
te wisselen’ is essentieel
om supervisor te kunnen zijn’
Hoe zou u supervisie willen definiëren?
“Mooie vraag, want dit is iets waar ik de afgelopen jaren
veel over heb nagedacht. Er zijn vele definities, maar geen
enkele werkte helemaal voor EMCC Global. Samen met
mijn team, de werkgroep Supervisie van EMCC, schreven
we een nieuwe definitie. We kwamen hier op uit: Supervisie
is een veilige ruimte voor een reflectieve dialoog met
een praktiserende supervisor, die de praktijk, de ontwikkeling
en het welzijn van de supervisant ondersteunt.
(Supervision is a safe space for reflective dialogue with a
practicing supervisor, supporting the supervisant’s practice,
development and well-being.) Ik wil een paar dingen
benadrukken. Allereerst het begrip ‘reflectieve dialoog’.
Supervisie is een gesprek waarin reflectie centraal staat.
De tweede helft van de definitie bevat de woorden praktijk,
ontwikkeling en welzijn. Dit is een bewuste verwijzing
naar de drie traditionele functies van supervisie, die we de
kwalitatieve, ontwikkelings- en ondersteunende functies
van supervisie noemen.”
Waarin verschilt supervisie van coaching?
“Supervisie is een stap verwijderd van coaching. Wij begeleiden
coaches in hun werk met coachees; er is dus een
extra laag. Het is een manier om op het vak te reflecteren.
Het doel van supervisie is om coaches te ondersteunen
om het beste uit zichzelf te halen.”
Zijn er overeenkomsten?
“Er zijn zeker overeenkomsten. Een van de voordelen van
individuele supervisie is de kwaliteit van de relatie die in de
loop van de tijd ontstaat tussen supervisor en supervisant.
Er schiet me een voorbeeld te binnen: ik werkte al meer
dan een jaar met mijn supervisant en zij beschreef een dilemma
met haar coachee. Het grootste deel van de sessie
had ze er behoefte aan dat ik alleen maar luisterde. Het
was haar tijd, haar ‘veilige ruimte’ om met mij na te denken
en ik luisterde met al mijn zintuigen. Na een tijdje kreeg ik
een sterk gevoel van angst. Het was een onbekend gevoel
en ik vroeg me af waar het vandaan kwam, dus deelde ik
dat met haar. Toen werd het ons beiden duidelijk dat haar
coachee haar datzelfde gevoel gaf en dat zij het effect
daarvan op mij overdroeg. De tijd en ruimte in de sessie,
en in onze relatie, maakten het mogelijk om dat parallelle
proces op te vangen. Toen het patroon eenmaal zichtbaar
was, kreeg ze weer een gevoel van perspectief en kon ze
de weg vooruit duidelijker zien.”
Wat doe je als supervisor in de praktijk
anders dan als coach?
“Ik zou zeggen dat supervisie meer omvat en verder gaat
dan coaching. Voor mij is het belangrijkste verschil het
vermogen om van perspectief te wisselen. Als ik nieuwe
coaches coachingsvaardigheden aanleer, is een van de
belangrijkste dingen de coach te helpen de wereld te leren
zien vanuit het perspectief van de coachee. Het kan soms
heel lang duren voordat iemand dit leert zonder zijn eigen
referentiekader aan zijn coachee op te leggen, wat de
effectiviteit van coaching kan belemmeren. Als trainer van
supervisoren ga ik anders te werk. Ik leer supervisors in
opleiding hoe ze hun perspectief kunnen verschuiven naar
een veel breder scala aan posities. Het is belangrijk dat
een supervisor zich kan verplaatsen in de supervisant. Om
de ervaring van de coach te begrijpen, maar ook het perspectief
van de coachee. Een supervisor moet ook in staat
zijn om boven de dynamiek van deze relaties uit te stijgen
en de dingen vanuit een systemisch perspectief te zien, en
te overwegen hoe dat bredere systeem van invloed kan
zijn op wat er gebeurt. De supervisor moet verder gaan en
niet alleen aandacht hebben voor deze posities, maar ook
voor de hiaten en verbindingen daartussen. Wat gebeurt
21
׉	 7cassandra://e1OEGAp-sIr5x0LeMg0ol6Rkrwtl-tsRpCO48kndsFAr`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://ejrZyng4k1D9XzDhPYBVO9lkILWz-spfoO3-VUoJclw ` ׉	 7cassandra://zJqVfWw4HcIkHXnlou8UYZ9xVPbQkvQrr1qz7Vz7J8kU`S׉	 7cassandra://tVOE-tlJYA3EFEPw2C90puHTAvFfwM9MdkiIOQbFHC0`̵ ׉	 7cassandra://mAkv6gCqHSrNETveDOif6NczDzO7CWhp2t3ERwR2P2EA(͠c8K)jט  {u׉׉	 7cassandra://mPR4nHQAQqsKj_H0azoU3rzWtMzioMX7mmWRVpD1DPU `׉	 7cassandra://LcLJGLw2PcMIYGbulT8Ju_UUpQzNQBmls-Oz-4WJ56Y>`S׉	 7cassandra://mO2Oi2oJnJ_si0oLQYiehZbKOFgeK-UFzYpSqvaxANg`̵ ׉	 7cassandra://5dEW_h_wmEsApUa9j3flP22U6kfLWE5VqOiw8Ip8c_od0͠c8K)kנc8K)e ]9׉H Dhttps://www.nobco.nl/over-nobco/nieuws/supervisie-voor-nobco-coachesGׁׁrנc8K)f 8-9׉H Uhttps://tombattye.co.uk/coaching-supervision-training/diploma-in-coaching-supervisionGׁׁrנc8K)g <o9׉H .https://issuu.com/boomamsterdam/docs/clm18_webGׁׁrנc8K)h S79׉H .https://issuu.com/boomamsterdam/docs/clm18_webGׁׁrנc8K)i k_9׉H .https://issuu.com/boomamsterdam/docs/clm18_webGׁׁr׉E
‘Supervisie is een stap
verwijderd van coaching’
er tussen de supervisant en haar coachee? En tussen de
supervisor en de supervisant? Dat vermogen om ‘van perspectief
te wisselen’ is essentieel om supervisor te kunnen
zijn. Coaches kunnen dat, velen van hen doen het ook,
maar supervisors moeten het.”
Waarom is het niet gebruikelijk dat coaches,
net als psychologen, een supervisor hebben?
En zou dat wel moeten?
“Het is een kwestie van tijd. Coaching is een relatief nieuw
beroep. Er zijn nog steeds delen van de wereld voor wie
supervisie een vrij nieuw idee is. Maar alle beroepsorganisaties
in de wereld, waarvan EMCC Global er slechts
één is, dringen aan op supervisie als criterium voor
accreditatie. Het wordt alom erkend als noodzakelijk – net
als voor therapeuten, maatschappelijk werkers en andere
soortgelijke beroepsbeoefenaars. Wij vinden dat coaches
ten minste vier uur individuele supervisie per jaar moeten
krijgen.”
Sinds mei van dit jaar train je een groep
NOBCO-coaches in supervisie. Wat zijn je
eerste indrukken?
“Het is een prachtige, diverse groep mensen waar ik graag
mee samenwerk. Sommigen doen al jaren aan supervisie
en willen een certificering als supervisor (ESIA). Anderen
zijn helemaal nieuw in het vakgebied. Ik ben onder de
indruk van de totale inzet van iedereen in de opleiding.
Het is verreweg het belangrijkste project dat ik nu leid.
Coaches die geïnteresseerd zijn in supervisie kunnen deelnemen
aan een traject met deze supervisoren in opleiding,
zie site).
Wat is uniek aan deze opleiding?
“Een van de voordelen van ons twee jaar durende programma
is dat het opgedeeld is in twintig minimodules.
Omdat de tijdsinspanning zo gespreid is, kun je de
opleiding makkelijk in een drukke agenda inpassen. De
opleiding is een constante in ons leven – we werken er
allemaal voortdurend aan. Dit betekent dat de deelnemers
de kennis voortdurend verwerken en hun vaardigheden
aanscherpen.”
Hoe kan supervisie bijdragen aan de
professionalisering van het vakgebied?
“Ik ben in 2007 begonnen met supervisie. Sindsdien is de
wereld veranderd. Definities van termen als leiderschap,
coaching, teamcoaching, mentoring en organisatieontwikkeling
verschuiven. Ze betekenen iets anders, afhankelijk
van wie je het vraagt en welke taal je spreekt. De aanpak
van supervisie, wereldwijd, is een positieve stap om de
normen voor het beroep te borgen.”
Wat wenst u voor de ontwikkeling
van supervisie?
“Mijn grootste wens is dat de normen in supervisie hoog
blijven. Ik ben al meer dan tien jaar kartrekker bij de EMCC
Global om deze normen vast te stellen. Daar besteden we
veel aandacht aan. Ik ben ervan overtuigd dat EMCC Global
het beste competentiekader, de beste richtlijnen en de
beste certificering heeft. Dit fundament moet behouden
blijven.”
׉	 7cassandra://tVOE-tlJYA3EFEPw2C90puHTAvFfwM9MdkiIOQbFHC0`̵ c8K)
׉E_Reacties op de EMCCopleiding
voor supervisoren:
• “Ik ben erg onder de indruk van het feit dat
supervisie veel effectiever lijkt dan intervisie. It
really raised my game.” Margreet Rierink
• “Ik had mijzelf echt het zoeken, de onzekerheid
en de tijd willen besparen in de eerste tien jaar
van mijn coachpraktijk. Sinds een paar jaar heb
ik een supervisor, maar dat had ik dus graag
eerder gewild als ik het effect had geweten.”
Valérie Docters van Leeuwen
• “De opleiding laat mij inzien dat supervisie een
vak is, net zoals coaching dat is. Je bent echt
niet zomaar ineens een supervisor. Ik vind het
inspirerend om dit vak van ervaren supervisoren
te mogen leren.” Mona Oosterwijk
• “Ik vind het een geweldig initiatief om
supervisie onder de aandacht te brengen, en
om met senior vakgenoten samen te werken.”
Sari van Poelje
• “Met supervisie krijgt de coachprofessie een
extra boost. Het is mooi om supervisanten te
mogen begeleiden bij het nog beter uitoefenen
van het coachvak en ervoor te zorgen dat ze
blijven leren en reflecteren.”
Miriam Oude Wolbers
Marianne Eussen en Johan Vermeule, beiden
gecertificeerd executive coach en supervisor,
schreven voor Coachlink een artikel over
supervisie (pagina 16 t/m 20): ‘Hoe supervisie
kan helpen bij het doorbreken van patronen
van de coach’. In dit artikel benadrukken
de auteurs het belang van supervisie voor
coaches bij het onderkennen en aanpakken van
opmerkelijke patronen die van invloed zijn op de
coachingrelatie.
23
Over Tom Battye
Tom is afkomstig uit het Verenigd Koninkrijk en
runt een niche-adviesbureau dat wereldwijd een
breed scala aan coaching- en supervisiediensten
levert. Hij is EIA master practitioner coach en ESIA
supervisor, gecertificeerd door EMCC Global en
werkt al 22 jaar in deze sector. Tom heeft een
achtergrond als professioneel expeditieleider,
verantwoordelijk voor het leiden van avontuurlijke
expedities en projecten in ontwikkelingslanden.
Zijn laatste reis was in maart 2020 in Costa Rica
waar zijn team een gemeenschap ondersteunde
met een herbebossingsproject. Hij is ook een
toegewijd modern jive en blues danser.
׉	 7cassandra://mO2Oi2oJnJ_si0oLQYiehZbKOFgeK-UFzYpSqvaxANg`̵ c8K)c8K)
{בCט   {u׉׉	 7cassandra://JV3Yx7fVtV13omwvqtKa69DgrVYolNuauK48H3l8c9I P`׉	 7cassandra://KTjeYER9cQpx2BammQMS_lHu5zVaYNzj2Y2wSJupkeox``S׉	 7cassandra://OjaxVolw4haWpdq9YGqNUYh7Q19KD5jt6BO8Av87Prk!x`̵ ׉	 7cassandra://lgBPm2elRyWZ9y8TY3gTuoWy6HMQWWloc0tPtiF_7TAB$͠c8K)mט  {u׉׉	 7cassandra://wB6kvGJ8MeVQMiDviL-eR6J7kpbi7zT8pkXqY65Jf3A pm`׉	 7cassandra://lunX69IEq9i_HUGWVvwtV2aKdQB4pMZTodL465VTvP0e`S׉	 7cassandra://JFSIuoEKlnTF8RU4RPqRcyQZj19fei1oaHeSl9FaVkk`̵ ׉	 7cassandra://tk_NHRuRhbCmUOiFHDWYqak5avSa8n9UKL99QJOcAXI QJ͠c8K)n׉Emarktplaats voor coaches
en onderzoekers
Babyolifantjes en een
Op 24 november vond alweer het 13e NOBCO symposium coaching en onderzoek plaats. Het
symposium wordt elk jaar georganiseerd door de commissie wetenschappelijk onderzoek (CWO) van
de NOBCO. Dit jaar was het symposium weer online. Dit jaar was het symposium weer online. Dat
gaf de organisatie de mogelijkheid een heel divers aanbod te creëren met internationale sprekers en
relevante kennis en inzichten voor coaches.
Tekst: dr. Eefje Rondeel
In een leuk tweegesprek tussen David Brode (NOBCO
bestuurslid benchmark en onderzoek) en Eddy de
Waart (voorzitter van de Commissie Wetenschappelijk
Onderzoek, CWO) worden we warmgemaakt voor het
programma van de dag. David en Eddy polsen wie nu
eigenlijk de deelnemers zijn van vandaag. Het blijken
coaches te zijn met een grote diversiteit qua ervaring
en achtergrond. Ze zijn het met elkaar eens over wat ze
graag uit de bijeenkomst willen halen: kennis, inzichten,
onderbouwing en inspiratie. Eddy licht in eigen woorden
toe hoe hij evidence-based coachen ziet: als een
cocktail van kennis uit wetenschap, consensus en eigen
ervaringen, waarbij reflectie een belangrijke rol speelt.
De sprekers van vandaag zullen allen op hun eigen
manier een bijdrage leveren aan die cocktail, hoewel
de nadruk vandaag ligt op kennis vanuit onderzoek en
wetenschap.
Focus op welzijn van werknemers
De eerste keynotespreker van vandaag is Judith Semeijn
(hoogleraar aan de Open Universiteit) die het belang
benadrukt van duurzaam HRM. In plaats van een focus
op winst in een organisatie zou de focus veel meer
moeten liggen op aandacht voor het welzijn van werknemers.
Maar hoe zorg je ervoor dat je tegemoetkomt
aan de behoeften van de huidige generatie, terwijl je
tegelijkertijd oog blijft houden voor de behoeften van de
generatie van de toekomst? In de chat komen betrokken
reacties van de deelnemers voorbij. Vervolgens start
Judith een discussie over hoe een coach bij kan dragen
aan duurzaam HRM. Wat kan een coach doen? De meningen
zijn verdeeld: er wordt bijvoorbeeld beweerd dat
een coach geen moraalridder is en dat het vraagstuk
van de coachee centraal zou moeten staan, niet zozeer
het beleid van de organisatie. Het biedt in ieder geval
inspiratie voor verdere discussie. En die gelegenheid is
er: deelnemers krijgen in de opvolgende netwerksessie
de kans om na te praten over duurzaam HRM.
Het lot van het babyolifantje
Er staan er maar liefst zeven workshops op het programma,
waaruit een keuze kan worden gemaakt.
Lastig, want de onderwerpen zijn heel divers, variërend
van supervisie of het meten van de werkalliantie tot
nudging en boosting. Ik besluit de workshop van Po
Lindvall over supervisie te volgen. Po neemt ons mee in
de ontwikkeling van het competentie framework voor
supervisie bij de European Mentoring and Coaching
Council Global (EMCC Global). Ook vertelt hij over de
huidige stand van zaken van onderzoek naar supervisie
in coaching en de meerwaarde ervan. Tijdens
een discussie in kleine groepen ontstaat het idee om
ervaringen van supervisoren te bundelen zodat deze
kunnen worden gebruikt om het vakgebied verder te
helpen. Omdat de workshop wat uitloopt, net zoals mijn
lunchpauze, mis ik grotendeels de tweede netwerkronde.
Daar baal ik van, want als ik opnieuw inlog zie
ik dat deelnemers in discussie zijn gegaan over hoe
onderzoek en praktijk beter kunnen worden samengebracht.
Ik hoor nog net iets over een marktplaats waar
onderzoekers en coaches elkaar kunnen vinden om
beter samen te kunnen werken. Het geeft aan hoezeer
er behoefte is aan samenwerking tussen onderzoek
en praktijk. Nog druk discussiërend worden we erop gewezen
dat de volgende keynote alweer klaarstaat. Het
is Kilian Wawoe (docent HRM aan de Vrije Universiteit
׉	 7cassandra://OjaxVolw4haWpdq9YGqNUYh7Q19KD5jt6BO8Av87Prk!x`̵ c8K)׉E+25
van Amsterdam en consultant), die ons op geanimeerde
wijze meeneemt in een verhaal over thuiswerken en
verbondenheid. Hij schotelt ons een gedachtenexperiment
voor over een kudde olifanten die hybride moet
gaan werken. De kudde besluit om een paar dagen samen
te werken en dan weer uit elkaar te gaan. Wat zou
er in een dergelijk geval gebeuren met het babyolifantje
in de kudde? De chat ontploft met reacties: het olifantje
voelt zich eenzaam en verloren. Dat is niet het juist
antwoord horen we van Kilian. Gaat hij een eigen kudde
starten? De wereld ontdekken? Ook dat is niet juist. Het
ongemakkelijke antwoord is dat het babyolifantje dood
zal gaan. Kilian gebruikt deze metafoor om aan te geven
dat het hybridewerken vooral nadelig is voor starters en
jongere medewerkers. De vervulling van hun behoeftes
heeft het meeste te lijden onder hybridewerken. Ze
ervaren minder groei, autonomie en verbondenheid. Het
verhaal spreekt veel deelnemers aan en er volgen enthousiaste
reacties op het beeldende verhaal van Kilian.
Coaching over tien jaar
Met deze nieuwe inspiratie rollen we het laatste onderdeel
in van de dag: de paneldiscussie, voorgezeten
door Charlotte van den Wall Bake. Aan de hand van
een aantal stellingen gaan de panelgasten (Lara Solms,
Jason Gawke en Constant Moolenaar) met elkaar in
gesprek. Soms moet er wat worden gestimuleerd om
de gasten ‘tegenover’ elkaar te plaatsen als het gaat om
een stelling. Evidence-based coachen gaat immers over
het samenbrengen van praktijk en wetenschap, en hier
worden deze twee aspecten tegenover elkaar gezet.
De discussies die volgen zijn leerzaam en het roept
bij deelnemers relevante vragen op. De panelgasten
wordt ook gevraagd waar we over tien jaar staan met
het coachvak. De antwoorden lopen uiteen: van meer
inzicht in de effectiviteit van specifieke methoden en
technieken, naar een grotere rol van kunstmatige intelligentie
bij coaching en meer structuur in het coachvak.
Ik kijk nu al uit naar het 23e symposium dat over tien
jaar zal worden gehouden, en ben benieuwd welke
voorspellingen er dan zijn uitgekomen.
׉	 7cassandra://JFSIuoEKlnTF8RU4RPqRcyQZj19fei1oaHeSl9FaVkk`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://pCLkaHn61n2He4hOYMJ7KhsTGC34kR0ExMIC7gBlFE0 &8`׉	 7cassandra://4hpojcNZZXXYyqD8jHsTrzS-WQLtq3rIGlkYP2UX2s8:`S׉	 7cassandra://bS6QjJd4xzUGI2oGPxT8GIdePT8Hcezxi8fKopOBR8M`̵ ׉	 7cassandra://GIgGneVaVTmZ_-zSGd3-XSJAn62ArMlp742AJCbjDU49h͠c8K)pט  {u׉׉	 7cassandra://8PP3OBjvK2U19unUmygnJfXulyy6cqTFMm4bYhDAyq4 #`׉	 7cassandra://IunlLBXW5zQlCouuvkJsncm9ubQYIjo5S_j3ujxeO6QdL`S׉	 7cassandra://biM1TgVm5ir2qcivyLd2W_-DDvFGou2gKthGIr1iUgkf`̵ ׉	 7cassandra://2n492NxztvjD8QRkHCmo9cLnIPqNXVmRW51FPu6g5qYN͠c8K)q׉EDGenomineerden
NOBCO-award
2022 bekend
Op de NOBCO nieuwsjaarsbijeenkomst op 13 januari a.s. wordt de winnaar bekend gemaakt van de
NOBCO Quality Award. Het award is bestemd voor iemand die op een buitengewone manier bijdraagt
aan de professionalisering van het coachvak. De genomineerden zijn dit jaar: Judith Budde, Ien G.M. van
der Pol en Martin Heynen.
Bestuurslid Miriam Oude Wolbers ging in gesprek met de drie genomineerden.
Jury
De jury heeft een roulerend karakter en wordt gevormd door NQA-winnaars. De
jury telt drie leden, het oudst zittende lid is voorzitter en treedt automatisch af
als een nieuwe NQA-winnaar wordt benoemd. Daarmee is een NQA-winnaar
automatisch jurylid voor de volgende drie NQA’s.
Samenstelling jury
Yvonne Burger, NQA-winnaar 2018
Alexander Vreede, NQA-winnaar 2019
Marijke Lingsma, NQA-winnaar 2020
׉	 7cassandra://bS6QjJd4xzUGI2oGPxT8GIdePT8Hcezxi8fKopOBR8M`̵ c8K)׉E	Judith
Budde
Waar ben jij het meest trots op als
het gaat om jou en het coachvak?
“In het jaar 2000 was ik medeoprichter van
Opleidingscentrum het Balkon en in 2021 richtte ik de
Voice Dialogue Academie op. Sinds drieëntwintig jaar
geef ik samen met ons team verdiepende opleidingen
voor coaches, trainers en adviseurs. Ik ben er trots op
en ontzettend blij mee dat we zoveel mensen hebben
geïnspireerd. Deelnemers laten ons weten hoezeer onze
opleidingen hen hebben verrijkt. Ik ben er ook trots op
dat we dit de eerste twintig jaar hebben kunnen doen
vanuit onze eigen accommodatie in Twente. Een plek
die zeer uitnodigend was om veilig en met plezier te
leren.”
Wat maakt dat jij je al die jaren zo
ingezet hebt voor het vak?
“Ik ben gedreven om kennis en kunde van psychologie
en psychotherapie te ontsluiten voor begeleiders die
met mensen in organisaties werken. Graag draag ik
bij aan de deskundigheid van coaches, zodat zij hun
cliënten nog adequater kunnen begeleiden. Ten diepste
wil ik met Voice Dialogue een bijdrage leveren aan de
groei van ons vermogen om evenwichtig om te gaan
met wat zich in en tussen ons afspeelt. Zodat we nog
meer onszelf durven, mogen en kunnen zijn en zodat
alle kanten van ons tot expressie kunnen komen. Ik doe
dit als coach, schrijver, spreker en directeur van ons
opleidingsinstituut.”
De titel van deze uitgave van
Coach. is ‘Hoop’. Wat zou jij wensen
voor het coachvak in de toekomst?
“Veel mensen voelen zich aangetrokken tot het
coachvak en dat is een goede ontwikkeling.
Echter, coaching is een beroep en dat leer je niet in een
paar dagen. Het is van belang dat coaches zich terdege
scholen en niet onderschatten wat dit vak vraagt aan
kennis en vaardigheden. Ook is het essentieel dat ze
aan hun persoonlijke ontwikkeling blijven werken en
groeien door hun ervaring in te brengen in intervisie
en supervisie. Sinds kort zijn er bij de NOBCO goede
supervisoren en dat is een belangrijke ontwikkeling.”
Wapenfeiten
• In 2001 de eerste coachopleiding opgezet voor
Schouten & Nelissen
• In 2000 Opleidingscentrum het Balkon
(met eigen accommodatie) opgericht voor
deskundigheidsbevordering van ervaren coaches
• Drie boeken geschreven waaronder ‘Coachen
met Voice Dialogue’, het eerste Nederlandse
methodiekboek over Voice Dialogue en de bestseller
‘Ik (k)en mijn ikken’
• Diverse artikelen, demo’s en podcasts gepubliceerd
over Voice Dialogue
• Oprichting Voice Dialogue Academie in 2020
als aparte poot van het Balkon
27
׉	 7cassandra://biM1TgVm5ir2qcivyLd2W_-DDvFGou2gKthGIr1iUgkf`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://ngPRCfFkOv9FKg0gcntTKcjroK6A2LBEa8jvU-JCI1I 4`׉	 7cassandra://IAm1zxRHLBo5N8cxfngMNe5svTcZXt4L-8dS4q-KTgEb`S׉	 7cassandra://LHG2XxhgK1RsgeV-z3PWXQNKYVm2gOVTk5rY1l6KQF8`̵ ׉	 7cassandra://p4UX3dIqmfv6o5XSYHNC0nYl4Ybc34GIzRtbKVFrHxgX͠c8K)sט  {u׉׉	 7cassandra://GHW-9abAK0OrTEnNTRtTAuQjUpK9UsOnPzh_WRB3BVo Q`׉	 7cassandra://toilNSphN5uSwcrlhD_85PltHe5WYqFvjR9FYeZ1E1sp`S׉	 7cassandra://u_W9YSKxkSgqIiJcgVuB7HTM1u5K1JI2ft5Yzq99V3w!`̵ ׉	 7cassandra://p0hgcZWKrFDksNZCAByiSamytSduFtz288grvo2kxLM͸9J͠c8K)t׉E	Ien G.M.
van der Pol
Waar ben jij het meest trots op als
het gaat om jou en het coachvak?
“Een moeilijke vraag want ik ben trots op veel zaken en
het is lastig om er een uit te kiezen. Maar een ding komt
direct naar boven. Een oud-student vertelde mij dat zij
bij een opdrachtgever aangaf dat zij was opgeleid bij
de Alba-academie en toen als reactie terugkreeg: ‘Ben
je opgeleid bij de Alba? Ja dan kun je coachen’. Toen
ik dat hoorde vanuit de markt, maakte mij dat erg blij.
Ik ben erg trots op alle coaches die wij de afgelopen
twintig jaar hebben opgeleid en het is mooi om te zien
dat coaches zich zo ontwikkelen dat ze de meester
overstijgen. Ik heb altijd met veel plezier lesgegeven,
mensen gecoacht en diverse boeken geschreven.”
Wat maakt dat jij je al die jaren zo
ingezet hebt voor het vak?
“Dat is de liefde voor mensen en de liefde voor het
vak. Ik weet geen mooier vak dan het faciliteren van
iemands ontwikkeling. Door onze houding, kennis,
kunde en wijsheid als coach maken wij het mogelijk
dat de ander zich gaat ontwikkelen. Het voelt ook niet
als werken omdat ik van binnenuit word gedreven. Ik
wilde iets zelf hebben, het was er nog niet dus ik heb
het opgezet. Zelf blijf ik ook steeds leren en studeren en
ik omarm daarnaast de kunst van het niet-weten. Als
je voldoende ervaring hebt kan je je kennis vervolgens
loslaten zodat je optimaal kan aansluiten bij de ander en
er kunt zijn in volledige aandacht.”
De titel van deze uitgave van
Coach. is ‘Hoop’. Wat zou jij wensen
voor het coachvak in de toekomst?
“Ik erger mij aan het ‘bashen’ van coaches vooral
als mensen coaches neerzetten als ‘charlatans’. Er
zijn namelijk heel veel goed opgeleide coaches in
Nederland. Mijn hoop is dat in plaats van afzetten
tegen, er meer kan worden samengewerkt,
bijvoorbeeld bij het wegwerken van de wachtlijsten
in de geestelijke gezondheidszorg. Daarnaast hoop ik
dat alle verschillende organisaties op het gebied van
coaching meer gaan samenwerken. Het is jammer dat
beroepsorganisaties zo versnipperd zijn.”
Wapenfeiten
• Meer dan twintig jaar actief geweest als coach en
trainer
• Diverse boeken geschreven zoals: ‘Coachen
waar het pijn doet’ en ‘Coachen als professie’
• Oprichter van Alba-academie (eerste erkende
EQA-opleiding)
• Traumakennis en -kunde naar het coachvak gebracht
• Altijd actief de samenwerking opgezocht met andere
opleiders, NOBCO en EMCC
• Draagt tot op hoge leeftijd haar kennis, kunde en
wijsheid over in Masterclasses
׉	 7cassandra://LHG2XxhgK1RsgeV-z3PWXQNKYVm2gOVTk5rY1l6KQF8`̵ c8K)׉E=Martin
Heynen
Waar ben jij het meest trots op als
het gaat om jou en het coachvak?
“Dat is op mijn bijdrage voor NOBCO op het gebied
van certificering en kwaliteitsverbetering van
coaches in Nederland. En dan vooral op de webinars
die ik heb gemaakt gericht op de verbetering van
de basisvaardigheden van de coach. Dan gaat het
bijvoorbeeld over reflectie, ethiek en groei. Ik ben
al heel lang EIA-assessor en zit in de commissie
klachtbehandeling. Ik merkte vanuit die rollen dat veel
coaches minder kennis hebben van reflecteren en van
de ethische kant van ons werk dan vanuit NOBCO
gezien gewenst is. Soms zien we dat coaches daarover
pas gaan nadenken als er een klacht tegen ze wordt
ingediend.”
Wat maakt dat jij je al die jaren zo
ingezet hebt voor het vak?
“Ik geloof in collectieven. Daarom heb ik mezelf al in
2004 bij NOBCO aangesloten. Alleen door krachten
te bundelen en met elkaar samen te werken kan een
gezonde basis van kwaliteit ontstaan. Ons vak als
coach is een vrij beroep en professioneel proberen we
niet te oordelen. Dat hoort ook zo. We passen dit ‘niet
oordelen’ echter ook op elkaar toe. En dan leidt soms
tot een gevoel dat in coaching alles mag, en alles kan.
Ik vind dat er een kwaliteitsimpuls nodig is. Hoe maak
je binnen de totale populatie van 90.000 coaches een
onderscheid in kwaliteit? Dat kan alleen door elkaar
aan te spreken op kwaliteit en dit zichtbaar te maken
door middel van certificering. In bijna alle beroepen met
grote impact op het leven van anderen geldt al een eis
voor certificering of zijn regels vastgesteld. Dat zou ook
voor coaches moeten gelden. Ik vind het belangrijk om
te laten zien waar ik op aanspreekbaar ben, en dat te
laten toetsen door mijn peers.”
De titel van deze uitgave van
Coach. is ‘Hoop’. Wat zou jij wensen
voor het coachvak in de toekomst?
“Ik zou willen dat alle actieve coaches een goede
supervisor hebben en dat ze daarmee minimaal vier
keer per jaar een gesprek aangaan. Om te praten
over het vak en om te werken aan de eigen reflectie.
Ik zie supervisie als de meest krachtige tool die er is
om echt goed te worden in dit vak. Dit wens ik zowel
beginnende als de ervaren coaches toe. Beginnende
coaches versnellen hun leerproces als ze door een
supervisor begeleid worden. En goede supervisie
voorkomt dat je als ervaren coaches zelfgenoegzaam
wordt en gaat denken ‘ik weet het allemaal wel’. In
mijn opinie kan supervisie niet vervangen worden door
intervisie. In supervisie ga je een op een dieper op je
reflectie in. Je wordt echt bevraagd door een andere
ervaren coach.”
Wapenfeiten
• Sinds 2006 assessor bij NOBCO en betrokken
bij (internationale) werkgroepen op het gebied
van kwaliteitsverbetering en stroomlijnen
assessor processen
• Initiatiefnemer en voorzitter van de
PE-commissie van 2008-2020
• Sinds 2017 lid van Commissie Klachtbehandeling
en betrokken bij het maken van een nieuw
klachtenreglement in 2020.
• Gecertificeerd ESIA-supervisor sinds 2020
• 10 webinars van een uur geschreven en deels
gepresenteerd voor de NOBCO Academie
• Stand-up comedy op de NOBCO in het land
bijeenkomst in 2022
29
׉	 7cassandra://u_W9YSKxkSgqIiJcgVuB7HTM1u5K1JI2ft5Yzq99V3w!`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://pXiAuAJ3rbr9qyRKG_JpDkEvjdQ3AdgfGHP8Q8UQwek `׉	 7cassandra://VIS26xtKzail_8zWOba9csBdVz8QIVWJ4UiaSg_qa9I^`S׉	 7cassandra://RoOvjojmWAYBCKrMtppJPwK3s2XBGDLxpvmVb604uvc`̵ ׉	 7cassandra://OXvSKcvobBDFs72urPCR65sjcczzAXFyrd6uEamwZWc0͠c8K)xט  {u׉׉	 7cassandra://EgS02-0PwWLoDou7TfzqJARvSK2HAB6Q7iOYXH3TRQc ˦`׉	 7cassandra://sbmtrDSxJYm1OEZ5uWTckUss7kBhHSVw05XAHo65s2Y\`S׉	 7cassandra://n322FoSJS5mY1NiMf2m1XZkl_cGrlft9bXf7u0BTaFQ5`̵ ׉	 7cassandra://x4VVCaaolkG88Mp-X112aDiA2RMlfdeVRo6O_nw8yWoJ͠c8K)yנc8K)v c9׉H https://www.nobco.nl/over-nobco/nieuws/promovenda-wint-emcc-posterprijs-voor-haar-onderzoek-naar-werkingsmechanismen-van-coachingGׁׁrנc8K)w bցV9׉Hhttp://www.nobco.nl/hrGׁׁrנc8K) b܁Z9ׁHhttp://nobco.nl/hr.ׁׁЈ׉E5NOBCO-nieuws
Promovenda Marjolein Stefens
wint EMCC-posterprijs
Promovenda Marjolein Stefens heeft met haar
onderzoek de EMCC-posterprijs gewonnen. De
focus van het promotieonderzoek dat wordt gefaciliteerd
door NOBCO en de Open Universiteit,
ligt op het vergroten van inzicht in de werkingsmechanismen
van coaching. Voor het onderzoek
worden data van de NOBCO Coaching Monitor geanalyseerd.
Dit onderzoek levert een waardevolle
bijdrage aan de evidence-based coaching praktijk.
Marjolein Stefens is vorig jaar begonnen aan een
meerjarig promotieonderzoek dat in samenwerking
tussen NOBCO en de vakgroep Levenslooppsychologie
van de Open Universiteit tot stand
is gekomen. Het doel van dit onderzoek is het
vergroten van inzicht in de werkingsmechanismen
van coaching. In september presenteerde Marjolein
de eerste onderzoeksbevindingen op de jaarlijkse
European Mentoring and Coaching Council (EMCC)
Global Research Conference. Haar posterpresentatie
werd bekroond met de prijs van ‘Best Academic
Research Poster’.
Meer informatie vind je op onze site.
NVP en
NOBCO gaan
samenwerking aan
NOBCO heeft zich als kennispartner aangesloten bij
het NVP, het netwerk voor HR-professionals. Samen
willen we de HR-professionals informeren over de
meerwaarde van coaching en de beschikbaarheid van
professionele gecertificeerde coaches in Nederland.
Half november is de samenwerkingsovereenkomst
getekend.
Op de foto van links naar rechts: Caroline Loomans
(verenigingsmanager NVP), Marieke Jellema (Voorzitter
NOBCO), Irene Oerlemans (voorzitter NVP), Miriam
Oude Wolbers (bestuurslid NOBCO).
׉	 7cassandra://RoOvjojmWAYBCKrMtppJPwK3s2XBGDLxpvmVb604uvc`̵ c8K)׉E3V.l.n.r. Angelique Jutte, Ria Deurloo, Edward Bout
(coördinatoren interne coachpool Nationale Politie),
Miriam Oude Wolbers (bestuurslid NOBCO).
Nationale
Politie nieuwe
organisatiepartner
NOBCO
NOBCO heeft er een nieuwe partner bij. De interne coachpool van de Nationale Politie heeft zich
bij ons aangesloten als organisatiepartner. In totaal zetten de 130 interne coaches zich in voor een
coachingcultuur bij de Nationale Politie.
Steeds meer organisaties zetten coaching in om medewerkers te ondersteunen bij hun
ontwikkeling en om veranderingen te faciliteren. Naast de inzet van externe coaches kunnen
medewerkers steeds vaker gebruik maken van een interne coachpool. Interne coaching draagt bij
aan de professionaliteit van de organisatie en het creëren van een coachingcultuur.
Naast de Nationale Politie hebben ook het Ministerie van Justitie en Veiligheid, Intercoach en
ABN Amro hun interne coachpool aangesloten bij NOBCO.
31
NOBCO laat
van zich horen!
In de maanden december en januari laat NOBCO extra
van zich horen. Met een speciale campagne die gericht is
op HR-professionals probeert NOBCO de meerwaarde
van coaching te laten zien. We gaan dieper in op hoe je
als organisatie een coachingcultuur kunt inrichten.
De eerste twee weken van december zijn we met een
radiocommercial te horen op NPO Radio 2 en BNR Nieuwsradio. Verder worden
LinkedIn, Google en advertenties in printmedia als HR-rendement en PW-magazine
ingezet. Benieuwd naar de radiospot? Luister dan vanaf 5 december naar NPO Radio 2
of BNR Nieuwsradio.
Benieuwd naar de actiepagina? Check nobco.nl/hr.
׉	 7cassandra://n322FoSJS5mY1NiMf2m1XZkl_cGrlft9bXf7u0BTaFQ5`̵ c8K)c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://IzTQYu_Q0C5WT3svXQaAk8BHDNZg9-RD7gYbbMohb6w `׉	 7cassandra://MbDrH7IOSE-YJSNnd0vV0EsE42le-JXAMTwIpzas5O4m`S׉	 7cassandra://EbB28NSgZR5BEfShXHrauGiB7IKsHrvFkk9bYlBFbn8#`̵ ׉	 7cassandra://s0X7-ff1XDRY7btdJEObL4T3VHwjNfbg7qZBghZJ3dE $P͠c8K)ט  {u׉׉	 7cassandra://PTZRM1wAbDNWa8Rir6uNH6qW4ryZHYCj62UQ3igissk z`׉	 7cassandra://9pKdobrcUb4ZtD_Nl-Xei_u-PAjxs4zjkewrsOm4COsQ`S׉	 7cassandra://vqSs2I2_JQHCBv7Sfx2AR7FYI7ErJC0N6hYjV6irJw0#`̵ ׉	 7cassandra://6BfEsLfU07gDlgiAFlnoDS-XNcVJwi8LJFSV87x6aXI͠c8K)נc8K){ yԁ^ 9׉H Fhttps://www.nobco.nl/files/pages/2022/10/Facsheet-coaching-cultuur.pdfGׁׁrנc8K)| y̞ 9׉H zhttps://www.ad.nl/werk/stresscoach-lifecoach-opruimcoach-we-worden-doodgegooid-met-coaches-waar-komen-ze-vandaan~a1fc4d68/Gׁׁrנc8K)} Hҁ**9׉H Fhttps://www.nobco.nl/files/pages/2022/10/Facsheet-coaching-cultuur.pdfGׁׁrנc8K)~ H**9׉H zhttps://www.ad.nl/werk/stresscoach-lifecoach-opruimcoach-we-worden-doodgegooid-met-coaches-waar-komen-ze-vandaan~a1fc4d68/Gׁׁrנc8K) ށ9׉H _https://www.nobco.nl/over-nobco/activiteiten/bijeenkomsten/176/nobco-nieuwjaarsbijeenkomst-2023Gׁׁrנc8K) WI9׉H _https://www.nobco.nl/over-nobco/activiteiten/bijeenkomsten/176/nobco-nieuwjaarsbijeenkomst-2023Gׁׁrנc8K) 9v#99׉H :https://www.nobco.nl/over-nobco/activiteiten/bijeenkomstenGׁׁrנc8K) [9׉H :https://www.nobco.nl/over-nobco/activiteiten/bijeenkomstenGׁׁrנc8K) ̋9׉H yhttps://www.nobco.nl/over-nobco/activiteiten/bijeenkomsten/141/coachcirkel-event-coaching-mensbeeld-en-geloofsovertuigingGׁׁr׉ENOBCO in
de media
13 oktober 2022
NOBCO op HR live
Op 13 oktober heeft NOBCO deelgenomen
aan HR live, het grootste workshopevent
voor HR in Nederland. Het thema was dit
jaar ‘Focus on Human Capital’ wat een
mooie link had naar ons coachvak. Naast
een stand bemannen - waar we NOBCOcoaches
en andere geïnteresseerden konden
ontmoeten -, mocht NOBCO een workshop
geven. Miriam Oude Wolbers en Sari van
Poelje hebben samen een workshop verzorgd
over het creëren van een coachingcultuur in
organisaties. Een thema dat erg in trek was bij
de HR-professionals, waardoor de workshop
vrijwel direct was volgeboekt. Speciaal voor
dit event is er ook een factsheet gemaakt over
de meerwaarde van een coachingcultuur voor
organisaties.
Lees het factsheet
Mariëlle Groot, Ingrid de Jong,
Miriam Oude Wolbers, Johan Vermeule
5 november 2022
Artikel AD - Stresscoach. Lifecoach. Opruimcoach:
we worden doodgegooid met
coaches, waar komen ze vandaan?
In dit artikel in het AD van 5 november komt
ook NOBCO-bestuurslid Miriam Oude Wolbers
aan het woord. Zij benadrukt dat coaching een
vak is waarvoor je opgeleid moet zijn. “Het
is iets anders dan ervaringsdeskundige zijn”,
zegt ze. “Een afgeronde coachopleiding is de
minimale basis.” Verder geeft Miriam meerdere
verklaringen voor de populariteit van het vak
en de stijgende vraag naar coaches en geeft
ze antwoord op de vraag: Hoe vind je nou een
goede coach? Miriam: “Zorg ervoor dat je een
gecertificeerd coach kiest.”
Lees het artikel
׉	 7cassandra://EbB28NSgZR5BEfShXHrauGiB7IKsHrvFkk9bYlBFbn8#`̵ c8K)׉ENAgenda
13 januari 2023
NOBCO Nieuwjaarsbijeenkomst
Samen met jou luiden we 2023 feestelijk in! Hoe? Met Frederieke Vriens, directeur van MIND Us, Raymond
Puts, directeur van werkgeversorganisatie AWVN en Irene Oerlemans, voorzitter van de NVP-hr netwerk, gaan
we in gesprek over de rol van coaching in de maatschappij. Je leest er meer over op de site. Reserveer vrijdag
13 januari 2023 alvast in je agenda en schrijf je in.
Dit event is alleen toegankelijk voor bij NOBCO aangesloten coaches.
Je vindt alle bijeenkomsten op de NOBCO-website. Lees meer informatie of Meld je direct aan!
33
׉	 7cassandra://vqSs2I2_JQHCBv7Sfx2AR7FYI7ErJC0N6hYjV6irJw0#`̵ c8K) c8K){בCט   {u׉׉	 7cassandra://vZzf9psD02TgJ9qGO37QED1gdWMUb1s7dfP4sMdDNbA ?`׉	 7cassandra://IWUGmxrj-a-WIj5aju_zmWBGSC7r1T8LheNpLQISAiQU`S׉	 7cassandra://Jz80kRjrsTZmA21Kh4jsUGF1ApgfZPH_NdCm7ktNDL0~`̵ ׉	 7cassandra://HSe3sDDu04GRC4JaJEiC8kAKpQGp45wSjz3pzmcVOW8v1b͠c8K)נc8K) ̐"9׉H 3https://www.nobco.nl/keurmerk/eia-keurmerk-coachingGׁׁrנc8K) :@"9׉Hhttp://www.emccouncil.org/Gׁׁrנc8K) Tp'9׉H 6https://www.nobco.nl/pagina/voordelen-basisaansluitingGׁׁr׉EpBen je coach en wil jij je
verder professionaliseren?
Sluit je dan aan bij NOBCO!
dé organisatie voor professionele coaches met kennis en ervaring
• Voor iedereen die beroepsmatig met coaching bezig is.
• € 320,- per jaar – basisaansluiting.
• Toegang tot alle reguliere NOBCO-activiteiten.
• Mogelijkheid tot het behalen van het keurmerk voor coaches: EIA.
• Begeleiding bij het halen van een EIA-keurmerk (European Individual Accreditation).
• Automatische aansluiting bij de Europese koepelorganisatie EMCC |
European Mentoring & Coaching Council.
• Aanzienlijke korting op een beroeps- en aansprakelijkheidsverzekering.
• Een persoonlijk coachprofiel via ‘Vind een coach’ met meer dan 240.000
bezoekers per jaar.
• Kosteloos gebruikmaken van het online evaluatie-instrument Coaching Monitor.
• Kosteloos toegang en gebruik van Coachlink (tijdschrift en online database met
ruim 140 boeken over coaching).
• Gebruikmaken van de door de Belastingdienst goedgekeurde DBA-verklaring
voor coachingsgerelateerde diensten.
Wil je meer weten over alle voordelen van een aansluiting
als NOBCO-coach? Klik hier
׉	 7cassandra://Jz80kRjrsTZmA21Kh4jsUGF1ApgfZPH_NdCm7ktNDL0~`̵ c8K)$׈Ec8K)%c8K)${)ׁ2ׁ> ׁ3 o ```  NOBCO e-magazine Coach. #4 2022cfrJG