׉?4ׁB!בCט  {u׉׉	 7cassandra://MxSlwlFwxvuJVoggj9ho9l4iNsTG9sWXMcTqS2XnEgU T=`׉	 7cassandra://FuGTGvVg9pFtyXBwvxkYpUwZE3ONrq4Y5Q1G5h1TgxMff`S׉	 7cassandra://UFuokXLCJsIRuSAXkW8pLgl9TppzpAJHJC8ETjkYqLY%`̵ ׉	 7cassandra://-oBjT0LBh1yzRUfnjf7-IRYS2LbIYMVOnxQs4U_8MN4 8$͠Z	S_ט   {u׈         ׈EZ	S_׉E ExPress
2e jaargang nr. 2
Nieuws voor gepensioneerden van VVG-PGB
November 2017
Dit is een uitgave van
Uit je dak voor
de koperen kookpan
uit 1892.
Piet Zagers verzamelt
onder stoom
historisch erfgoed
van de suikerindustrie.
׉	 7cassandra://UFuokXLCJsIRuSAXkW8pLgl9TppzpAJHJC8ETjkYqLY%`̵ Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://PeflXyoqHrLkGh0ojzaC8d2IWoVjgJd0E-xSHxkjhY0 W`׉	 7cassandra://AyE53EsY4Fv4EN6Y0avQhx174lgXMkNheAJbQ61q2JUE`׉	 7cassandra://ayVp-M7I4QHHRvTqwAzMDZlAriLBV4BgeWYvqPXG6PYE`j ׉	 7cassandra://lnGCg2hNpvWgUNg0VRbuu1ZKatSqQWIw2FOGvKURcvM E8͠	Z	S_נZ	S_ m̇9ׁHmailto:redactie@vvgpgb.nlׁׁЈ׉E!In dit nummer
2 - 3 Vertrouwen ver te zoeken:
voorzitter Jos van Rijsingen
4 - 5 Grafici: van ambachtsman tot
operator
6 - 7 Martin van Rooijen knokt voor
bodem in rekenrente
8 - 9 PGB heeft tabak van
rookindustrie
10-11 Een knalrode rotatiepers, het
werk was niet aan te slepen
12-13 Historie suikerindustrie
Dinteloord op stoom
14 Laat uw stem horen
voor de raadsverkiezingen
15 Meldt een (ex)collega aan als lid
16-17 Over zorgpremie,
eigen risico en ouderenkorting
18-19 Vijftigplussers
leiden opmars van campers
20 Schijnt de zon dan toch:
Column Theo Gommers
21 Antwoorden op vragen aan PGB
22 Eindejaars (belasting)tips
23 Zorgverzekering
voor gepensioneerden
24 Manifest: red ons pensioenstelsel
25 Gepensioneerden willen
meepraten over vernieuwd
pensioenstelsel
26 Zeer voordelig concertkaarten
27 Geen big bang
voor een nieuw pensioenstelsel
Nog vóór de Derde Dinsdag van September maakte ik me al grote
zorgen over wat ons boven het hoofd zou hangen. Op Prinsjesdag
werd ik, helaas, meer dan bevestigd in die vrees. En in het regeerakkoord
wordt er nog een schepje bovenop gedaan. Niet alleen
wordt de hypotheekrenteaftrek versneld teruggebracht. De
vrijstelling om belasting te betalen over het eigenwoningforfait
indien de hypotheek is afgelost gaat er ook aan. Op het nippertje
is de afbouwtermijn gelukkig wel verlengd tot dertig jaar. Het
was een regeling die uitgerekend voor gepensioneerden met een
eigen huis erg welkom was. Deze verslechtering komt bovenop
andere lastenverzwaringen: hogere ziektekostenpremie, hogere
energiebelasting, hogere btw-tarieven. Met kunst- en vliegwerk
en wat aanpassingen van de toeslagen, ontziet het kabinet de
portemonnee van de laagste inkomens (ook die van gepensioneerden).
cOlOFON
ExPress
is een uitgave van VVGPGB
en verschijnt twee maal per
jaar. 2e jaargang nummer 2
Redactie: Theo Leoné, Ruud Peys,
Tonnie Klein Hemmink en
Jos van Rijsingen
Eindredactie: Geer Meershoek
Vormgeving en layout: Hans Brand
Druk: Drukkerij Tesink B.V.
Oplage: 18.500 stuks
Reacties kunt u sturen naar:
redactie@vvgpgb.nl
Het kabinet Rutte III.
2
Foto: copyright ANP
Degenen die het ‘geluk’ hebben een
wat royaler pensioen te hebben opgebouwd,
vissen achter het net. En dat
doen ze al heel veel jaren. De belastingverlagingen
zijn onvoldoende om
de verslechteringen te compenseren.
Het toch al grote gat in koopkrachtontwikkeling
tussen werkenden en
gepensioneerden wordt komende vier
jaar alleen maar groter. Juist in een tijd
dat het economisch voor de wind gaat,
zal daar weinig begrip voor bestaan. Ik
verwacht zelfs toenemend gemor en
onrust onder de gepensioneerden. Bij
onze groep zal het door het kabinet
gepropageerde ‘Vertrouwen in de
toekomst’ ver te zoeken blijven.
Nieuw stelsel
Daar komt nu dus bij dat een grote wijziging
in ons pensioenstelsel op stapel
staat. Het nieuwe kabinet wil dat de
sociale partners uiterlijk begin volgend
jaar hun ei leggen. Vanaf 2020 zouden
de wijzigingen dan moeten worden
doorgevoerd. Wellicht dat veel gepensioneerden
redeneren dat het hun tijd
wel zal duren, maar dat zou wel eens
kunnen tegenvallen. Aan het afschaffen
van de doorsneepremie (jong en oud
betalen nu dezelfde premie en bouwen
daarvoor evenveel rechten op)
hangt een prijskaartje van zo’n zestig
miljard euro (een Brexit heb je voor
minder!). Het kabinet belooft fiscale
Vertrouwen
ver te zoeken
׉	 7cassandra://ayVp-M7I4QHHRvTqwAzMDZlAriLBV4BgeWYvqPXG6PYE`j Z	S_׉Enog volop wordt gevoerd.
Vakorganisatie FNV zit
er geharnast in en voelt
de hete adem van zijn
leden in de nek. Ook de
organisaties van gepensioneerden
voeren de publicitaire
druk op. De VVG
ondersteunt het manifest
Red ons Pensioenstelsel
(zie elders in ExPress).
Andere rekenrente
50Plus Tweede Kamerlid
Martin van Rooijen
heeft inmiddels een
initiatiefwetsvoorstel
ingediend om komende
jaren een bodem van 2
procent in de rekenrente
te leggen. Verder hebben
onze koepel KNVG en
zusterorganisatie NVOG
eind september nog een
uitermate constructief
voorstel gedaan om het
vastgelopen overleg over
compensatie, maar dat zal het hele gat
niet dichten. Het risico is levensgroot
dat hiervoor naar de goedgevulde
pensioenpotten wordt gelonkt. En dan
wordt de kans dat er ooit geïndexeerd
kan worden nóg kleiner.
Het Verantwoordingsorgaan heeft er
bij het pensioenbestuur voor gepleit de
verschillende toekomstscenario’s die
denkbaar zijn in beeld te brengen en
zo mogelijk door te rekenen. Dat is een
flinke klus omdat de pensioendiscussie
de pensioenen tussen sociale partners
en kabinet vlot te trekken. Het is een
alternatief voor de huidige, voorgeschreven
rekenrente waarmee de
verplichtingen van een fonds worden
uitgerekend. Het is een rendement dat
naar de toekomst stabieler en reëler is.
Deze zogenoemde macrostabiele
rentevoet (MSR) gaat uit van
het te verwachten rendement, maar
de inflatie wordt daarop in mindering
gebracht. Een overheidscommissie mag
Premie hetzelfde
en toch omhoog!
Het Verantwoordingsorgaan moet erop toezien dat het bestuur
van het pensioenfonds de belangen van alle groepen
recht doet. Dat heet evenwichtige belangenafweging. Ook
bij de vaststelling van de pensioenpremie die de actieve
deelnemers (samen met de werkgevers) moeten opbrengen,
is dat aan de orde. Als vertegenwoordigers van de gepensioneerden
in het Verantwoordingsorgaan kijken we natuurlijk
of de 65/66/67+’ers recht wordt gedaan.
De pensioenpremie voor de basisregeling blijft volgend
jaar 24 procent. En toch gaan de mensen meer betalen. De
pensioenrichtleeftijd gaat met name omhoog naar 68 jaar.
Dat betekent dat vanaf 2018 de opbouw ervan uitgaat dat
de pensioendeelnemer pas met pensioen gaat als hij/zij 68
is! Eigenlijk had dit tot een premiereductie kunnen leiden
bepalen met welke gegevens (zoals de
hoogte van de inflatie) moet worden
gerekend. Deze methode kan leiden tot
een rekenrendement van tussen de 2 à
3 procent.
Heel belangrijk is dat in de communicatie
wordt benadrukt dat dit geen
potverteren is. Inderdaad, wel wat
eerder kans op een stukje indexatie,
maar dat tegen alleszins aanvaardbare
risico’s. En indexeren is niet alleen van
belang voor de gepensioneerden. De
actieve deelnemers - onze werkende
kinderen! - hebben er ook alle belang
bij dat hun toekomstige rechten worden
opgeplust.
Belangen jongeren
Als een gepensioneerde over afgelopen
jaren al 10 tot 15 procent indexatie is
misgelopen, geldt datzelfde voor de
opgebouwde rechten van de werkende.
Als de enorme buffers in de pensioenvermogens
worden afgeroomd om
het afschaffen van de doorsneepremie
te financieren, zijn indexaties verder
weg dan ooit. Dat is nú in het nadeel
van de gepensioneerden maar in de
toekomst (als zij ook zijn gepensioneerd)
van de werkenden. De belangen
van jongeren en gepensioneerden
lopen in de praktijk dus veel minder
ver uiteen dan in de publiciteit aanhoudend
wordt gesuggereerd.
Jos van Rijsingen,
voorzitter VVG-PGB
van 1,3 procent. Het pensioenfondsbestuur handhaaft
echter de 24 procent en dus is er sprake van een verhoging.
In theorie had men er ook nog een stukje extra verhoging op
los kunnen laten, maar dat vond men teveel van het goede.
Dus niet én de pensioenleeftijd omhoog én ook de
pensioenpremie.
Overigens werd vorig jaar de premie met 2,5 procent verhoogd
in plaats van met de, normaal gesproken, maximale 2
procent. Al met al vindt het bestuur van het pensioenfonds
dat de ‘pijn’ tussen de diverse groepen deelnemers/gepensioneerden
voldoende evenwichtig is verdeeld. Het Verantwoordingsorgaan
was het hier mee eens, ook de gepensioneerden
in dit orgaan.
Op dezelfde dag dat het Verantwoordingsorgaan hiermee
instemde, werd ook duidelijk dat de dekkingsgraad zich zodanig
heeft ontwikkeld dat de kans op verplichte korting van
de rechten en uitkeringen komend jaren nagenoeg nul is.
Jos van Rijsingen
3
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Sl1iPNW0AMLsMIDIC1lKSmMYn9J8RjvTYDY-KkciDR4 g`׉	 7cassandra://500jknHEEM-tFlM8ObqijOaqOVnqJNho6HVlrkUpNHI`׉	 7cassandra://BTfpECXQotRlOtPdwzu-1az596CwXA8pPv7oC1BO1KEGI`j ׉	 7cassandra://KaCNRw97YdSTQwqMXzq_bPFj1koaiaU8aU0O9Z0EZjY  ͠	Z	S_׉EGrafici:
van ambachtsman
tot operator
Pensioenfonds PGB heeft begin dit jaar de term grafisch uit
haar naam laten vallen. Het fonds heeft zoveel andere
sectoren binnengehaald, van zeevissers tot bloembollenhandelaars,
dat de grafici nu niet meer dan een minderheid zijn.
Dat stuit nogal eens op onbegrip en kritiek over ‘hun fonds’
bij de gepensioneerde grafici onder de leden van de VVG.
Maar de ontwikkelingen in de grafische sector onderstrepen
die bij het pensioenfonds in sterke mate.
‘’We hebben het dan over twee ontwikkelingen. De komst
van het internet waardoor veel drukwerk is verdwenen.
Naslagwerken als encyclopedieën of woordenboeken zijn
tegenwoordig bijna allemaal digitaal en worden niet meer
gedrukt. Tegelijk hebben we een sterke technologische
ontwikkeling doorgemaakt bij de grafische apparatuur.
Persen zijn vele malen sneller, ze zijn sneller op kleur en je
hebt minder inschiet. Daardoor is de productiviteit enorm
toegenomen terwijl er tegelijk steeds minder werk was. Dat
heeft geleid tot een sterke krimp van de grafische sector.
Veel bedrijven zijn failliet gegaan, andere hebben samenwerking
gezocht in groepen of zijn overgenomen door een
collega. Dat heeft ook geleid tot een forse daling van het
aantal mensen dat in de grafische sector aan het werk was,’’
betoogt chris Knip, grafisch vakman in hart en nieren.
Drukwerk voor winkels
Chris is ruim 69, werkt al sinds 1977 in
de grafische sector, krijgt pensioen van
het PGB en is lid van onze VVG maar
tegelijk ook nog fulltime directeur van
HuigHaverlag Printing, een grafische
onderneming in Wormerveer. HuigHaverlag
is vooral gespecialiseerd in
drukwerk voor winkelbedrijven, zoals
prijskaartjes voor op de schappen,
posters en reclameborden. ‘’Dat doen
we voor veel van de grote filiaalbedrijven.
Meestal gaat het om drukwerk dat
voor elk filiaal verschillend is. Dat kun
je alleen drukken op digitale persen
want daar kan elk vel of kartonnetje
verschillen. We hebben drie van die
digitale persen in huis, die kunnen
bediend worden door één drukker. Die
4
houdt dan drie schermen in de gaten.
Vroeger had je voor elke pers een
paar drukkers nodig, dat is een goed
voorbeeld voor wat er in de bedrijfstak
is veranderd. We hebben overigens
ook een offsetpers in huis. Daar is alles
wat je er op drukt hetzelfde maar daar
staat tegenover dat zo’n pers vele malen
sneller draait dan een digitale pers.
Die offsetpersen zijn de laatste tijd ook
steeds sneller geworden, de technologische
ontwikkeling dus. Bij digitale
persen is dat een stuk trager gegaan.
We denken al weer over een nieuwe
offsetpers; in de concurrentiestrijd die
er in onze grafische sector heerst moet
je de kosten zo laag mogelijk proberen
te houden.’’
Neergang in cijfers
Even wat cijfertjes, afkomstig van Jos
Teunen, senior onderzoeker bij het ook
bij veel gepensioneerde
grafici bekende opleidingsinstituut
GOC. De grafische
industrie telde in 1995, dus
ruim twintig jaar geleden,
nog 2.955 bedrijven met
gezamenlijk 52.869 werknemers. In dat
jaar was net een eind gekomen aan
de economische terugval van 1993 en
׉	 7cassandra://BTfpECXQotRlOtPdwzu-1az596CwXA8pPv7oC1BO1KEGI`j Z	S_׉E#1994 die al een aantal
grafische bedrijven de
kop had gekost. Vijf
jaar later, op de top
van de economische
conjunctuur, telde de
sector vrijwel evenveel
bedrijven maar die boden
toen werk aan bijna
62.000 mensen. Door
de opkomende digitalisering
liep het aantal
bedrijven de volgende
vijf jaar tot 2005 terug
naar 2.305, die net
49.000 mensen werk
boden. In de tien jaren
daarna, die vooral gekenmerkt
werden door
de economische en
financiële crisis, is het
verval pas echt ingezet.
In 2010 was er sprake
van 2.100 bedrijven met
35.000 mensen; in 2015
waren er nog eens vijfhonderd
bedrijven en
liefst 14.000 arbeidsplaatsen verdwenen.
Nu, anno 2017, zijn er nog 1.400
grafimedia ondernemingen over die
werk bieden aan 18.000 mensen. Met
andere woorden: sinds de eeuwwisseling
is het aantal bedrijven gehalveerd
en liep het aantal werknemers
nog sterker terug van bijna 62.000 naar
18.000 nu.
Computer doet ‘t werk
Chris Knip heeft die ontwikkeling van
twee kanten meegemaakt. Hij werkte
vanaf 1970 bij wat destijds Perscombinatie
heette, het bedrijf achter
de dagbladen Het Parool, Trouw en
Volkskrant. Zijn laatste rol daar was
directeur grafisch bedrijf, waarbij hij
leiding gaf aan meer dan 200 mensen.
‘’Daar had je loodzetters, rijen mannen
achter van die enorme machines, we
hadden lithografen, insluiters, opmakers;
bij de pers stonden hele ploegen
drukkers. We werkten in ploegendiensten,
de ochtendploeg
kwam vroeg
om Het Parool
te drukken, de
avond/nachtploeg
maakte de twee
ochtendkranten. Dat werk is bijna
allemaal overgenomen door computers.
Eerst kreeg je wat we noemden de
koude zetterij, alles werd nog wel uitgeprint
en vervolgens ingeplakt. Maar
nu al weer jaren gaat alles rechtstreeks
van de computer naar de pers, journalisten
doen het meeste werk zelf.
Je hebt natuurlijk nog wel drukkers
en andere vakmensen maar dat is
toch een heel andere beroep. Als zich
bijvoorbeeld al eens een storing voordoet
dan zit dat vaak in de software.
Wat vroeger grafische ambachtslieden
Een van de drie digitale drukpersen inclusief
afwerking.
‘‘Rijen mannen
achter van die enorme
machines”
waren, zijn nu vaak operators.’’ Toen
Chris in 1995 niet overweg bleek te
kunnen met een nieuwe directeur
besloot hij voor zichzelf te beginnen
en een bestaande drukkerij, Huig,
over te nemen. ‘’In die tijd werkten
hier 36 man, nu zijn dat er 85. Dat
komt zowel door autonome groei als
door overnames. We hebben destijds
bijvoorbeeld uit faillissement Haverlag
overgenomen, vandaar onze huidige
naam. Dit mooie pand hier heb ik ook
kunnen kopen
van een drukkerij
die het niet meer
kon bolwerken.
Zie je, allemaal
precies zoals het
in de hele bedrijfstak is gegaan. En ja,
ik denk er weleens over om er nu maar
eens mee te stoppen. Ik zou het bedrijf
kunnen verkopen aan investeerders
of het via een management buy out
kunnen regelen. Maar ik heb nog geen
haast, voorlopig bevalt het werken
me nog uitstekend. Ik zit bijvoorbeeld
ook nog steeds in de ledenraad van de
brancheorganisatie, het KVGO. Zo blijf
je betrokken en hou je contacten, dat
vind ik erg belangrijk.’’
Ruud Peys
5
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://UYxcSvO2rIuXh1GaGBUlFasvdTRfXM9oE6_QeDqKcC4 S`׉	 7cassandra://h8cr0QA88psp2gVZNZC__d49QW3KlxyXa6A71wnuHCw`׉	 7cassandra://uBbfyhAt0i5FJf38JoUR5f0PudzXHh5A6-8w2sSINLMA`j ׉	 7cassandra://5bfOSd39JN8c1M7Zfrc3d_A5ewPaAIjt_ePxFkhauq4 z#͠	Z	S_׉E	UMartin van Rooijen
knokt voor bodem
in rekenrente
Kom op. leg een bodem in de
rekenrente. Toch te gek voor
woorden dat bij een rendement
van 10 procent de fondsen de
pensioenen niet mogen
indexeren?
Martin van Rooijen (1942) is
strijdbaar. De Brabander kijkt
terug op een leven als belastinginspecteur,
staatssecretaris
en manager van grote
energiebedrijven. Te oud om
politiek een invloedrijke rol
te spelen? Hoezo! Telt dan
geen ervaring als kamerlid,
bewindsman en senator? Van
Rooijen verdedigt binnenkort
in de Kamer namens 50PLUS
zijn initiatiefwetsvoorstel voor een
tijdelijke bodem van 2 procent in de
rekenrente zolang de ECB doorgaat
met het opkoopprogramma.
“Als kandidaat voor de Kamer vond het
CDA mij drie jaar geleden te oud voor
de Senaat. Ik kreeg later een telefoontje
van Jan Nagel. Of ik namens 50PLUS
senator wilde worden. Daar heb ik een
week over nagedacht en ja gezegd.”
Het senatorschap bleek de opstap
voor de terugkeer naar de Tweede
Kamer. “Het werk in de Kamer is meer
dan een volle baan. Gelukkig kan ik
gebruik maken van een secretaresse
en beleidsmedewerkers. Dat geeft
verlichting.”
Van Rooijen zet zich in om de nadelige
gevolgen voor de senioren van het
stimuleringsbeleid van de Europese
Centrale Bank te beperken. “Gelukkig
ligt de macht over de pensioenen in
Nederland. De belangenbehartiging
vanuit de ouderenorganisaties, de
werkgevers en de vakbonden is heel
behoorlijk. Een apart verhaal is het monetaire
beleid van de Europese Centrale
Bank. Door kunstmatig de rente laag
te houden, dreigen forse pensioenkortingen
en koopkrachtdrama’s in 2021,
als de dekkingsgraad 5 jaar beneden de
grens van 104,5 % blijft tot 2021.”
De politicus bepleit om voor de langere
termijn een rekenrente te hanteren
van 2,5 tot 3 procent. Een optie is ook
om te kijken naar het rekenrendement.
Hoe hebben de afzonderlijke fondsen
de afgelopen, tien, vijftien of twintig
jaar gepresteerd?
“De politiek wil niets aan de rekenrente
doen. Het is een soort geloof geworden.
Die patstelling moeten we doorbreken.
Door de rekenrente tijdelijk
met ongeveer 0,5 procent te verhogen,
kunnen we kortingen in 2021 voorkomen.
Bij de fatale dekkingsgraad van
104,5 procent moet gekort worden. Als
we 1,5 tot 2 procent corrigeren scheelt
dat zeker 7 procent in de dekkingsgraad.”
Wanneer
de Kamer zich over het
Martin van Rooijen.
Foto: Geert van Tol
6
IN TERVIEW
׉	 7cassandra://uBbfyhAt0i5FJf38JoUR5f0PudzXHh5A6-8w2sSINLMA`j Z	S_׉EPensionering weer bij 65
De pensioengerechtigde leeftijd kan wat Martin van Rooijen betreft best
terug naar 65.
“Hals over kop is in crisistijd besloten de leeftijd van 65 los te laten. Door de
koppeling aan de leeftijdsverwachting zullen de mensen straks moeten werken
tot eerst 67, later zelfs 71,5 jaar. Is helemaal niet nodig. De kosten van
pensionering bij 65 bedragen 3,5 miljard euro voor de komende vier jaar.
Dat valt best te betalen. D66 vraagt bijvoorbeeld eenzelfde bedrag voor het
onderwijs. Er komen belangrijke signalen van werkgevers en vakbonden.
Steeds meer mensen gaan de ziektewet in en daarna in de WIA. Dat kost
veel geld. De veronderstelde besparing door de mensen langer te laten
werken is lang niet zo groot als gedacht werd.
vraagstuk zal buigen is nog de vraag. In
het najaar zijn de agenda’s boordenvol
geraakt door de late kabinetsformatie.
De behandeling zal in december of na
het Kerstreces plaatsvinden. Hoe de
hazen dan lopen? Van Rooijen denkt
dat de opstelling van zijn oude CDA en
de PvdA cruciaal gaat worden.
De wet Hillen wordt afgeschaft.
Opbrengst 1,1 mld. De invoering van
een belasting voor huizenbezitters die
braaf hun hypotheek hebben afgelost,
noemt Van Rooijen onbehoorlijk bestuur:
het is een boete op aflossen, een
straf. Geen stijl van de nieuwe regering.
“In reactie op mijn felle kritiek is de
termijn van de aflosboete uitgesmeerd
over dertig jaar in plaats van 20 jaar. De
maatregel blijft echter een klap op het
hoofd, ook al heeft de regering daar
nu wat meer pleisters bij geleverd. De
belasting is niet eerlijk. Mensen die op
Tachtig kilometer fietsen
met wereldkampioenen
Fit aan het werk op je 75ste. Of de oud-voorzitter van de Koninklijke
Nederlandse Atletiek Unie en de Sectie Betaald Voetbal van
de KNVB nog steeds sportief actief is?
“Op de racefiets. Veel te weinig helaas. Tien keer per jaar rijd ik
met een man of dertig zo’n tachtig kilometer.”
De fietsclub van Martin van Rooijen is bijzonder. De naam: DOF,
Door Oefening Flink. Op de clublijst staan de namen van een stuk
of acht wereldkampioenen en een Tourwinnaar. Mensen als Jan
Jansen en Hennie Kuiper. Ook premier Dries van Agt en de Kneet
reden mee.
“In 1978 werd ik gevraagd als enige kamerlid. De club bestaat uit
wielrenkampioenen en mensen uit diverse beroepsgroepen.”
Martin
van Rooijen en wielerkampioen Hennie Kuiper:
Door Oefening Flink.
aandringen van de overheid keurig zijn
gaan aflossen en geen schulden meer
hebben worden gestraft. Dat maakt
de overheid onbetrouwbaar. Vreselijk.
Mensen zijn zuinig geweest en bijvoorbeeld
niet op vakantie gegaan om eerst
af te lossen in ruil voor later minder
vaste lasten.”
Van Rooijen deelt de visie van VVD-coryfee
Hans Wiegel dat de verlenging
van de periode tot dertig jaar aantoont
dat we te maken hebben met een
slechte maatregel. Op het oog zijn de
gevolgen niet zo dramatisch meer.
Maar met één pennenstreek kan in een
volgende kabinetsperiode de versnelde
uitvoering zo weer uit de hogehoed
getoverd worden en naar 20 of 10 jaar
gaan. “De aftrek van de hypotheekrente
is hetzelfde verhaal. Als de Kamer
met een principe instemt van geleidelijk
lager aftrektarief is de weg vrij voor
een versnelde invoering. Je hoeft dan
alleen nog maar een paar getallen te
veranderen.”
Theo leoné
7
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://1_8xM7IPf7dKYk_bgevQlf1bl0z_tQXhiF4YA10a24A I`׉	 7cassandra://21MU8gLAy4ZnTn7oV8NX2jtaylxus9nN0csEyBJa0gg`׉	 7cassandra://PzDW0Dtt3xbLCavxOWXZMXUaVxB5e3OjWpE_Vp1H8dEGQ`j ׉	 7cassandra://f8lvBftlgh6MzvQDmGP8YHCH9qfzutcYZwzzWv-GMrM x͠	Z	S_׉EPGB heeft tabak van rookindustrie
Pensioenfonds PGB heeft tabak
van de rookmiddelenindustrie.
Niet dat rokers niet langer welkom
zijn. Beleggingen uit de pensioenpot
kan de tabaksindustrie echter
voortaan vergeten.
Op het congres van PGB 14 september
in Bunnik kondigde bestuurder Rob
Heerkens nieuwe stappen aan op de
weg van het maatschappelijk verantwoord
beleggen. De aandelen van
fabrikanten die minstens een kwart van
hun geld verdienen met tabak, komen
niet meer in aanmerking als belegging.
De bedrijven zijn wat PGB betreft net
zo besmet als firma’s die zich inlaten
met kinderarbeid en producenten
van chemische wapens. De bestaande
uitsluiting van controversiële wapens is
uitgebreid met ondernemingen gespecialiseerd
in de productie van verarmd
8
uranium of fosfor. Ook de producenten
van kernwapens in landen die zich niet
houden aan het non-proliferatieverdrag
zijn in de ban. Voorzichtig kijkt het
bestuur van het PGB naar beleggingen
die invloed hebben op het klimaat. Wat
zal het standpunt worden?
Onderzoek in 2013 en 2016 wijst uit
dat de deelnemers van het pensioenfonds
best bereid
zijn om iets meer
risico te lopen
om zo de kans op
meer pensioen
te verhogen. De dynamische aanpak
van de beleggingen heeft in 2016 een
kwart miljard extra rendement opgeleverd,
voldoende voor één procentpunt
van de dekkingsgraad. In de eerste
negen maanden van 2017 kon dik 100
miljoen extra worden bijgeschreven.
De nieuwe dynamiek in het beleggen
kent drie componenten. Enerzijds
bestaat een verdeling tussen de portefeuilles
met (langlopend) een vaste
rente en de meer flexibele zakelijke
waarden. De derde weg voert naar
het slim inspelen op beleggingstrends.
Jochem Dijckmeester: “De meeste mensen willen
helemaal niet meer pensioenvrijheid. Onder de
MRI-scanner geeft het woord pensioen dezelfde
reactie als wortelkanaalbehandeling.”
Hetgeen tot dusverre 350 miljoen extra
in het laadje gebracht heeft.
“Het fonds is actief in
meerder sectoren”
In Bunnik stoeide PGB met de app
Buzzmaster. Via drie grote schermen
werd daardoor
snel zichtbaar
wat de zaal via
hun smartphones
had kenbaar
gemaakt. De circa 170 aanwezigen
waren voornamelijk afkomstig uit de
Randstad en Noord-Brabant. GepenMeepraten
tijdens het congres via de telefoon.
׉	 7cassandra://PzDW0Dtt3xbLCavxOWXZMXUaVxB5e3OjWpE_Vp1H8dEGQ`j Z	S_׉E9sioneerden? Slechts 8
procent. De helft van de
mensen kwam namens
hun werkgever, 42 procent
was werknemer.
Voorzitter Ruud Degenhardt
– AOW-gerechtigd,
werkt nog drie dagen in
de week – keek terug op
lastige jaren. Ondanks
de financiële crisis en de
eurocrisis heeft het fonds
de pensioenen niet hoeven
te verlagen. “De crisis
heeft ons zwaar geraakt.
De neergang was door
het fonds niet te beïnvloeden.
Erg zuur als je de
koopkracht met 10 tot 12
procent ziet verdampen.”
PGB is volgens Degenhardt
een stuk sterker dan acht
jaar geleden. Het bestuur is
gehalveerd en de strategie
vernieuwd. Door uitbreidingen
- PGB is in trek - groeide het
Deelnemers aan het congres in Bunnik luisteren aandachtig naar
de uiteenzetting door Jochem Dijckmeester.
vermogen naar 24 miljard euro.
“We volgen drie hoofdlijnen. Het fonds
is actief in meerdere sectoren. Van,
voor en door de sociale partners. Ten
tweede: de belangen van de deelnemers
staan centraal. Op de derde
plaats: schaalgrootte doet ertoe. De
omvang bepaalt welke plek je inneemt
in de wereld van de beleggingen. Drie
jaar geleden hadden we geen hypotheken.
Nu wel. En met een goed rendement.
De groei vlakt nu wat af. Groei
is ook geen doel op zich. We zijn nu in
de gelegenheid verbeteringen aan te
brengen daar waar dat nodig is.”
PGB staat op de drempel om de
pensioenricht-leeftijd te verhogen naar
68 jaar. Voor de uitvoering van de regelingen
is dat volgens bestuurder Bert
Coenradi wel zo efficiënt. Vier op de
vijf aanwezigen in Bunnik delen de visie
om 68 jaar als richtsnoer te nemen.
Theo leoné
Dekkingsgraad gaat weer omhoog
De gemiddelde dekkingsgraad van de Nederlandse
pensioenfondsen is, na een daling in augustus, in september
gestegen naar 108%. De beleidsdekkingsgraad, die
leidend is voor kortingen en indexatie, steeg één procentpunt,
van 103% naar 104%.
Dat blijkt uit de maandelijkse Pensioenthermometer van
Aon Hewitt. ‘’Vergeleken met een jaar geleden staan de
fondsen er een stuk beter voor,” zegt Frank Driessen,
Chief Commercial Officer van Aon Hewitt. Hij wijst erop
dat de gemiddelde dekkingsgraad nu circa 10% hoger ligt
dan vorig jaar op 1 oktober. “Maar er komen nog spannende
maanden aan. Eventuele aanpassingen van het
ECB-rentebeleid en de Brexit-onderhandelingen kunnen
hun weerslag hebben op de rentemarkten. Pas dan zal
blijken of ook de grote fondsen uit de gevarenzone kunnen
komen.”
Rente gestegen, verplichtingen gedaald
De rente steeg in september met gemiddeld 12 basispunten,
met name door de ontwikkelingen op de Amerikaanse
rentemarkt. De Ultimate Forward Rate (UFR), waarmee
pensioenfondsen de waarde van hun toekomstige verplichtingen
berekenen, is in september stabiel gebleven
op 2,7%. Per saldo daalde de waarde van de verplichtingen
met ongeveer 2%.
De beleidsdekkingsgraad is met een procentpunt gestegen.
Omdat dit de gemiddelde dekkingsgraad over
de afgelopen twaalf maanden betreft, wegen de lage
dekkingsgraden uit 2016 steeds minder zwaar mee in het
gemiddelde.
Vermogen stabiel
Het vermogen van pensioenfondsen bleef in september
nagenoeg stabiel. Door de rentestijging daalde de
vastrentende waardenportefeuille met 1,3%. Aandelen
in ontwikkelde markten noteerden een winst van 2,8%.
De opkomende markten noteerden een kleine winst van
0,2%. Onroerend goed steeg licht in waarde. Het vermogen
van pensioenfondsen steeg per saldo met 0,1%.
9
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://2BVhKmOcXT5M2sAGCy4WmzVAJmhqIqytH1QD5cZixXo 9P`׉	 7cassandra://kjZTNnu0feUskskphCjAjjWeWEMgvEZGzNdaYcUrrM4ײ`׉	 7cassandra://ReObDfqyxoNZiLSdQXM5x5PRDe_K-r465jbA4sageHQC`j ׉	 7cassandra://nA72r50ubJ9CXFKA74SSdO8m3JFcM71dnYDYm1_4MAg 
`͠	Z	S_׉EEen knalrode rotatiepers,
het werk was niet aan te slepen
Theo en Dummie Verheul uit lunteren genieten beiden pensioen van PGB.
Manlief werd graficus en schopte het tot chef van de drukkerij. Zij verrichtte
koeriersdiensten en zorgde dat de krant op tijd bezorgd werd.
“Even met een enveloppe naar Maastricht. Hoe leuk is dat. Je bracht kranten
naar de bezorgers. Haalde kopij in Nijmegen, Arnhem en Soest. Je had
nog niet de communicatie van nu.”
Het stel ontmoette elkaar in
de jaren zestig in Assen.
Deventenaar Theo (1944)
was in dienst bij het 42ste
pantserinfanteriebataljon.
Verpleegster Dummie
Kampen (1947) uit Ooststellingwerf
werkte in de zorg
voor gehandicapten. Parkzicht.
Raak! De twee trouwden
in 1966.
Tientje per week
Theo Verheul rolde op vijftienjarige
leeftijd bij De IJsel in het drukkersvak.
Leerling werd hij, ging een dag per
week naar school. “Ik verdiende amper
een tientje per week. Weken nog van
48 uur. Ook zaterdagochtend werkten
we. Toen we trouwden verdiende ik
114 gulden per week. Niet zo’n gek
loon toen. Van het bedrag ging 14
gulden naar de huur.”
Zijn opa was hem in het vak van boekdrukker
voorgegaan. Trots wijst Theo
naar de steendruk aan de muur. De Lubuïnuskerk
in Deventer. Vakmanschap
van opa. “Grootvader was steendrukker,
een echte typgraaf. De man ging in
driedelig kostuum naar zijn werk. Zijn
handlanger kwam een half uur eerder
en maakte de machine klaar. Dan kon
opa Henk direct aan het werk. Mijn
broer was in Twente textieldrukker.
Onze zoon is de volgende generatie
drukkers.”
Eetabonnement Wildekamp
Na drukkerij De IJsel brak eind
jaren zestig voor Theo en Dummie de
periode aan van camping Wildekamp
in Garderen. Een druk avontuur dat
drie jaar zou duren – tot en met 1973.
Bungalowtenten plus 22 zomerhuisjes.
Stacaravans bestonden nog niet.
Dummie: “We moesten het hebben
van de gasten uit het Westen. De
mensen konden gebruik maken van
een abonnement om voor 25 gulden
vijf dagen warm te eten. Daar maakten
velen gebruik van. Aan het eind van
de week kregen we soms geweldige
fooien. Sommige gemeenten betaalden
voor mensen met een kleine portemonnee
een week vakantie bij ons.”
Theo miste de reuk van drukinkt. Ging
aan de slag bij BDU in Barneveld. Eerst
als boekdrukker. Later was hij niet
meer weg te slaan bij de rotatiepers.
Vijf van die (steeds grotere) krantenmachines
zou hij opstarten.
“In 1970 kwam de eerste rotatiepers.
Knalrood. Zes drukwerken en een
vouwmachine. We drukten vijf dagen
per week de Barneveldse Krant. Het
werk was niet aan te slepen. De
machine was gloednieuw.
Je kreeg te maken
met allerlei kinderziektes.
Met de leverancier
ging je het hele proces
door om de pers beter
te maken. Tropenjaren
waren het. Veel nachtwerk.
We werkten met
zestien man aan de machine.
Dat is nu niet meer
voorstelbaar. Op de grote
rotatiepersen staan nog
een man of drie, vier.”
Sores en
Grote of Lebuïnuskerk gezien vanaf De Worp.
10
zegeningen
Terugkijkend ziet Theo
een leven van veel sores
maar ook veel zegeningen.
Dummie knikt. “We
hebben veel aan ons
IN TERVIEW
׉	 7cassandra://ReObDfqyxoNZiLSdQXM5x5PRDe_K-r465jbA4sageHQC`j Z	S_׉ETheo en Dummie Verheul bij de steendruk van opa
Henk, de Lebuïnuskerk in Deventer. Grootvader
ging met een driedelig kostuum naar zijn werk.
Een handlanger maakte de machine gereed.
geloof. Drie keer was Theo opgegeven.
Problemen met het hart. Hij zit er
gelukkig nog steeds.”
Theo: “Onze generatie heeft met een
overdreven verantwoordelijkheidsgevoel
gepresteerd. ’s Nachts ging ik
weleens mijn
bed uit. Zou op
de drukkerij het
kraantje wel dicht
zijn? Kon niet
meer slapen. Op
de drukkerij bleek het kraantje natuurlijk
gewoon dicht.”
In 1991 maakte BDU nogmaals een
sprong voorwaarts met de komst van
het Reformatorisch Dagblad – afkomstig
van concurrent Wegener. “Wij
aasden op de kruimels die de groten
“De man ging
in driedelig kostuum
naar zijn werk”
lieten vallen. Dat was een prachtige
markt. De inzet van onze mensen was
geweldig. Je deed alles voor je bedrijf.
Behalve de dagbladen hadden we grote
huis-aan-huisbladen. Groot Utrecht
bijvoorbeeld met een oplage van
120.000. Soms was het blad zo dik dat
je in twee keer moest drukken: 240.000
stuks dus. Muziekkrant Oor hadden we,
het Bulkboek, de Noord-Holland Post.
Mooie tijden.”
Amper 51 jaar
oud moest Theo
na zwaar hartfalen
in 1995 zijn
vak vaarwelzeggen.
“Mijn werk was mijn hobby. Aan
een echte hobby ben ik nooit toegekomen.”
Met de caravan werden nog
tochten ondernomen naar Frankrijk,
Denemarken en Duitsland. Later alleen
dichter bij huis.
Mummie ontwikkelde zich aan de zij
van haar drukker tot een uitblinker in
vrijwilligerswerk. In Vaassen – begin
jaren zeventig – was ze de spin in een
web van jongeren die hand- en spandiensten
verrichtten voor mensen die
tussen wal en schip geraakt waren.
“Na onze verhuizing in 1974 heb ik geprobeerd
in Barneveld hetzelfde op te
zetten. Dat ging een stuk moeilijker. De
jeugd was niet te krijgen. Toen heb ik
iets soortgelijks opgezet met huisvrouwen.
We kwamen daardoor in contact
met artsen en het maatschappelijk
werk. Werden een soort noodopvang.
Je kunt je niet voorstellen wat je naar
je deur geschoven krijgt. Waar moesten
ze heen met mensen die tijdelijk
de weg kwijt waren? Of we ze een
paar dagen onderdak konden geven.
Dat liep uiteindelijk uit de hand. Je kon
nergens op terugvallen.”
Theo leoné
11
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://tNNvLFpy_LeeNEMbBIb1DlKF4Efi4eETwji8huBtX3c /`׉	 7cassandra://9kheN6WbhEzBXaIws0XnshM7P9gAWJNK8ft8FKgP3sI `׉	 7cassandra://dy9uH5ymabQD8L_dU-ee_udUHMx5z83dfJBlD6i-LzMO`j ׉	 7cassandra://EOP2EaX_u87AePAqjJc3cXBccQWMFfDSQEJS58xM2BE 
͠	Z	S_נZ	S_ 
\9ׁH !http://www.stoomclubsuikerunie.nlׁׁЈ׉EdHistorie suikerindustrie in Dinteloord
Van schip naar as
De Nederlandse suikerindustrie
telde een eeuw geleden
31 suikerfabrieken. De meeste
(21) bevonden zich in het westen
van Brabant. Aanvankelijk
ging de aanvoer vooral per schip.
Roosendaal gebruikte spoorbieten.
Sinds 1987 worden alle bieten
per as aangevoerd, wat een grote
logistieke verandering betekende.
Sinds de overname van cSM is
in Nederland alle bietsuiker bij
de Suikerunie onderdak. Verwerkingsfabrieken
staan in Dinteloord
en Vierverlaten (Groningen).
De suikercampagne draait sinds maandag
11 september op volle toeren.
Iedere vier minuten arriveert bij de
fabriek in Dinteloord een vrachtwagen
vol bieten. Tempo! Zeven miljoen ton
bieten wachten op de verwerking tot
kristalsuiker.
In campagnetijd stroomt het bloed
van Piet Zagers (1944) altijd een slag
sneller. Prachtig, die techniek. Indrukwekkend,
de processen. Heel zijn leven
al is de Roosendaler in de greep van de
suiker. Met een groep van 25 gepensioneerde
enthousiastelingen
onderhoudt Zagers,
met vakmanschap en
oliekan, oude machines
die de suikerindustrie
hebben grootgemaakt.
Alleen tijdens de campagne is het bijzondere
stoommuseum in Dinteloord
te bezoeken.
12
Gered van de ondergang, de indrukwekkende STAL-turbine,
van Zweedse makelij. Overbodig geworden in Groningen
werd het gevaarte van 70 ton in 2008 verkocht
aan Egypte. Onverwacht ging de transactie niet door.
Met zijn stoomclub slaagde Piet Zagers er in om de turbine
te behoeden voor sloop. Sterker nog. De sloper van de
fabriek in Groningen werkte van harte mee om de machine
te behouden. Zes weken waren zes mensen bezig
“Iedere 4 minuten
een vrachtauto
met bieten”
“Een techneut ben ik. Altijd geweest. Wilde
dus naar de ambachtsschool. Suiker maken
interesseert me van jongs af aan. In de
fabriek komt alles samen.”
Stapsgewijs werkte Zagers zich op. Na de
ambachtsschool volgden de
Uitgebreide en de Hogere
Technische School. De Brabander
spijkerde zich bij op
universiteit Nijenrode en in
Braunschweig – het kenniscentrum
van de Duitse suikerindustrie.
De suikerman werd afdelingschef specialiteiten
en campagneleider, kreeg behalve
׉	 7cassandra://dy9uH5ymabQD8L_dU-ee_udUHMx5z83dfJBlD6i-LzMO`j Z	S_׉Eop stoom
om de turbine te demonteren. Alles kwam op foto en film
om de herbouw mogelijk te maken. Na een transport in
twee zeecontainers werd de turbine in een jaar tijd weer
opgebouwd in Dinteloord. De STAL-turbine is bijzonder
vanwege een dubbel rotatiesysteem dat leidt tot een erg
laag stoomverbruik, een korte opwarmtijd en een snelle
start. In plaats van stoom wordt in Dinteloord perslucht
gebruikt.
het onderhoud ook de nieuwbouw in zijn
portefeuille. Zo leer je alle machines wel
kennen. Zeker als werkveld niet alleen maar
suikerhoek West-Brabant omvat maar ook
nog Groningen. Sinds 2007 (de overname
van CSM door Suikerunie) ligt de suikerproductie
in Nederland in één hand.
“Vanuit de techniek ben ik meer de technologie
ingegaan. Ik werd productieleider
– eentje die als werktuigbouwkundige veel
van machines wist. We deden uitvindingen.
Het grootste succes? De introductie van
het entgreinkoken. Een gouden greep. We
bespaarden met een kleine investering een
uur kooktijd. Dan praat je over een
besparing van miljoenen euro’s. Zo
fascinerend, het suikerproces. Je stopt
er heel je hebben en houden in. Werkt
als een zelfstandige.”
De laatste halte was voor Zagers de
fabriek in Puttershoek. Als gedetacheerde
voerde hij vanaf het jaar
2000 een aantal projecten uit die hij in
Dinteloord al in de vingers had gekregen.
Puttershoek ging in 2004 dicht.
Of Zagers – inmiddels 62 - weer terug
wilde komen naar het hoofdkantoor?
Nou nee. Dan beter stoppen. Om direct
te starten met zijn stoomclub.
“In Puttershoek stonden twee gerestaureerde
suikerstoommachines. Ze
zouden naar de hoogovens gaan, klaar
voor omsmelting. Ik heb toen mensen
warm gemaakt om het historisch erfgoed
te behouden.”
Waar zouden de machines naar toe
kunnen? De ruime machinekamer
in Dinteloord stond vol oude troep.
Die kunnen we toch opruimen? Daar
komen dan nog de kosten bij van het
afbreken en weer opbouwen van de
machines. De eerste stap naar een museum
was gezet. “De directie wilde wel
meewerken. Maak maar een budget. Ik
kwam uit op 70.000 euro. Ze schoten
in de lach. Reageerden met: Ok, goed
gemaakt, 25.000 euro. De rest zul je
met vrijwilligers moeten doen.”
Zagers kreeg toestemming om veertig
mensen aan te schrijven. Sommigen
gepensioneerd, anderen waren nog
aan het werk. Allemaal vakmensen. Ieder
met passie voor de oude suikermachines.
Sindsdien bouwt een club van
20 tot 25 mannetjesputters samen aan
een bijzonder machinemuseum. “Als
het maar plakt. We verzamelen alleen
machines die ook echt in de suikerindustrie
gebruikt zijn.”
Zagers: “Met ons werk doen we iets
voor de gemeenschap. Tegenwoordig is
veel digitaal, vroeger was alles mechanisch.
Onze groep heeft de oude kennis
nog in de vingers. Met het brandweermuseum
in Wouwse Plantage hebben
we een samenwerking. De stoombrandspuit
uit 1880, de motorspuit
van 1920. Onze stoomclub heeft de
mensen om zulk historisch erfgoed op
te knappen.”
Theo leoné
Tal van sponsors helpen het museum. Ze leveren
vooral diensten zoals kennis en transport.
Bezoek
Voor nadere informatie:
zie www.stoomclubsuikerunie.nl
Op aanvraag kunnen scholen,
bedrijven en groepen bijzonder
geïnteresseerden het suikerstoommuseum
bezoeken.
Piet Zagers bij de koperen kookpan uit 1892. Het dak moest open om met een kraan de vijf ton zware
pot het museum in te hengelen. De in Roosendaal gebouwde kookpan werd in Dinteloord van 1954 tot
1965 gebruikt bij de productie van suikerbroden. De afzet was vooral gericht op Marokko.
13
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://8T6gR6P0MPbnJiTlYA9KjZxnL68wPiDUBZHk4whyWpE 	'`׉	 7cassandra://VzRE2VVTgllMmeL5Sc32e-Apse4e6qVz4SRWQWz_d-AV`׉	 7cassandra://XuLz7U5I89TcPSpGvYW1svEQSy3P9_WJxrfM7R13Eh0D`j ׉	 7cassandra://bRJEBCTz4wR_csR1GWN5kCXTdIxpn2gcDLaiDrg4vrY _͠	Z	S_נZ	S_ 
E́g9ׁHhttp://www.vvgpgb.nlׁׁЈנZ	S_ 	^{q9ׁHhttp://www.vvgpgb.nlׁׁЈ׉ELaat uw stem horen
VOOR
de raadsverkiezingen
De VVG-PGB roept haar leden op om er bij de fracties in ‘hun’
gemeenteraad op aan te dringen ouderen niet over het hoofd te zien
als ze het programma opstellen voor de raadsverkiezingen van komend
voorjaar. Gemeenten spelen immers een steeds grotere rol als het gaat
om welzijn, voorzieningen en andere onderdelen van het ouderenbeleid.
De KNVG, de koepel van verenigingen van gepensioneerden waar
de VVG-PGB bij is aangesloten, heeft daarvoor een uitgebreide checklist
opgesteld.
Ook heeft de KNVG een voorbeeldbrief
geschreven voor gepensioneerden die de plaatselijke
politieke partijen willen benaderen.
Helma van den Berg
De nieuwe gemeenteraad moet meer
kennis hebben van zorg- en ouderenbeleid.
Door de overheveling van taken
van de rijksoverheid naar de gemeenten
is het gewenste profiel voor raadsleden
flink veranderd. De fracties die
in maart 2018 worden gekozen zullen
meer van deze nieuwe markten thuis
moeten zijn om hun rol als regelgever
en controleur van het gemeentelijk
beleid op die nieuwe terreinen waar te
kunnen maken.
Lokale lasten
Daarnaast is het zo dat de gemeente
verantwoordelijk is voor de lokale
lasten die vrijwel nooit zijn terug te vinden
in de koopkrachtplaatjes. Dan gaat
het onder meer om de eigen bijdrage
Wmo en de gemeentelijke milieu- en
andere woonlasten. Uit onderzoek van
de gezamenlijke seniorenorganisaties
blijkt dat die lasten, inclusief bijvoorbeeld
de waterschapsheffing, fors
zijn maar ook sterk uiteenlopen van
gemeente tot gemeente. Het verschil
kan oplopen van 395 euro voor een
huishouden met een laag inkomen tot
807 euro voor mensen met een hoog
inkomen. De lokale lasten zijn het
laagst in Amsterdam maar in bijvoorbeeld
de gemeenten Utrechtse Heuvelrug,
Hulst en Almelo zijn senioren
minder goed af.
14
Checklist met vragen
Om de deskundigheid van de lokale politici
op al deze terreinen te bevorderen
hebben de KNVG en haar zusterorganisatie
NVOG alle gemeenten en
lokale politieke partijen zelf al een
checklist met vragen gestuurd. Die
vragenlijst biedt lokale partijen een
leidraad om punten op het gebied van
ouderenbeleid in hun partijprogramma’s
aan te snijden.
De checklist is ook geschikt om in de
toekomst de lokale bestuurders op dit
punt beter te kunnen controleren en
richt zich op thema’s als wonen, zorg
en preventie, mobiliteit en communicatie.
De
vragen zijn geënt op de ervaringen
van ouderen, die meemaken dat gemeenten
nog steeds slecht toegankelijk
zijn. O.a. omdat er teveel verwacht
wordt van hun internetdeskundigheid,
dat een traploze omgeving geen aandacht
heeft, dat er te weinig rekening
wordt gehouden met draagkracht en
dat er nog steeds geen (overkoepelend)
beleidsplan is om de gevolgen
van de vergrijzing in kaart te brengen
en te voorzien van maatregelen.
Voorbeeldbrief
Daarnaast is op de website van VVGPGB
en KNVG ook een voorbeeldbrief
te vinden die leden van de VVG-PGB
en andere gepensioneerden naar de
fracties in de gemeentelijke politiek
kunnen sturen.
Daarin staat in de eerste plaats dat
gemeenten de voorwaarden moeten
scheppen zodat ouderen goed kunnen
meedoen. ‘’Voor het merendeel van
de senioren is het uitgangspunt dat wij
zolang mogelijk zelf de regie over ons
leven willen voeren. Dat lukt niet altijd
zonder dat de gemeente ons daarbij, op
welke manier dan ook, helpt’’. Vervolgens
komen onderwerpen aan de orde
als de communicatie met senioren en
andere inwoners, de cliëntondersteuning,
stabiliteit in de zorgaanbieding,
hulp en aandacht voor mantelzorgers
en aandacht voor senioren die in persoonlijke
financiële problemen zitten
of terecht dreigen te komen. In de brief
wordt er ook op aangedrongen dat
gemeenten de hulpvraag van ouderen
centraal stellen. ‘’Wij weten dat onze
hulpvraag soms de grens van een wet
overstijgt. Kijk dan verder dan die grens
en bedenk oplossingen waarbij de
financiering vanuit een bepaalde wet
niet centraal staat. Ontschotten met
een mooi woord.’’
Ruud Peys
׉	 7cassandra://XuLz7U5I89TcPSpGvYW1svEQSy3P9_WJxrfM7R13Eh0D`j Z	S_׉E‘’Je moet wel de email
adressen vinden’’
Helma van den Berg, gepensioneerd, maar nog altijd actief
als journalist en tekstschrijver, stuurde die voorbeeldbrief
onlangs aan de fracties in de gemeenteraad van Soest. ‘’In
feite heb ik niets anders gedaan dan jullie voorbeeldbrief
inzake het seniorenbeleid doorsturen. Via e-mail een fluitje
van een cent. Je moet alleen wel de juiste mailadressen van
alle fracties hebben en elke kopie voorzien van een andere
aanhef (elke fractie bij de eigen naam en/of fractievoorzitter
noemen).’’
‘’Ik heb deze brief rondgemaild vanwege het belang van
de inhoud van deze oproep voor 65-plussers, waartoe ik
zelf inmiddels ook behoor. landelijk van belang, maar ook
lokaal. Eerder heb ik een soortgelijke actie ondernomen
met een oproep voor het plaatsen van bankjes langs de
openbare weg voor senioren (in 2011) en met een pleidooi
voor openbare Wc’s (2015) in Soest. Overigens vergeefs. Op
beide rondzendmails heb ik destijds slechts één telefoontje
als antwoord gekregen. En ook nu heb ik maar twee reacties
ontvangen: die van een wethouder en nadien een telefoontje
van een kleine, lokale partij die mij uitnodigde om
tijdens een openbaar debat over het seniorenbeleid in Soest
aanwezig te zijn en eventueel te willen spreken. Ik heb die
uitnodiging aangenomen.’’
Meld een (ex)collega aan als lid van VVG-PGB
Wat kunnen uw (ex)collega’s verwachten voor
een lidmaatschapsbijdrage van € 0,75 per maand?
- Belangenbehartiging binnen
Pensioenfonds PGB. Binnen het
bestuur van het pensioenfonds worden
twee posities ingevuld namens
gepensioneerden.
- Het Verantwoordingsorgaan houdt
toezicht op de gang van zaken bij het
pensioenfonds. Drie zetels worden
op voordracht van VVG-PGB ingenomen
namens de gepensioneerden.
- Belangenbehartiging door de Koepel
van de Nederlandse Verenigingen
van Gepensioneerden. Het pensioenfonds
opereert binnen strikte wettelijke
kaders en met streng toezicht
van De Nederlandsche Bank. Om
zaken ten goede te veranderen in
regelgeving is intensieve lobby richting
politiek van groot belang. Dat
gebeurt, mede namens de VVG, door
de KNVG: Koepel van Nederlandse
Verenigingen van Gepensioneerden.
- Informatievoorziening door het twee
maal per jaar uitbrengen van ons
fullcolour magazine ExPress. Verder
ontvangen zij regelmatig nieuwsbrieven
per post of per e-mail en
ontvangen zij actuele berichtgeving
en achtergrondinformatie via de
website (www.vvgpgb.nl)
- Jaarlijks een Algemene Ledenvergadering
met interessante sprekers.
De laatste jaren zorgt VVG-PGB
ervoor dat de leden daar met de NS
gratis kunnen komen.
- Ledenservice. In samenwerking
met de koepelorganisaties KNVG
en NVOG is een begin gemaakt met
het ontwikkelen van een collectieve
ziektekostenverzekering met flinke
korting bij VGZ. Vooral degenen die
niet (meer) van een collectiviteitskorting
gebruik kunnen maken,
kunnen zo hun lidmaatschapsgeld
dubbel en dwars terugverdienen.
Voor wie is de VVG?
De naam zegt het al, de VVG is voor
gepensioneerden of mensen die op
korte termijn met pensioen gaan.
Als zij lid worden, wordt het lidmaatschapsgeld
van € 0,75 per maand
ingehouden door Pensioenfonds PGB
en afgedragen aan onze vereniging.
Cadeautje
Voor u en degenen die zich als lid
melden, hebben wij een aardig boekje
als welkomstcadeau
Uw (ex)collega’s kunnen zich aanmelden
via onze website
www.vvgpgb.nl of een briefje sturen
naar onze ledenadministratie
Hunzestraat 18, 7555 WB Hengelo,
onder vermelding van ledenwerfactie
15
Z	S_Z	S_{בCט   {u׉׉	 7cassandra://-i_udUgkG5UAts132On_BfCXhiYGl7sMXTYEuGDang0 ͣ`׉	 7cassandra://9BLhOBwoLION6Y3hA0S0XcLOzKQqAoWYrSioco6ILAE`׉	 7cassandra://xwYiEiqRqdha3mwhmfMT9xzob2NPyO1cvBUfM037zAQI`j ׉	 7cassandra://xa1ddycXAWYl81BVDVenMcdMr4IlBG_kuj2W91Dq0d4 4͠	Z	S_׉E
Sybrand van Haersma Buma en Mona Keijzer van het CDA tijdens de stemming over het plan van de formerende partijen om het eigen risico volgend jaar
te bevriezen op 385 euro.
Het eigen risico in de zorg gaat
niet omhoog, de premie voor de
zorgverzekering mogelijk wel. De
ouderenkorting wordt verhoogd,
maar alleen voor sommigen. En
de discussie over een nieuw pensioenstelsel
wordt opnieuw naar
voren geschoven.
Dat zijn de voornaamste ontwikkelingen
voor gepensioneerden rond
Prinsjesdag en de formatie van een
nieuw kabinet. Bij het lezen van dit
artikel zit dat kabinet, zo goed als zeker
Rutte III, hoogstwaarschijnlijk al in het
zadel maar op het moment van schrijven
bevond de formatie zich nog in het
eindstadium. De concrete voornemens
die het nieuwe kabinet heeft op het
gebied van het ouderenbeleid kunnen
dus afwijken.
In de eerste plaats de ouderenkorting
waar jaarlijks in de Miljoenennota
wel iets aan wordt gesleuteld. In het
Belastingplan staat dat die korting voor
mensen met een laag inkomen volgend
jaar wordt verhoogd naar €1.418
terwijl dat nu nog €1.292 is. Voor hoge
inkomens is sprake van een minimale
stijging naar €27. Voor alleenstaanden
16
Over zorgpremie,
eigen risico
en ouderenkorting
gaat de ouderenkorting volgend jaar
echter omlaag van €438 naar €423.
Verder gaat de maximale algemene
heffingskorting voor mensen boven
de AOW-leeftijd met €6 omhoog naar
€1.157.
Over een ander belangrijk punt, het
eigen risico in de zorgverzekering,
hebben de formerende partijen afgesproken
dat dat in 2018 onveranderd
blijft op €385 per persoon. Het ‘oude’
kabinet was nog uitgegaan van een verhoging
maar daar wil de nieuwe ploeg
niet aan, althans niet voor 2018. En dit
leidt wel tot een maandelijkse premieverhoging
van ca. €9. Rutte II heeft in
de Miljoenennota verder aangegeven
dat de zorgtoeslag voor de laagste
inkomens omhoog gaat. Voor alleenstaanden
met een minimuminkomen
gaat de zorgtoeslag omhoog met €132,
voor meerpersoonshuishoudens is dat
€196. In beide gevallen is dat duidelijk
meer dan de stijging van de gemiddelde
premie en het gemiddeld eigen
risico, schreef minister Schippers van
volksgezondheid daarbij.
Wat de premie voor de zorgverzekering
voor volgend jaar ‘doet’ is pas tegen
het eind van het jaar duidelijk als alle
zorgverzekeraars de nieuwe premie
bekend hebben gemaakt. Het is echter
wel zo dat zorgverzekeraar DSW, altijd
de eerste met de aankondiging, de
zorgpremie tegen de verwachting in
niet verhoogt maar juist verlaagt en
wel met zes euro naar €1.290 euro per
jaar ofwel €107,50 euro per maand per
persoon. DSW verlaagt bovendien ook
nog eens het eigen risico met €10 euro
naar €375 euro per persoon. Of dat
voorbeeld door de andere zorgFoto:
copyright ANP
׉	 7cassandra://xwYiEiqRqdha3mwhmfMT9xzob2NPyO1cvBUfM037zAQI`j Z	S_׉EBetalen voor
DigiD kost
pensioenfondsen
twee miljoen
Pensioenfondsen zijn rond de twee miljoen
euro aan extra kosten kwijt nu ze vanaf 1
januari moeten gaan betalen voor het
gebruik van DigiD. Dat heeft de Pensioenfederatie,
de koepel van pensioenfondsen,
berekend. Tot nu toe werd dat gebruik
betaald door het rijk maar de regering heeft
besloten dat de rekening voortaan naar de
gebruikers gaat. Daarbij gaat het dan niet
om de burger zelf maar om de diensten bij wie je via DigiD inlogt, inclusief de
belastingdienst en de pensioenfondsen.
De Pensioenfederatie heeft inmiddels een boze brief gestuurd aan Bas Eenhoorn
die als ‘commissaris’ verantwoordelijk is voor de digitale communicatie
met de overheid. De federatie noemt het kabinetsbesluit ‘bestuurlijk onfatsoen’.
‘’De gang van zaken leidt tot problemen voor de pensioenfondsen die
de wettelijke communicatie nu via de Berichtenbox van MijnOverheid sturen.
Zij worden voor het blok gezet nu de overeenkomst met de huidige
digitale dienst van de overheid wordt opgezegd. Ze krijgen de keuze tussen
een nieuwe overeenkomst, met daarin extra lasten voor de deelnemers, of
het einde van toegang tot DigiD en de Berichtenbox. De Pensioenfederatie
vindt dat hier sprake is van bestuurlijk onfatsoen en vindt dat alleen al daarom
aan pensioenfondsen pas vanaf 2019 kosten in rekening kunnen worden
gebracht voor het gebruik van DigiD en MijnOverheid.’’
verzekeraars wordt gevolgd, moet (medio
november) nog blijken.
Tenslotte is bij de formatie afgesproken
dat de sociale partners – opnieuw
– meer tijd krijgen om met een eigen
voorstel te komen voor de hervorming
van het pensioenstelsel. Daarmee
schuift het kabinet besluiten over de
pensioenhervorming weer verder
naar voren. Voor de verkiezingen leek
politiek Den Haag nog overtuigd van
de noodzaak van spoedig ingrijpen in
het stelsel. Eerder deze maand klapten
de onderhandelingen tussen de sociale
partners in de Sociaal-Economische
Raad (SER) over de hervorming van de
arbeidsmarkt. Maar op het pensioendossier
praten werkgevers en werknemers
nog wel door. Omdat werkgevers
en werknemers na meer dan een jaar
praten er nog altijd niet in zijn geslaagd
met een advies voor de hervorming
van het pensioenstelsel te komen,
werd er rekening mee gehouden dat de
partijen in het regeerakkoord het initiatief
naar zich toe zouden trekken. De
formerende partijen willen daar echter,
zo lijkt het, toch nog niet aan. Hoewel
wel richtinggevende uitgangspunten
worden genoemd zoals invoeren
individuele potjes en afschaffen
van doorsneepremie.
Ruud Peys
17
Overheid moet
niet-indexatie
niet gaan
compenseren
Rutte II heeft in de Miljoenennota
aangegeven dat het de nietindexatie
van de pensioenen niet
wil compenseren vanuit de staatskas.
‘’Dikwijls wordt in de richting
van de overheid gekeken om een
achteruitgang van de koopkracht
van ouderen bij niet-indexatie door
pensioenfondsen te compenseren.
De vraag is in hoeverre dit altijd
in de eerste plaats de taak van de
overheid moet zijn. De overheid
bepaalt de spelregels voor de pensioenfondsen.
Het niet-indexeren
is het gevolg van ontwikkelingen
op de financiële markten en van
beleggingsbeslissingen van de
betreffende pensioenfondsen.
Het standaard «repareren» van
de koopkracht door de overheid is
niet gratis, maar betekent herverdeling
tussen groepen. Bovendien
treft uitblijvende indexatie niet alleen
de huidige gepensioneerden,
maar ook de uitkeringen van toekomstige
gepensioneerden. Deze
laatste groep wordt dubbel geraakt
als de overheid uitblijvende
indexatie compenseert voor
gepensioneerden: niet alleen
betaalt deze groep de koopkrachtreparatie
van huidige gepensioneerden,
maar ook valt hun
toekomstige koopkracht lager uit.
Daarnaast haalt deze overheidsingreep
de verantwoordelijkheid
voor de gevolgen van hun investeringsbeleid
weg bij de pensioenfondsen.’’
Z	S_ŁZ	S_ā{בCט   {u׉׉	 7cassandra://N9CgEL8XXVViuXYOxGJWYmSLblYa_rnnqqoD0YToJYY `׉	 7cassandra://NBhYSYwqTlRbtyiGwyfFg7fJK64z2wsrArMyJtoBIM8~`׉	 7cassandra://RX8yEPtnI5E-dzUEgaUACPoTm51_CQJG1-Fksy8b_isJ`j ׉	 7cassandra://rl-8AP1xQobJGKTXZAnn4Eq7fg1FHBcupmjYO76kLhE Nm͠	Z	S_׉EVijftigplussers leiden
opmars van campers
Van het hoge noorden in Noorwegen
tot onder in Nieuw-Zeeland toeren ze
rond, de senioren in hun campers. De
witte vloot bestaat uit krappe busjes
tot heuse vakantiereuzen. In Nederland
staat driekwart van de kampeerwagens
op naam van een vijftigplusser.
De prijzen schieten omhoog van enkele
duizenden euro’s voor een niet al te
grote oude kilometervreter tot ruim
over de anderhalve ton. Wie graag
toert maar toch het geld in zijn zak wil
houden kiest natuurlijk voor huur. Reken
dan maar op de prijs van een luxe
vakantiebungalow plus autohuur.
Waarom mensen
kiezen voor een camper?
Als belangrijkste
argument klinkt
vrijheid. Op steeds
meer plekken in de
toeristische gebieden verrijzen speciaal
ingerichte camperparkeerplaatsen.
Aan de Emma Boulevard in Hoek van
Holland bijvoorbeeld, camping Vinkenhof
in Schin op Geul en op het terrein
van de voormalige visafslag in Harlingen.
Honderden van die plekken telt
Nederland inmiddels. Kijk maar op de
website van Camperclub Nederland.
Campercontact wijst de weg naar ruim
24.000 camperplaatsen in 51 landen.
Grootgrutter is Frankrijk met bijna zesduizend
plekken. Op de snelwegen van
en naar het zuiden heerst dan ook een
drukte van belang. Op hoogtijdagen
rijden – met opvallend veel Nederlandse
nummerborden - de colonnes af en
aan. Geen land in Europa of het heeft
speciale voorzieningen voor campers.
Zelfs Rusland ontbreekt niet op de lijst.
Relatief de meeste camperbezitters
wonen in Drenthe. Een op de honderd
inwoners, zegt het Centraal Bureau
voor de Statistiek. De Friezen liggen
een neuslengte achter. De minste camperbezitters
heeft Zuid-Holland: 3,6 op
de duizend inwoners.
“De opmars van de
camper is meer dan
opvallend”
Bij de Rijksdienst
voor het Wegverkeer
zijn bijna
100.000 campers
geregistreerd.
Afgelopen vier jaar
nam het aantal kampeerwagens met
27 procent toe. Tendens: stijgend.
Het aantal caravans is weliswaar (nog)
vier keer zo groot maar de opmars
van de camper is meer dan opvallend.
Het aantal caravans is sinds 2013 met
25.000 afgenomen. Een opmerkelijk
feit: de koper van een nieuwe camper
is gemiddeld 63 jaar oud.
De campers variëren van compacte
types (omgebouwde busjes en bestelwagens)
tot integrale modellen geVrijheid,
gaan en staan waar je wilt.
bouwd op een speciaal voor vakantiegangers
bedacht chassis. De zwaarste
exemplaren hebben uitschuifwanden.
Oef! Wat schiet daar voorbij? Sommigen
nemen hun hele hebben en
houwen mee. Met op de aanhangwagen
hun snelle auto en op het dak een
boot. Nederlanders zijn meestal tevreden
met een paar fietsen achterop.
Voor campers tot een gewicht van
3500 kilo is voor de bestuurder een
rijbewijs B voldoende. Het maximale
aantal zitplaatsen (exclusief de bestuurder):
8. Boven de 3500 kilo is
een rijbewijs C1 nodig, bij meer dan 8
zitplaatsen zelfs het rijbewijs D1 of D (<
16 zitplaatsen).
Voertuigen omgebouwd tot kampeerwagen
moeten bij de Rijksdienst voor
het Wegverkeer worden geregistreerd.
De wagens behoren te voldoen aan de
Regeling Voertuigen. Tot de eisen behoren
kookgelegenheid, opbergruimte,
zitplaatsen en een bed.
Theo leoné
Europa telt tienduizenden camperplaatsen en hun aantal neemt alleen nog maar toe.
18
׉	 7cassandra://RX8yEPtnI5E-dzUEgaUACPoTm51_CQJG1-Fksy8b_isJ`j Z	S_׉EKopers gemiddeld 63 jaar oud
Extra aandacht voor gezonde maaltijden
Ook vijftigplusser? Een stuk
ouder zelfs? Proficiat. Niet
ieder leeft een halve eeuw
of meer. Blijf wel goed eten
en drinken. Want met het
klimmen der jaren liggen
steeds meer gezondheidsrisico’s
op de loer.
Volgens de Gezondheidsraad
is zeven procent van
de zelfstandig wonende
65-plussers ondervoed. Hetzelfde
geldt voor maar liefst
een op de vijf bewoners
van een verpleeghuis. Eet
dus voldoende. En blijf goed
kauwen.
Het boek Gezond Eten Voor
Senioren, uitgegeven door
het Voedingscentrum en de
Consumentenbond, staat
boordenvol tips. De oproep
om de Schijf van Vijf ter
harte te nemen is natuurlijk
een open deur maar
daarom niet minder waar.
Eet gevarieerd – voldoende
maar niet te veel. Blijf in
beweging, houd de conditie
op peil. Gebruik minder
tal ziektes en sterfgevallen
door een verkeerd voedselpakket
te halveren. Eet wat
meer groente, fruit en vis.
En minder zout, verzadigde
verzadigd vet. Nog een tip:
eet voldoende groente,
fruit en brood. En niet in
de laatste plaats: ga veilig
met voedsel om. Want de
bacteriën liggen op de loer.
Het Voedingscentrum weet
wel een manier om het aanvetzuren
en transvetzuren.
Een gemiddeld gewichtsverlies
van drie kilogram per
persoon scheelt een kwart
uitvallers ten gevolge van
ernstig overgewicht. Mensen
van boven de zeventig
wordt aanbevolen dagelijks
1,7 liter water te drinken.
Zo veel? Jazeker. En dan niet
in de vorm van bier of wijn.
Want alcohol heeft – naast
andere negatieve aspecten -
een vochtafdrijvend effect.
Het water is nodig voor het
transport van stoffen en het
regelen van de temperatuur
in het lichaam. Wie te weinig
drinkt droogt uit.
Goed nieuws: koffie heeft
een opwekkend effect. De
cafeïne stimuleert hersenen,
maag en darmen. Zelfs het
geheugen gaat iets beter
werken. Pas wel op voor de
hoeveelheid koffie. Bij meer
dan vijf koppen per dag
kunnen vervelende effecten
optreden. Zoals duizeligheid,
hartkloppingen en rusteloosheid.
Theo
leoné
19
Z	S_ȁZ	S_ǁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://H47vMI21V9JXgOYpQQ4k_UDWnBNC7HST-C0f6FUW1yU Ӛ`׉	 7cassandra://cBPJW7Pj3BaAowA1rElGVBnUeBVRWc8kCMGPAjHFyZ4
`׉	 7cassandra://8IkWfSCczYjpGPCY48jU0Jt1kOOkSZrQrwpkwgWU90gGZ`j ׉	 7cassandra://tKiPBx6sjELzrdi0rZ-s5lbp4-G-SjObp0M1zMyRXlo ͠	Z	S_ɗנZ	S_ 	&39ׁH *http://jaarverslag2016.pensioenfondspgb.nlׁׁЈנZ	S_ 
'9ׁH (mailto:relatiebeheer@pensioenfondspgb.nlׁׁЈנZ	S_ 	&r9ׁHhttp://mijnpgbdesk.nl?ׁׁЈנZ	S_ 	S9ׁH (mailto:relatiebeheer@pensioenfondspgb.nlׁׁЈנZ	S_ 
;̓9ׁHhttp://www.mijnpgbdesk.nlׁׁЈנZ	S_ 	i~̭9ׁHhttp://www.mijnpgbpensioen.nlׁׁЈנZ	S_ J̭9ׁHhttp://www.mijnpgbpensioen.nlׁׁЈ׉EPensioenexpert en advocaat Theo
Gommer (theogommer@gommeradvocaten.nl)
schept in zijn bijdragen voor de VVG
duidelijkheid in de vele, vaak tegenstrijdige
geluiden over onze pensioenen. Hij heeft
daarbij uiteraard extra oog voor de
belangen van gepensioneerden, máár hij
praat ze niet naar de mond.
Schijnt de zon
dan toch?
De pensioenpotten zitten boordevol.
De rendementen zijn goed en de
marktrente stijgt weer. Schijnt de zon
dan toch? En gaat deze dan ook weer
schijnen voor gepensioneerden (en
slapers)?
Gepensioneerden en slapers hebben
de facto maar twee ijzers in het vuur:
hun pensioenrecht behouden – geen
kortingen – en indexatie (van opgebouwde
rechten). Daar gaan ze vol
voor en halen daarbij bovengenoemde
argumenten graag van stal: De
pensioenpotten zitten boordevol, de
rendementen zijn goed en de marktrente
stijgt weer. 50-plus doet daar
nog een schepje bovenop, door een
initiatiefwetsvoorstel in te dienen en
een minimale rekenrente voor pensioen
van 2% voor de komende 5 jaar te
eisen. Het verkiezingsprogramma gaat
overigens zelfs uit van 4%. Dit achtte
de partij echter politiek niet haalbaar.
D’66 stelt in reactie: waarom dan niet
‘nog riskanter’ en 4, 5 of zelfs 6% te
eisen. En dus te ‘gokken’(?) op voldoende
rendement.
Het KNVG en NVOG hebben ook nog
een ‘vergelijkbaar’ voorstel gedaan om
uit te gaan van de zogeheten macrostabiele
rentevoet. Dat gaat ook uit van
verwacht rendement, maar dan minus
een objectief (door een overheidscommissie)
aan te geven loon- c.q. prijsinflatie.
Deze ‘rekenrente’ zal dan hoger
uitkomen dan 2%.
De 30-jaars swap-rente, die ten grondslag
ligt aan alle wettelijke berekeningen
voor de dekkingsgraad is ove20
rigens
momenteel
nog steeds maar
‘slechts’ 1,6%.
De rekenrente
is van essentieel
belang. Immers,
hoe hoger deze
is, des te hoger
de dekkingsgraad.
En als de beleidsdekkinsgraad
5 jaar onder het vereiste
niveau zit, moet er gekort worden.
En dat dreigt nog steeds voor veel
pensioenfondsen de komende jaren.
Daarnaast is er natuurlijk al vele jaren
niet geïndexeerd. De vraag is en blijft,
wat is reëel. Moeten we ‘ons’ arm
rekenen en alle zekerheid inbouwen?
Of mogen we wel degelijk voorsorteren
op een stijging (?) van de markrente,
en vooral blijvend goede rendementen.
En hoe om te gaan met de stijgende levensverwachting
in combinatie met de
belofte van een levenslang pensioen?
De waarheid ligt altijd in het midden.
De oplossing is echter niet zo moeilijk.
Of we zijn ‘zuinig’, gezien het politieke
klimaat (Brexit, Trump, IS, Noord-Korea,
Catalonië), gezien het risico van
dalende rendementen, gezien de
vergrijzende economie in Europa en de
toename van de levensverwachting –
zeker die van de 2e generatie ‘babyboomers’.
Of,
we zijn ‘vol vertrouwen’ en durven
nu uit te keren; goed voor de economie(?)
en goed voor de politieke
stabiliteit in Nederland.
Als je voorsorteert op toekomstig rendement
dan is dat sec prima, maar dan
moet ook het risico dat het niet wordt
gehaald, worden verhaald op ….diezelfde
gepensioneerden (en slapers). Als
het dus tegenvalt over 5 jaar, dan moet
er extra gekort worden, en dan niet
ten laste van de actieve deelnemers.
Anders is het niet eerlijk, toch?
Dat zal dan én een lastige exercitie
worden én beide ‘kampen’ zullen dan
weer nieuwe argumenten van stal halen
om hun gelijk te halen. Zo gaat het
immers al sinds 2007.
Al met al moeten dus misschien gewoon
de huidige rekenregels blijven
toepassen, hoe vervelend het ook is
voor met name gepensioneerden. Slapers
worden natuurlijk alleen op papier
gekort en geïndexeerd, dus die raakt
het toch minder. Heet dat nu juist niet
solidariteit?? …..Wie ‘het weet’ mag
het zeggen! Mailt u mij op
theogommer@gommeradvocaten.nl
als u wilt reageren.
PS Nu het Kabinet heeft ‘besloten’ om
de doorsneepremie te willen afschaffen,
maar wel solidaire elementen,
onder andere (kleinere) buffers te houden,
zal de discussie door blijven gaan!
cOlUMN
׉	 7cassandra://8IkWfSCczYjpGPCY48jU0Jt1kOOkSZrQrwpkwgWU90gGZ`j Z	S_׉E
Antwoorden op veelgestelde
vragen aan PGB
het pensioenfonds bellen of
Moet mijn partner
mailen als ik overlijd?
Doorgaans hoeven u of uw partner
niets te doen als een van u overlijdt.
Als u in Nederland woont, krijgt het
pensioenfonds vanzelf bericht van de
gemeente. Woont u in het buitenland,
dan moet uw partner een bericht
sturen naar het pensioenfonds met een
scan of kopie van de overlijdensakte.
Dat kan via e-mail of een brief.
Wat gebeurt er als ik
overlijd?
Als u overlijdt, dan stopt het ouderdomspensioen
dat u krijgt van Pensioenfonds
PGB op de laatste dag van de
maand waarin u bent overleden. Uw
partner en eventueel uw ex-partner
hebben na uw overlijden recht op het
partnerpensioen dat voor hen opzij is
gezet. Of er partnerpensioen is, hangt
af van de afspraken die u daarover
heeft gemaakt met het pensioenfonds
bij uw pensionering. U kunt dat altijd
nakijken op www.mijnpgbpensioen.nl
of het pensioenoverzicht dat u elk jaar
krijgt.
Let op:
• Kreeg u een nieuwe partner na uw
pensionering? Dan heeft die geen
recht op het partnerpensioen.
• Heeft u nog minderjarige kinderen
of studerende kinderen tot 27 jaar?
Dan krijgen zij een wezenpensioen.
Het partner- en wezenpensioen gaan in
op de eerste dag van de maand nadat u
bent overleden.
Wat gebeurt er als mijn
partner overlijdt?
Dan verandert er meestal niets voor
uw pensioen bij Pensioenfonds PGB. Er
verandert alleen iets als u bij uw pensionering
heeft gekozen voor een ‘gelijk
pensioen na overlijden’. In dat geval
koos u ervoor om uw eigen pensioen
Lucy van de afdeling klantenservice van Pensioendiensten PGB houdt o.a. zich bezig met het beantwoorden
van vragen.
te verlagen als uw partner overlijdt.
Die keuze maakte u om uw partner
een hoger partnerpensioen te kunnen
geven als u zelf als eerste zou overlijden.
Overlijdt uw partner, dan gaat uw
ouderdomspensioen omlaag naar het
afgesproken bedrag. U kunt dat altijd
nakijken op www.mijnpgbpensioen.nl
of het pensioenoverzicht dat u elk jaar
krijgt.
Wanneer krijg ik mijn
pensioen uitbetaald?
Uw pensioen wordt elke maand overgemaakt
op de 19de. Valt de 19de in
het weekend? Dan maken we het pensioen
op de vrijdag voor het weekend
over naar uw bankrekening.
Wilt u meedenken met PGB?
PGB vind uw mening belangrijk en blijft www.mijnpgbdesk.nl continu verbeteren.
Hiervoor werkt PGB samen met een aantal werkgevers.
Wilt u ook meedenken? Dan kunt u zich daarvoor aanmelden. Dat doet u
door een email te sturen naar relatiebeheer@pensioenfondspgb.nl
Wist u dat u uw administratiekantoor kunt machtigen voor
mijnpgbdesk.nl? Stuur een mail naar relatiebeheer@pensioenfondspgb.nl
en zet in deze mail de naam en het adres van uw administratiekantoor.
Ga voor het digitale jaarverslag van PGB naar:
http://jaarverslag2016.pensioenfondspgb.nl
21
Z	S_ˁZ	S_ʁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://YKxZ66xF1sbz36MS5MwEQjCYNYX8aYlg8l11KmeQzVY Qb`׉	 7cassandra://IgB2mDmiBqPTrbY2qWY6yajINg3xE9m7_Yfh2lRWmcQ`׉	 7cassandra://7nGK9J6fqYjLxv_erPHMv9QTfXZ0yD4uF8XUV66dcfgGE`j ׉	 7cassandra://Wuy4L-wdqhL3Beo6-ze8SEtfXiVx4i2OrAE88QQvnGg \~͠	Z	S_̔נZ	S_ 	`9ׁH "http://www.vgz.nl/zorgverzekering/ׁׁЈנZ	S_ 
R̙9ׁHhttp://www.vgz.nl/gecoveredׁׁЈנZ	S_ 	~9ׁHhttp://www.gecovered.nlׁׁЈנZ	S_ 
g9ׁHhttp://www.vvgpgb.nlׁׁЈ׉E)EINDEJAARSTIPS
1. Betaal eigenwoningrente vooruit
Valt u volgend jaar in een lager belastingtarief,
bijvoorbeeld omdat u
de AOW-gerechtigde leeftijd bereikt?
Betaal dan de eigenwoningrente over
de eerste 6 maanden van 2018 nog dit
jaar (maar alléén de rente die betrekking
heeft op de periode tot en met 30
juni 2018 en vooral niet méér, anders
wordt uw aftrek over 2017 alsnog
beperkt tot de rente tot en met december
2017!).
Als u rente
vooruit betaalt,
moet u
vooraf schriftelijk
met uw
geldschieter
overeenkomen
dat
het bedrag
niet in depot wordt gestort en dat u de
reeds betaalde rente niet kunt terugvorderen.
Werkt
de bank niet mee? Door de uitspraak
2017-414 van het KifiD (www.
kifid.nl) kan de bank verplicht zijn om
mee te werken!
2. Verlaag uw box 3 vermogen!
Voor de door u te betalen belasting in
box 3, uw toeslagen (let op de vermogenstoets!)
en uw eigen bijdrage Wlz
kan het gunstig zijn om uw box 3-vermogen
op de peildatum (1 januari) te
verlagen. Dat kan door tip 1, 3, 6 en 8
te benutten. Of bijvoorbeeld als volgt:
* Doe grote uitgaven dit jaar
* Los aflossingsvrije eigenwoningschuld
af
* Los consumptieve leningen af
Lees er meer over in ons artikel ‘Pas op
de vermogenstoets!’ op
www.fiscalert.nl
3. Overweeg een Spaar-BV
De belastingdruk in box 3 over spaargeld
is veel te hoog. Het nieuwe
kabinet heeft al aangekondigd de
vrijstelling aan te passen en het fictief
rendement iets bij te stellen. Binnenkort
komt daarover meer duidelijkheid.
Die belastingdruk kunt u, als u veel
vermogen heeft, mogelijk nog verlagen
en wel door uw spaartegoeden vóór 1
januari 2018 onder te brengen in een
Spaar-BV. U betaalt dan geen belas22
ting
in box 3, maar vennootschaps- en
inkomstenbelasting in box 2.
Een Spaar-BV is het overwegen waard
als u minimaal ruim € 300.000 (alleenstaanden,
minimaal € 400.000 voor
fiscaal partners) box 3-vermogen heeft,
waarvan minimaal € 200.000 bestaat
uit vrij opneembaar spaargeld. Win
altijd vooraf deskundig advies in. Meer
informatie in het ‘Stappenplan SpaarBV’
op www.fiscalert.nl > downloads.
Het eind van het jaar nadert. Bespaar èn
verdien veel geld met deze fiscale en financiële
tips en trucs van FiscAlert. Neem een voorschot
op het nieuwe jaar en regel nu alvast een
aantal fiscale en financiële zaken: u profiteert
ervan bij uw belastingaangifte.
4. Vergeet
niet te middelen
Als
u in drie
opeenvolgende
jaren
sterk wisselende
inkomsten
had,
komt u mogelijk in aanmerking voor extra
belastingteruggaaf door middeling.
U moet dan zelf een middelingsverzoek
indienen binnen 36 maanden en 6 weken
na de datum van de meest recente
definitieve aanslag over één van de te
middelen jaren.
Op www.fiscalert.nl > calculatoren kunt
u met de ‘middelingscalculator’ berekenen
of middelen voor u zin heeft.
(om toegang te krijgen moet u eerst
abonnee worden. U betaalt wat het u
waard is).
5. Kies uw zorgverzekeraar
Uiterlijk 12 november moeten verzekeraars
hun werkelijke premie vaststellen
voor 2018. Kies de verzekeraar met het
pakket dat het best bij u past tegen een
zo gunstig mogelijke prijs. En vraag u
altijd af of de premie voor de aanvullende
verzekering opweegt tegen
de extra dekking. Dat kan honderden
euro’s schelen!
Meer informatie op vergelijkingssites
als www.consumentenbond.nl, www.
hoyhoy.nl, www.zorgkiezer.nl, www.
independer.nl en www.pricewise.nl.
LET OP: Hoe goedkoper de zorgverzekering,
hoe groter de kans dat u alleen
kunt worden behandeld in een ziekenhuis
waarmee de zorgverzekeraar
afspraken heeft gemaakt.
6. Kies voor jaarbetaling zorgverzekering
2018
Het kan aantrekkelijk zijn om de
premie van uw zorgverzekering voor
2018 ineens te betalen in plaats van
per maand. Wanneer u de premie
bovendien nog vóór 1 januari 2018
overmaakt, krijgt u vaak een aantrekkelijke
korting en bespaart u per 1
januari belasting in box 3. Bovendien
kan de vooruitbetaling helpen als u uw
toeslagen dreigt kwijt te raken omdat u
net iets te veel vermogen heeft.
7. let op de kleintjes
Het btw-tarief op niet-erkende geneesmiddelen
gaat in 2018 van 6% naar
21%. Denk bijvoorbeeld aan tandpasta,
acné-zalf, hoestdrankjes, zonnebrandcrème
en anti-roos-shampoo. Schaf ze
dus in 2017 aan. Wie het kleine niet
eert...
8. Benut de schenkingsvrijstellingen
van 2017
Aan uw (klein)kinderen mag u
ieder jaar belastingvrij geld geven. Zo
bespaart u erfbelasting. Bovendien
bespaart u belasting in box 3 als uw
vermogen hoger is dan de vrijstelling
en dat van uw (klein)kinderen niet.
Schenken kan ook handig zijn voor uw
recht op toeslagen. De vrijstelling voor
schenkingen aan kinderen bedraagt
€ 5.320 en voor schenkingen aan kleinkinderen
en anderen € 2.129. In plaats
van de jaarlijkse vrijstelling mag u voor
de eigen woning belastingvrij
€ 100.000 geven. Dat geldt voor schenkingen
aan iedereen die tussen de 18
en 40 jaar oud is, maar alleen als nog
niet eerder gebruik gemaakt is van een
éénmalig verhoogde vrijstelling.
De vrijstelling van € 100.000 mag worden
gebruikt zonder dat daarvoor de
gang naar de notaris vereist is. Gebruik
de ‘Schenkingsakte hoge vrijstelling’ op
www.fiscalert.nl > downloads.
Meer tips en informatie?
www.fiscalert.nl
׉	 7cassandra://7nGK9J6fqYjLxv_erPHMv9QTfXZ0yD4uF8XUV66dcfgGE`j Z	S_׉E“Verzekering door en voor ouderen”
VVG-PGB – Zorgverzekering
voor gepensioneerden
Zoals al eerder in onze nieuwsbrieven aangekondigd hebben
we samen met de NBP (Nederlandse Bond voor Pensioenbelangen)
en de VGD (Vereniging van Gepensioneerden uit
de detailhandel) een stichting in het leven geroepen die
een aantrekkelijke zorgverzekering aanbiedt onder de naam
Gecovered (GEpensioneerden COllectief VERzekeringen En
Diensten). Deze verzekering is met name interessant voor
leden die geen collectieve polis met korting via hun voormalige
werkgever hebben. Extra aandacht wordt besteed aan
de vergoeding voor thuiszorg en er wordt ondersteuning
geboden bij het aanvragen van een Persoons Gebonden
Budget (PGB).
Wilt u de tarieven van VGZ kunnen vergelijken met andere
verzekeraars en aanbiedingen? Uiterlijk medio november
moeten alle ziektekostenverzekeraars hun premies bekend
hebben gemaakt. Men heeft tot eind december tijd om
eventueel over te stappen.
• Bovenop de standaardvergoedingen voor mantelzorg en
preventie in VGZ Goed, Beter en Best
• 10 dagen extra vervangende mantelzorg
• € 250,- extra mantelzorg makelaar-budget
• € 250,- extra preventiebudget bij aangesloten zorgorganisaties
•
Valpreventietraining bij u in de buurt
U bent altijd welkom
• Geen medische selectie, ook niet op de aanvullende
(tand)verzekering
• U hoeft niets te doen, VGZ zegt uw huidige verzekering
voor u op
• Eén telefoonnummer voor al uw zorg- én verzekeringsvragen
VGZ
hanteert de ’Altijd welkom service’ (dus geen medische
selectie!)
Het collectiviteitsnummer van deze verzekering is 17904.
VGZ biedt de volgende kortingen:
• 8% korting voor VGZ Ruime Keuze
• 8% korting voor VGZ Eigen Keuze
• 10% korting voor VGZ Aanvullend Goed
• 10% korting voor VGZ Aanvullend Best
• 10% korting voor VGZ Aanvullend Beter
• 5% korting voor VGZ Vitaal Pakket
Gratis lidmaatschap vergoeding ter waarde van € 17,50 in
het eerste jaar
Kiest u bij deze collectieve verzekering ook een aanvullende
verzekering, dan betaalt VGZ uw lidmaatschapsvergoeding.
Deze vergoeding is € 17,50 per jaar per hoofdverzekerde, inclusief
btw, en geldt voor alle verenigingen die aangesloten
zijn bij de KNVG of NVOG.
Meer informatie op onze website www.vvgpgb.nl of op de
website van Gecovered:
www.gecovered.nl en/of www.vgz.nl/gecovered
U kunt ook terecht op onderstaande
website van VGZ:
www.vgz.nl/zorgverzekering/
premieberekenen-en-afsluiten?collid=17904
of
telefonisch contact opnemen
met VGZ
via tel. 0900-0750
Op onderstaande data in 2018
maakt PGB uw pensioen over:
- vrijdag 19 januari
- maandag 19 februari
- maandag 19 maart
- donderdag 19 april
- vrijdag 18 mei
- dinsdag 19 juni
- donderdag 19 juli
- vrijdag 17 augustus
- woensdag 19 september
- vrijdag 19 oktober
- maandag 19 november
- woensdag 19 december
23
Z	S_΁Z	S_́{בCט   {u׉׉	 7cassandra://XiShRyotiMFMl8T2vni7CAR3BvKKJl5n8bVk_Vc5vc0 2`׉	 7cassandra://vHHW3xs5RUqP8xu0ZzqXpMtyexXb7qMInREop2sUQY0`׉	 7cassandra://czNLsSb6oi3siNz0WkUrs6973vf9W44wX06eQnvh-GkH`j ׉	 7cassandra://c2Eupl1X8wCLxce_BoK_ZjdiCQoC-77peOMpTMjNxj0 ͠	Z	S_ϑנZ	S_ rE9ׁH &http://www.red-ons-pensioenstelsel.nl/ׁׁЈ׉E	rVVG-PGB steunt het manifest
RED ONS PENSIOENSTEL
De politiek en sociale partners willen het pensioenstelsel
veranderen. Die verandering zal zeker geen verbetering
betekenen. Ons unieke pensioenstelsel moet niet alleen
voor de oudere generaties, maar juist voor de jeugd behouden
blijven. Een onbezorgde oude dag moet ook voor hen
beschikbaar blijven. Het is een groot goed dat Nederlanders
hun leven na hun pensioen kunnen voortzetten zonder
ernstige achteruitgang van het inkomen. Dat danken we aan
ons huidige pensioenstelsel. Maar op dit moment wordt een
historische vergissing voorbereid: de afbraak ervan. Daarom
is dit manifest opgesteld, gericht aan alle mensen in het
land, kinderen, jongeren, werkenden en gepensioneerden.
Lever ons pensioenstelsel niet uit aan de markt van banken
en verzekeraars!
Hoofdlijnen van dit manifest
• Pensioenen gaan iedereen aan.
• Het Nederlandse pensioenstelsel is houdbaar.
• Maar het pensioenstelsel is door de Nederlandse politiek
onhoudbaar gemaakt.
• De vermogens stijgen veel harder dan de verplichtingen.
• Het aanvullend pensioen en de AOW vormen samen een
essentieel stelsel om de levenswijze van voor het pensioen
na pensionering te kunnen voortzetten.
• De vermogens van pensioenfondsen zijn een unieke troef
van de Nederlandse economie.
• Binnen het huidige stelsel zijn verbeteringen mogelijk.
• Uitsluiting van grote groepen van de bevolking moet worden
voorkomen.
• Stop met discussiëren en kom met oplossingen binnen
huidige stelsel.
• Politiek moet pensioenfondsen niet langer dwingen zich
kunstmatig arm te rekenen.
Welke organisaties steunen dit manifest?
Naast vele personen, zijn er ook verenigingen en organisaties
die het manifest Red ons pensioenstelsel actief steunen
en uitdragen.
Op de website http://www.red-ons-pensioenstelsel.nl/ kunt
u zien welke organisaties het manifest ondersteunen en kunt
u zelf het manifest ondertekenen.
Enquête over palliatieve zorg
Medio juni 2017 zijn wij benaderd door Mevr. Annette van der Velden.
Zij is als internist en oncoloog werkzaam bij het UMc Groningen en het Martini
Ziekenhuis.
Mevr. van de Velden heeft een enquête opgesteld
om een goed inzicht te krijgen in de
wensen en behoeften in de zorg van mensen
voor wie het einde van het leven dichterbij
24
komt.
Deze enquête was vooral bedoeld om vast te
stellen wat nodig is om de kwaliteit van het
leven zo goed mogelijk te behouden.
׉	 7cassandra://czNLsSb6oi3siNz0WkUrs6973vf9W44wX06eQnvh-GkH`j Z	S_׉EGepensioneerden willen meepraten
over vernieuwd pensioenstelsel
De beide koepels van gepensioneerden,
KNVG en NVOG, dringen er bij
de regeringspartijen en het nieuwe
kabinet gezamenlijk op aan de vertegenwoordigers
van de gepensioneerden
en de jongerenorganisaties nauw
te betrekken bij de overgang naar een
vernieuwd pensioenstelsel. Met het
afsluiten van brede maatschappelijke
akkoorden op het gebied van pensioen,
eventueel ook zorg en wonen, kan het
kabinet, dat gebaseerd is op de kleinste
mogelijke meerderheid in de Tweede
Kamer, zijn draagvlak in de samenleving
vergroten. Het uitsluiten van
de vertegenwoordigers van de direct
betrokkenen bij de mega-pensioenoperatie
zal zeker niet leiden tot het
gewenste draagvlak.
Het kabinet wil samen met de
sociale partners de stap zetten naar
een vernieuwd pensioenstelsel, dat
een persoonlijk pensioenvermogen
combineert met behoud van collectieve
risicodeling. De Nederlandse
overheid stelt daarbij de kaders vast
en zal ook financieel bijdragen aan het
opvangen van de lasten van de afschaffing
van de doorsneesystematiek en
de overstap op een nieuwe manier van
pensioenopbouw.
Zowel de vormgeving van het nieuwe
contract als de transitie vraagt om verdere
uitwerking. Het nieuwe kabinet
zal dit in nauwe samenspraak met sociale
partners oppakken. ‘Een dergelijk
proces draagt bij aan vertrouwen en
een breed maatschappelijk draagvlak’,
zo stelt het regeerakkoord. De beide
koepels van gepensioneerden wijzen
erop, dat daarmee 3 miljoen gepensioneerden
buitenspel staan.
Het regeerakkoord haalt veel overhoop,
stellen de organisaties vast. Een
reeks voorgenomen maatregelen grijpt
direct in op de inkomens en vermogenspositie
van ouderen. De financiële
positie van ouderen wordt niet alleen
direct beïnvloed door aanpassing van
het pensioenstelsel, maar ook door
fiscale maatregelen en maatregelen op
het gebied van wonen en zorg. KNVG
en NVOG zullen het kabinetsbeleid met
name ook op de samenhang van die
maatregelen beoordelen
Van links naar rechts: de heren Thijs Reuder (VVG-PGB) en Bert Coenradie en Rob Heerkens (bestuursleden
Pensioenfonds PGB) in gesprek .
Een groot aantal mensen had op dat moment reeds meegedaan,
echter de enquête was helaas minder door de
ouderen ingevuld; de mensen waarvan zij juist graag wilde
weten wat hun wensen en behoeften zijn. Daarom heeft ze
de vraag neergelegd bij VVG-PGB.
Wij wilden hier graag aan meewerken en hebben onze
leden uitgenodigd om de enquête in te vullen. Wij realiseerden
ons dat dit niet alleen tijd kostte, maar dat het ook een
ingewikkeld vraagstuk was. Een aantal leden heeft ons laten
weten dat zij het inderdaad lastig vond en de vraagstelling
veel te moeilijk. Mevr. v.d. Velden heeft deze leden een
persoonlijk antwoord gestuurd.
Op dit moment is zij nog druk bezig met het analyseren van
de uitkomsten. Zij heeft laten weten dat de enquête door
ongeveer 2400 mensen is ingevuld, waarvan 8% ouder dan
75 jaar (dat was voor onze deelname slechts 2%).
Mevr. van de Velden is dan ook zeer erkentelijk dat wij als
VVG-PGB hier onze medewerking aan hebben verleend en
bedankt iedereen die heeft meegedaan dan ook hartelijk
voor hun betrokkenheid. Zij zal ons er meer over vertellen
zodra zij meer duidelijkheid heeft.
Wij komen hier in de volgende ExPress of onze nieuwsbrief
op terug.
25
Z	S_сZ	S_Ё{בCט   {u׉׉	 7cassandra://cfFsUXEH7VjAqj55fu1hGmg_0cwq5-iPe4lz-4gx3Iw ]`׉	 7cassandra://GNwIFWTkQKmig6NqfGQTOTpoFoDrlECDUkFiHgj71uM`׉	 7cassandra://4z84aFYUCvnTLEDifrNNxdS66zEb_G5hpLRAVOOJAFEB`j ׉	 7cassandra://yaNgEr-eIG9mdc17Cek08vx7207vlS1ujnJGZvXG-809͠	Z	S_ҝנZ	S_ 	9ׁH "mailto:hansvandenberghe@kpnmail.nlׁׁЈנZ	S_
 	Ł̇9ׁHmailto:redactie@vvgpgb.nlׁׁЈנZ	S_	 
Lj9ׁHmailto:info@vvgpgb.nlׁׁЈנZ	S_ 	g9ׁHhttp://www.vvgpgb.nlׁׁЈנZ	S_ 
M9ׁH #mailto:ledenadministratie@vvgpgb.nlׁׁЈנZ	S_ 	̿9ׁH #mailto:henk.van.der.rijst@planet.nlׁׁЈנZ	S_ 	̃9ׁHmailto:reuder@upcmail.nlׁׁЈנZ	S_ 	Z̞9ׁHmailto:gmeershoek@planet.nlׁׁЈנZ	S_ ̰9ׁHmailto:kleinhemmnink@home.nlׁׁЈנZ	S_ ̗9ׁHmailto:p.rietkerk@kpnmail.nlׁׁЈנZ	S_ 49ׁH "mailto:hansvandenberghe@kpnmail.nlׁׁЈנZ	S_  ̍9ׁHmailto:jhmbrader@tiscali.nlׁׁЈנZ	S_ 9ׁH "mailto:josvanrijsingen@hotmail.comׁׁЈ׉EcSeizoensaanbieding 2017/2018 voor alle verenigingen en leden KNVG
ZEER VOORDELIGE CONCERTKAARTEN
voor de mooiste concerten in de beroemdste concertzalen en kerken van
Nederland met The Bach Choir & Orchestra of the Netherlands
o.l.v. Pieter Jan Leusink
Voor het komende seizoen 2017/2018 kunnen we onze
leden zeer voordelige concertkaarten aanbieden. Met
deze prachtige uitvoeringen, op schitterende locaties (o.a.
concertgebouw Amsterdam) en de hoge kortingen (tot wel
60%) zullen we ongetwijfeld veel leden een plezier doen.
Bovendien ontvangt u extra: een programmaboekje (op
locatie), een gratis cD of DVD per adres (waarde € 15,00)
èn u betaalt geen servicekosten!
We vertrouwen dat we onze leden (met partner, familieleden
en/of kennissen) met deze aanbieding een prachtige
middag of avond bezorgen.
CONCERTOPGAVE 2017/2018
Op onze website www.vvgpgb.nl vindt u een overzicht van
alle data, plaatsen en programma’s. Wacht u niet te lang
met reserveren want er zijn een beperkt aantal kaarten per
concert. Vol=vol.
Ook vind u daar de uitgebreide teksten over de verschillende
concerten
Messiah G.F. Handel
Dirigent Pieter Jan Leusink & musici nemen u mee naar
de tijd van componist G.F. Händel. De compositie Messiah
past uitstekend in de periode rond kerst. Tijdens de uitvoering
wordt gebruik gemaakt van authentieke instrumenten
en volgens de opstelling die Händel ook gebruikte bij de
première in Dublin. In het bijzonder kunt u genieten van de
stemmen van internationaal gerenommeerde solisten:
sopraan Yana Mamonova, sopraan Olga Zinovieva, countertenor
Sytse Buwalda en tenor Martinus Leusink nemen u
mee tijdens intense aria’s. Beleef een van ’s werelds meest
gewaardeerde composities in een van de prachtige kerken
van Nederland of in Het Koninklijk Concertgebouw Amsterdam.
Prijs:
€ 34,00 p.p. / toeslag concertgebouw € 5,00 p.p. (
incl. garderobe en pauzedrankje)
classical christmas & Jan Vayne
Het ultieme kerstgevoel
Geniet in de decembermaand van een onvergetelijk kerstconcert
met het beroemde Bach Choir & Orchestra of the
Netherlands samen met pianist Jan Vayne. Van tedere
muziek met melancholische klanken tot kerstklassiekers van
wereldberoemde componisten. Tijdens dit concert weten de
musici de ware kerstgedachte aan u over te brengen.
Jan Vayne
Deze pianovirtuoos zorgt voor ontroerende momenten
tijdens het kerstconcert. Jan Vayne zal het programma op
inspirerende wijze begeleiden en virtuoos improviseren op
de concertvleugel.
Puur warm en sfeervol in de weken voor kerst!
Prijs: € 29,00 p.p. / toeslag concertgebouw € 5,00 p.p. (
incl. garderobe en pauzedrankje)
Italiaanse Barok
Uit overleveringen is bekend dat Pergolesi in 1736 met zijn
laatste levenskrachten zijn Stabat Mater componeerde. Zijn
26
compositie over het verdriet van Maria onder het kruis van
haar zoon Jezus werd bij de herontdekking in 1950 direct
herkend als een absoluut meesterwerk. Hoewel vele componisten
ook Stabat Maters schreven, blijft het Stabat Mater
van Pergolesi bleef de nummer één.
Vivaldi's Gloria
The Bach Choir & Orchestra of the Netherlands schittert
in het Gloria in D, wat werd geschreven door een andere
Italiaanse grootheid uit de achttiende eeuw: Antonio Vivaldi.
Het Gloria in D heeft een feestelijk en opgewekt karakter
wat een meeslepend effect creëert. Dirigent Pieter Jan
Leusink zal met zijn unieke barokgezelschap een grootse
apotheose tot stand brengen tijdens deze unieke concerten.
Prijs: € 25,00 p.p. / toeslag concertgebouw € 5,00 p.p. (
incl. garderobe en pauzedrankje)
Mozart Requiem
Dankzij die 'dekselse' Mozart Allegri's meesterwerk Miserere
mei betekent hoogwaardige a capella zang door de
ijle barokstemmen van The Bach Choir of the Netherlands.
De compositie mocht van het Vaticaan niet door anderen
worden gezongen.
Exsultate Jubilate
Mozarts concertaria Exsultate Jubilate wordt vertolkt door
Olga Zinovieva. De Russische sopraan maakt furore op grote
concertpodia en wordt geprezen vanwege haar enorme
stemomvang met een bereik van twee octaven en unieke
timbre.
Mozarts Krönungsmesse
De Mis in C werd uitgevoerd op het kroningsfeest van de
koning van Bohemen en kreeg de bijnaam 'Krönungsmesse'.
De aartsbisschop bepaalde dat de mis niet langer dan 30 minuten
mocht duren. Ondanks, of misschien wel juist dankzij
deze beperking straalt de mis van vitaliteit en energie.
Finale: Mozarts Requiem
Het Requiem van Mozart werd door de film 'Amadeus' bekend
bij het grote publiek. Dirigent Pieter Jan Leusink vraagt
het uiterste van The Bach Choir & Orchestra of the Netherlands:
uitvoeren op het allerhoogste niveau.
Prijs: € 34,00 p.p. / toeslag concertgebouw € 5,00 p.p. (
incl. garderobe en pauzedrankje)
Matthäus Passion
De Matthäus Passion geldt in Nederland als de favoriete
compositie in de passietijd. Dirigent Pieter Jan Leusink
geniet de reputatie van een onuitputtelijke passie in zijn uitvoeringen
welke de compositie helemaal tot zijn recht laat
komen voor de luisteraar.
Prijs: € 34,00 p.p. / toeslag concertgebouw € 5,00 p.p. (
incl. garderobe en pauzedrankje)
De procedure voor het bestellen van de kaarten vindt
u op de website van Pieter Jan leusink: https://www.
pieterjanleusink.nl / of op onze website vvvpgb.nl
׉	 7cassandra://4z84aFYUCvnTLEDifrNNxdS66zEb_G5hpLRAVOOJAFEB`j Z	S_׉EH“Geen Big Bang
voor een nieuw pensioenstelsel’’
‘’We verwachten niet dat er (rond de herziening van het
pensioenstelsel) een big bang komt, dat morgen ineens
alles anders moet. Want iedereen weet dat dit niet kan.
Ik hoop dat de overheid dit inmiddels ook heeft geleerd
van drama’s uit het verleden waar ze zelf verantwoordelijk
voor is. Zoals de belastingdienst, de nationale politie,
UWV. Allemaal van die dingen die “nu” moesten veranderen.
Daar komt meestal alleen ellende van. Je moet
weten hoe je het gaat aanpakken. Daar is tijd en geld voor
nodig.’’
Dat zegt Inge van den Doel, sinds deze
maand directeur van het Pensioenfonds
Metaal en techniek, met 1,3
miljoen deelnemers en een belegd vermogen
van 68,3 miljard euro het derde
van ons land. Van den Doel bespreekt
samen met bestuursvoorzitter Benne
van Popta de invoering van een nieuw
stelsel in een interview
met het
Financieel Dagblad.
De beide
PMT-bestuurders
hebben er
een hard hoofd
in dat er al in
2020 een nieuw
stelsel zal zijn.
Popta: ‘’De laatste
stukjes van
de pensioenpuzzel
zijn nog
niet gelegd. We zijn al heel lang bezig
het beloofde land te formuleren. En als
we het daarover eens zijn geworden,
moeten we nog de vraag beantwoorden
hoe je daar moet komen.’’
De nieuwe regering heeft de vormgeving
van dat stelsel opnieuw toevertrouwd
aan de sociale partners maar
daar wel randvoorwaarden bij gesteld.
Belangrijkste is dat het pensioenstelsel
individueler moet worden. Daarnaast
mogen pensioenfondsen niet meer in
het rood schieten maar ze mogen ook
geen grote buffers meer opbouwen,
zoals vroeger. Die regels leiden ertoe
dat de pensioenen volatieler worden,
stellen de PMT-bestuurders. Van den
Doel: ‘’Premie en beleggingsresultaat
is altijd gelijk aan pensioen plus buffer.
Dat is altijd zo. In welk systeem dan
ook. Er waren misschien wel mensen
die dachten, als we het anders gaan
doen komt er een veel beter resultaat
uit, maar dat is niet zo. Want deze
redenering geldt altijd. Wanneer de
buffer dan niet negatief mag zijn en
niet al te groot, dan kan een kind de
was doen, komen er wat volatielere
pensioenen uit. Dat zou geen verrassing
moeten zijn.’’
VVG-PGB Bestuur:
Voorzitter:
Jos van Rijsingen, tel. 073-6214378
josvanrijsingen@hotmail.com
Tweede voorzitter:
Hans Brader, tel. 076 - 565 75 97
jhmbrader@tiscali.nl
Secretaris:
Hans van den Berghe, tel. 053-5728313
hansvandenberghe@kpnmail.nl
Postadres secretariaat: Hondelink 25,
7482 KJ Haaksbergen
Penningmeester:
Piet Rietkerk, tel 06- 23340815,
p.rietkerk@kpnmail.nl
Bestuurslid ledenadministratie
Tonnie Klein Hemmink, tel 06 – 51605411
kleinhemmnink@home.nl
Bestuurslid/communicatie:
Geer Meershoek, tel. 06 - 13199587
gmeershoek@planet.nl
Bestuurslid:
Thijs Reuder, tel. 06 - 52616833
reuder@upcmail.nl
Bestuurslid:
Henk van der Rijst, tel. 030-6352441
henk.van.der.rijst@planet.nl
ledenadministratie:
Mailadres: ledenadministratie@vvgpgb.nl
Postadres: Hunzestraat 18, 7555 WB Hengelo
Telefoon: 06 51605411
Website: www.vvgpgb.nl
Algemeen mailadres: info@vvgpgb.nl
Mailadres redactie:
redactie@vvgpgb.nl
Mailadres secretariaat:
hansvandenberghe@kpnmail.nl
27
Z	S_ԁZ	S_Ӂ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://2I7I3pkb-sTls13atY2Fh1FlsMbqGMEt0hM1sKeZuxg `׉	 7cassandra://x38CHf_QGtvNaDB8uFxkq8N-aGAd6IVYWlUYiI3jVv4A`S׉	 7cassandra://9nmBuH1PTl6J0q45pFQT5O9sWD8jIYUw9eqqx8ol0u0`̵ ׉	 7cassandra://4zS5NRlDdpSxZCa8jNVSAbSwibgNqW4sQPlRBgqY0lg?͠Z	S_׉E28
׉	 7cassandra://9nmBuH1PTl6J0q45pFQT5O9sWD8jIYUw9eqqx8ol0u0`̵ Z	S_׈EZ	S_ׁZ	S_ց{) !Magazine Express 2e jaargang nr 2 "Magazine Express 2e jaargang nr 2
Z	& p