׉?ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://RlDTwduqwM1vcTaOsN7vAn6SROoVLpdxXWRt3-OKMWU 4`׉	 7cassandra://eQlTtMb6l9L6tU2cmi_zdrbFNnYs1hJkaeYS1iCnfxEsa`S׉	 7cassandra://PkzYUHOnLm_3s3qvjnHEyITMisp30R-1v2NdDTAcgcs$`̵ ׉	 7cassandra://Huw7q12QfYIdEVfRLrDS1EqPTOMdNWaByRBfpw_5EEw 4͠bGZ!}6׈EbGZ!}׉ETDIT NUMMER
LHBTQIA+: ZOEKEN NAAR VERBINDING
EN INCLUSIVITEIT MET TAAL
14
04
Interview met dr. Glenn Helberg
Over hoe taal een gevoel
van veiligheid kan geven
07 Woorden doen ertoe: ervaringen van coaches met inclusieve taal
LHBTQIA+ in de praktijk.
Van verwarring naar overzicht
Coach. Hét magazine over coaching
JAARGANG 13
NUMMER 2 2022
׉	 7cassandra://PkzYUHOnLm_3s3qvjnHEyITMisp30R-1v2NdDTAcgcs$`̵ bGZ!}ˁbGZ!}ʁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://MYoU2JBxkiZysru1H_4jz4Y4sJXa1c-kNt3NAquMw2A n`׉	 7cassandra://Oef5Jrzq7qulDUOXSqG0haZ1TEHWEB23IzBzSCYw4Vk`*`S׉	 7cassandra://2ZWXx6qMs7Ch242sH9LDg70gyOOwrpGIzcBCN71cxk0`̵ ׉	 7cassandra://FJTJfMtDKy8mGJDKeguQZPHXdxPaMNJ5mW-ruV4TtVE 	[5͠bGZ!}?ט  {u׉׉	 7cassandra://9MCfcEetP2wXfTxMBrJJfn0TRo-ZM_hJ_U0r9s8juJE E`׉	 7cassandra://BGDXtfJzbOi-l02Of_qXlubid3_y6gNt21bmP71AMrsS`S׉	 7cassandra://JhPMzB7wvfNE-kaUJ2lpNxqCoorVWauiTWtlnuq-MLYS`̵ ׉	 7cassandra://hJgdI6MMEHfmn47Z6hxEvPEIokcaWNCfVT6ppUeO4A0͠bGZ!}@נbGZ!}9 rn9׉Hmailto:info@nobco.nl%0DGׁׁrנbGZ!}: t9׉Hhttps://www.nobco.nl/GׁׁrנbGZ!}; A9׉H Shttp://www.facebook.com/Nederlandse-Orde-van-Beroepscoaches-NOBCO-1976783739243921/GׁׁrנbGZ!}< 9׉Hhttp://www.twitter.com/NOBCOGׁׁrנbGZ!}=   9׉H %http://www.instagram.com/nobco_coach/GׁׁrנbGZ!}> _9׉H <https://www.linkedin.com/company/nobco/?originalSubdomain=nlGׁׁrנbGZ!}E l9ׁHhttp://www.nobco.nlׁׁЈנbGZ!}D yj9ׁHmailto:info@nobco.nlׁׁЈנbGZ!}C ہx9ׁHmailto:redactie@mos-net.nlׁׁЈ׉EInhoud
03 Voorwoord Marieke Jellema
04 Hoe taal een gevoel van veiligheid kan
geven – interview met Glenn Heilberg
07 Woorden doen ertoe
10 Waarden voor een nieuwe taal
12 Blijf op de hoogte met artikelen van
Coachlink en Professioneel Begeleiden
14 LHBTQIA+ in de praktijk.
Van verwarring naar overzicht
20 Hoe belangrijk is matching van
eigenschappen van coach en coachee?
26 NOBCO in het Nieuws
28 De maatschappelijke relevantie van
coaching voor werkenden en organisaties
30 Samen helpen we studenten
34 NOBCO in de media
36 Agenda – haak aan bij de NOBCO-events
Interview dr. Glenn Helberg:
Over hoe taal een gevoel
van veiligheid kan geven
Pagina 04
Woorden doen ertoe: ervaringen
van coaches met inclusieve taal
LHBTQIA+ in de praktijk,
van verwarring naar
overzicht
Pagina 07
Pagina 14
Coach. Hét e-magazine over coaching verschijnt vier keer per jaar,
Jaargang 13, nummer 2
Colofon
Redactie: Geeske te Gussinklo, Miriam Oude Wolbers,
Eefje Rondeel, Rob de Ruiter, Mariska Verduijn,
Sam Dekkers, Caroline Knobbe.
Grafische vormgeving: Vincent Stolk –
Concept & Ontwerp, IJmuiden
Coverfoto: E. Renaud
Het eerstvolgende nummer verschijnt in september
2022. Het thema is intercultureel versus cross cultureel/
intersectionaliteit. Heb je kopij voor de redactie? Aanleveren
kan tot en met 15 augustus 2022 via redactie@mos-net.nl.
Overname van artikelen is toegestaan na voorafgaande
toestemming van de hoofdredacteur en met
bronvermelding. De meningen in dit blad zijn niet
vanzelfsprekend gelijk aan de opvattingen van de uitgever.
De Nederlandse Orde van Beroepscoaches is de
grootste beroepsorganisatie voor professionele
coaching in Nederland. Wij zijn het platform
voor professionele coaching in Nederland.
Onze visie is dat professionele coaching een
wezenlijke bijdrage levert aan het welzijn en de
ontwikkeling van mensen en organisaties.
NOBCO,
Nederlandse Orde
van Beroepscoaches
Postbus 1167
3860 BD Nijkerk
033-247 34 28
info@nobco.nl
www.nobco.nl
׉	 7cassandra://2ZWXx6qMs7Ch242sH9LDg70gyOOwrpGIzcBCN71cxk0`̵ bGZ!}׉E	<voorwoord
Ruimte
Vorige maand studeerde ik af aan de Kunstacademie
Friesland tot beeldend kunstenaar. Mijn afstudeerthema
ging over keuzeruimte: de ruimte die zich bevindt
tussen machteloosheid en perspectief. Wat gebeurt
er in die tussenruimte? Is er een ruimte die beweging
mogelijk maakt?
In feite gaat het om een mentale ruimte. Een ruimte
waarin je durft te kijken naar alles wat zich aandient en
dat oordeelloos tot je kunt nemen. Sommigen noemen
dat ‘het lege midden’. In de Gestalttherapie noemen
ze dat ‘creative indifference’. Het is een plek waar je
hebt te dragen dat je niet alles weet, waar donker en
licht aanwezig zijn en het leven zich aandient in al zijn
raadselachtigheid.
De relatie met coaching is eenvoudig te leggen. In de
coachruimte helpen we coachees om te verdragen
wat er is en dat eerst maar eens zonder oordeel tot
zich te nemen. Een onderzoekende houding is daarbij
de basishouding van de coach. Die houding helpt de
coachee zijn of haar eigen vraag onder ogen te zien
om daarna keuzes te maken. Zo’n gesprek helpt niet
alleen bij de vraag, het helpt ook om te oefenen om met
compassie naar jezelf en de ander te kijken.
In het kader van diversiteit en omgaan met de
vraagstukken rondom LHBTQIA+ hoop ik dat we als
coach-community bijdragen aan het bespreekbaar
maken van verschillen tussen mensen. Als we met elkaar
gesprekken voeren waarin we met mildheid verschillen
en vooroordelen onderzoeken, ontstaat een verbinding
waardoor de ander zich gezien voelt. Verbinding als een
weg naar inclusie.
Binnen NOBCO en EMCC denken we na over de waarde
van het coachvak en de manier waarop coachende
vaardigheden kunnen bijdragen aan inclusie in de
samenleving. Berichten over verharding, oordelen en
verbaal geweld lezen we vaak genoeg. Om samen in de
maatschappij van betekenis te zijn, willen we reflecteren
op de waarde van coaching en coachende vaardigheden.
Heb jij ideeën hoe coaching kan bijdragen aan een meer
inclusieve maatschappij? Dan hopen we dat je mee wilt
denken. De zomer kan alvast een mooie tijd zijn om wat
vaker in het ‘lege midden’ te vertoeven – er is zelfs een
camping die zo heet!
Namens NOBCO een mooie zomer en veel leesplezier!
Met hartelijke groet,
Marieke Jellema
‘In de coachruimte helpen we
coachees om te verdragen wat er
is en dat eerst maar eens zonder
oordeel tot zich te nemen’
3
׉	 7cassandra://JhPMzB7wvfNE-kaUJ2lpNxqCoorVWauiTWtlnuq-MLYS`̵ bGZ!}ӁbGZ!}ҁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://iX5BSWNKS0IWKExn5QvlofP7rEJMFzS39ZXaEh39CxA `׉	 7cassandra://IjFeXe9xE9wbWvKwqbuyk9IYypTEulLs-nogpiuAyZYG`S׉	 7cassandra://UJNYq6I4xjhBnGeWtN8w2pLYK-zietPhTZoGY4BNIXk`̵ ׉	 7cassandra://7KUh2MPvnLV4S3cqa5KxEbQYez_selXPROGcETFWCRo ]l͠bGZ!}Fט  {u׉׉	 7cassandra://bAyUVWoh7Di0GPSDtZPM-sn22FsYVs5AoGiNdjTUcN4 z` ׉	 7cassandra://DCtZDvLSqNk3w4XriqUyONtLHTiS2164VnE74Q5Z9DEot`S׉	 7cassandra://WkE8xjlYDW0OvzXr-qUnMMPFPrLadI-h4ChC6NsEwsAn`̵ ׉	 7cassandra://cpiSkDoM0422QvmzPCymJx-wtlh136lKCjvzLIj7V-EJ:͠bGZ!}G׉Evan veiligheid kan geven
Hoe taal een gevoel
‘Taal levert een belangrijk gevoel van veiligheid’, zegt psychiater Glenn Helberg. ‘Als iemand zich niet
begrepen voelt, ligt het soms aan de woorden die wij als professionals gebruiken.’ We spraken met
Helberg naar aanleiding van zijn bijdrage aan de NOBCO-bijeenkomst ‘Met de coach aan tafel’ en
zijn nieuwe boek ‘Als ik luister’ over hoe taal een gevoel van veiligheid kan geven.
Interview: Miriam Oude Wolbers (NOBCO-bestuurslid) Tekst: Sam Dekkers (redacteur Coach.)
׉	 7cassandra://UJNYq6I4xjhBnGeWtN8w2pLYK-zietPhTZoGY4BNIXk`̵ bGZ!}׉E‘Vraag je continu af welk effect
het uitspreken van jouw woorden
heeft op de ander’
Woorden zijn in coaching belangrijk. Bij de eerste sessie
(zeg ik u of jij?), bij het stellen van vragen en het samenvatten
van wat de coachee heeft verteld. Hoe zorgen
we ervoor dat we de juiste woorden gebruiken zodat de
coachee zich veilig voelt om zich te uiten? Waar moet je
op letten als coach?
Psychiater en educator Glenn Helberg: “Elk contact
begint met aftasten. Vraag hoe iemand wil worden
aangesproken, ga niet uit van vanzelfsprekendheden.
En als je je vergist verontschuldig je je of vraag wat het
met die ander doet. Toets even hoe het met de relatie
zit, dat is normaal. Laat ruimte ontstaan waar je elkaar
om toestemming kunt vragen, onderzoek of dat wat we
bekend veronderstellen ook zo is. Na #metoo hoor je
vaak: je mag niks meer zeggen. Maar dat komt omdat
we niet geleerd hebben om af te tasten.”
“Taal levert een heel belangrijke bijdrage aan een gevoel
van veiligheid. Je let bijvoorbeeld op hoe iemand binnenkomt,
je maakt contact, dat is ons werk. Je probeert
iemand te laten landen, het gevoel te geven: ik ben er
niet om kritiek te geven, maar ik ben jouw spiegel. Dan
voelt iemand zich begrepen.”
Coaches zijn interactiespecialisten, zei
je tijdens het NOBCO-evenement ‘Met de
coach aan tafel’. Wat bedoel je daarmee?
Helberg: “Als coach moet je je verhouden tot de woorden
die je gebruikt. Vraag je continu af welk effect het
uitspreken van jouw woorden heeft op de ander. Waarom
zeg ik dit? Waarom op deze manier? Het doel van
een coachgesprek is niet dat wij de coachee goed willen
begrijpen, maar dat de coachee zichzelf beter gaat
begrijpen in contact met mij als coach. Er moet ruimte
voor de ander zijn om zichzelf te kunnen onderzoeken.”
“Als iemand zich niet begrepen voelt, ligt het soms aan
de woorden die wij als professionals gebruiken. Door
bijvoorbeeld te zeggen dat die persoon weerstand
toont, lijkt het alsof het aan die persoon ligt. Maar toont
die persoon weerstand omdat ik misschien weerstand
oproep met mijn gedrag? Het gaat er in het gesprek om
goed te luisteren en de dingen die je hoort en ziet bij
elkaar te brengen, zodat de coachee denkt: ja dit klopt,
zó voel ik dat.”
5
“Luisteren is ook: niet doen alsof je alles al snapt. Vraag
de coachee zich even te verhouden tot de betekenis van
een woord, om te begrijpen wat die persoon echt zegt.
Neem de woorden die mensen zeggen niet voor lief,
omdat het bekende woorden voor je zijn. Vaak gebruiken
mensen woorden die hun binnenwereld weergeven,
maar hebben ze er zelf nog onvoldoende naar gekeken.
Iemand noemde mij eens zijn tolk. Hij zei: Ik weet nog
niet wat ik zeg, maar door jouw vertolking ga ik snappen
wat ik bedoel.”
Is dat ook wat je in jouw boek bedoelt met:
neem als coach een niet-wetende houding
aan? “In het gesprek wil je allebei verwonderd raken,
het is nieuw terrein. Je wil dat tijdens het gesprek er
een transitie plaatsvindt naar iets nieuws, waardoor de
coachee voelt dat er iets gebeurt. Met een niet-wetende
houding laat je ruimte open voor de ander om iets
te leren, iets toe te voegen aan zichzelf. Soms vragen
mensen mij: wat denk jij wat er aan de hand is? Dan
zeg ik: Daar zou ik wel een antwoord op kunnen geven,
maar mogen we eerst onderzoeken hoe het bij jou zit?”
“Het feit dat mensen vastlopen betekent dat een bepaalde
wijsheid er al is, maar dat ze niet op het juiste
spoor zitten. Veel antwoorden liggen al in het lichaam
besloten. Vastlopen is de wijsheid van jouw constitutie:
als je zo doorgaat, gaat het fout. Zie vastlopen als een
׉	 7cassandra://WkE8xjlYDW0OvzXr-qUnMMPFPrLadI-h4ChC6NsEwsAn`̵ bGZ!}ՁbGZ!}ԁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://DMAdXXJG5y5eGr-W5rqEOxJ8DD5DS3AIc8xV1JYuLAo ں`׉	 7cassandra://toND0d6U_pe_zRJMl4qn6BH6sFUFliRELY-eeFRv5mkac`S׉	 7cassandra://ntCl_K-hJA3bSqIVQCpe8LnO8DaWX1YtnLX9elkcDN8`̵ ׉	 7cassandra://DGerltLORTJOQmR-Gh411rmHhhkwcsXsF_lF8w7-wC0̜͠bGZ!}Kט  {u׉׉	 7cassandra://0_kM3MpAEr8GMlUa7dTPg49dt1jN2LJNiwOSLTPE8Os `׉	 7cassandra://u7O9REc03t4jAI68IkTnet1DmkGlCN921tnFwx4HboQh`S׉	 7cassandra://xdYCVMXXYHRoI24urrCRnbpXbh7aMzQRzg2fy6hHjRk`̵ ׉	 7cassandra://5IegZEdzG7NJHucA-ZDpOP1FDqjYVk9Ys45RzQinDRw ͠bGZ!}LנbGZ!}J bF9׉H Nhttps://www.nobco.nl/inloggen?continue=/besloten/coach/mijn_nobco/presentatiesGׁׁr׉Ea‘Met een niet-wetende houding
laat je ruimte open voor de
ander om iets te leren’
uitnodiging om andere stappen te leren nemen. Het
gaat erom overtuigingen steeds opnieuw tegen het
daglicht te houden.”
In je boek schrijf je: Mensen hebben het
vermogen om zichzelf te genezen. Heeft
dat daarmee te maken? “Zeker. Ik zal mezelf als
voorbeeld geven. Gisterenochtend voelde ik me doodmoe.
Een collega gaf daar een cognitieve reden voor: je
bent ook zo druk, je bent laat naar bed gegaan. Fijn dat
hij meedenkt, maar ik wilde het gevoel onderzoeken.
Zegt mijn lijf: ‘ik moet naar bed’, of zegt mijn lijf: ‘ik heb
te veel gedronken’ of zegt het iets anders? Als ik even
naar binnenga merk ik dat het gevoel plots verschuift
naar niet-moe zijn. Luister je daar niet naar, dan blijf
je moe. De gevoelens, de bewegingen die we beleven
zijn er niet zomaar. De bewegingen in ons lijf zijn altijd
in gesprek met ons, ze zijn continu aanwezig. Maar we
hebben geleerd dat het verstand erboven staat. Om de
dialoog aan te gaan, moet je naar binnen en je gevoel
erkenning geven en er naar luisteren.”
“Je kunt je gevoel, de sensaties in je lijf ook gebruiken
om goed te luisteren naar de ander. Elk persoon komt
binnen met een eigen verhaal. Nog voor er woorden
gezegd zijn kun je dat verhaal al waarnemen. Als je
leert goed te luisteren met je zintuigen en je gevoel kun
je het gevoel van de ander ervaren. Of je merkt in een
gesprek dat iemand een gevoel overdraagt en voel je
wat de ander voelt. Dit heet lichaamsmentalisatie. Als
ik dat bij mezelf merk en weet waar dat gevoel vandaan
komt, kan ik verdergaan. Ik weet ook dat er iets ontwart
moet worden voordat die persoon weggaat. Doordat
ik al mijn zintuigen openzet, kan ik ‘horen’ wat er met
iemand aan de hand is.”
Over Glenn Helberg
Dr. Glenn Helberg is psychiater, activist en
educator. In 2019 kreeg Helberg de ‘Lifetime
Black Achievement Award’ toegekend voor zijn
werk in de transculturele psychiatrie en voor de
manier waarop hij zich inzet voor de positie van
Antillianen in Nederland. Als psychiater heeft hij
bijzondere aandacht voor de relatie tussen zijn
werk en wat er speelt in de samenleving. ‘Hulp aan
individuen gaat hand in hand met een uitgesproken
maatschappelijke betrokkenheid.’ Daarnaast is
Helberg medeoprichter van het Expertisecentrum
Transculturele Therapie, waar hij kijkt naar wat
de mens vormt, zoals taal, historie en cultuur. In
2021 won Helberg de Jos Brink oeuvre prijs, voor
zijn inzet voor de lhbtqia+ gemeenschap. De jury
noemde hem ‘mental health father of the queer
community’. Glenn Helberg was te gast bij het
NOBCO-evenement ‘Met de coach aan tafel’ van
5 april. Het NOBCO-evenement ‘Met de coach aan
tafel’ is hier terug te zien (besloten pagina voor
NOBCO-coaches; zoek in de sectie webinars).
Boek
Glenn Helberg schreef samen met auteur Irene
Zwaan Als ik luister – Persoonlijke reflecties over
de complexiteit en diversiteit van
ons bestaan. Aan de hand van
ervaringen met patiënten en
persoonlijke ervaringen uit zijn
leven, beschrijft Helberg hoe hij
zijn ideeën over zijn vak heeft
gevormd. Nijgh & Van Ditmar
€ 22,50 (2021)
׉	 7cassandra://ntCl_K-hJA3bSqIVQCpe8LnO8DaWX1YtnLX9elkcDN8`̵ bGZ!}׉E
Woorden doen ertoe
De bijeenkomst ‘Met de coach aan tafel’ van 5 april jl. met het thema ‘Waarden voor een Nieuwe
Taal’ riep veel reacties op. Een van de gasten was Mounir Samuel, die een document schreef over
hoe je veilige, inclusieve en toegankelijke taal gebruikt. We vroegen coaches Iris Berger en Debora
Smits wat hun ervaringen zijn met inclusieve taal in hun praktijk en wat zij meenemen van de
taaladviezen van Mounir Samuel.
Tekst: Sam Dekkers
Coach Iris Berger had een duidelijk startpunt
om inclusieve taal te gaan gebruiken. “Ik had
een boek geschreven waarin de titel Indianentijd
voorkwam (‘Plan flow, organiseer Indianentijd’, red.)
Een goede vriendin van mij die schrijfster is zei: “Dat
woord kan niet meer. Mensen lijken nog geen idee te
hebben dat het I-woord, opgepikt tijdens een opleiding
systemisch werk, kolonisatietaal is”. Ik schrok me kapot,
ik vond het zo erg, dat ik me heb aangesloten bij een
groep witte vrouwen die samen een cirkel vormen (de
witte cirkel, red.) die onderzoek doen naar bewustwording
van white supremacy (naar aanleiding van
het boek van Layla F. Saad, zie kader Boeken). Heel
confronterend, omdat ik merkte hoeveel werk we nog
hebben te doen. Wat vooraf gaat aan het taalbesef is
accepteren dat er heel veel ongemakkelijke gevoelens
bijkomen van weerstand, angst, schaamte en dat de
spanning in je lichaam onderdeel is van het proces. Precies
wat Mounir Samuel ook opmerkte aan tafel.”
“We moeten ons bewust zijn van de plek die we innemen
en dat we vanuit een bepaalde plek spreken.
We moeten elkaar op die ongeriefelijke plek durven
zetten waar het spannend voelt en waar de schaamte
en weerstand zit. In die witte cirkel zoek je bewust die
schaamte op, je gaat het daar over hebben. Ik ben nu
mijn boek aan het herschrijven met nieuwe woorden,
nieuwe taal. Het voelt heel naar als je net een boek hebt
uitgegeven iemand daarover zegt: je gebruikt kolonisatietaal.
Dat wil je niet, dat was nooit mijn bedoeling.”
Bereid om het ongemak te voelen
“Ik ben bereid geworden om hiermee aan de slag te
gaan omdat ik besefte: ik moet me aan laten spreken
hierop. Omdat het in mijn kernwaarde ligt dat we
gelijkwaardig met elkaar omgaan. Door de boeken te
lezen (zie kader) begreep ik hoe het voelt om er niet bij
te horen. Ik vind het belangrijk dat iedereen embedding
heeft, ik wil daarin bijdragen vanuit mijn positie. Daarin
leer ik nog steeds. Ik zei laatst tegen een vrouw van
kleur: je gaat toch niet als een slaaf achter dingen aanlopen…,
waarmee ik bedoelde: ‘je gaat toch niet met een
afwachtende en afhankelijke houding achter bepaalde
mensen aanlopen’, maar ik nam dat woord in de mond
zonder er over na te denken, uit automatisme. Daarmee
zeg ik, door dat ene woord in die context te gebruiken,
7
׉	 7cassandra://xdYCVMXXYHRoI24urrCRnbpXbh7aMzQRzg2fy6hHjRk`̵ bGZ!}؁bGZ!}ׁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://3Kj2f7x70M3exYbq9S84Ro1Oc09oTzr2S11yUqr5ZFo `׉	 7cassandra://OkHkhT98PvfN182G5jP0qTIrP4l_jnPuQtX16L_4XDENv`S׉	 7cassandra://O5dSXkEcUF3K8sp9qj-VZ4S7o74vabENdm5D305S2b8_`̵ ׉	 7cassandra://Kv9f8wrntJIE_FJ_AwGHYyx_zK4QV38v4OtAxxoBtZ8PL͠bGZ!}Sט  {u׉׉	 7cassandra://eEI2rfuGctKXqz5rKx2qLSd0_oedGhFYVe_pr1VHQ_4 {`׉	 7cassandra://dpH2ll43XZGLNSSQXP_x-wPeqQGeSXzmYrbwjo80_2wk`S׉	 7cassandra://_ToOZwDIsfyenPuRQlmnb57NWOOMjq2W6K3p2j56vgU!`̵ ׉	 7cassandra://2Tm1lIousiPRIe7isKJVaK5xTaZNKvRAP2_XFLqmcns AN͠bGZ!}TנbGZ!}N ց9׉Hhttps://www.withuiswerk.nl/GׁׁrנbGZ!}O ^9׉H ,https://www.embodiedsocialjusticesummit.com/GׁׁrנbGZ!}P  H9׉Hhttp://www.irisberger.nlGׁׁrנbGZ!}Q   ' 9׉H Nhttps://www.nobco.nl/inloggen?continue=/besloten/coach/mijn_nobco/presentatiesGׁׁrנbGZ!}R  b\9׉Hhttp://www.bloeienblink.nlGׁׁrנbGZ!}X ^9ׁH ,https://www.embodiedsocialjusticesummit.com/ׁׁЈנbGZ!}W ہ9ׁHhttps://www.withuiswerk.nl/ׁׁЈ׉Eeen heleboel. Het duurde even voor ik door de schaamte
heen kwam en mijn excuses aanbood. Of ik houd
geen rekening met de ramadan. We spreken vanuit een
voorkeurspositie, we hebben privilege. Wij hoeven onze
feestdagen niet te benoemen, zij hebben te maken met
de oordelen die er heersen over mensen die moslim zijn.
Om die hele slag te maken in je hoofd, moet je ook werk
van binnen doen, anders kun je de taal niet aanpassen.”
Elkaar aanspreken
“In het onderzoek waar Layla F. Saad witte mensen toe
aanzet in haar boek ‘Me and white supremacy’ wordt
gezegd: als je wilt verwijzen naar oorspronkelijke bevolking
(niet: inheems, red.) zoek eerst in je eigen cultuur
of je iets kunt vinden wat daarop lijkt en gebruik dan die
taal. Ik ben nog steeds aan het leren en ik maak ook nog
steeds gruwelijke fouten, maar ik ben wel bereid om die
gruwelijke fouten toe te geven. We moeten naar een
cultuur waar we elkaar hierop mogen aanspreken.”
“De coachingswereld is een witte wereld. Ik geef les
op een academie voor leefstijl- en vitaliteitscoaches
en begin een werkgroep om dit onderwerp onder de
aandacht te brengen. De vraag is: hoe gaan we ervoor
zorgen dat dit breed wordt gedragen? Het wordt een
grote klus, er is nog veel werk te doen, maar we moeten
ergens beginnen. Juist in de coachwereld, de plek waar
we met mensen werken is het belangrijk dat we laten
zien dat coaching toegankelijk is voor iedereen. Daarvoor
moeten we ons bewust worden van de taal die we
spreken en vanuit welke positie we die taal gebruiken.
We moeten ons afvragen: hoe kunnen we zo breed
en zoveel mogelijk mensen mentaal, fysiek, spiritueel
helpen? Dat is ons vak.”
Over Iris Berger
Iris Berger helpt professionals die zich anders voelen
dan de rest hun eigen werkstijl te vinden zodat ze
op een rustige, gedreven en unieke manier kunnen
werken. Ze is docent op een coachacademie, coach
en auteur.
Boekentips
Me and white supremacy - Layla F. Saad
You belong - Sebene Selassie
My grandmother’s hands - Resmaa Menakem
Echo - Neske Beks
Social Justice Parentin - Traci Baxley
Websitetips
https://www.withuiswerk.nl/
https://www.embodiedsocialjusticesummit.com/
‘Gaat het een keer
mis, bedenk dan: ik
ben ermee bezig, het
is een leerproces’
׉	 7cassandra://O5dSXkEcUF3K8sp9qj-VZ4S7o74vabENdm5D305S2b8_`̵ bGZ!}׉E	GNOBCO Coach, Trainer en Adviseur van Bloei &
Blink Debora Smits is al een poos bewust bezig
met taal en inclusiviteit. “Mijn vriendenclub is heel
gemêleerd: verschillende achtergronden, leeftijden,
verschillen in geaardheid en kleur. Wat we gemeen hebben
is een oordeelloze belangstelling naar elkaar. Ik pas zelf
vaak niet in een hokje als kinderloze, niet-samenwonende
vrouw en word soms geconfronteerd met oordelen. Als
ik als Nederlandse blonde vrouw met blauwe ogen hier al
mee te maken heb, hoe zal dat dan zijn voor mensen die
nog minder in hokjes passen van anderen? Je kunt mensen
hun hokjesdenken niet eens kwalijk nemen, want het heeft
ook te maken met onze achtergrond, onze wens om bij een
groep te horen en ons brein dat op zoek is naar overzicht.
Mensen zijn zich vaak niet bewust wat een term doet bij
een ander.
Oordeelloos vragenstellen
“Sinds ‘Met de coach aan tafel’ ben ik nog bewuster van
de taal die ik gebruik. Hoewel ik er dagelijks mee bezig
ben, blijft het een uitdaging om antwoorden oordeelloos
te beluisteren en bewust te zijn van mijn projectie. Maar
het begint natuurlijk al bij de eerste uitwisseling van
een blik, je lichaamstaal. Hoe spreek je iemand aan? De
een vindt ‘u’ beledigend en de ander heeft dat met ‘jij’.
Als ik zie: hier zit iets en ik zie een connectie met het
vraagstuk van de coachee dan ga ik daar op door. Soms
merk ik dat ik aan het zoeken ben en onhandig word,
dan spreek ik mijn intentie uit door bijvoorbeeld te zeggen:
ik vind het belangrijk dat je op je gemak bent, maar
ik ben aan het zoeken hoe ik je kan aanspreken. Dan
kunnen we het erover hebben.
Leerproces
Als coaches weten we hoe lastig het is om patronen te
doorbreken. Gaat het toch een keer mis, bedenk dan: ik
ben ermee bezig, het is een leerproces. Als je je ergens
op gemak moet voelen en jezelf moet kunnen zijn, is
het bij een coach. Wanneer dat niet zo is, zit je of bij de
verkeerde coach en is er geen klik, of de coach heeft
misschien nog iets te leren. Een coachee die zich niet op
zijn gemak voelt, maakt minder goede stappen.”
Over Debora Smits
NOBCO Coach, Trainer en Adviseur. Bloei & Blink.
Ontwikkelcoach voor loopbaan en privéleven.
Verbinder, Verdieper en Verduidelijker.
9
‘ Met de coach aan tafel’ is hier
terug te zien (besloten pagina).
‘ Als coaches weten
we hoe lastig het
is om patronen
te doorbreken’
׉	 7cassandra://_ToOZwDIsfyenPuRQlmnb57NWOOMjq2W6K3p2j56vgU!`̵ bGZ!}߁bGZ!}ށ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://UeaQeNxMBnmbysJK-tPxgIrTovwz2W_3VqIsCOYDxbA ` ׉	 7cassandra://muiaVFP1hcVDOQQHj8xjTtUtqqZca9JSGpVkY49nKnco`S׉	 7cassandra://hn8MV9cWPcUJZX-cZ4IL09IR74k8vqiHkbU-LsUsXW8`̵ ׉	 7cassandra://7dEcvd6IZXpFbIzaIjtL1Mxp48Tvp-SPOrDpgtmJvxcC͠bGZ!}Yט  {u׉׉	 7cassandra://YCu9rV6X2rtRHaopf0Axdp4ahht24dA5B6nuJnzXMaE _`׉	 7cassandra://z-WJPbZo_UTIoVuPf70JptTiVQQ6LNWPV96IhcIipCwi`S׉	 7cassandra://6FnJ1DKToehQEZvIG4DxTggtEutgW9CvM9huzeer2uw!z`̵ ׉	 7cassandra://-3tDevvAhXZXznfGVP05DEqcru66ghTAMER8T5GHBZY J͠bGZ!}ZנbGZ!}V i9׉H Lhttps://codedi.nl/artikel-training/handreiking-waarden-voor-een-nieuwe-taal/Gׁׁr׉E&Waarden voor
een nieuwe taal
Soms gebruik je woorden met een onbedoeld effect, je schoffeert iemand of je laat onbedoeld
iemand weg. Als coach is dit zeker iets om bewust van te zijn. Een veilige inclusieve en toegankelijke
taal is iets waar Mounir Samuel een handreiking voor schreef. Deze handreiking is in opdracht van
de Code Diversiteit en Inclusie ontwikkeld. Mounir Samuel is politicoloog, hij werkt als journalist en is
auteur van elf boeken.
Tekst: Geeske te Gussinklo
Deze handreiking en de toelichting door Mounir Samuel
stonden centraal bij het NOBCO- evenement ‘Met de
coach aan tafel’ onder leiding van Inge Diepman. In de
internationale ethische code wordt aandacht besteed
aan waardigheid en respect voor de client en niet oordelend
zijn. Omdat we coaching voor een brede groep
toegankelijk willen maken, is dit een onderwerp om
rekening mee te houden.
Graag deel ik hier een aantal van de vijftien waarden die
Mounir Samuel schreef in een beknopte samenvatting.
Het gehele document is hier te vinden
Mensen zijn mensen
Taal gaat vaak over perspectief. We zijn gewend om
vanuit onszelf naar de wereld te kijken. Dat maakt
dat je dan zegt ‘niet-westers’. Sluit mensen in door te
noemen wat ze wel zijn in plaats van wat ze niet zijn.
Benoem liever een specifiek continent zoals Afrika,
Amerika, waar iemand wel vandaan komt. Spreek niet
over personen in termen van natuurverschijnselen: ‘migrantenstromen,
tsunami aan vluchtelingen’. Maak van
mensen geen bijvoeglijk naamwoord, ‘nichtenstreek’,
‘pottenkapsel’, want dit geeft een onveilige werksfeer.
De nieuwe taal kent meer dan twee
genders; iedereen wordt erkend,
begroet en aangesproken
Verwelkom deelnemers met ‘beste mensen’, ‘beste
lezers’ of de eigen naam van de persoon. Met ‘geachte
dames en heren’ voelt niet iedereen zich aangesproken
en dat maakt jou als spreker weer minder toegankelijk.
Een persoon heeft een beperking,
maar is niet beperkt
Denk hierbij aan de volgende voorbeelden; Iemand
heeft ADHD, maar is geen ADHD’er. Gebruik liever een
‘tolk Nederlandse gebarentaal’ in plaats van ‘doventolk’.
Doorbreek kleinering,
uitsluiting en seksisme
Vaak wordt over vrouwen gezegd dat ze een ‘bedrijfje’
zijn gestart, mannen starten een ‘bedrijf’. En we spreken
over jongens en meisjes, ook bij mensen die ruim
boven de 16 jaar zijn, het verschil zit in de nuance, met
soms een onbedoeld effect. Dus vrouwen runnen een
bedrijf, dan doen we hen ook recht.
Expertise en identiteit zijn
verschillende zaken
Noem bij beschrijvingen iemands werk, kwaliteiten en
inzet en niet iemands identiteit. En als het relevant is
zeg dan: ‘Kennen we een maker met een islamitische
achtergrond die een andere zienswijze kan inbrengen?’
in plaats van ‘Ken je nog een moslim die hier iets zinnigs
over kan zeggen?’
Een Nederlander is iedereen met
een Nederlandse nationaliteit
Met de term ‘Nederlander’ bedoelen we vaak een
wit persoon. Termen als migrant en vluchteling zijn
etiketten die levenslang en van generatie op generatie
worden doorgegeven. Een vlucht is een momentopname,
een actieve handeling. Je bent geen vluchteling
meer als je statushouder bent geworden of over een
Nederlands paspoort beschikt. Laat mensen zelf kiezen
welke nationaliteit zij het liefst opvoeren en in welke
volgorde, bijvoorbeeld een ‘Chinese-Nederlander’.
׉	 7cassandra://hn8MV9cWPcUJZX-cZ4IL09IR74k8vqiHkbU-LsUsXW8`̵ bGZ!}׉EStel personen van kleur geen vragen als: ‘waar kom je
vandaan?’, ‘hoe oud was je toen je in Nederland kwam?’
Deze vragen kunnen als opdringerig worden ervaren en
het gevaar van othering dreigt, het vermeende anders
zijn wordt benadrukt, waardoor er ongewild een wij-zij
kloof ontstaat.
Dekoloniseer de Nederlandse taal
De Nederlandse taal zit vol (neo)koloniale residuen en
woorden met een pijnlijke geschiedenis. Gebruik ‘wit’ in
plaats van ‘blank’. Gebruik ‘zwart’ in plaats van ‘bruin/
donker’.
Erken de geschiedenis
en benoem die
Vaak wordt het Nederlandse aandeel in de geschiedenis
geanonimiseerd. De woordkeuze is vaak bedekt en
eufemistisch. Dit heeft alles te maken met het gehanteerde
perspectief. Het is belangrijk om de geschiedenis
te erkennen, maar ook te tonen, te duiden en te
benoemen.
Stap uit de elitaire bubbel
Hanteer B1 niveau (eenvoudig lezen, met woorden
die bijna iedereen gebruikt) als uitgangspunt voor alle
communicatie en vermijd jargon. Gebruik MBO-studenten
in plaats van MBO-scholieren. Gebruik ‘praktisch’ en
‘theoretisch’ geschoold, in plaats van ‘lager’ en ‘hoger’
opgeleid.
Persoonlijk
Voor mij zitten er aanbevelingen in die herkenbaar zijn
en niet zo nieuw, zoals beste luisteraars in plaats van
beste dames en heren. Maar er zijn ook wel aanbevelingen
die in een blinde vlek vielen, zoals iemand een
vluchteling noemen of me toch onbewust schuldig maken
aan othering. Ik was mij van geen kwaad bewust.
Ook merk ik een bepaalde voorzichtigheid en ongemak
bij mijzelf, omdat ik het niet verkeerd wil doen.
Beste lezers en beste luisteraars heb ik al ingevoerd. En
in het aanmeldformulier voor events van NOBCO dwingen
we op de nieuwe website mensen niet meer om
te kiezen uit twee geslachten. Ik probeer niet te lachen
als een bepaalde groep wordt weggezet en er juist een
stokje voor te steken. Mildheid zullen we over en weer
nodig hebben, dan komen we stapje voor stapje vooruit.
Om voor een brede groep toegankelijk te zijn als coach
is het van belang om hier weet van te hebben.
Met dit thema-magazine hopen we hier een bijdrage
aan te leveren.
11
‘Ook merk ik
een bepaalde
voorzichtigheid
en ongemak bij
mijzelf, omdat ik
het niet verkeerd
wil doen’
׉	 7cassandra://6FnJ1DKToehQEZvIG4DxTggtEutgW9CvM9huzeer2uw!z`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://cZ_S4LxU5uuPJX3BitSyOX9Fv535f-7VeLeyLECN92Y V` ׉	 7cassandra://61givAxO2SGUh_iTOt-ewHfxJWt4i1hhTh_HGzgsehUq`S׉	 7cassandra://0CMmMP5970TRT9l8ZBZJpnrlS-F5VLRbffZFf969js4!`̵ ׉	 7cassandra://AfOvwOTzj3CCkBIjnegnFuNk5HdQBKhR_WbfXxvMAHI͌W͠bGZ!}kט  {u׉׉	 7cassandra://dVKpZn5VDTtPzyJo7GrYyu3XCTsy3BBXvsX7eoSK2_o [M`׉	 7cassandra://7OkTLmGSlSM-dXANxT7QjFJ140kGYGYujrMFxIlgESIf<`S׉	 7cassandra://1frmDLKm8_maeE1KTtPJkqxjS4Z79pR6xTXE_PktYQ0"?`̵ ׉	 7cassandra://dGjPeqkuergYyKuT3nberiTaLKIuxQIeH4ZHQoGzN9w 	3͠bGZ!}lנbGZ!}] tӁ7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/ulwvlqGׁׁrנbGZ!}^ '7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/gys5fwGׁׁrנbGZ!}_ t7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/7q6urvGׁׁrנbGZ!}` t7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/_25wenGׁׁrנbGZ!}a t7 9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/4ralw1GׁׁrנbGZ!}b Dс**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/ulwvlqGׁׁrנbGZ!}c **9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/gys5fwGׁׁrנbGZ!}d D**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/7q6urvGׁׁrנbGZ!}e D**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/_25wenGׁׁrנbGZ!}f D**9׉H &http://www.coachlink.nl/artikel/4ralw1GׁׁrנbGZ!}g 'l 9׉H 0https://www.professioneelbegeleiden.nl/kleurrijkGׁׁrנbGZ!}h 'l 9׉H ?https://www.professioneelbegeleiden.nl/gender-volledige-uitgaveGׁׁrנbGZ!}i **9׉H Vhttps://www.professioneelbegeleiden.nl/kleurrijkhttp://www.coachlink.nl/artikel/sd_wmtGׁׁrנbGZ!}j **9׉H ?https://www.professioneelbegeleiden.nl/gender-volledige-uitgaveGׁׁr׉EArtikelen over verbinding en
inclusieve taal in Coachlink en
Professioneel begeleiden
Luisterartikel
Eric de Haan
Iedereen wil gehoord worden. Gehoord,
gezien en erkend worden is een diepmenselijke
behoefte. Als we ons gehoord voelen, is er
verbinding.
Lees meer
Respect
Ronald de Bruijn en Fons Trompenaars
Mensen met een andere achtergrond denken,
voelen en gedragen zich anders dan je op
basis van je eigen meetlat gewend bent.
Lees meer
Radicale zachtmoedigheid
ontwikkelen
Paula Kolthoff
Intense situaties horen bij het leven.
Ze bieden een mogelijkheid om te verzachten,
te verruimen en je veerkracht te vergroten.
Je krijgt een kans om mildheid te ontwikkelen.
Als je mildheid naar jezelf en je eigen
omstandigheden ontwikkelt, komt er ruimte
voor de ervaring van verbinding met iedereen,
vanuit totale zachtmoedigheid.
Lees meer
Verbinding verkennen: hoe
verbinding in gesprekken werkt
Thijs Leenman
De verbinding die je tijdens
verandergesprekken stimuleert speelt een
doorslaggevende rol in het stimuleren van
gedragsverandering. Laten we deze verbinding
samen verder verkennen.
Lees meer
Geweldloze communicatie
Esther de Haan
Geweldloze communicatie is een prachtige
manier om vanuit verbinding met jezelf en
anderen te communiceren. De term komt
van Marshall Rosenberg. In zijn Geweldloze
communicatie zijn veel wijsheden verwerkt,
bijvoorbeeld uit het boeddhisme.
Lees meer
Kleurrijk - Waardevol ongemak voor
mens en organisatie – Tijdschrift
voor Ontwikkeling in Organisaties
Diversiteit en inclusiviteit is een thema waar
al veel over gezegd en geschreven is, ook in
relatie tot leren en ontwikkelen. Hoe steek je
het zo in dat het ons iets nieuws brengt? Hoe
krijg je net een wat ander perspectief?
Download het tijdschrift hier (tot en met 31
augustus beschikbaar)
Lees meer
Gender – Tijdschrift voor Coaching
In onze westerse wereld is de meetlat wat
betreft gender binair: man of vrouw. Zelfs als
we het over lhbti of queer hebben. Hiermee
opent Ericka Kuyters deze uitgave met haar
artikel over Labels in onze samenleving. Een
editie waarin de hoofdredacteur oproept om
vooral niet te veel in hokjes te denken: het gaat
om de binnenkant en de liefde en niet om de
buitenkant, het label.
Download het tijdschrift hier (tot en met 31
augustus beschikbaar)
Lees meer
׉	 7cassandra://0CMmMP5970TRT9l8ZBZJpnrlS-F5VLRbffZFf969js4!`̵ bGZ!}׉ECoachlink
13
Via Coachlink zijn er meer dan 2.500
artikelen beschikbaar over coaching
en persoonlijke ontwikkeling en kun je
gebruik maken van werkvormen die
via MyMethods beschikbaar zijn. Als
coach kun je ook gevonden worden
via Coachlink.
Coachlink is gratis beschikbaar voor
NOBCO-coaches (niet-leden betalen
€ 18,50 per maand).
Maak je eigen reader in Coachlink!
Hoe werkt het? Ga naar Coachlink
en log in. Naast elk artikel in
de kennisbank zie je de button
‘Naar reader’. Als abonnee kun
je in ‘Mijn readers’ maximaal 5
gepersonaliseerde readers maken
met artikelen uit de kennisbank. Elke
reader kan maximaal 30 artikelen
bevatten. Download de reader als
pdf en deel met anderen. Je vindt
deze functie onder extra’s > reader
samenstellen.
Professioneel
begeleiden
Alle NOBCO-coaches met een
EIA-certificering hebben vanaf dit
jaar toegang tot het kennisplatform
Professioneel begeleiden. Dit platform
ontsluit vele vakbladen en archieven
zoals Tijdschrift voor Coaching,
LoopbaanVisie, Tijdschrift Positieve
Psychologie.
Alle bij NOBCO-aangesloten coaches
met een EIA-certificering hebben
hier een mail over ontvangen met
inlogcodes.
׉	 7cassandra://1frmDLKm8_maeE1KTtPJkqxjS4Z79pR6xTXE_PktYQ0"?`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://dM317tZT82mYak84TyuBg3Q-finz9wid2Qb-v4sSpd4 _`׉	 7cassandra://0ZvIvtEgeYr2GQxFVCV5pvlgF1uP_-xZakJLPQzfJKAQ`S׉	 7cassandra://tymK-ve7AcUefaGJMtbe8N-9sYwrc6y_ifNdxPIwPzE `̵ ׉	 7cassandra://Pqy3LVZmxfcbBUVZ0l9cij8DuvI9a_4M3HzAAKek4NM Gl͠bGZ!}oט  {u׉׉	 7cassandra://iJW94FkQKh_fRB9xR7kLrhcyDaydWQ9pxdk2ktMgUO4 ` ׉	 7cassandra://ihm3GkfJzA-YfUDtCENJkXYmzE3Vs2au9p-pKOftsXA_`S׉	 7cassandra://6SrlXB4Kl9601JYTGA9QGg-2n0PEA1eB2ZzOpsrtB0k`̵ ׉	 7cassandra://dD0fLtbfY3IavsczIPtiF9nNIqcVxypuVgGgMFIRi3E@:͠bGZ!}p׉E1Van verwarring naar overzicht
LHBTQIA+ in de praktijk.
Ik juich het van harte toe dat mensen zich vrij kunnen voelen in wie ze zijn en zichzelf vrij kunnen
vormgeven, positioneren, accepteren en geaccepteerd worden door anderen in de complexe context
van onze maatschappij. Er is zoveel onderdrukking op de wereld op dit vlak dat ik me zeer gelukkig
prijs in een land te wonen waar dit ook in grote mate mogelijk is. De LHBTQIA+ beweging is daarin
waardevol, al gaat acceptatie en vooruitgang niet zonder slag of stoot, dat gaat het nooit.
Tekst: Rob de Ruiter
׉	 7cassandra://tymK-ve7AcUefaGJMtbe8N-9sYwrc6y_ifNdxPIwPzE `̵ bGZ!}׉E
‘Identiteit wordt duidelijk
onderscheiden van je seksualiteit,
tot wie je je aangetrokken voelt en
de uiterlijke expressie. Voor ons
coaches kan het handig zijn om er
meer over te weten’
15
In mijn coachingspraktijk ben ik de LHBTQIA+ discussie
nog niet tegengekomen. Tegelijkertijd denk ik: ‘waarom
eigenlijk niet? Intieme dingen zoals seks of geloofsbeleving
komen wel ter sprake. Is het dan dat de setting van
zakelijke coaching en begeleiding zich daar niet voor
leent? Of is het dat ik er als coach nog te weinig van
weet en daardoor te weinig oog voor heb?’
Ik werk ook met teams. Daar is het weleens voorgekomen
dat ik me afvroeg hoe ik iemand aan kon of moest spreken
omdat bijvoorbeeld naam en uiterlijk duidelijke verschillen
te zien gaven die zouden kunnen wijzen op iemand die
‘in transitie’ is, is geweest of een andere genderidentiteit
aanneemt.
Niet in alle situaties en zeker niet in een groep is het gepast
om iemand dat te vragen zodat ik er rekening mee kan
houden. Want wat als het niet zo is? Hoe doe ik dat, als ik
niet zeker weet hoe iemand zich naar buiten toe wil identificeren
en ik ook niet weet of diegene daarover wil praten?
Onderwerpen als gender kunnen erg gevoelig liggen. Moet
ik in groepen dan altijd onspecifiek spreken en duidelijke
polariteit zoals hij-zij en man/vrouw vermijden? Kan ik dat?
Daar wordt gelukkig nu steeds meer over gepraat, ook ik
ben daarin nog volop in ontwikkeling.
Verwarrend
Ik hou me redelijk op de hoogte, toch merk ik dat ik nog
behoorlijk verward raakte na het lezen van het krantenartikel
in De Volkskrant van Aimee Kiene: ‘Mooie portretten
van mooie mensen’ (Kiene, 2022). Daar kwamen
heel veel termen in voor die mij nog volledig vreemd
waren. Mijn vrouw en ik probeerden wegwijs te worden
in termen als: genderfluïde, non-binair, trans masculien,
mannelijke gender expressie etc. Vooral combinaties als
‘non-binaire transman genderqueer’ waren erg verwarrend.
Sommige termen leken andere termen ook weer
tegen te spreken.
Als oplossing riepen we onze dochter erbij. Zij zit op
de HAVO en kon ons al veel meer informatie geven. Op
school waren de diverse termen al eens besproken en
onder elkaar hebben ze het er ook over. Over het bespreken
was zij heel helder: ‘gewoon vragen!’ Natuurlijk
wel op een moment en in een omgeving die veilig genoeg
is om het erover te hebben. Haar ervaring was dat
mensen het wel prima vinden om het erover te hebben.
Zij kwam ook met een beeltenis die gemaakt is om
e.e.a. duidelijker te maken: de
‘Genderkoek’ (Transgenderinfo, z.d.) of ‘Genderbread
person’ (Dowshen et al., 2016). Dat gaf mij meer inzicht
en overzicht. Het overzicht dat er meerdere aspecten zijn
׉	 7cassandra://6SrlXB4Kl9601JYTGA9QGg-2n0PEA1eB2ZzOpsrtB0k`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://tuPPp5Bm7iI7U-D8Z4r4pebLqX204_zSRTFpubsAXDk ` ׉	 7cassandra://I7QRSsqHbhahaNjaQxDcktDmApDbie-yH8DOhH6Dum4wt`S׉	 7cassandra://gr-GsPbXvv63638GqjK4thxGUwRIdCrpswcaXpV0Eac#`̵ ׉	 7cassandra://YHuMxYYaBndVJYKMBEh6Cj8VHU6pGt_BmdFyNlKucdIʹ!͠bGZ!}vט  {u׉׉	 7cassandra://NWA955nvYv5_UUie5FCfMrDPWS9A7HoXrX0I-VTyHU0 `׉	 7cassandra://dFAT-AqK78qaK7rP4LV9tELK2raqArt9Y6lUMGoTb9YT`S׉	 7cassandra://zbC4Hyn0yib419NDA4mH_E2lhCKmeJSmzqP_XSknMdI`̵ ׉	 7cassandra://XMeKO0M1kDHApmvrQEaTG4Ddg3sCT68fcbSOaTuimTkf&͠bGZ!}wנbGZ!}r ́f9׉H Ahttps://www.nobco.nl/coach/555afb9e49104b1900bd0ba4/rob-de-ruiterGׁׁrנbGZ!}s m*̶9׉Hhttp://www.coachcompanen.nlGׁׁrנbGZ!}t B9׉Hhttp://www.communicatiehuys.nlGׁׁrנbGZ!}u "9׉H Ahttps://www.nobco.nl/coach/555afb9e49104b1900bd0ba4/rob-de-ruiterGׁׁrנbGZ!} H9ׁHhttp://www.communicatiehuys.nlׁׁЈנbGZ!} m0̶9ׁHhttp://www.coachcompanen.nlׁׁЈ׉EDE GENDERKOEK
Genderidentiteit, expressie, seksuele oriëntatie... het is meestal niet zo afgelijnd en vaak
variabel. Het is niet binair. Niet of/of. Soms zelfs en/en. Een beetje dit, een beetje dat.
Een hele koek kortom, en daarom de moeite waard om er je tanden eens in te zetten!
GENDERIDENTITEIT
GESLACHT
XX
OESTROGEEN
PENIS
XXX
TESTOSTERON
XY
VAGINA
INTERSEKS
Lichamelijke aspecten zoals je
hormonenhuishouding, chromosomen,
in- en uitwendige geslachtsdelen…
AANTREKKING
ROMANTISCHE
GENDEREXPRESSIE
GESLACHT
AANTREKKING
SEKSUELE
GENDERIDENTITEIT
GENDERQUEER
TRANSGENDER
VROUW
MAN
GENDERFLUÏDE
Je
innerlijke gevoel van vrouwelijkheid,
mannelijkheid, queerness…
GENDEREXPRESSIE
STEM
LANG HAAR
JURK
GESTIEK
BROEK
MAKE-UP
Manier waarop je je gedraagt,
kleedt, spreekt, beweegt…
Honger naar meer? Dit model is gebaseerd op ‘The Genderbread Person v3.’
Lees het ontstaan en de evolutie ervan op itspronouncedmetrosexual.com.
waarop je gender kan baseren was al een eyeopener.
Identiteit wordt duidelijk onderscheiden van tot wie je je
aangetrokken voelt, je seksualiteit en de uiterlijke expressie.
Voor ons coaches kan het handig zijn om er meer
over te weten. Tenslotte staat in de ethische code het
volgende:
2.18 Onze leden zijn verantwoordelijk voor het stellen
en bewaken van duidelijke, passende en cultureel sensitieve
grenzen betreffende al hun fysieke en virtuele
interacties met cliënten of opdrachtgevers.
3.3. Leden houden zich aan de beginselen en het beleid
van hun landelijke en internationale beroepsorganisatie
ten aanzien van inclusie en diversiteit, sociale verantwoordelijkheid
en klimaatverandering.
3.4 Onze leden vermijden bewuste discriminatie, op
welke grond dan ook, en proberen hun zelfbewustzijn
voor mogelijke vormen van discriminatie en vooroordelen
te vergroten, onder andere bij het gebruik van
technologie of onjuist gebruik van valse gegevens.
3.5 Als onze leden zien dat collega’s, medewerkers,
dienstverleners en/of cliënten zich discriminerend
gedragen, spreken zij hen hier opbouwend op aan en
bieden ondersteuning aan.
3.6 Onze leden zijn bewust dat vooroordelen en onrecht
kunnen bestaan en streven naar een respectvolle en inclusieve
benadering die individuele verschillen omarmt
en onderzoekt.
3.7 Onze leden letten in hun gesproken, geschreven en
non-verbale communicatie goed op onbedoelde vooroordelen
of discriminatie.
ALLE COMBINATIES ZIJN MOGELIJK!
3.8 Onze leden nemen deel aan professionele ontwikkeling
die hun zelfbewustzijn vergroot ten aanzien van
inclusie, diversiteit, technologie en actuele ontwikkelingen
ten aanzien van maatschappij en milieu.
Om dit allemaal waar te kunnen maken is ten eerste
kennis en meer bekendheid van het onderwerp nodig.
We lopen de meest gangbare termen langs.
Gender
Gender komt uit het Latijnse ‘genus’ en betekent ‘geslacht’
in allerlei betekenissen (Onze taal, 2022). Het
gaat over culturele, psychologische en sociale verwachtingen
en ideeën over hoe iemand zich zou moeten
gedragen, kleden etc. Onder gender valt mannelijk,
vrouwelijk en alles ertussenin en erbuiten.
De kenmerken, genderidentiteit, genderexpressie en
geslachtskenmerken hebben allemaal met gender te
maken, maar zijn wel verschillende zaken. Als je het gevoel
hebt dat je sekse (lichaamskenmerken bij geboorte)
en je gender overeenkomen, wordt dat ook wel cisgender
genoemd. De term ‘cis’ betekent: ‘aan deze kant’
en komt uit het Latijn. De betekenis van ‘trans’ is in het
Latijn: ‘aan de andere kant’ (Iedereen is anders, z.d.).
Een persoon die uitsluitend of vooral op de andere
sekse valt. Omdat hetero het meest voorkomt wordt
dit als de norm gezien: ‘Heteronormativiteit’ (Centrum
Seksueel Geweld, z.d.).
=ROMANTISCHE
AANTREKKING
Aantrekking is
iets persoonlijk,
veranderlijk en kan
gebaseerd zijn op
eender welke
combinatie van
geslacht,genderidentiteit
en
genderexpressie.
ASEKSUEEL
HOMO
PANSEKSUEEL
LESBISCH
AROMANTISCH
BI HETERO
WIE JE OPWINDT
BAARMOEDER
TEELBAL
SEKSUELE ORÏENTATIE
SEKSUELE
AANTREKKING=
OP WIE JE
VERLIEFD
WORDT
Genderkoek.
׉	 7cassandra://gr-GsPbXvv63638GqjK4thxGUwRIdCrpswcaXpV0Eac#`̵ bGZ!}׉EWaar staat LHBTQIA+ voor?
De term LHBTQIA+ is een parapluterm die de groep
mensen samen brengt die anders zijn dan het traditionele
hetero/cisgender (NPO, z.d.).
Lesbische vrouwen
Als vrouw val je op vrouwen.
Homoseksuele mannen
Homo’s vallen op iemand van hetzelfde geslacht.
Hier vallen eigenlijk ook lesbische vrouwen onder,
maar de term wordt voornamelijk voor mannen gebruikt
die op mannen vallen. Ook biseksuele mensen
vallen daarmee onder deze term.
Biseksuele mensen
Als een persoon op zowel mannen en vrouwen valt.
(Een deel van de hetero’s heeft ook biseksuele gevoelens,
alleen is de oriëntatie voor het grootste deel
dan nog wel gericht op het andere geslacht).
Transgender persoon
Iemand die zich niet thuis voelt in het lichaam waarmee
hij of zij geboren is. Met hormonen en een geslachtsverandering
kan iemand zijn of haar lichaam
beter afstemmen op hoe hij of zij zich voelt.
Queer
Queermensen willen niet in een hokje gestopt worden
omdat termen als homo, transgender, biseksueel
te beperkend zijn. Identiteit wordt hier veel breder
getrokken dan hokjesdenken.
Interseks
Mensen die geboren zijn met mannelijke en vrouwelijke
geslachtskenmerken, bijvoorbeeld iemand
met een penis en een baarmoeder. Dit geeft geen
seksuele geaardheid aan en ook niet hoe diegene
zichzelf identificeert of welke expressie naar buiten
toe wordt aangenomen.
Aseksuele mensen
Als iemand zich niet seksueel aangetrokken voelt tot
anderen. Er kan wel een liefdesrelatie zijn, maar die
heeft geen seksuele component.
+
Nog meer mogelijkheden die wellicht toegevoegd
gaan worden.
Over Rob de Ruiter
Rob de Ruiter is EIA senior practioner coach,
begeleidingskundige, supervisor en intervisor in
het bedrijfsleven. Daarnaast is hij Eigenaar van
‘ECHT in Gesprek’ en maakt hij onderdeel uit van
de netwerken www.coachcompanen.nl en
www.communicatiehuys.nl. Rob zit in het
kernteam van de Vaksectie Executive Coaching
bij NOBCO (VEC).
‘ Het overzicht
dat er meerdere
aspecten zijn
waarop je
gender kan
baseren was al
een eyeopener’
17
׉	 7cassandra://zbC4Hyn0yib419NDA4mH_E2lhCKmeJSmzqP_XSknMdI`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Ou5HFgLjug4L72OfqkibQ99H_OqAYIVV0Ipv7tnDNQI t`׉	 7cassandra://GsQzI8DnP7LcSkufSZ23XOH8iJcaxh7A0U_EtL7AKocD7`S׉	 7cassandra://GLVC0ZhP0EeYnNVWe6elPL0mYXxl5TUY8q50b5xI08s`̵ ׉	 7cassandra://sRhQzHot1L3jYmqpafhc7oykocwHX6XcyUgbNvr7iMsJD͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://2c1bZE70n0o_S6kdii2jrbJvevayHgl0pyqqf1cK4P0 ,` ׉	 7cassandra://ia216_UnagAH-uCtEQnVsEF2nQjDLRBddg9bOsT_IaI``S׉	 7cassandra://Ggoou3vMvxj-8EUF5RFVVewFB7BkGlFkzjryJ5fAUDA``̵ ׉	 7cassandra://A5Bs3p9sbo1T-IOIyeSwE_jOKMz40dk-xqrKFJmDemY_n͠bGZ!} נbGZ!}{ 8}.9׉H &https://doi.org/10.1089/trgh.2016.0002GׁׁrנbGZ!}| Á9׉H 7https://onzetaal.nl/taaladvies/sekse-geslacht-en-genderGׁׁrנbGZ!}} 	k9׉H 8https://iedereenisanders.nl/ontdek-leer/gender/cisgenderGׁׁrנbGZ!}~ !J9׉H 8https://iedereenisanders.nl/ontdek-leer/gender/cisgenderGׁׁrנbGZ!} g79׉H Qhttps://www.volkskrant.nl/foto/gewoon-mooie-portretten-van-mooie-mensen~bbf01a3a/GׁׁrנbGZ!} ~q9׉H Qhttps://www.volkskrant.nl/foto/gewoon-mooie-portretten-van-mooie-mensen~bbf01a3a/GׁׁrנbGZ!} 9׉H Qhttps://www.volkskrant.nl/foto/gewoon-mooie-portretten-van-mooie-mensen~bbf01a3a/GׁׁrנbGZ!} ہ9׉H 3https://npokennis.nl/story/225/wat-betekent-lhbtqiaGׁׁrנbGZ!} !9׉H Ihttps://seksualiteit.nl/onderwerpen/seksuele-en-genderdiversiteit/gender/GׁׁrנbGZ!} 9̩9׉H Ihttps://seksualiteit.nl/onderwerpen/seksuele-en-genderdiversiteit/gender/GׁׁrנbGZ!} 9׉H 5https://transgenderinfo.be/m/identiteit/concepten/%0DGׁׁrנbGZ!} ~9ׁH 2https://transgenderinfo.be/m/identiteit/concepten/ׁׁЈנbGZ!} '9ׁH ,https://seksualiteit.nl/onderwerpen/seksueleׁׁЈנbGZ!} 9ׁH "https://npokennis.nl/story/225/watׁׁЈנbGZ!} q9ׁH $http://www.volkskrant.nl/foto/gewoonׁׁЈנbGZ!} f9ׁH "https://iedereenisanders.nl/ontdekׁׁЈנbGZ!} Ɂ9ׁH $https://onzetaal.nl/taaladvies/sekseׁׁЈנbGZ!} 8.9ׁH &https://doi.org/10.1089/trgh.2016.0002ׁׁЈנbGZ!} ߁b9ׁH 'https://centrumseksueelgeweld.nl/lhbtiqׁׁЈ׉EAndere gebruikte termen
Biologisch geslacht
Dit gaat over de visueel waarneembare seksuele
geslachtskenmerken die je van geboorte hebt
meegekregen. Voorheen was dat alleen gericht op
mannelijk en vrouwelijk. Dat stond in je paspoort,
tegenwoordig zijn er meer mogelijkheden. Er
is meer aandacht gekomen voor nuanceringen,
bijvoorbeeld een persoon die met een penis
is geboren en ook een baarmoeder heeft of
kenmerken van een vagina. Dit noemt men
intersekse. Een intersekse persoon heeft een
lichaam dat niet overeenkomt met de traditionele
man/vrouw opvattingen.
Genderexpressie
Dit is de manier waarop je je naar buiten toe
toont. Datgene wat de buitenwereld van jou ziet
in kleding, gedrag, lichaamstaal, hoe je spreekt,
make-upgebruik etc. Deze expressie kan wisselen
per context en moment, ook wordt hier vaak mee
geëxperimenteerd.
Genderidentiteit
Genderidentiteit is de innerlijke beleving van hoe je
jezelf ziet en identificeert. Dit is een innerlijk proces
en naar buiten toe onzichtbaar. Bijvoorbeeld als je
met de uiterlijke lichamelijke kenmerken van een
man geboren bent maar je je een vrouw voelt. Als
je jezelf dan als man blijft kleden, gedraag je je als
cisgender maar je ‘bent’ het niet.
Genderkoek
Met deze kennis kunnen we gaan kijken naar
de Genderkoekafbeelding waarin verschillen
samengevat zijn (Transgender Info, z.d.). De
verschillende onderdelen: genderidentiteit,
genderexpressie, biologisch geslacht, seksuele
aantrekking en romantische aantrekking kunnen
voor iedereen een unieke mix vormen.
Holebi
Afkorting voor homo, lesbisch en biseksueel.
Non-binair
Iemand die zich zowel geen man als geen vrouw
voelt. Man en vrouw zijn binaire posities (binair
betekent: aan of uit/0 of 1) Binaire duiding is te
beperkend, deze mensen kiezen een eigen positie
ergens ertussenin of helemaal buiten het bekende
binaire gendermodel met termen als: genderfluïde,
genderqueer, gender non-conform, gender,
bigender, genderneutraal. Onderling zitten hier wel
weer genuanceerde verschillen tussen.
Panseksualiteit
‘Pan’ betekent ‘alle’. Wordt gebruikt als een
persoon valt op ‘mensen’ en het niet echt uitmaakt
welke genderexpressie/geslacht etc. deze mensen
hebben.
Romantische aantrekking
De seksuele aantrekking kan daarbij ook nog
verschillen van de romantische aantrekking. Maar
ook dit wordt alleen zichtbaar in de voorkeur die de
persoon heeft in een relatie.
Seksuele aantrekking
Aantrekking tot anderen wordt zichtbaar in
de voorkeur die mensen hebben. Dat kan ook
wisselen. De seksuele aantrekking heeft specifiek
te maken met tot welke groep je je seksueel
aangetrokken voelt. Hierbij geldt ook dat dat
uniek is en blijft. Bij transgenderpersonen die zelf
van geslacht veranderen wil het niet automatisch
zeggen dat de seksuele voorkeur mee verandert.
De buitenwereld ziet alleen dat iemand die eerst
aan mannelijke normen voldeed en zich nu als
vrouw toont, van hetero naar homo is veranderd
terwijl er voor de persoon zelf qua seksueel of
romantische aantrekking niets is veranderd.
׉	 7cassandra://GLVC0ZhP0EeYnNVWe6elPL0mYXxl5TUY8q50b5xI08s`̵ bGZ!}׉EToepassing in de coachpraktijk
Als professional kom je veel verschillende soorten mensen
tegen. In onze praktijken zien we een afspiegeling
van de samenleving, een percentage daarvan moet dan
ook met dit onderwerp te maken hebben, voor zichzelf
of binnen de privé- of werkcontext met anderen.
De genderdiscussie is breed en complex. In de maatschappij
is het onderwerp nog relatief nieuw. Men
is nog ‘zoekende’, wat voor de persoon die ermee te
maken heeft kan voelen als veroordelend. Dat kan ertoe
leiden dat ook coachees zich sterk op de vlakte houden
als ze in hun zoektocht zitten naar hun genderidentiteit.
‘Onbekend maakt onbemind’, zegt het spreekwoord.
Daarom is het zaak deze maatschappelijke ontwikkeling
duidelijker op tafel te krijgen en er kennis over te
hebben.
Veiligere omgeving
Inzicht hebben in de verschillende terminologieën geeft
aanknopingspunten om het erover te hebben. Het kan
voor de professional de drempel verlagen en de mogelijkheden
verruimen. Niet met iedere coachee, maar
wanneer dat gepast is.
Als de coachee merkt dat de coach de verschillende
aspecten kan ‘duiden’ en geïnteresseerd is in het onderwerp
draagt dit bij aan een veiligere omgeving (Winnicot,
1953) en de werkrelatie. Het kan daarmee het
resultaat van een coachingstraject verder versterken.
Voor mij heeft het schrijven van dit stuk gebracht dat ik
meer inzicht en overzicht heb, daardoor heb ik het gevoel
dat ik het makkelijker kan bespreken. Ik ben er nog
alerter op geworden. Mijn ontwikkeling van de traditionele
denk- en spreekvormen is nog volop bezig, ik merk
dat ik het spreken in neutrale en onzijdige termen lastig
‘eigen’ maak. De traditionele vormen hij/zij en man/
vrouw zitten erg stevig in mijn spreken ingebakken.
Mijn voornemen is in ieder geval om er meer met mensen
over in gesprek te gaan. De opgezochte informatie
helpt me daarbij. Ik wens iedereen veel plezier met het
bespreekbaarder maken van genderdiversiteit.
Literatuurlijst
Centrum Seksueel Geweld. (2021, 13 september).
LHBTIQ+ voor professionals.
https://centrumseksueelgeweld.nl/lhbtiq-voorprofessionals/
Dowshen,
N., Meadows, R., Byrnes, M., Hawkins, L.,
Eder, J., Noonan, K. (2016). Policy perspective: Ensuring
comprehensive care and support for gender nonconforming
children and adolescents. Transgender Health.
1(1), 75-85. https://doi.org/10.1089/trgh.2016.0002
Genootschap Onze Taal. (z.d.). Sekse, geslacht en gender.
https://onzetaal.nl/taaladvies/sekse-geslacht-en-gender
Iedereen is anders. (z.d.). Cisgender.
https://iedereenisanders.nl/ontdek-leer/gender/
cisgender
Kiene, A. (2022, januari, 21). Gewoon mooie portretten
van mooie mensen. De Volkskrant. https://
www.volkskrant.nl/foto/gewoon-mooie-portretten-van-mooie-mensen~bbf01a3a/
19
NPO-kennis.
(z.d.). Wat betekent lhbtqia+?
https://npokennis.nl/story/225/wat-betekent-lhbtqia
Rutgers (z.d.). Gender.
https://seksualiteit.nl/onderwerpen/seksuele-en-genderdiversiteit/gender/
Transgender
Infopunt. (z.d.). Concepten.
https://transgenderinfo.be/m/identiteit/concepten/
Winnicott, D. W. (1953) Transitional objects and
transitional phenomena—A study of the first not-me
possession. International Journal of Psychoanalysis,
34(1), 89-97.
׉	 7cassandra://Ggoou3vMvxj-8EUF5RFVVewFB7BkGlFkzjryJ5fAUDA``̵ bGZ!}	bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://_LX9_--5VF2NSBDE3V3IKwIk_lVjIOyYxc4U9nGC20M `׉	 7cassandra://l6O5KR61tlIXHNflLaavZaEo8-wpgG8JXt9obSBqDNE[`S׉	 7cassandra://PRBuDtGYz-WSgDPULU3HosocEHa4kMn5ar2YfHG9DD8`̵ ׉	 7cassandra://tUx1O96aHpr9YmsIDZ3hwlKXueYm4N9CGDVso7mClhI H̔͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://BbzjN79NDF5uRx_dGN-NdoaszhsI9QB3EM0PVT8zWyU ` ׉	 7cassandra://RKv5bTodx5wzZGZWx7tmky-4SQpitwlwrG6H5HqLx8En`S׉	 7cassandra://XZFGoLYtBvP9QvxCSi_jK6ddfhpHMbIt1mc-GxD0xok7`̵ ׉	 7cassandra://ZNEgkM31sVIMYyTlTArCa2Q8dsJkoibmdwvAttZ_EvsB͠bGZ!}׉EWetenschap
Hoe belangrijk is matching
van eigenschappen van coach
en coachee?
Vaak wordt aangenomen dat het voor de selectie van de juiste coach relevant is dat deze een
aantal gelijkenissen heeft met de coachee. Denk aan zaken als geslacht, leeftijd, achtergrond
of zelfs persoonlijkheid. Maar is het zinvol om bij het selecteren van een coach te letten op een
‘match’ met de coachee in termen van achtergrond en eigenschappen?
Tekst: Eefje Rondeel
׉	 7cassandra://PRBuDtGYz-WSgDPULU3HosocEHa4kMn5ar2YfHG9DD8`̵ bGZ!}
׉EEen kenmerk waar vaak op wordt
gelet bij matching is werkervaring
in dezelfde functie of branche
In dit artikel ga ik op zoek naar aanwijzingen vanuit
de wetenschap voor de zin en onzin van het matchen
van coach en coachee op basis van achtergrond en
eigenschappen. Ook ga ik, om aan te sluiten op het
thema diversiteit en LHBTQIA+ van dit nummer, in op
wat er bekend is op het gebied van matching op basis
van achtergrond en eigenschappen voor deze specifieke
doelgroep. Hoewel onderzoek een wat tegenstrijdig
beeld laat zien, is er vooralsnog geen sterk bewijs voor
de relevantie van matching op basis van achtergrond en
eigenschappen. Partijen die op zoek zijn naar een coach
doen er goed aan zich hier bewust van te zijn.
Soort zoekt soort?
Voorstanders van het selecteren van een coach op basis
van eigenschappen en kenmerken die overeenkomen
met die van de coachee beargumenteren dat die
overeenkomsten ervoor zorgen dat er sneller een band
kan worden opgebouwd tussen de coach en coachee.
Deze redenatie sluit aan bij het zogenaamde ‘similarityattraction’
paradigma: mensen die op elkaar lijken
worden door elkaar aangetrokken en vormen sneller
een band omdat ze verwachten elkaar beter te kunnen
begrijpen. Aan de andere kant zijn er tegenstanders van
matching op basis van achtergrond en eigenschappen:
juist het koppelen van een coachee aan een coach met
andere eigenschappen of een andere achtergrond zorgt
voor een verfrissend perspectief en dus meer succes in
de coaching. Een specifiek kenmerk waar vaak op wordt
gelet bij matching is werkervaring in dezelfde functie
of branche. Het idee erachter is dat een coach met
kennis van het bedrijfsleven of een specifieke branche
wordt gezien als een geschiktere coach, vooral als het
gaat om het coachen van leidinggevenden. Maar je
zou ook kunnen beargumenteren dat een coach met
ervaring in dezelfde functie en werkomgeving juist niet
geschikt is, omdat deze sneller vervalt in het geven
van inhoudelijk advies in plaats van het coachen op
het gebied van persoonlijke ontwikkeling. Voor beide
kanten valt dus, op basis van logisch redeneren, wel iets
te zeggen. Maar wat kan de wetenschap ons hierover
vertellen? Leidt matching op basis van achtergrond en
eigenschappen ook daadwerkelijk tot meer effectiviteit
in coaching?
21
Matchen of willekeurig toewijzen?
Als we kijken naar het wetenschappelijke bewijs voor
de relevantie van matching op basis van achtergrond en
eigenschappen, dan komen we een aantal interessante
maar ook tegenstrijdige bevindingen tegen. Het nadeel
van veel van die studies is dat het succes van de
coaching vaak wordt gemeten door te vragen naar de
subjectieve ervaringen van de coachees. Na afloop van
de coaching wordt aan hen dan gevraagd in welke mate
zij de coaching effectief vonden. We kunnen op basis
daarvan geen sterke conclusies trekken of de coaching
ook daadwerkelijk zorgde voor zinvolle veranderingen
of dat de coachees slechts positief terugkeken op de
coaching.
In één van die onderzoeken werd de gelijkenis tussen
coach en coachee opzettelijk gemanipuleerd. Dat wil
zeggen, een deel van de coachees kreeg een coach
toegewezen die veel overeenkomsten had met de
coachee, en een deel van de coachees werd willekeurig
toegewezen aan een coach.
Dit onderzoek van Boyce en collega’s werd uitgevoerd
bij deelnemers van een leiderschapsprogramma aan
een militaire academie in de Verenigde Staten. Er
werd onderzocht of de coachees die ‘gematcht’ waren
aan hun coach van mening waren dat de coaching
effectiever was geweest dan de coachees
׉	 7cassandra://XZFGoLYtBvP9QvxCSi_jK6ddfhpHMbIt1mc-GxD0xok7`̵ bGZ!}bGZ!}
{בCט   {u׉׉	 7cassandra://-eMYnaRyGxobs8voTYoWcX8do6vuwJbZ-HkiWTIdCj0 `׉	 7cassandra://XDNX4ARjJDezwUmehRF44malJodP4g-GcjEKasvh6Kgvg`S׉	 7cassandra://pv1e9anT1jna1RK3_27KDLioXEQ4H30Hsl8hSzIpHq0f`̵ ׉	 7cassandra://ZypBsVMRqLZvjg8YezrNE2zcJZxKqC_DEw3lf2g-5rU _4͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://TGjEHFTXen4DZwCng76_66TM_EfVj2dWrnVL01GD2aw I` ׉	 7cassandra://jt0_qBGOZFUDcIFUP7tZfauIod8JnNFUBKXqTLb9doUx`S׉	 7cassandra://vjbvXIobAb5LTN6RflKI4IurQsQhy14pvX-zHlcZrnI `̵ ׉	 7cassandra://Ltu3DhJ6XWneITJ2EE6by0MO2NAFTVUUYFqoHFVOTDsI:͠bGZ!}׉E]die willekeurig waren toegewezen aan een coach.
Als het om matching gaat zijn er uiteraard talloze
eigenschappen en kenmerken waarop ‘gematcht’
kan worden, variërend van geslacht tot werkervaring
en persoonlijkheidskenmerken. De matching in het
onderzoek van Boyce en haar collega’s was niet heel
nauwkeurig maar werd op redelijk brede groepen van
kenmerken en eigenschappen gedaan. Zo werd er
gekeken naar matching op het gebied van demografie
(denk aan geslacht en leeftijd), opleiding en interesses
maar ook op het gebied van gedragsvoorkeuren van
coach en coachee, zoals leiderschapsstijl of leerstijl.
Om de ervaren effectiviteit van de coaching te meten
werd er gekeken naar zaken als tevredenheid over
de coaching, of de coaching zinvol was geweest, of
men het idee had meer effectief te zijn op het gebied
van leiderschapsactiviteiten en of men het idee had
zich in de toekomst te kunnen blijven ontwikkelen. In
totaal deden aan het onderzoek 74 coach-coachee
koppels mee. Wat bleek: coachees die op basis van
demografische gegevens, achtergrond, interesses en
gedragsvoorkeuren waren gematcht met een coach
scoorden niet hoger op de verschillende uitkomstmaten
dan coachees die niet waren gematcht. Met andere
woorden: coachees die in verschillende opzichten
gelijkenissen hadden met hun coach waren niet meer
tevreden over de coaching, vonden coaching niet meer
zinvol en hadden niet het idee dat zij meer effectief
waren op het gebied van leiderschap of ontwikkeling
dan coachees die willekeurig waren toegewezen
aan een coach. Sterker nog, naarmate er meer
overeenkomsten waren tussen coach en coachee op het
gebied van leiderschapsstijl en leerstijl, rapporteerden
de coachees minder tevredenheid en nut van de
coaching. Zoals gezegd werd er in dit onderzoek helaas
niet gekeken naar daadwerkelijke opbrengsten van de
coaching maar werd alleen gevraagd naar subjectieve
ervaringen ervan. Ook werd het onderzoek gedaan bij
een hele specifieke groep, namelijk militairen. De vraag
is of de bevindingen ook toepasbaar zijn op andere
doelgroepen.
Klein voordeel van matching voor mannen
In een ander onderzoek werd wel gekeken naar
daadwerkelijke opbrengsten van de coaching in
plaats van naar subjectieve ervaringen van coachees.
In dit onderzoek werd niet gekeken naar feitelijke
overeenkomsten tussen coach en coachee, maar
naar de mate waarin coach en coachee een gelijkenis
met de ander ervaarde. Het gaat hier dus om een
subjectieve inschatting van de overeenkomsten
tussen coach en coachee. Bozer en zijn collega’s
onderzochten die waargenomen overeenkomsten
bij 68 coach-coachee koppels en relateerden deze
aan veranderingen op het gebied van zelfbewustzijn,
werktevredenheid, organisatiebetrokkenheid en door
de supervisor beoordeelde taakprestatie. Naarmate
er door de coachee meer gelijkenis werd ervaren
tussen coach en coachee, was er echter geen grotere
verandering in zelfbewustzijn, werktevredenheid,
organisatiebetrokkenheid of taakprestatie zoals
beoordeeld door de supervisor van de coachee. Wel
werd gevonden dat mannelijke coachees die werden
gecoacht door mannen een hoger zelfbewustzijn
hadden dan mannelijke coachees die werden gecoacht
door vrouwen. Ook werd gevonden dat wanneer de
coach (dus niet de coachee) de overeenkomsten als
groter ervaarde, de beoordeling door de supervisor
hoger was. Alleen in bovengenoemde gevallen was
er dus sprake van een voordeel van zogenaamde
‘matching’. De onderzoekers suggereren dat een coach
die veel overeenkomsten ervaart met een coachee een
positievere indruk zou kunnen hebben van die coachee.
Die positieve indruk zou een coach vervolgens kunnen
delen met de supervisor van de coachee.
׉	 7cassandra://pv1e9anT1jna1RK3_27KDLioXEQ4H30Hsl8hSzIpHq0f`̵ bGZ!}׉E%Vooralsnog is er weinig overtuigend
bewijs voor de relevantie van het
matchen van coach en coachee op basis
van achtergrond en eigenschappen
Ook andere onderzoeken lijken erop te wijzen dat
matching op basis van achtergrond, zoals werkervaring,
of eigenschappen, zoals persoonlijkheid, niet per
definitie leidt tot betere uitkomsten. Wel zijn er een
aantal onderzoeken die laten zien dat matching
specifiek op basis van geslacht voordelig kan zijn, zoals
het onderzoek van Toegel en Nicholson uit 2005. Dit
onderzoek liet zien dat coachees die werden gecoacht
door iemand van hetzelfde geslacht positievere
feedback ontvingen van hun leidinggevende dan
coachees die een coach hadden van een ander geslacht
dan zijzelf. Volgens de onderzoekers zou dat in lijn zijn
met de ‘similarity-attraction’paradigma: mensen die op
elkaar lijken zouden elkaar beter begrijpen.
Concluderend is er vooralsnog weinig overtuigend
bewijs voor de relevantie van het matchen van coach
en coach op basis van achtergrond en eigenschappen,
hoewel sommige resultaten wijzen op de mogelijke
voordelen van matching op basis van geslacht.
Matching van seksuele oriëntatie
Maar hoe zit dat bij een specifieke doelgroep:
LHBTQIA+? Hebben zij wellicht meer baat bij matching
op basis van achtergrond en eigenschappen dan de
algemene groep coachees waar we het eerder over
hadden? Is matching op bijvoorbeeld seksuele oriëntatie
zinvol, omdat het hier gaat om een doelgroep die vaak
te maken krijgt met stereotypes en vooroordelen?
Omdat onderzoek naar dit onderwerp binnen coaching
helaas nog niet voorhanden is, kijk ik naar het best
beschikbare bewijs in vergelijkbare vakgebieden:
therapie en counseling. Hoewel het dan natuurlijk om
een andere vorm van begeleiding gaat, zijn resultaten
uit deze vakgebieden al eerder toepasbaar gebleken op
coaching en kunnen we daar vaak eerste aanwijzingen
vinden.
Zo onderzochten Jones en haar collega’s in de
jaren 90 welke eigenschappen en kenmerken van
de therapeut voorspellend waren voor de ervaren
effectiviteit van de therapie bij 600 cliënten die ofwel
lesbisch,homoseksueel of biseksueel waren. Cliënten
werd gevraagd naar onder andere het geslacht
van de therapeut en diens seksuele oriëntatie. Ook
werd cliënten gevraagd om aan te geven hoeveel
voordeel ze hadden ervaren van de therapiesessies.
Jones en collega’s gingen vervolgens na of bepaalde
eigenschappen van de therapeut voorspellend waren
voor een hoger ervaren voordeel van de therapie.
De resultaten laten zien dat cliënten meer voordeel
ervaarden van de therapie wanneer de therapeut een
vrouw was (ten opzichte van een man), en wanneer
de therapeut homoseksueel was (ten opzichte van
heteroseksueel). Hoewel niet werd gekeken naar de
exacte matching van seksuele oriëntatie in deze studie
(er werd bijvoorbeeld niet gekeken of homoseksuele
mannen de sessies met een lesbische therapeute
als effectiever ervaarden dan sessies met een
homoseksuele therapeut), lijken de resultaten wel te
wijzen op de relevantie van matching op het gebied
van seksuele oriëntatie. Ook bij deze studie werd
overigens gevraagd naar subjectieve ervaringen van de
effectiviteit van de therapie en werd niet gekeken naar
daadwerkelijke uitkomsten.
Een wat ouder onderzoek onder lesbische vrouwen
uit 1975 van Brooks laat vergelijkbare resultaten
zien. Aan het onderzoek deden 675 lesbische
vrouwen mee die een aantal vragen beantwoordden
over hun therapeut en in welke mate zij de therapie
behulpzaam vonden. Ook uit dit onderzoek kwam dat
de ervaren behulpzaamheid van de therapie groter
was wanneer de therapeut een vrouw was (zowel
lesbisch als heteroseksueel) dan wanneer de therapeut
een heteroseksuele man was. De resultaten lijken
er op te wijzen dat lesbische vrouwen baat kunnen
hebben bij matching op het gebied van geslacht maar
niet per se seksuele oriëntatie. De verschillen tussen
23
׉	 7cassandra://vjbvXIobAb5LTN6RflKI4IurQsQhy14pvX-zHlcZrnI `̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://XdUoe0YmIDgY2si2kpZ1ZPwxOe7gl9mwcoKAcq2umNM ` ׉	 7cassandra://ZmAlobM6NVR9_SYHAfPtNIHUnD4Eniwe5RApc0RPaOQc3`S׉	 7cassandra://gDqAhJhgO1pVHNAIICThdeu56mlHWPGn9KGWtNYwq7M2`̵ ׉	 7cassandra://FxWcigTANpWPJv02gN7Bpa7RetJBebxMTbdG1X6Cq8E:$͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://6Rqz5uq06qwkXGHal1I_WQyTqKxd79PtfzFcoAQ3Oco ` ׉	 7cassandra://5H4GNzolHsvY750Y0Be6pNqLT9o0FfgPNsS4MYlfx7U]`S׉	 7cassandra://Ka_952VfXh6TIvqToWd78fpce_qTupFMl23C9ZCuCJY`̵ ׉	 7cassandra://fXtL0SLwUUp3XCUESYe-DEAKPKXDYF-qpxpWpFLoRVo͇͠bGZ!}׉E de ervaren behulpzaamheid bij een heteroseksuele
therapeute en een lesbische therapeute waren immers
te verwaarlozen. Wanneer de deelneemsters expliciet
werd gevraagd naar hun voorkeur, gaf echter meer dan
70% aan een voorkeur te hebben voor een lesbische
therapeute.
Je zou kunnen zeggen dat deze studies erg oud zijn en
zelfs gedateerd en daarom niet representatief voor de
huidige tijdgeest. Ook zijn ze gedaan onder cliënten
die therapie ontvingen. Een wat recenter onderzoek uit
2011 van Stracuzzi en collega’s werd gedaan op het
gebied van counseling. Aan het onderzoek deden 83
cliënten en hun counselor mee en werd gevraagd hoe
de cliënten de counseling hadden ervaren. Cliënten
hadden allen een homoseksuele, lesbische of biseksuele
oriëntatie. Cliënten die dachten dezelfde seksuele
oriëntatie te hebben als hun counselor, ervaarden
echter geen betere relatie, of ervaarden de sessies
niet als soepeler of diepgaander dan cliënten die geen
overeenkomst op het gebied van seksuele oriëntatie
ervaarden. Sterker nog, de waargenomen gelijkenis
in seksuele oriëntatie leek in sommige gevallen zelfs
samen te hangen met minder diepgang tijdens de
sessies.
Ook hier zien we dus weer wat tegenstrijdige
resultaten. Hoe die precies te verklaren zijn is nog niet
helemaal duidelijk. Er is enig bewijs dat matching op
basis van seksuele oriëntatie zinvol is voor cliënten met
een homoseksuele of lesbische oriëntatie, maar er is ook
bewijs dat matching op basis van seksuele oriëntatie
niet zinvol is, of zelfs negatief kan zijn voor deze
doelgroep. Onderzoek met betrekking tot matching
op basis van seksuele oriëntatie binnen coaching is
vooralsnog helaas niet voorhanden.
Houding van de begeleider
Wellicht zijn er andere zaken die relevanter zijn om
rekening mee te houden bij deze doelgroep? Een
interessante bevinding die voortkomt uit het onderzoek
van Stracuzzi en zijn collega’s is de rol die de houding
van de counselor ten opzichte van diversiteit speelt. Het
ging er dan om in hoeverre de counselor zelf contact
heeft met personen van andere doelgroepen of in
hoeverre hij of zij afwijkende meningen kan waarderen.
Naarmate de counselor een positievere attitude had ten
opzichte van diversiteit, werd ook de kwaliteit van de
relatie met de counselor en de soepelheid en diepgang
van de sessies als hoger beoordeeld.
Conclusie
Voor wie op zoek was naar een kraakhelder antwoord
op deze kwestie komt dus wellicht wat bedrogen uit.
Zoals gezegd zijn er vaak twee kampen als het gaat om
matching op basis van achtergrond en eigenschappen.
Maar ook de wetenschap is er nog niet uit. Dat vraagt
wellicht om enige terughoudendheid als het gaat om
het inzetten van matching op basis van achtergrond en
eigenschappen in coaching.
Zowel coachees als organisaties doen er in ieder geval
goed aan om een bewuste afweging te maken als het
gaat om het matchen van coaches met coachees op
basis van achtergrond en eigenschappen. Veel tijd
en geld steken in matching op basis van achtergrond
en eigenschappen lijkt op basis van de besproken
onderzoeken niet heel zinvol te zijn. Ook als het gaat
om de doelgroep LHBTQIA+ zijn de bevindingen
tegenstrijdig. Wel lijkt de voorkeur van coachees uit
deze doelgroep uit te gaan naar een coach met dezelfde
seksuele oriëntatie. Maar overeenkomst van seksuele
oriëntatie leidt volgens de hierboven beschreven
onderzoeken niet automatisch tot betere uitkomsten
zoals ervaren door de coachee. Het lijkt daarom evident
om ook bij deze doelgroep bij het selecteren van de
juiste coach op andere zaken te letten dan alleen de
gelijkenis tussen coach en coachee.
׉	 7cassandra://gDqAhJhgO1pVHNAIICThdeu56mlHWPGn9KGWtNYwq7M2`̵ bGZ!}׉E
}Over Eefje Rondeel
Dr. Eefje Rondeel (1982) studeerde
neuropsychologie en psychopathologie aan de
Universiteit Maastricht en rondde vervolgens
een onderzoeksmaster af aan de Radboud
Universiteit. Ze promoveerde in 2013 op een
proefschrift over de invloed van cognitieve controle
op besluitvorming aan de Radboud Universiteit
Nijmegen. Momenteel werkt ze als zelfstandig
docent voor verschillende onderwijsinstellingen en
is ze als gastdocent verbonden aan de Radboud
Universiteit. Vanuit NOBCO is ze redactielid
van het e-magazine en tevens betrokken als
co-promotor bij het dissertatieonderzoek naar
effectieve bestanddelen van coaching. Samen met
sociaal psycholoog Pieternel Dijkstra schreef ze het
boek Evidence-based Coachen.
Bronnen
Boyce, L. A., Jackson, R. J., & Neal, L. J. (2010). Building
successful leadership coaching relationships:
Examining impact of matching criteria in a leadership
coaching program. Journal of Management
Development, 29(10), 914–931.
Bozer, G., Joo, B. K., & Santora, J. C. (2015). Executive
coaching: Does coach-coachee matching based
on similarity really matter? Consulting Psychology
Journal: Practice and Research, 67(3), 218.
Brooks, V. R. (1981). Sex and sexual orientation as
variables in therapists’ biases and therapy outcomes.
Clinical Social Work Journal, 9(3), 198-210.
Chinn, A. T., Richmond, J. P., & Bennett, J. L. (2015).
Walking a mile in an executive’s shoes: The influence
of shared client-coach experience on goal achievement.
International Coaching Psychology Review,
10(2), 149-160.
de Haan, E., Duckworth, A., Birch, D., & Jones, C.
(2013). Executive coaching outcome research: The
contribution of common factors such as relationship,
personality match, and self-efficacy. Consulting Psychology
Journal: Practice and Research, 65(1), 40.
Waargenomen gelijkenis
in seksuele oriëntatie
leek in sommige gevallen
zelfs samen te hangen met
minder diepgang tijdens
de sessies
Jones, M. A., Botsko, M., & Gorman, B. S. (2003).
Predictors of psychotherapeutic benefit of lesbian,
gay, and bisexual clients: The effects of sexual
orientation matching and other factors. Psychotherapy:
Theory, Research, Practice, Training, 40(4),
289.
Stracuzzi, T. I., Mohr, J. J., & Fuertes, J. N. (2011). Gay
and bisexual male clients’ perceptions of counseling:
The role of perceived sexual orientation similarity
and counselor universal-diverse orientation. Journal
of counseling psychology, 58(3), 299.
Toegel, G., & Nicholson, N. (2005, August). Multisourde
feedback, coaching, and leadership development:
gender homophily in coaching dyads. In
Academy of Management Proceedings (Vol. 2005,
No. 1, pp. F1-F6). Academy of Management.
25
׉	 7cassandra://Ka_952VfXh6TIvqToWd78fpce_qTupFMl23C9ZCuCJY`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://H6cru3VHu4m70593P6yynyzFiLm-ugD5-Gv23mu42NM ?`׉	 7cassandra://wp3uotfD_2QaC4giASmVu92SB6edtYmZiOkJV0YhW-Ua`S׉	 7cassandra://jX5VaxMSoyST49CpjvYTlPh5a52Ln8Vj9OZHtL4W7vs D`̵ ׉	 7cassandra://tV2SEekI4jqEtdr3C49rmsmVFWfyVURqKwJSaRb61UY |͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://BAAhb9bdJIWEpJL5-2ViXD4WuhjSIpcjcTI-x9A2kJY <`׉	 7cassandra://bZg2g8itYm69NPzSS6E9QMlSTrP5Uz-vfAAirxqqmP8f`S׉	 7cassandra://SGMYr9SEdSxPNQnwF9Df2bRF0NHeNkJb7lRtNNOIRnM#g`̵ ׉	 7cassandra://lo1Qv5xlibmRv80vT7nnxjJ8Q3uymJoWKR4daz6i4Do V>~͠bGZ!}נbGZ!} RX9׉H Ahttps://www.nobco.nl/cms/files/2022-05/nobco-jaarverslag-2021.pdfGׁׁrנbGZ!} J8u9ׁHhttp://www.nobco.nlׁׁЈ׉E-NOBCO-nieuws
Publicatie Jaarverslag 2021
NOBCO presenteert voor het tweede jaar het NOBCO-jaarverslag. Ons
vakgebied professionaliseert, onze coaches professionaliseren zich en wij
als NOBCO-organisatie doen dat ook, o.a. door transparant te zijn over onze
activiteiten en financiën. Het jaarverslag biedt coaches, opleiders, bedrijven
en de politiek de gelegenheid om NOBCO en onze actieve community beter
te leren kennen. Lees hier het jaarverslag.
NOBCO op het
NVP-congres
Op 5 april jl. was NOBCO met een eigen stand aanwezig op het NVPvoorjaarscongres
‘It’s all about people’. De stand werd bemand door
NOBCO-bestuursleden Miriam Oude Wolbers en Geeske te Gussinklo.
“Goed om weer op een live locatie de HR-managers te spreken. We
zijn met elkaar in gesprek geweest over de waarde van coaching.
De whitepaper die door NOBCO en ICF is uitgebracht was daar
behulpzaam bij. Velen hebben de whitepaper mee naar huis genomen
en de banden zijn weer aangehaald.”
Raad van Toezicht bekend
Op 1 juli wordt de Raad van Toezicht geïnstalleerd. Met Jeanine
Holscher als voorzitter en Ton Horn, Hermien Hendrikx en Alexander
Baas als leden. Met deze installatie zet NOBCO de volgende stap in
professionalisering en halen we relevante kennis, kunde en netwerk
in huis. Tegelijk blijft het NOBCO-bestuur verantwoordelijk voor
het besturen, de strategie en de borging van kennis en kunde op
gebied van coaching. De RvT wordt ons klankbord op de genoemde
uitdagingen en toezichthouder. We kijken uit naar de samenwerking
en hebben vertrouwen dat we met deze stap NOBCO versterken.
׉	 7cassandra://jX5VaxMSoyST49CpjvYTlPh5a52Ln8Vj9OZHtL4W7vs D`̵ bGZ!}׉EMet de Coach aan Tafel
Op 5 april jl. gingen we met de ‘Coach aan Tafel’. De veelbesproken uitzending met Mounir Samuel
en Glenn Helberg over ‘Waarden voor een Nieuwe Taal’ is voor NOBCO-coaches terug te zien in
de NOBCO-academie (inloggen op www.nobco.nl).
Vaksectie Executive Coaching (VEC)
Masterclass conflicthantering
Jan de Vuijst
Op 7 april jl. was er een interessante meeting van
de VEC. Hierbij namen we afscheid van Gert-Jan
Cozijnsen als kernteamlid en stelden we aan de
VEC-leden twee nieuwe kernteamleden voor:
Désirée Schriek en Sari van Poelje.
Daarna nam VEC-collega Jan de Vuijst ons mee
in het onderwerp conflicthantering in de praktijk.
Jan is hoogleraar Informatiewetenschap aan
de Universiteit Tilburg en bestuursadviseur. Hij
heeft, net als de aanwezigen, vaak te maken met
conflicthantering in executive (team)coaching. Over
dit onderwerp schreef De Vuijst het boek ‘De kracht
van confrontatie’. Hij wist de aanwezigen te boeien
en te verrijken. Na afloop kreeg iedereen zijn boek
over conflicthantering mee, tezamen met een extra geste van Jan die de VEC-leden ook zijn nieuwste boek
‘Leiderschap in beeld’ meegaf. We kijken terug op een mooie middag. Op 6 oktober staat de volgende VECbijeenkomst
gepland, save the date!
27
׉	 7cassandra://SGMYr9SEdSxPNQnwF9Df2bRF0NHeNkJb7lRtNNOIRnM#g`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://f6i6PiwplEQcnpZudMGWT3eb0JrJPjUkQ5NQAkS3o4w ُ`׉	 7cassandra://8GYoGunCfGgPj0DBcDmWsPX88K9lmlTOa9mSCKc2Ec8m`S׉	 7cassandra://lGqFhJuwM0yWfIOzA-31-g3bHiKlpu54LjLscIwWork`̵ ׉	 7cassandra://zLnI3z77Tqp0QKSx4HYxYNKkP6MLM17oTDMHB_BtuUQQS$͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://vg3R3Fta7pXkX2Jk4djULTgCMLJ7rVC2Pe9F12E7ukU 5`׉	 7cassandra://MeHgDvFugtbtcFh0rn_BCm4AdEpXt4iP8lwbQ16V_KMH`S׉	 7cassandra://HEiKRIBKHmr8GsFV_idvRx0g6LJkO_wkkjlYGHv-nggJ`̵ ׉	 7cassandra://xLEHztcF4Pij8WgSX1208hnnnMpjoZkudpZEpoXWHWc Fv͠bGZ!}נbGZ!} (49׉H hhttps://www.nobco.nl/cms/files/2022-01/icf-nobco-whitepaper-nl-coaching-intransparante-markt-27jan22.pdfGׁׁrנbGZ!} (z̛9׉H thttps://www.nobco.nl/nieuws/nobco-en-icf-netherlands-brengen-whitepaper-uit-coaching-is-maatschappelijke-relevant%0DGׁׁr׉E
De maatschappelijke
relevantie van coaching
voor werkenden
en organisaties
Een samenvatting voor werkgevers op basis van het whitepaper
‘Coaching in een intransparante markt’.
Coaching is een begeleidingsvorm die ingezet wordt
om zelfgerichte verandering te faciliteren, met het
uiteindelijke doel om het functioneren en algemeen
welbevinden te vergroten. Dat klinkt veelbelovend,
echter wat is die daadwerkelijke meerwaarde van
coaching voor werkenden en organisaties? Hierbij de
drie belangrijkste resultaatgebieden:
1. Mentale gezondheid op het werk
Onderzoek laat zien dat een slechte mentale
gezondheid op het werk een werkgever in Europa
jaarlijks ongeveer tussen de 1600 en 2000 euro
per werknemer kost. Het onderzoeksrapport van
MindMatters (2021) geeft aan welke programma’s door
organisaties worden ingezet om de mentale gezondheid
van werknemers te verbeteren. Ook coaching wordt
daarbij genoemd. Het vergroten van persoonlijke
veerkracht is een essentieel onderdeel om mentale
gezondheid van mensen te vergroten. Coaching lijkt
een wezenlijke bijdrage te leveren aan het vergroten
van de persoonlijke veerkracht, zo blijkt ook uit ander
wetenschappelijk onderzoek.
2. Burn-out voorkomen en werk-privébalans
verbeteren
Uit een rapport van TNO dat gegevens bevat over
de jaren 2014 tot en met 2018 blijkt dat het aantal
mensen dat burn-outklachten rapporteert in die jaren
is toegenomen. In 2018 bleek 16,4% van de mannelijke
werknemers en 18,1% van de vrouwelijke werknemers
enkele keren per maand of vaker klachten te ervaren die
kunnen leiden tot een burn-out.
Die toename in burn-outklachten lijkt met name te
komen doordat mensen meer plaatsonafhankelijk
zijn gaan werken. De huidige 24-uurssamenleving
heeft tot gevolg dat de grenzen tussen werk en
privé steeds meer vervagen. Uit onderzoek van Hays
Netherlands onder 1054 werknemers bleek dat 61%
van de werknemers aangaf dat de werk-privé balans
belangrijker is geworden en ruim 31% gaf daarnaast
aan dat ondersteuning voor het fysieke en mentale
welzijn voortaan een prioriteit is.
Uit de NOBCO-benchmark van 2020 bleek eveneens
dat maar liefst 77% van de coachvragen te maken
heeft met de werk-privé balans. Dat coaching kan
bijdragen aan de voorkoming van burn-out blijkt uit
verschillende wetenschappelijke onderzoeken. Ook zijn
er aanwijzingen dat coaching een positieve bijdrage
levert aan het verbeteren van de werk-privé balans.
3. Betrokken en productieve medewerkers
Verbeterd functioneren in teams, hogere
medewerkersbetrokkenheid en verhoogde productiviteit
zijn volgens jaarlijks terugkerend onderzoek van Human
Capital Institute in samenwerking met ICF (International
Coaching Federation Netherlands) de meest genoemde
effecten van coaching binnen bedrijven. Eerder bleek al
׉	 7cassandra://lGqFhJuwM0yWfIOzA-31-g3bHiKlpu54LjLscIwWork`̵ bGZ!}׉Edat de top 5 redenen om externe coaches in te zetten
in bedrijven zijn: leiderschapsontwikkeling, verbetering
van de communicatieve vaardigheden, verbetering
van samenwerking in teams, verbetering van
beslissingsprocessen en de toename van productiviteit.
Wetenschappelijk onderzoek laat ook zien dat coaching
zaken als werkprestaties en organisatiebetrokkenheid
verhoogt.
29
Conclusie
De meerwaarde van coaching is terug te zien op
verschillende vlakken. Grotendeels zit de meerwaarde
in het verbeteren van de mentale gezondheid van
werknemers waardoor zij zakelijk en privé meer in
balans gaan presteren. Daarnaast kan coaching leiden
tot betrokkener werknemers.
Wil je gebruikmaken van coaching? Kies dan voor
een gecertificeerde coach die is aangesloten bij een
beroepsorganisatie zoals NOBCO.
Download hier het whitepaper ‘Coaching in een
intransparante markt’.
Lees het persbericht over de publicatie van dit
whitepaper door NOBCO en ICF Netherlands.
׉	 7cassandra://HEiKRIBKHmr8GsFV_idvRx0g6LJkO_wkkjlYGHv-nggJ`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://CGtonZXeV76Z62niosNAZ7eh5G_F2WNLGm8lOaJl7C0 w`׉	 7cassandra://8cjQL-N0EUZtFV8YW_P4-zdecmDNGmpoDZ0ohlks8yopP`S׉	 7cassandra://QyJVQDdtairLUgVQKnHOcU62PmyShVqMiDNOHK7p7IM'k`̵ ׉	 7cassandra://G4UiZnb5rufCar40Snxb_yEiwtcrEgUcVouQfo6uEiA ,̜͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://V__BLruAILeGDOzGBF_Zwe4NbrpdRkQ0H5dwbuEhQmc ` ׉	 7cassandra://HfXtwqvkMF7KClCa9agBjNpGAB6XM8br9vXxFml1AjQrc`S׉	 7cassandra://6DEFkZcucTmGtBimHDBA3swlGspb_Cdk1b1a9EXNY00`̵ ׉	 7cassandra://J03Ob0CfUx7mhoe6DjNnjcofupJqHnKZh9ITTyLiZgsJ͠bGZ!}׉ESamen helpen
we studenten
Sinds het uitbreken van COVID-19 staat de mentale gezondheid van studenten onder druk. Zij zijn in deze
periode enorm hard getroffen. De samenleving en collegezalen zijn weer open, maar de problemen zijn
daarmee niet weg. Vanuit NOBCO dragen we samen met opleiders en onze aangesloten coaches bij om dit
maatschappelijke probleem aan te pakken door de mentale last van studenten te verlichten. En met succes.
De eerste gesprekken met studenten lopen en coaches krijgen steeds meer aanvragen.
Tekst: Lisa van Lith
׉	 7cassandra://QyJVQDdtairLUgVQKnHOcU62PmyShVqMiDNOHK7p7IM'k`̵ bGZ!}׉E1‘Coaching draagt bij aan welzijn
van mensen, dus we willen bij alle
doelgroepen onze kennis delen’
Al voordat Geeske te Gussinklo haar bestuursfunctie
bij NOBCO betrad, dacht ze na over de mogelijkheden
waarop NOBCO van betekenis kon zijn in de
maatschappij. “In mijn directe omgeving ken ik een
aantal studenten dat er doorheen zat. Ik dacht: dit is
eigenlijk een vraag waar de beroepsorganisatie op in
zou moeten spelen. Het idee werd goed ontvangen
vanwege de overlap met de missie dat coaching
bijdraagt aan het welzijn van mensen. We willen ook
heel graag dat coaching toegankelijk is voor iedereen
die het nodig heeft. Voor studenten is het misschien net
wat lastiger, dus vandaar deze actie.”
Geloof in effectiviteit coaching
Het idee werd vervolgens geopperd bij de Universiteit
van Amsterdam en ArtEZ University of the Arts. Zij
waren heel blij met het voorstel en communiceerden
dit, om te beginnen, met de eerstejaarsstudenten. De
eerstejaars zijn nieuw en ervaren de grootste overstap.
Niet alleen van de pandemie, maar deze groep gaat
ook een nieuw leven in. Geeske wilde niet meteen
alle universiteiten en hogescholen aanhaken. “We
hadden in het begin de tijd nodig om alle coaches op te
schalen. Anders beloof je iets aan studenten wat je niet
waar kunt maken. Dat hebben we dus voorzichtig en
stapsgewijs aangepakt.”
Rifka van der Meer, onderwijsbeleidsmedewerker aan
de Universiteit van Amsterdam, vindt het fijn dat zo’n
grote organisatie als NOBCO met dit initiatief kwam.
“We merken dat studenten weinig naar de universiteit
komen. Ze zijn uit hun studieritme. Zo heb ik het ook in
een e-mail gezet die we naar studenten sturen. Ga op
zoek naar hoe je weer in je ritme kan komen en hoe je
weer betrokken kunt zijn bij de universiteit. We hebben
zelf ook studentenpsychologen en een studieadviseur.
Die denken graag mee, maar we geloven ook heel erg in
de effectiviteit van coaching. Daarom was het voor ons
fijn dat NOBCO dit aanbood. Een betrouwbare partner
voor ons.”
Vanuit de universiteit en hogeschool is besloten om
alleen te werken met gecertificeerde coaches. “Dat
promoten wij ook in onze master. Als psychologen
weten we gewoon hoe belangrijk het is om in de zorg,
waar coaching ook onder valt, kwaliteit te bieden.
Coaching is geen beschermde term, dus de certificering
is voor ons van groot belang”, aldus Rifka. Vanuit
NOBCO stonden er direct meer dan 200 coaches klaar
na de oproep tot deelname aan de studentenactie.
Geeske begrijpt dat de scholen echter alleen met
gecertificeerde coaches willen werken. “Vanuit
zorgvuldigheid en zuinig zijn op hun studenten hebben
ze deze eis gesteld. Ze voelen zich aansprakelijk voor
waar ze de studenten naar doorverwijzen. Vanuit mijn
visie weet ik ook dat gecertificeerde coaches heel goed
weten waar hun grens ligt. Ik kan het met een gerust
hart aan ze over laten.”
Bij de kick-off van de studentenactie in maart dit jaar
waren beide opleiders aanwezig om te vertellen wat
de coaches voor type vragen konden verwachten.
Elke coach die zich nu aanmeldt, krijgt een opname
toegestuurd van deze kick-off sessie. Zo heeft iedereen
dezelfde startinformatie. Daarnaast heeft Geeske een
LinkedIngroep aangemaakt waar coaches bij elkaar
terecht kunnen. “Binnenkort organiseer ik weer een
nieuwe sessie om ervaringen uit te wisselen. Ik hoor
van veel coaches dat het voldoening geeft. Je kunt
met een paar sessies de jongeren echt weer op de rit
krijgen. En sommigen zaten al meteen volgeboekt. Ik
zou het mooi vinden als we dit door heel Nederland
aan kunnen bieden. Onze coaches zitten namelijk ook
overal.”
Iets doen voor de ander
Een van de coaches die deelneemt aan de
studentenactie is Heidi Rooijkakkers. “Toen ik over de
studentenactie hoorde, vond ik het gelijk een mooie
manier om iets voor iemand anders te doen. Studenten
hebben het ontzettend zwaar gehad afgelopen jaren.
31
׉	 7cassandra://6DEFkZcucTmGtBimHDBA3swlGspb_Cdk1b1a9EXNY00`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://77V_t53VrvHgItxu9wd66i-vDQPkMDZKN5icTMrcmHQ ` ׉	 7cassandra://H3nvQdqP0J23eCDW5pxfwqFo23hW12Kk6PYrozXetIknS` S׉	 7cassandra://wn7_nZY-8k8-PrZoRWfyG9g-Da0e95Wn3cwQHPCyrJ4v`̵ ׉	 7cassandra://St0TOOmrsOOzEGS-o56CKIcB6yzH0QHYc3wstm6QmoM5$͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://RF_VZn9Kco9dRlL4DQI2jEa3HULt4Xpi7rcx-8ZLbJw `׉	 7cassandra://ZemTO_EHGCdZ5ko--XZY719WB_knigvlJ9P3qsUPY0QS^`S׉	 7cassandra://2RRfEBeyddIa2suDBt7ErQIJzfA-NgsALmPrjRuaT4At`̵ ׉	 7cassandra://3fAZrKf-iJ1tDZjdqVDlAsBAotJyY0n5Va3lRuuBq-I i͠bGZ!}׉EHet is best pittig om het begin van je zelfstandige leven
in coronatijd te moeten beginnen. Zelf wil ik ook graag
maatschappelijk van belang zijn. Om dan aangesloten
te zijn bij een organisatie die daar ook voor staat, vind ik
heel fijn.”
Na haar aanmelding voor de actie ontving ze in de eerste
week direct drie berichtjes van studenten. “Toen heb
ik NOBCO gevraagd om het even op stop te zetten. Ik
ben heel enthousiast over zulke initiatieven, maar dat is
ook gelijk mijn valkuil en het moet natuurlijk wel in mijn
agenda passen.” Eén student bleek na het intakegesprek
toch meer met een studiekeuzevraagstuk te kampen.
“Dat zijn ook vragen die bij studenten zijn gaan spelen:
‘Past deze studie eigenlijk wel bij mij?’ Omdat ik ook
studiekeuzecoaching doe, heb ik haar gezegd dat ik haar
kan helpen met een studiekeuzetraject. Na overleg met
NOBCO of dat mocht, heb ik haar het traject voor minder
dan de helft van de oorspronkelijke prijs aangeboden.
Uiteindelijk is ze met mij aan dat traject begonnen en
heeft ze een passende keuze kunnen maken.” Met een
andere student heeft ze één gesprek gehad. “Ik heb haar
handvatten gegeven die haar hielpen bij het maken van
de keuzes waar ze voor stond. De derde student wilde
bij nader inzien toch liever geen gesprek, omdat ze het te
spannend vond.”
Heidi vindt het niet vreemd dat studenten het lastig
vinden om in gesprek te gaan. “Jongeren hebben het best
zwaar in de huidige maatschappij. Er wordt ontzettend
veel van ze gevraagd, ze moeten al vroeg weten wat ze
willen en er is veel druk. En dan komt corona daar ook
nog eens overheen. Op social media is iedereen happy en
doet iedereen alleen maar leuke dingen. Maar de mindere
kanten van het leven zien ze niet. Dus ze voelen al snel
een drempel om naar een coach te gaan. Het hoort de
tijd van je leven te zijn. Ervoor uitkomen dat je worstelt, is
dan niet gemakkelijk.”
Kruispunt
Ook Mariska Verduijn doet als coach mee aan de
studentenactie. Waarom ze zich heeft opgegeven? “Ik
vind dat studenten een beetje een verloren groep zijn
geweest in de coronaperiode. Qua gezondheid waren
ze niet kwetsbaar, maar ze stonden wel midden op het
kruispunt van hun leven. De studietijd is voor velen heel
anders verlopen dan ze dachten en die kun je niet meer
inhalen. Ze moeten belangrijke keuzes maken in die
levensfase en dat heeft voor veel stilstand gezorgd. Hoe
nu verder? Ik kan me voorstellen dat veel jongeren daar
nu vragen over hebben.”
Mariska heeft de voorlichting van de opleiders
gevolgd en geeft aan geschrokken te zijn van het
aantal jongeren dat problemen heeft opgelopen door
de coronapandemie. “Vanuit NOBCO vind ik het een
mooi initiatief om iets te doen wat bij het vak hoort en
waar anderen ook iets aan hebben. Ik vind dat je als
beroepsgroep een belangrijke bijdrage kunt leveren
om de gevolgen van corona te verzachten. Een mooie
verantwoordelijkheid van een coach.”
Dankbaar
Judith den Haan coacht in de omgeving Enschede en
kreeg al direct vier aanmeldingen binnen. Voor haar
coachsessies met studenten heeft ze een leuke vorm
bedacht. “Ik heb aan iedereen voorgesteld om zijn of
haar favoriete plek in Enschede uit te zoeken. Het is
schitterend weer, dus gaan we lekker in de buitenlucht
wandelen. Dat vinden ze allemaal hartstikke leuk.
Iedereen fleurt daarvan op. Je bent in beweging, maakt
endorfine aan, je wordt er gewoon vrolijker van.”
Judith hoopt dat meer gecertificeerde coaches zich
aanmelden. “De dankbaarheid van de studenten is
hartverwarmend. Ze geven aan zoveel inzichten te
krijgen in zo’n korte tijd. Daar doe je het allemaal voor.
Dat de beroepsvereniging dat doet is echt top. Vooral
voor studenten, daar sta ik 100% achter. Ze hebben
׉	 7cassandra://wn7_nZY-8k8-PrZoRWfyG9g-Da0e95Wn3cwQHPCyrJ4v`̵ bGZ!}׉E9‘ Ik vind dat studenten
een beetje een verloren
groep zijn geweest in
de coronaperiode’
gewoon echt behoefte aan hulp. Ga maar eens twee
jaar ergens geïsoleerd zitten en kijk dan maar wat
er met je gebeurt. Ik kan me voorstellen dat dat
vreselijk is.”
Toekomst
Er zijn veel positieve reacties op het initiatief van de
studentenactie. Hoe ziet NOBCO dit in de toekomst
voor zich? Geeske: “Dat is goed om te evalueren.
Uiteindelijk wil je natuurlijk op zoek naar financiering
voor dit soort projecten, want eigenlijk zit je ook in
een voorstadium van misschien wel zwaardere zorg,
die door coaching soms niet meer nodig is. Als dit
wat verder gevorderd is en we beter weten hoe het
heeft uitgepakt, wil ik vanuit NOBCO hier zeker mee
verder. Voor een deel zou dat vanuit de vrijwilligheid
van coaches kunnen komen en een deel zou ook
gefinancierd kunnen worden.”
Op dit moment bestaat de doelgroep van deze actie
enkel uit studenten. Geeske: “Maar het feit dat we
dit eigenlijk binnen een maand opgetuigd hebben,
geeft wel aan dat we dit vaker kunnen doen. Ik ben
enorm trots op de coaches die zich massaal hebben
aangemeld en gewoon aan de gang zijn gegaan. En
ook weer meewerken aan het communicatiestuk ervan.
Ik merk dat iedereen er trots op is.” Daarnaast houdt
NOBCO zich ook bezig met andere groepen uit de
maatschappij. “Coaching draagt bij aan welzijn van
mensen, dus we willen bij alle doelgroepen onze kennis
delen. Bijvoorbeeld in het bedrijfsleven, als mensen
tegen hun grenzen aanlopen of zoekend zijn in hun
loopbaan. Maar ook vluchtelingen. We willen kijken hoe
we de verschillende coachvragen helder kunnen krijgen.
Onze nieuwe website moet het platform worden waar
iedereen elkaar kan vinden en kennis kan uitwisselen.”
Rifka van der Meer
Mariska Verduijn
33
Heidi Rooijkakkers
Judith den Haan
Geeske te Gussinklo
׉	 7cassandra://2RRfEBeyddIa2suDBt7ErQIJzfA-NgsALmPrjRuaT4At`̵ bGZ!}bGZ!}{בCט   {u׉׉	 7cassandra://TX1OJh-MIvK55y5iFPNVzVw2oFbO8e776sdENGzQQqg ,`׉	 7cassandra://A-sQQuXb3hpbGDv_kfHyoQ01UH3a6jKd0RsM_SiAf3A?:`S׉	 7cassandra://W47ZdsVNdK6pkEpaeNbt9PjYFXFD8R5IePe0xlwtceY\`̵ ׉	 7cassandra://rPJJoD1ZfCDtssZXhOdn4CtNee7ue-k4kJ0DV35GYac #T͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://40OnDgxGwt6_tltsxbj4aeokalOHW2m2ew56QCkOU0U j`׉	 7cassandra://cfYZgJQ0vaFtHbCO7HwsbSeHvK1pjjk2yoYyhYxkZTkF?`S׉	 7cassandra://FXI5CS7eFJ2WVUa4N1m5XkpMjBI746MJwDGHCLiQf2o`̵ ׉	 7cassandra://ilAyJxFP_qWRixvswW1bEZSx1tRVlgs3XhhBmY7smMM 
s͠bGZ!}נbGZ!} ̗ف̞ 9׉H https://www.destentor.nl/zwolle/spectaculaire-groei-leefstijlcoaches-in-coronatijd-baart-zorgen-geloof-niemand-op-zn-blauwe-ogen~a415d7da/GׁׁrנbGZ!} ̗. 9׉H whttps://www.nporadio1.nl/nieuws/podcast/a966d6f0-1128-47e4-841f-d9ced45386a7/alicante-wat-is-het-gevaar-van-lifecoachesGׁׁrנbGZ!} ̗X̞ 9׉H https://www.bndestem.nl/breda/wildgroei-aan-coaches-want-je-kunt-het-zo-worden-iedereen-kan-toch-opruimen-maar-dat-is-natuurlijk-niet-zo~a921cb1f/GׁׁrנbGZ!} fׁ**9׉H https://www.destentor.nl/zwolle/spectaculaire-groei-leefstijlcoaches-in-coronatijd-baart-zorgen-geloof-niemand-op-zn-blauwe-ogen~a415d7da/GׁׁrנbGZ!} f-**9׉H whttps://www.nporadio1.nl/nieuws/podcast/a966d6f0-1128-47e4-841f-d9ced45386a7/alicante-wat-is-het-gevaar-van-lifecoachesGׁׁrנbGZ!} fV**9׉H https://www.bndestem.nl/breda/wildgroei-aan-coaches-want-je-kunt-het-zo-worden-iedereen-kan-toch-opruimen-maar-dat-is-natuurlijk-niet-zo~a921cb1f/GׁׁrנbGZ!} ΁ 9׉H :https://www.npo3.nl/happy-trending/31-05-2022/BV_101407659GׁׁrנbGZ!} ́**9׉H :https://www.npo3.nl/happy-trending/31-05-2022/BV_101407659Gׁׁr׉ENOBCO in de media
10 april 2022
De Stentor
Voor de Stentor werd NOBCO-bestuurslid Miriam Oude Wolbers
geïnterviewd over de enorme toename van leefstijlcoaches. Zij geeft aan
dat NOBCO dit zorgen baart. “Mensen zien het al gauw als een mooi
verdienmodel.”
Lees het artikel
14 april 2022
NPO 1 Podcast Alicante
In deze aflevering wordt ingegaan op de vraag of de explosieve groei
van leefstijlcoaches wel een goede ontwikkeling is en wat het gevaar
is van deze lifecoaches. Naast Miriam Oude Wolbers, die een bijdrage
leverde aan deze podcast, kwam ook CDA-kamerlid Anne Kuik aan het
woord die vervolgens een motie indiende bij de Tweede Kamer over dit
onderwerp. De motie is aangenomen.
Beluister de podcast
26 april 2022
BN De Stem
In BN De Stem geeft Miriam Oude Wolbers haar reactie op de stijgende
vraag naar coaches: “De wereld wordt complexer, mensen hebben
behoefte aan een klankbord. Daarnaast vergoeden werkgevers steeds
vaker een coachingstraject”.
Lees het artikel
׉	 7cassandra://W47ZdsVNdK6pkEpaeNbt9PjYFXFD8R5IePe0xlwtceY\`̵ bGZ!}#׉Ei35
31 mei 2022
NPO 3 Happy Trending
Online coaching nuttig of een dure grap? Uitzending op NPO3. Miriam
Oude Wolbers legt uit dat coach geen beschermd beroep is en dat dus
in principe iedereen zichzelf coach kan noemen. Coaches kunnen er wel
voor kiezen om zich bij de NOBCO aan te sluiten en dan moeten zij wel
aan bepaalde eisen voldoen.
Bekijk de uitzending
׉	 7cassandra://FXI5CS7eFJ2WVUa4N1m5XkpMjBI746MJwDGHCLiQf2o`̵ bGZ!}$bGZ!}#{בCט   {u׉׉	 7cassandra://QTnz2lI1pC-N6BNFBPB2KClP9M5oeUowlEGdvTGwudI `׉	 7cassandra://q3FikgMw4W_InlxOVj36L9e8FRmPe92XxMM-sOdKfjYI`S׉	 7cassandra://Gx-8Dl45v3_NSW8sbysrS0Mi7aZScEflnh2Lz3jO9qA`̵ ׉	 7cassandra://X__aeBanjspOgjxy5mLNRHgYyssQT6Kj5TAS0ebxCOo \ ͠bGZ!}ט  {u׉׉	 7cassandra://-sMEvA7IBWEOAlzzIZfx16cCIt-WMHZmHQWmBDuALsI I|`׉	 7cassandra://izrBrRad8RZ7-khAQdP_xkCsdooY-inRHGbM6t_V4kAB=`S׉	 7cassandra://1EInPJjWihcNSGRMqmpiLC_i03_hNIQrx04BTitcRmg`̵ ׉	 7cassandra://OWw_J0My7hW5aPFPyx9756VZhWHXZjp0uiWekbfh49gv"z͠bGZ!}ĕנbGZ!} 6 k9׉H ;https://www.nobco.nl/bijeenkomsten/61b9d0e717fcec00d8de17c6GׁׁrנbGZ!} 9̧9׉H ;https://www.nobco.nl/bijeenkomsten/61b9d455ecf2b200db51c2a4GׁׁrנbGZ!} .<9׉H ;https://www.nobco.nl/bijeenkomsten/628389a8defea9012617658eGׁׁrנbGZ!} bR9׉H ;https://www.nobco.nl/bijeenkomsten/627ea666db026f011b45ce79GׁׁrנbGZ!} ہ@9׉H ;https://www.nobco.nl/bijeenkomsten/61ba0ff0c4f6e800d8cfb908Gׁׁr׉EbAgenda
In de maanden juli tot en met september staan onze bijeenkomsten in het teken van coachingstechnieken,
intersectionaliteit en de diversiteit van ons vakgebied. We delen graag ons aanbod met je en attenderen je alvast
op het NOBCO symposium op 24 november. Zet deze datum alvast in je agenda!
6 juli
NOBCO in het land - Coachingstechnieken
Kijk jij er ook zo naar uit andere coaches weer in real live te ontmoeten en te sparren met vakgenoten? Op 6
juli is het zover! We ontmoeten elkaar dan in het Bomencentrum in Baarn voor een interactieve dag bomvol
inspiratie en momenten om met elkaar in gesprek te gaan. Dit keer gaan we op veler verzoek dieper in op
coachtechnieken. We hebben vier toonaangevende sprekers die in korte Tedtalks vertellen over hun expertise.
Spijker je kennis bij en doe nieuwe energie op! Kom ook! Je kunt je hier aanmelden
12 september
Webinar Intersectionaliteit
Inhoudelijke informatie over dit webinar volgt zo spoedig mogelijk. Houd de site in de gaten!
Kosten
€ 24,95 exclusief btw voor niet-leden. NOBCO-coaches gratis
We zien je graag online op 12 september van 14:00 - 15:00 uur.
׉	 7cassandra://Gx-8Dl45v3_NSW8sbysrS0Mi7aZScEflnh2Lz3jO9qA`̵ bGZ!}/׉E14 september
Workshop Intervisie in de natuur (alleen voor NOBCO-coaches)
De Vaksectie Natuurcoaching (VNC) faciliteert een workshopmiddag waar we met elkaar in gesprek gaan aan
de hand van een ingebrachte casus. Zelfreflectie, onderzoekende houding en afstand nemen maakt dat je op
een verdiepende manier leert van elkaar. Deze middag is ook een mooie kans om met elkaar intervisiegroepen
te vormen. Aanmelden kan via deze link.
27 september
Online bijeenkomst hoogsensiviteit in coaching
In dit webinar gaat Suzanne Nieuwenhuijs – winnares NOBTRA Young Talent Award 2021, zelfstandig
trainer en coach op persoonlijk leiderschap, werkgeluk en hoogsensitiviteit op de werkvloer – in op wat
hoogsensitiviteit precies is en hoe je hoogsensitiviteit bij een coachee kunt herkennen en vaststellen. Je
leert welke talenten en valkuilen ermee gepaard gaan en wat een hoogsensitief persoon nodig heeft om te
floreren, zowel op werk als privé. Je krijgt handvatten om je coachee te ondersteunen bij het opstellen van
een “persoonlijk prikkelplan”, waarmee je coachee leert om prikkels beter te managen. En misschien herken je
hoogsensitiviteit ook wel bij jezelf en ontdek je hoe je dat als kracht kunt inzetten in je rol als coach. Interessant?
Meld je aan!
37
24 november
Save the date: NOBCO Symposium Coaching & Onderzoek
Tijdens dit online Symposium brengen we wetenschap en praktijk dichter bij elkaar met bijdragen van
meerdere nationale en internationale sprekers. Wil jij weten hoe evidence-based practice jouw coaching kan
versterken? Laat je dan inspireren tijdens dit event en reserveer nu alvast je ticket (gratis voor NOBCO-coaches,
€ 95 excl. btw voor niet-leden).
Je vindt alle bijeenkomsten op de NOBCO-website. Lees meer informatie of Meld je direct aan!
׉	 7cassandra://1EInPJjWihcNSGRMqmpiLC_i03_hNIQrx04BTitcRmg`̵ bGZ!}0bGZ!}/{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Gvu_qCSBAjMitcwukVwm5KANAq1OIG_n-aMvVns55pE Ic`׉	 7cassandra://jDdgMQUQ5a5y6RUFDe-wlfI9dC1Qpmi6DmDhrS4GxqUR`S׉	 7cassandra://6IxznaPJ6ks7xQi1FYT0ZjyfquDVITmNLNb9fomifPcs`̵ ׉	 7cassandra://jnbDSSlV2iZo5MfD55D7hSjNZ_rknAGKgkpIjgX590Qx1b͠bGZ!}ʓנbGZ!}Ɓ ̐"9׉H 3https://www.nobco.nl/keurmerk/eia-keurmerk-coachingGׁׁrנbGZ!}ǁ :@"9׉Hhttp://www.emccouncil.org/GׁׁrנbGZ!}ȁ Tp'9׉H 6https://www.nobco.nl/pagina/voordelen-basisaansluitingGׁׁr׉EpBen je coach en wil jij je
verder professionaliseren?
Sluit je dan aan bij NOBCO!
dé organisatie voor professionele coaches met kennis en ervaring
• Voor iedereen die beroepsmatig met coaching bezig is.
• € 295,- per jaar – basisaansluiting.
• Toegang tot alle reguliere NOBCO-activiteiten.
• Mogelijkheid tot het behalen van het keurmerk voor coaches: EIA.
• Begeleiding bij het halen van een EIA-keurmerk (European Individual Accreditation).
• Automatische aansluiting bij de Europese koepelorganisatie EMCC |
European Mentoring & Coaching Council.
• Aanzienlijke korting op een beroeps- en aansprakelijkheidsverzekering.
• Een persoonlijk coachprofiel via ‘Vind een coach’ met meer dan 240.000
bezoekers per jaar.
• Kosteloos gebruikmaken van het online evaluatie-instrument Coaching Monitor.
• Kosteloos toegang en gebruik van Coachlink (tijdschrift en online database met
ruim 140 boeken over coaching).
• Gebruikmaken van de door de Belastingdienst goedgekeurde DBA-verklaring
voor coachingsgerelateerde diensten.
Wil je meer weten over alle voordelen van een aansluiting
als NOBCO-coach? Klik hier
׉	 7cassandra://6IxznaPJ6ks7xQi1FYT0ZjyfquDVITmNLNb9fomifPcs`̵ bGZ!}4׈EbGZ!}5bGZ!}4{)ׁ2ׁ> ׁ3 o ```  NOBCO e-magazine Coach. #2 2022bfrJ1