׉?4ׁB! בCט  {u׉׉	 7cassandra://v492yLu8Z-k5Em80TVM09lEfJ6_IcjvkXa2obxniY64 -`׉	 7cassandra://4EdPuqdb2RGftY79w7WTgi_U94C7F8wRZBylwRVLBfki`S׉	 7cassandra://INz6ZmrM56jSiJn0VXEBsm6ZY7hWoJCvKjqtkRTs-EA(~`̵ ׉	 7cassandra://2LjXzQ-DgtxryaFVvCyJyKLOH15KTvYk6jMySb4JDHE jr͠_jL5-ԗנ  |6QE  	  C̠9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE   0̖9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ g.QE   x-9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE   *x9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ uQE   ;%9 ׉I_jL5-ȁG׉ׁ
default style נ uQE   j̖9׉Hhttps://www.hcenh.nlG׉ׁ
default style נ  DQE    Pˁ9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style ׈E_jL5-׉E uitgave november 2020
Vernieuwende
recepten voor
huurincasso
Slimme workflows
en blije klanten!
“Lean”
projectleiding
verder in deze uitgave o.a.
Top 5 informatiebeveiligingsrisico’s
Procesmanagement
Digitale samenwerking in de onderhoudsketen
׉	 7cassandra://INz6ZmrM56jSiJn0VXEBsm6ZY7hWoJCvKjqtkRTs-EA(~`̵ _jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://MxaXiz-IhOXxqId0cXhQwIE07-RP7KHafRa_DL0luuU ԉ`׉	 7cassandra://4VuqnBOfZMpHTQGv3V-d3ed5SVJJH0lK-3a2knaSenIͫ`׉	 7cassandra://BbL4UeUsxiVdq3oT5pst0SsKdH9LER5w2m4StlpjfHI;
`j ׉	 7cassandra://k6qm6HKJVPJ_3XBkmlFMD6t6PDAGOe22kOKhCpgwr64 x͠	_jL5-ונ_jL5-܁ ov̻9ׁHhttp://www.aareon.nlׁׁЈנ_jL5-ہ с̪9ׁHhttp://www.aareon.nlׁׁЈנ QE   1^lց9׉Hhttps://www.aareon.nlG׉ׁ
default style נ f,QE   ṘUہ9׉H *https://www.hcenh.nl/annelies-van-den-bergG׉ׁ
default style נ_jL5-ځ ̮̭9ׁHmailto:info@aareon.nlׁׁЈ׉EAareon
+31 (0)88 242 0 242
info@aareon.nl
www.aareon.nl
Tobias 365 is de nieuwste versie van Tobias, het
ERP-systeem van Aareon. Tobias 365 is volledig
gebaseerd op Microsoft Dynamics 365.
Tobias 365 als onderdeel van het innovatieve
Microsoft platform.
LifecycleServices voor een actueel en
optimaal applicatiebeheer.
Herkenbare Microsoft ‘365’ gebruikerservaring.
Vrijheid in gebruik: waar, wanneer en device
onafhankelijk.
Kijk voor meer informatie op www.aareon.nl.
׉	 7cassandra://BbL4UeUsxiVdq3oT5pst0SsKdH9LER5w2m4StlpjfHI;
`j _jL5-׉EGRIP HC&H
01
In deze nieuwe editie van
GRIP, het magazine van HC&H,
besteden we aandacht aan
belangrijke onderwerpen voor
corporaties.
Annelies van den Berg
Directeur HC&H Consultants
Voorwoord
Voor het eerst brengen wij ons magazine GRIP, een uitgave
van HC&H Consultants, HC&H Connect en Chaptr2, alleen
digitaal uit. Wij zijn van mening dat een digitaal magazine
past in het digitale tijdperk waarin wij leven en veel van onze
lezers maken al jaren gebruik van de digitale versie van ons
magazine. Maar nu je, gedwongen door de maatregelen
rondom COVID-19, waarschijnlijk thuis aan het werk bent,
blijft drukwerk ongelezen op kantoor liggen en was de keuze
voor een digitale uitgave snel gemaakt.
Zoals je van ons gewend bent, staat het magazine weer
vol interessante artikelen die je niet mag missen. Hoewel
anno 2020 het coronavirus een enorme boost geeft aan
verdere digitalisering, is dat voor corporaties niet de enige
drijfveer. In deze editie van GRIP worden de vele voordelen
van digitaliseren benadrukt, maar belichten we ook de
informatiebeveiligingsrisico’s, die digitalisering met zich
meebrengt. Een onderwerp dat momenteel erg actueel is,
gezien het vele thuiswerken.
HC&H groeit, en dat betekent dat we
dit
jaar een keuze moesten maken
welke nieuwe HC&H’ers aan jullie voor
te stellen. Het zijn Andrea Vermeulen
en Peter Christian Gorter geworden. Op
onze websites kun je kennismaken met
alle HC&H’ers, en dat zijn er in totaal
inmiddels 30!
Onder ons motto ‘samen denken &
samen doen’ delen wij onze kennis en
gaan wij graag met je in gesprek. Heb je
opmerkingen of vragen naar aanleiding
van één van onze artikelen, neem dan
gerust contact met ons op voor een
digitale afspraak.
3
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://137HRr8DC-sp3bBv5t1IQ1w5NEZwXiYEElHgCsXwZMc E,`׉	 7cassandra://UcBrroAHHN3iHswLkj4eN-mko6YTyz5o_Ft764lRTekͼ9`׉	 7cassandra://IVq-GeC_E79Xlt4_IDucHPjt9x5JWpALYV3aLMBe5Lw>`j ׉	 7cassandra://_imbmZD4pAUig7NC_6haOR2L9S_b6Bdvk0NMmJofW8Q ;͠	_jL5-ݟנ_jL5- ̴WP
9ׁHhttp://www.hcenh.nlׁׁЈנ_jL5- FQ9ׁHmailto:info@hcenh.nlׁׁЈנ nQE   ̅^́9׉Hhttps://www.hcenh.nlG׉ׁ
default style נ QE   1Ɂ+9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE   1'9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ XQE   5'9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE   5B'9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ -QE   5j9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ %QE  ! 5 9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ rQE  # 5+9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE  % 5΁'9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ QE  ' 5'9 ׉I_jL5-G׉ׁ
default style נ 'QE  ) 5''9 ׉I_jL5-ȁG׉ׁ
default style נ dQE  , LHց9׉Hhttps://hcenhconnect.nl/G׉ׁ
default style נ_jL5- ̴b
9ׁHhttp://Shutterstock.comׁׁЈ׉E(GRIP HC&H
Inhoudsopgave
01 Voorwoord ............................................................................................................................................. 3
02 Vernieuwende recepten voor huurincasso die je uit MOET proberen! ................................... 5
03 Column Marnix Ferwerda ................................................................................................................... 9
04 HC&H medewerkers stellen zich voor ...........................................................................................10
05 Creëer meerwaarde door projecten “Lean” te leiden ..............................................................12
06 Hoe slimme workflows jouw corporatie verder kunnen helpen! ..........................................15
07 Maak kennis met DevOps voor de corporatiemedewerker .....................................................20
08 De top 5 grootste informatiebeveiligingsrisico’s bij corporaties ..........................................23
09 Procesmanagement: niet, nuttig, noodzaak, voorwaarde of ultimatum? ..........................28
10 Doe je voordeel met digitale samenwerking in de onderhoudsketen .................................35
colofon
Uitgave
HC&H Consultants
Redactie
Annelies van den Berg
Olke Jan van der Meer
Ilse Nagy
Tekst
HC&H Consultants
Vormgeving
Reclameloods Rotterdam BV
Fotografie
HC&H, Fotostudio POPpictures,
Friszbee fotografie en
Shutterstock.com
HC&H Consultants
Telefoon: 078 - 681 08 00
E-mail: info@hcenh.nl
www.hcenh.nl
Editie oktober 2020
Volg HC&H ook op:
4
׉	 7cassandra://IVq-GeC_E79Xlt4_IDucHPjt9x5JWpALYV3aLMBe5Lw>`j _jL5-׉E02
Vernieuwende
recepten voor
huurincasso die je uit
MOET proberen!
Door Driss Bibouh, Functioneel Beheerder bij HC&H Connect
Veel woningcorporaties zijn volop bezig met het digitaliseren van
bedrijfsprocessen. Eén van die processen is huurincasso: van de
ouderwetse acceptgiro (OLA) naar een zakelijk “Tikkie”. Waar staat
jouw corporatie in deze digitalisering en wat is de rol van data
daarbij? En wat zijn jullie wensen? En misschien nog wel belangrijker:
wat merkt de huurder daarvan?
In den beginne…
Van oorsprong is het incassoproces
ééndimensionaal: de aanschrijffrequentie,
de ‘tone of voice’ en de steeds terugkerende
patronen zijn al jarenlang identiek voor welke
schuldeiser dan ook. De meeste corporaties
hebben een vergelijkbaar proces tot de
wettelijke
incassokosten
(WIK)
opgeëist
mogen worden. Na de laatste sommatie voor
het opeisen van de WIK, is het per corporatie verschillend
welk vervolgtraject wordt gekozen. Er wordt, hoe dan
ook, veel werk gestopt in de individuele huurder. Het is
mij opgevallen dat er nog genoeg kansen zijn voor een
belangrijk onderdeel van de “nieuwe” manier van sociaal
verantwoord incasseren, namelijk: meer inzicht in de
daadwerkelijke (financiële) situatie van de huurder en het
gebruik van data over het betaalgedrag. ▶
5
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://_BltbtuOaTZBRsMaWyPlGQLu74MuwJ8LpTcJwvW_o7g y`׉	 7cassandra://pXjBYEpTftXPECT0BWesZ56xw4VVovIP4ZKBX74FwxIͶ`׉	 7cassandra://ftz0NXDk8QUhcy5787RYgv5xSaYHHA_KPCAbiPKxukI6`j ׉	 7cassandra://e9f1wH3qr7lOJPnuXGHxupB4YAd_i4aBiQq7G_pyR9s 	J#͠	_jL5-נ *QE  . ^9׉H 1https://hcenhconnect.nl/onze-mensen/driss-bibouh/G׉ׁ
default style נ uQE  - 1^9׉Hhttps://hcenhconnect.nl/G׉ׁ
default style ׉EGRIP HC&H
Vernieuwende recepten voor
huurincasso die je uit MOET proberen!
Huurincasso
Door
de wens om woningen zo snel mogelijk
te verhuren, gebrek aan tijd, capaciteit,
kennis en/of inzet van digitale middelen
(bijvoorbeeld een goed ERP-systeem in
combinatie met innoverende software), lukt
het incassoconsulenten over het algemeen
niet om tijd te besteden aan de huurders
die dit het meest nodig hebben. Daarnaast
is het proces zodanig ingeregeld dat deze
groep huurders maandelijks terugkomt op
de achterstandslijsten, oftewel de bekende
sleper die steeds een achterstand achter zich aan “sleept”.
Gebruik kunnen maken van beschikbare data is een
belangrijke voorwaarde naar een digitaal en op-maatgemaakt
incassoproces. In de regel: hoe meer data er
beschikbaar is, hoe beter deze is in te zetten. Ik zie volop
kansen bij corporaties om hier meer gebruik van te maken.
“Digitalisering van
de correspondentie
biedt gemak voor
de huurder én de
corporatiemedewerker”
6
Acceptgiro,
brief of e-mail?
Digitalisering loont!
De eerste stap die een corporatie kan zetten naar een
efficiënt ingericht incassoproces is het digitaliseren
van de correspondentie (aanmaningen). Deze stap kost
relatief weinig investering en zal al direct de grootste
kostenbesparing opleveren. Deze kostenbesparing komt
voort uit het feit dat er aanzienlijk minder brieven en
acceptgiro’s verstuurd hoeven te worden. De kosten van
een e-mail zijn ongeveer één vijftiende van de briefprijs
en één veertigste van een acceptgiro. En daarbij wordt
een e-mail in de regel beter ontvangen door de huurder.
Daarnaast zorgt digitalisering van de correspondentie
voor verlaging van de werkdruk doordat er minder fysieke
post verwerkt hoeft te worden. Veel corporaties maken op
dit vlak al gebruik van diensten van bedrijven als Mail to
Pay en Postex. Voor succesvolle digitalisering is het wel
randvoorwaardelijk dat er voortdurend aandacht is voor
׉	 7cassandra://ftz0NXDk8QUhcy5787RYgv5xSaYHHA_KPCAbiPKxukI6`j _jL5-׉E	het actualiseren van de daarvoor benodigde
data van huurders, zoals e-mailadressen.
Het liefst door huurders zelf.
Een
extra
efficiency
slag
kan worden
gemaakt als gebruik wordt gemaakt van
iDEAL. iDEAL-betalingen zorgen voor minder
handmatige boekingen bij het verwerken
van de bankontvangsten. De betaling wordt
al vooraf gekenmerkt door de corporatie en
is dus altijd automatisch te vereffenen met
de juiste huurder en voor de juiste periode.
Vooral dat laatste kan bij veel huurincassomedewerkers
extra werk voorkomen, omdat
boekingen
deze
voorheen
omgeboekt moesten worden.
Kort samengevat biedt digitalisering van de
correspondentie binnen het incassoproces
gemak voor de huurder, maar ook gemak voor
corporatiemedewerkers. Dat digitalisering
loont, wordt ondersteund door een eigen
onderzoek uit mijn vorige dienstverband.
Dat heeft uitgewezen dat een e-mail met
duidelijke logo’s en visuele kenmerken, in dit
geval het verzoek om de betaalachterstand
te betalen, vaker en eerder gelezen wordt
dan een brief. Ook kan een e-mail sneller en
makkelijker teruggelezen worden dan een
brief die ook vaak in de prullenbak of een
administratiemap verdwijnt. Medewerkers
incasso bij corporaties geven aan dat de
betaalachterstand sneller voldaan wordt. Dit
wordt ook ondersteund door de verlaging
van het HAP (huurachterstandspercentage)
bij Woonkwartier te Zevenbergen. Otto
Elbertsen (senior huurincasso consulent)
van Woonkwartier heeft geconstateerd dat
het digitaliseren van de correspondentie
binnen het incassoproces heeft gezorgd
voor een verlaging van het HAP van 0,9% in
6 maanden tijd.
handmatig
Driss Bibouh
Functioneel Beheerder bij HC&H Connect
Extra inzicht en efficiency met
creditmanagement software
Sommige
ERP-systemen
huurders (automatisch)
bieden
modules aan om
te classificeren op basis van
(enkel) het betaalgedrag. Specifieke creditmanagement
software ondersteunt (delen) van het
incassoproces.
Deze softwareoplossingen zien we steeds vaker terug bij
corporaties, in aanvulling op de mogelijkheden die door
ERP-systemen worden
geboden. Creditmanagement
software zorgt ervoor dat er altijd en voor iedereen
een compleet én gedetailleerd klantbeeld is (met data
vanuit het ERP), inclusief betaalgedrag, documenten
en contacten. Door gebruik te maken van agenda’s
(taken) en automatische workflows, bieden dergelijke
oplossingen een efficiënter gestructureerd proces, zeker
bij grotere aantallen of een wat complexer proces. ▶
7
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://a1JgjF7zJlVQQWTB4KTJc8wrGI1r8vgXYW08chEzCRg |`׉	 7cassandra://7Wi7rKBjQQxHVakAo9z9kLi90aDth9RMdP8P2wrj5ywͰr`׉	 7cassandra://yUZfLKMa3UkuJOiFMU-OiYm0u-kduccLTL5Y7OS0duo6`j ׉	 7cassandra://js-EsH02YkvLA0nGy0ZNC_plhc7puP5HgIfF6wDPZA0 7͠	_jL5-נ QE  / 9׉Hhttps://www.cegeka-dsa.nl/G׉ׁ
default style נ QE  0 J?#9׉H *https://www.hcenh.nl/post-corona-workshop/G׉ׁ
default style נ UQE  1 J?̖9׉Hmailto:marnix.ferwerda@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ 	QE  2 C9׉H %https://www.hcenh.nl/marnix-ferwerda/G׉ׁ
default style נ `]QE  8 d9׉Hmailto:driss.bibouh@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ_jL5- ̾9ׁHmailto:marnix.ferwerda@hcenh.nlׁׁЈ׉E
DGRIP HC&H
Wat het digitaliseren en innoveren van je
huurincasso jou en je huurder oplevert
Ook is dergelijke software in staat om
repeterende taken te automatiseren.
Hierdoor worden de administratieve
handelingen minder en houdt de incasso
medewerker meer tijd over om bijvoorbeeld
huisbezoeken te doen of te bellen met
(kwetsbare) huurders.
Machine Learning zorgt
voor een door data gedreven
incassoproces
Versterkend
is
het
toepassen
van
een
specifieke vorm van Artificial Intelligence:
Machine Learning. Op basis van grote
hoeveelheden data wordt een algoritme
getraind en opgenomen in een Machine
Learning model zodat op basis van
actuele realtime data automatisch een
(geautomatiseerde) actie of specifieke
workflow kan worden gestart. Hiermee
ontstaat feitelijk een individueel
incassoproces per huurder gebaseerd op
data die van hem/haar bekend is.
Machine Learning houdt dus rekening
met het ‘type huurder’ en bepaalt het
meest optimale kanaal (zoals e-mail,
brief, (geautomatiseerd) telefoongesprek,
tekstbericht of persoonlijk contact) en
moment om deze huurder te bereiken.
Een machine learning model kan enorme
hoeveelheden data verwerken in een fractie
van de tijd dat een mens dit kan en komt,
rekening houdend met tal van variabelen
(parameters), tot een beslissing. Dit proces
kost milliseconden en resulteert in meer dan
9 van de 10 gevallen tot een betere beslissing.
Hoe meer data er beschikbaar is en hoe meer
variabelen (parameters) er worden verwerkt,
hoe beter de beslissing. Hierbij moet er
uiteraard rekening worden gehouden met
niet meetbare variabelen zoals psychische
gesteldheid of de ‘wil’ van een huurder om
te betalen.
De menselijke maat
Aan het toepassen van nieuwe technologie zit ook een
ethische component, immers: in hoeverre is het wenselijk
om een incassoproces te laten baseren op een zichzelf
lerend model waarbij het op een gegeven moment niet
meer inzichtelijk is hoe een proces precies verloopt?
Ander onderwerp binnen de discussie is dat de huurder
niet gebaat is bij een vergaande digitalisering en dat het
onpersoonlijk wordt. Kern van mijn verhaal is echter dat
de niet waarde toevoegende activiteiten geautomatiseerd
worden zodat er meer ruimte overblijft voor dat wat waarde
toevoegt. Tijd voor de klant dus, waarbinnen maatwerk en
aandacht kan worden geboden als dat nodig is!
Ook vernieuwen binnen jouw incassoproces?
Wij helpen je hier graag bij. Wil je meer weten? Neem dan
contact op met Driss Bibouh via driss.bibouh@hcenh.nl.
Veilig
Eenvoudig
Open
Dynamics Empire
Smart Housing
Ontdek hoe Dynamics Empire uw organisatie versterkt
www.cegeka-dsa.nl/smarthousing
8
׉	 7cassandra://yUZfLKMa3UkuJOiFMU-OiYm0u-kduccLTL5Y7OS0duo6`j _jL5-׉E03
COLUMN
COVID-19
en de blijvende
veranderingen
Net als iedereen, werden ook wij bij HC&H en Chaptr2 geconfronteerd met de plotselinge nieuwe
werkelijkheid als gevolg van de maatregelen rondom COVID-19. We waren niet meer welkom bij de klant
op kantoor, moesten digitaal contact leggen, er was minder mogelijkheid tot acquisitie en we kregen te
maken met onzekerheid over het vervolg van lopende projecten. Na een paar weken onzekerheid, bleek
dat de werkzaamheden op een andere, vooral digitale, wijze prima verder konden lopen. Langzaamaan
raakt iedereen gewend aan de veranderingen en kregen ook de privéomstandigheden, zoals thuisblijvende
kinderen, een plek.
Vanuit HC&H hebben we met onze medewerkers meegedacht over een goede thuiswerkplek en over een
goede verdeling van privé en zakelijke uren. We zien nu dat de veranderingen blijvend zijn. Veel meer vanuit
huis werken geeft natuurlijk voordelen, al zullen we ook aandacht moeten blijven houden voor de negatieve
gevolgen. De afgelopen tijd hebben we aan de hand van onze eigen ervaringen tevens met corporaties
meegedacht over de gevolgen van COVID-19.
Op basis van deze ervaringen hebben we een Post Corona Workshop uitgewerkt en ook al samen met
corporaties verbeterd. De onderwerpen die we bespreken zijn:
• hoe ziet de toekomst er voor mijn corporatie uit?
• hoe transformeren wij naar de corporatie van de toekomst?
• welke impact heeft dit op mensen, processen, dienstverlening, I&A, etc.?
Natuurlijk zijn we ook benieuwd naar jullie ideeën en ervaringen.
Tijdens onze workshop kunnen we dit bij elkaar brengen!
Heb je vragen over de workshop?
Neem contact op met Marnix Ferwerda via marnix.ferwerda@hcenh.nl
9
Marnix Ferwerda
Managing Partner HC&H
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://ty7Wl3Gk07Bdyj0bhZVt-2aTiL6Pm2PJjNxAHeOtzmc `׉	 7cassandra://Ld5qA-66M_WlULZJZ3Pn602bou1Ij9bQ_BpKuceupeUͻ`׉	 7cassandra://TUy4DrFhviiOwDtlBHwWANht8aftspe-RcJngcm6-FM6`j ׉	 7cassandra://LIMDEaWPfO6cwsq3rbrcQ6y-Q8Iv85NN0FlNzCjP9_8 T͠	_jL5-נ 
QE  4 ^9׉H ,https://www.hcenh.nl/peter-christian-gorter/G׉ׁ
default style נ 	{QE  3 1^9׉H &https://www.hcenh.nl/andrea-vermeulen/G׉ׁ
default style ׉EeGRIP HC&H
HC&H medewerkers
04
Wat was je eerste baan?
Andrea: Mijn eerste baantje was als uitzendkracht. Wel met een mooie titel:
Offerte medewerker internationaal. Ik werkte voor een scheepsbouwer aan
Engelstalige offertes en deed zowel de vertaling als de opmaak.
Peter Christian: Mijn eerste baan was bij de Albert Heijn als vakkenvuller in de
tijd dat producten moesten worden voorzien van een prijsstickertje. Gelukkig
was dit van korte duur, omdat bij de verhuizing naar een nieuw gebouw de eerste
scankassa’s werden geïntroduceerd. Mijn werkzaamheden werden uitgebreid
naar magazijnmedewerker, het lossen en laden van de vrachtwagens, en in het
weekend was ik verantwoordelijk voor de opbouw van de kop van de stellingen
(reclameproducten). De blikgroente afdeling was het leukst; we moesten ervoor
zorgdragen dat alle vakken gevuld waren zodat klanten niet misgrijpen en er
tegelijkertijd geen grote voorraad in het magazijn aanwezig was. Aan het einde
van de avond werd er gespiegeld. Alle potjes en blikjes stonden vooraan, een
mooi strak aangezicht!
Andrea Vermeulen
Functie
Business Consultant
Hobby’s
Schrijven, koken, op een terras
genieten van de zon (en een
drankje)
Favoriete vakantieland
Ergens in Afrika
Hekel aan
Regen, mensen die afremmen als
ze een vrachtwagen inhalen
Mooiste liedje ooit
Ik ben dermate amuzikaal dat ik
geen favoriete song heb
Welke gebeurtenis gaf je carrière een belangrijke wending?
Peter Christian: Na het afronden van mijn studie Hogere Informatica, ben ik
vanuit mijn stage bij DataBalk in dienst gegaan als .NET softwareontwikkelaar.
Ik ontwikkelde websites (internet & intranet) op basis van het Content
Management Systeem van Microsoft. Hierna ben ik mij gaan specialiseren in
het Verhuurmutatie Proces. Nadat ik mijn opleiding Middle Management had
afgerond, werd ik teamleider van het ontwikkelteam in Nederland en een team
in Roemenië. Dit was voor mij een belangrijke stap. Deze verandering heeft veel
nieuwe ervaringen en mogelijkheden met zich meegebracht.
Andrea: De introductie van internet. Voordat ik kennis maakte met internet, had
ik geheel geen interesse in IT. Dat veranderde echter snel toen ik online ging.
Het werd me duidelijk dat dit iets was waar ik onderdeel van wilde zijn en ik heb
toen al snel de scheepsbouwer verruild voor een internetcafé.
Wat zeggen collega’s over jou?
Peter Christian: Ik word vaak gezien als iemand die pragmatisch en betrouwbaar
is, en de klus kan klaren. Ik vind tastbare resultaten, een degelijke aanpak en
het organiseren van de uitvoering belangrijk. Ideeën en procedures zie ik
graag vertaald naar de praktijk en daar zet ik mij voor in. Ik streef ernaar zaken
te verbeteren met als doel productiviteit te verbeteren en effectiviteit en
efficiëntie bij anderen te verhogen.
Andrea: Als ik erbij ben, zeggen ze dat ik een vriendelijke en soms zelfs grappige
collega ben. Sterke punten die veel genoemd worden zijn feedback geven,
overzicht houden en integriteit.
10
Wat maakt het werken bij HC&H Consultants zo leuk?
Andrea: Als consultant kom je steeds bij andere organisaties waar je te maken
hebt met verschillende mensen die tegen andere dingen aanlopen. Steeds
weer snel doorkrijgen wat er allemaal speelt en mensen meenemen in een
verandering, vind ik erg leuk.
Peter Christian: Na ruim 17 jaar vanuit de leverancier woningcorporaties te
hebben ondersteund, ga ik bij HC&H Consultants woningcorporaties op het
׉	 7cassandra://TUy4DrFhviiOwDtlBHwWANht8aftspe-RcJngcm6-FM6`j _jL5-׉Estellen zich voor
snijvlak van organisatie en ICT adviseren en ondersteunen. De diversiteit
en mogelijkheden om woningcorporaties op verschillende onderdelen
te ondersteunen, maakt het werken bij HC&H zo leuk. Daarnaast ook de
samenwerking met collega’s, het uitwisselen van ideeën en gezamenlijk kijken
naar specifieke vraagstukken, en de mogelijkheden die worden geboden voor de
eigen doorontwikkeling.
Wat zijn je ambities?
Peter Christian: Ik wil mij verder verbreden als persoon, Business Consultant
en Projectmanager. Naast (verander)projecten wil ik de klanten op strategisch
niveau adviseren en gezamenlijk de stip op de horizon plaatsen. Vervolgens
de klant ondersteunen om plannen te realiseren en bij te stellen naar
aanleiding van veranderingen om ons heen. Dit vraagt namelijk om een
wendbare organisatie en een flexibel applicatielandschap. De komende jaren zal
de technologie om ons heen in een razend tempo veranderen. De uitdaging is
om te bepalen waar we op moeten aanhaken om meerwaarde te bieden voor de
huurder én het werk van de corporatiemedewerker makkelijker te maken.
Andrea: Ik wil vooral blijven ontwikkelen. Ik hou van ‘nieuw’, van innovatie.
Zorgen dat vernieuwing ook behapbaar blijft en zelfs meewerkt aan ieders
werkgeluk, is mijn uitdaging.
Maak af: over 10 jaar dan…
Andrea: Ga ik waarschijnlijk zeggen dat ik 38 ben. Maar afgezien daarvan,
hoewel 10 jaar een lange tijd lijkt, komen technologische vernieuwingen steeds
sneller. De komende 10 jaar staat er op dat gebied veel te gebeuren. Ik vind dat
interessant en ik hoop over 10 jaar vooral bezig te zijn met organisatievraagstukken
in combinatie met die nieuwe technieken. Ik ben erg
geïnteresseerd in ‘learning & development’ en hoe je het makkelijk maakt
voor mensen om te blijven leren en nieuwigheden in hun dagelijkse praktijk te
integreren.
Peter Christian: Ik vind dit hele moeilijke vraag, gezien de huidige
maatschappelijke situatie. In een hele korte tijd is het leven voor iedereen
veranderd. Met elkaar werken we toe naar het nieuwe normaal; op een andere
manier samenleven en samenwerken. Je ziet ook direct wat voor invloed een
dergelijke gebeurtenis heeft op de technologische ontwikkelingen. Markt- en
industriestandaarden zorgen ervoor dat veranderingen sneller kunnen worden
geïmplementeerd. De focus zal de komende jaren verschuiven naar de wijze en
snelheid van de adoptie van veranderingen.
Wat weten de lezers nog niet van jou?
Andrea: Dat ik een Trekkie ben, dat ik een zoon heb die studeert, dat ik bij Aareon
heb gewerkt en dat ik ondanks mijn gebrek aan muzikale interesse wel van
dansen hou.
Peter Christian: Dat ik graag klussen in en om het huis zelf oppak en samen met
mijn vader uitvoer. Het voordeel is dat je precies weet hoe het in elkaar zit en dat
het goed zit. Je komt elke keer weer een uitdaging tegen en het is leuk om dan
samen tot de beste oplossing te komen. Elk jaar pakken we een project op, het
komende jaar staat de badkamer op de planning.
Peter Christian Gorter
Functie
Business Consultant
Hobby’s
Fitness, Mountain bike, Gadgets,
Computer(games)
Favoriete vakantieland
Onder andere België, Frankrijk,
Kroatië
Hekel aan
Het niet nakomen van afspraken
en onduidelijkheid
Mooiste liedje ooit
Verschillende liedjes die voor
mij aan een gebeurtenis zijn
gekoppeld
11
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://zCqkzU29Mdyzy3ECLtGU85xLpmxHpgY-qKjPLNKv_as w`׉	 7cassandra://4Ik8mUYrArnEUo0CxvS6ABZKj5lOC1Sk1-wHXZX0OVE͵8`׉	 7cassandra://9N4-Frfa-OGmS8yweWQFiCTwQQfl4RlWLPV6fHlrfLQ@`j ׉	 7cassandra://baufl2NHLhC0CxlhxLN6mo1yCYrK2Q2KvbCC6-tkMX4 ͠	_jL5-נ 
RQE  5 1^R܁9׉H (https://www.hcenh.nl/continu-verbeteren/G׉ׁ
default style ׉EGRIP HC&H
05
Creëer
meerwaarde
door
projecten
“Lean”
te leiden
Door Anil Ishwardat, Lean Business Consultant bij HC&H
Help, een project! En nu?
Een project ontstaat door een probleem of
een behoefte. Er zijn tal van methodieken
voor het uitvoeren van een project, maar
welke methode is geschikt voor welk project?
Wat is überhaupt het nut en de noodzaak
van het kiezen tussen methodes? Moeten we
niet juist de sterke punten van verschillende
aanpakken combineren?
Bij de traditionele projectaanpak zie je dat
verandering
zoveel
mogelijk
vermeden
wordt door enerzijds de specificaties in
12
detail vast te leggen en anderzijds een formeel proces in
te richten. Het is meer van deze tijd om in staat te zijn het
project snel aan te passen aan een gewijzigde situatie of
wensen van de (interne) klant en daarmee veranderingen
te omarmen.
Is Lean en projectmatig werken te combineren?
Bij WonenBreburg is begin 2020 een project van start
gegaan om het huurdersportaal, het medewerkersportaal
en de Self Service Scenario’s voor huurders te
vernieuwen. Een fors en complex project, omdat meerdere
softwareleveranciers hierbij betrokken zijn. Ook hier
speelde het vraagstuk over de projectaanpak.
׉	 7cassandra://9N4-Frfa-OGmS8yweWQFiCTwQQfl4RlWLPV6fHlrfLQ@`j _jL5-׉ELEen ander belangrijk speerpunt bij
WonenBreburg is het inbedden van Lean
in de organisatie. Het lijkt soms alsof Leanen
projectmatig werken twee gescheiden
werelden zijn. Het tegendeel is waar: de
methodieken hebben overlap en vullen
elkaar aan. Het is de kunst om uit de
verschillende aanpakken díe items te halen
die voor de organisatie op dat moment
het beste werken. Maar hoe weet je welke
onderdelen je het beste in jouw organisatie
zou kunnen toepassen?
Vanaf het begin van het project
bij WonenBreburg is
nagedacht hoe het gedachtegoed van Lean het beste
geïncorporeerd kon worden binnen de projectaanpak.
Enkele toegepaste voorbeelden hiervan zijn:
• Het projectplan is kort en bondig geschreven op
maximaal 10 pagina’s. De bijlage benut je om onderscheid
te maken tussen hoofd- en bijzaken. Pragmatisch werken
en snel kunnen anticiperen op klantbehoefte is het
resultaat.
• Plan korte dagelijkse afstemmomenten, ook al is dit
soms 2x keer per dag. Doe hierbij een terug- en vooruitblik
op de projectwerkzaamheden waarbij inhoudelijke
discussie
zoveel mogelijk
wordt
vermeden. ▶
13
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://dXU6eVnzPDvHyqTLJU6TgGeWQ68Brjppidpv-lsLwFw `׉	 7cassandra://IYhIIXxlXI88dmtxkubPb_4_aKDkQrDFZRcVwlprJF4͹`׉	 7cassandra://MKFseRrxSEodwDJp-H8AoNJv5w9T2nRNuUYCaD-ypfA;`j ׉	 7cassandra://QAwWRERUjSfTHtuWvvSUuTJfd1sFPh2tcikvBPZNvvM #:͠	_jL5-נ 
QE  6 ̖9׉Hmailto:anil.ishwardat@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ 
QE  7 ̃=Ɓ9׉H $https://www.hcenh.nl/anil-ishwardat/G׉ׁ
default style נ QE  9 "79׉Hhttps://www.chaptr2.nl/G׉ׁ
default style נ_jL5- ̲9ׁHmailto:anil.ishwardat@hcenh.nlׁׁЈ׉EsGRIP HC&H
Creëer meerwaarde door projecten
“Lean” te leiden
Gangbare vragen bij deze sessies: “Waarom
is het niet gelukt?”, “Wat is de volgende
stap?”, “Heb je hulp nodig?” en “Hoe
kunnen we dit succes herhalen?”. Leren van
elkaar en ‘in één keer goed’ is het doel.
• Constant de projectdoelen voor
knipt projectactiviteiten op in kleine stappen en bestuurt
deze vanuit het verbeterbord. Ook bij de eindevaluatie
met het projectteam is het belangrijk dat eenieder zijn
stem laat horen door middel van bijvoorbeeld de vragen:
“wat ging goed?” en “wat kan beter?”.
ogen
houden en elkaar scherp houden.
Hiermee houden we focus en kan je elkaar
makkelijker aanspreken.
• Lukt iets niet? Dan gaan we dit niet tot in
detail analyseren. We gaan snel op zoek
naar mogelijkheden om het wél voor elkaar
te krijgen.
• De stuurgroepen zijn 30-60 minuten
maximaal gericht op bijzonderheden,
besluitvorming en hulp indien nodig. De
managementsamenvatting is leidend, geen
dikke pakken papier aan stuurgroepstukken
om voor te bereiden of door te nemen.
• Maak geen notulen om het maken van
notulen. Documenteer alleen zaken
die toegevoegde waarde hebben, denk
bijvoorbeeld aan beheerdocumenten.
• Lean kenmerkt zich door transparantie,
interactie en het gebruik van visuals. Een
verbeterbord is een hulpmiddel hierbij: je
Tools inzetten vanuit een behoefte
Het project bij WonenBreburg met een tevreden
opdrachtgever en een goed eindresultaat heeft bewezen
dat het Lean gedachtegoed niet uitsluitend in Lean
programma’s terugkomt. Er bestaan tal van voorbeelden
uit de Lean-rugzak die heel goed toepasbaar zijn in een
projectomgeving. Het is belangrijk dat je vanuit behoefte
kiest wat je precies inzet. Hiermee krijg je commitment
en eigenaarschap bij het projectteam. Lean is een
filosofie, een werkwijze, die breed toe te passen in iedere
organisatie.
Wij vinden het leuk om met je van gedachten te wisselen
over de aanpak van een project.
Wil je meer weten over het toepassen
van Lean- en projectmatig werken?
Neem dan contact op met Anil Ishwardat via
anil.ishwardat@hcenh.nl.
Anil Ishwardat
Lean Business Consultant HC&H
14
׉	 7cassandra://MKFseRrxSEodwDJp-H8AoNJv5w9T2nRNuUYCaD-ypfA;`j _jL5-׉EP06
Intelligente, digitale processen zorgen
voor blije klanten én blije medewerkers!
Hoe slimme workflows
jouw corporatie verder
kunnen helpen!
Door Andrea van der Vaart en Mirjam Cassée, veranderaars met digitaal
DNA bij Chaptr2 en Nash Hoogwater, directeur van Siderian
In de afgelopen jaren zijn woningcorporaties steeds
klantgerichter en procesgerichter gaan werken.
Jouw corporatie waarschijnlijk ook.
Wij zijn ervan overtuigd dat het nog beter kan voor de klant! Dat er nog meer winst te behalen
valt wanneer processen met de laatste technologische ontwikkelingen nog beter geautomatiseerd
worden. Hiervoor hebben wij een integrale (Lean) aanpak ontwikkeld waarbij we slimme, digitale
workflow tooling inzetten om:
• Processen met flow te bouwen over systemen heen;
• Medewerkers in te zetten op taken waarbij ze waarde toevoegen
(en daar heel blij van worden);
• Een solide informatievoorziening te creëeren, die zorgt voor de
juiste sturingsdata én;
• Te zorgen dat er altijd een realtime, integraal klantbeeld beschikbaar is,
voor een eenduidige communicatie naar de huurders! ▶
15
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://z4hwn8QLWoD33JLgl0NiSd4nSHu0g0LvdBuWWn6EM0g ``׉	 7cassandra://DbBGGx8u0evBFU9x4M1HOLPxZQ9DG0s6neX967ufj6U͸h`׉	 7cassandra://IyzmY1_5lArY0uM6VwOyZMfkaBQsdiSnLs8o2TV3JMA6m`j ׉	 7cassandra://TCDEUcEAJRpwD-tty2YKsTRDoB8WzxP62nkb54OAqyk >4͠	_jL5-נ_jL5- w̌9ׁHmailto:mirjam@chaptr2.nlׁׁЈנ ,QE  : -fށ9׉Hhttps://www.chaptr2.nl/G׉ׁ
default style נ CQE  ; -f̖9׈HG׉ׁ
default style נ sTQE  < 9׉H  https://www.chaptr2.nl/ons-team/G׉ׁ
default style נ QE  ] f9׉Hmailto:andrea@chaptr2.nlG׉ׁ
default style נ_jL5- ,^̆9ׁHmailto:andrea@chaptr2.nlׁׁЈ׉E
fGRIP HC&H
Hoe slimme workflows jouw
corporatie verder kunnen helpen!
Loop jij hier ook tegen aan?
De processen waarmee je jouw klanten bedient, zijn waarschijnlijk goed gedocumenteerd. Op papier zijn het
gestroomlijnde, vloeiend verlopende processen. En op papier weet je de laatste status van de klantvraag en
weet iedere medewerker exact wat hij of zij moet doen.
Maar is de praktijk ook echt zo? Kijk eens naar jouw corporatie en beantwoordt de volgende vragen:
• Kan iedere medewerker snel de informatie vinden om klantvragen te beantwoorden?
• Is de communicatie naar de huurders altijd eenduidig? En weten de huurders altijd waar ze aan toe zijn,
bijvoorbeeld bij een renovatie?
• Voeren jij en je collega’s dezelfde handelingen altijd in de afgesproken volgorde uit?
• Heb jij soms meer dan één applicatie tegelijk openstaan om één huurder te helpen?
• Of is de verhuurmanager best even zoet om erachter te komen wat de exacte status is van de
verschillende verhuurdossiers?
• En is het juist pittig om te beoordelen of er wel genoeg verhuurmedewerkers volgende week aanwezig
zijn om alle dossiers op tijd af te werken zodat er geen leegstand ontstaat?
Natuurlijk gelden niet alle voorbeelden voor jouw organisatie, maar je zal er vast een paar herkennen. Er is
een manier om de bovenstaande punten aan te pakken. Om te zorgen dat de huurder snel geholpen wordt
met de juiste informatie, de medewerker een werkomgeving heeft waarbij onnodige en saaie handelingen
zijn geëlimineerd en de manager altijd inzicht heeft in de werkvoorraad, deadlines en procesafspraken.
Een integrale aanpak met slimme, digitale workflows.
Als we naar een (klant)proces kijken dan is dit altijd een samenspel van verschillende aspecten zoals
organisatie, inrichting, procesontwerp, de mensen, de verschillende applicaties, etc.
Dit is de reden dat wij een integrale aanpak hebben ontwikkeld met de inzet van een geautomatiseerde
workflow met analyse-, en rapportagemogelijkheden. Dit wordt een Business Process Management Systeem
(BPMS) genoemd. Een BPMS is een platform waarmee je processen automatiseert en medewerkers een
centrale, gebruikersvriendelijke omgeving biedt waar je procesactiviteiten uitvoert. Schematisch ziet dit er
bijvoorbeeld voor reparatieverzoeken als volgt uit:
Integraal (klant)proces
Integrale workflow over systemen
heen door middel van een BPMS
SYSTEEM A
SYSTEEM B
Klant dient
reparatieverzoek
in
Toewijzen
Intake
controleren
opdracht aan
leverancier
of eigen dienst
SYSTEEM C
SYSTEEM D
Reparatie
Afspraak
inplannen
Reparatie
uitvoeren
factureren
(indien van
toepassing)
AFDELING A
AFDELING B
AFDELING C
AFDELING D
AFDELING E
16
׉	 7cassandra://IyzmY1_5lArY0uM6VwOyZMfkaBQsdiSnLs8o2TV3JMA6m`j _jL5-׉EEen BPMS platform is een ontzettend
flexibel platform waarmee proces- en
beleidswijzigingen, wensen en knelpunten
snel door te voeren zijn. Én waarbij je jouw
workflow naar wens kan verrijken met de
nieuwste inzichten en technieken zoals:
• RPA (Robotic Process Automation) – Het
automatiseren van repetitieve handelingen.
• AI (Artificial Intelligence) en ML (Machine
Learning) – Computers die data analyseren
en hier zelfstandig verbanden in ontdekken.
En hierdoor “leren”.
• IoT (Internet of Things) – Doordat “dingen”
als auto’s, ketels, daken via bijvoorbeeld
sensoren worden verbonden met het
internet, kunnen deze “dingen” data
aanleveren, oftewel communiceren.
Bijvoorbeeld een CV ketel die zelf meldt dat
deze onderhoud nodig heeft.
Slimme workflows, digitale
processen: dat wil ik ook!
Maar waar begin ik?
Onze integrale aanpak met hulp van een
BPMS maakt het mogelijk oplossingen
te vinden die bij jouw probleem passen.
Daarom brengen we altijd eerst jouw
vraagstuk in kaart. Hiervoor zetten we
verschillende Lean methodieken in. Aan
de hand van de probleemanalyse maken
we een stappenplan. Daarbij starten we
met een goed proces, gericht op de klant
zonder verspillingen! We gaan geen zaken
digitaliseren die niet noodzakelijk zijn.
Op basis van onze integrale aanpak en het
stappenplan werken wij samen met jou en
je collega’s naar het eindresultaat: slimme
digitale processen met flow, die werken voor
jou, je collega’s én de klant.
Bouwblokken
En het goede nieuws is: voor een aantal
processen is het niet nodig om van
“scratch af aan” te beginnen: we hebben
een aantal kant-en-klare bouwblokken
voor je in petto! Het eerste bouwblok
is het klachtenmanagementproces (klachten anders
dan reparatieverzoeken). Binnenkort voegen wij ook
bouwblokken van andere processen toe.
Wil je meer informatie over BPMS? Een inspiratiesessie?
Of een demo? Neem dan contact op met Andrea van
der Vaart via andrea@chaptr2.nl of Mirjam Cassée via
mirjam@chaptr2.nl.
Andrea van der Vaart en
Mirjam Cassée
Wij zijn wij?
Andrea van der Vaart en Mirjam Cassée helpen vanuit
Chaptr2
bedrijven
en woningcorporaties om hun
processen slimmer te maken met behulp van intelligent
process automation en robotic process automation. Dit
doen ze door een integrale aanpak van mensen, processen
en de juiste tools. Zij toetsen hoe digitaal fit werknemers
zijn met de ‘digitaal DNA scan’, zij halen de verspillingen
uit processen met Lean methodieken en zij helpen bij het
digitaliseren van processen. Hierbij zetten ze onder andere
workflow/BPM software in.
Nash Hoogwater is oprichter van Siderian en grondlegger
van de integrale aanpak voor optimalisaties van processen
met inzet van innovatieve ICT middelen waaronder het
eigen platform Siderian Cloud, maar ook het Microsoft
Power Platform, Bizagi en RPA tooling zoals UiPath. Andrea
en Mirjam werkte eerder intensief met Nash samen bij het
implementeren van het digitale verhuurmutatieproces bij
Woningstichting Eigen Haard. ▶
17
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://d5LLmFtXqYyxz52sbdMMOjbwEy9B9tv71wZGo5pTiSQ C6`׉	 7cassandra://9Gr8u9m6UdVQkzSecU2co7bIHII2DIbZR61HpLtnD-8͠`׉	 7cassandra://a53BK-aXi7M3v9iLyOHab6-ED7D4kPjWt9za-PlIaT04u`j ׉	 7cassandra://poMgAwGbb1eonYYISR5NXH3XkHlwh4-WsK3_e5q7WE8 <͠	_jL5-׉EGRIP HC&H
KLANTCASE 1
Eigen Haard
Marlies van den Berg, Manager Verhuur
Nash:
Kan je vertellen wat de aanleiding was om naar een BPM systeem te kijken?
Marlies: Tot 2016 had Eigen Haard een verhuurmutatieproces (VMP) waarbij het proces bestuurd werd via
Excel-overzichten en fysieke dossiers in archiefkasten. Je kan je voorstellen dat we snel een betere
oplossing wilden.
Nash:
Hoe zag dit eruit op de werkvloer?
Marlies: We hadden om het proces te volgen en bewaken verschillende complexe Excels ontwikkeld die
handmatig moesten worden bijgewerkt. Op basis daarvan moest dus ook handmatig de prioriteit
worden bepaald, zover dat mogelijk was
Nash: Wat waren de wensen?
Marlies: De wens was er om enerzijds het proces efficiënter te maken en anderzijds om het proces
te ondersteunen met een operationele workflow. Verder was er de wens om het proces ook
daadwerkelijk inzichtelijk te krijgen.
Nash: Wat zijn belangrijke resultaten die je bereikt hebt met het implementeren van een BPM systeem
vanuit jouw rol als verhuurmanager?
Marlies: De werkwijze wordt uniformer en efficiënter doordat het proces wordt ondersteund door de
workflow. We hebben inzicht in de werkvoorraad en kunnen daardoor beter sturen. Daarnaast
helpt deze werkwijze bij het sturen op minder leegstand. De workflow zorgt daarnaast bijvoorbeeld
ook voor reminders en kan deze zelfs automatisch genereren (mail naar de betrokken partij
bijvoorbeeld).
Nash:
Zijn er ook ‘lessons learned’ die je zou willen meegeven?
Marlies: Wanneer je start met het werken met een BPM tool, ontwikkel dan eerst de eenvoudigere processen
voordat je de complexe aanpakt. Zet er niet te veel informatie in, bekijk wat echt nodig is zodat
het ook goed te beheren is. Onderzoek goed welke koppelingen nodig zijn en hoe complex die
te beheren zijn. Procesinformatie kan je goed kwijt in dit systeem, voor alle andere kennis is een
kennissysteem wat het KCC ook kan gebruiken het beste naar mijn mening.
18
׉	 7cassandra://a53BK-aXi7M3v9iLyOHab6-ED7D4kPjWt9za-PlIaT04u`j _jL5-׉EKLANTCASE 2
DM3Concepts
Nash Hoogwater
Directeur Siderian
Ivo Gorris, eigenaar en Digital Marketing consultant
Nash: Wat doet DM3Concepts?
Ivo:
DM3Concepts is een digitaal marketingbureau. Het bureau draait projecten voor andere reclameen
mediabureaus.
Nash: Welk probleem wilde je aanpakken?
Ivo:
DM3 Concepts wil haar klanten direct inzage geven in de voortgang, statistieken van Adforms,
Google Ads etc. Maar daarnaast inzien hoeveel uren er zijn gedraaid en wat de kosten zijn. Voorheen
gebeurde de informatievoorziening naar klanten op aanvraag. De maandelijkse facturatie vond
plaats via Excel.
Nash: Wat waren je wensen?
Ivo:
Wij wilden de afspraken met de klanten centraal opslaan en het facturatieproces automatiseren.
Daarnaast wilden we onze klanten één omgeving kunnen aanbieden waarin zij dagelijks al hun
statistieken en kosten kunnen monitoren.
Nash: Wat heb je bereikt door de inzet van een BPM systeem?
Ivo:
Door de workflow in BPM hebben wij een uniforme werkwijze in projecten en campagnes. Klanten
kunnen hun projecten en campagnes in één oogopslag monitoren via een generiek dashboard
voor klanten. Als gevolg daarvan is er bijvoorbeeld minder ad-hoc emailverkeer over de voortgang
van projecten.
Nash:
Ivo:
Kan je aangeven wat de resultaten zijn?
Door de inzet van Siderian Cloud wordt de data van verschillende advertentie platformen dagelijks
geautomatiseerd opgehaald. Deze data wordt verwerkt in het datawarehouse. Daarnaast is er een
generieke factuurbijlage voor klanten.
Nash: Wat zijn de belangrijkste voordelen waar je profijt van hebt?
Ivo:
We hebben nu een centrale klantadministratie in Siderian Cloud, een tijdsbesparing van 80% in
het facturatieproces en we hebben een geformaliseerde vastlegging van klantafspraken.
19
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://9GDPE5UrPIp4CID0wlk64HCZsd3bnUnrn-hFQOs-6nY `׉	 7cassandra://1L5gQGnpm09lsPX8dVobgrVGnUACac_GkEEcpUEkW3Q͋J`׉	 7cassandra://a6h7Ht7p_WJ4Xl36urVe7T_yKO1QKxj_sgBkOHGH4AM+c`j ׉	 7cassandra://8jK7OLNmDyCRRQB4kcch0SIiiF9n4hKgjJja_BdVp-g͠	_jL5-נ QE  > 1^Z9׉H ,https://www.hcenh.nl/de-digitale-corporatie/G׉ׁ
default style ׉E@GRIP HC&H
07
Maak kennis met
DevOps voor de
corporatiemedewerker
Door Tamara van Kuijk, Business Consultant bij HC&H
De begrippen komen je vast niet onbekend voor: Agile, scrum en
Lean. Bij steeds meer woningcorporaties met een verregaande
digitaliseringsambitie worden deze methodieken toegepast.
Aan dit lijstje kan je de methodiek DevOps toevoegen. Wat is
DevOps, wat zijn de voordelen en hoe kan jouw woningcorporatie
DevOps toepassen? Maak als corporatiemedewerker kennis met
deze methodiek om dit in de digitale transformatie van jouw
woningcorporatie toe te passen.
20
׉	 7cassandra://a6h7Ht7p_WJ4Xl36urVe7T_yKO1QKxj_sgBkOHGH4AM+c`j _jL5-׉E	Wat is DevOps?
DevOps is een combinatie van ‘Development’
en ‘Operations’ en komt voort uit het
ontwerpen en ontwikkelen van software.
DevOps heeft als doel de softwareontwikkelkant
en de gebruikerskant samen
te brengen. Daarbij gaat DevOps uit van de
basisprincipes van Agile:
• Direct waarde leveren voor de klant
• Multidisciplinaire teams
• Korte oplevercycli (sprints) met direct
resultaat
• Inspelen op veranderende prioriteiten
Het grootste verschil ten opzichte van
Agile en scrum, is dat DevOps de lijn van
ontwikkelen en toepassing doortrekt naar de
gehele organisatie in plaats van uitsluitend
naar het team dat zich bezighoudt met het
ontwikkelproces.
Gedachtengoed DevOps
• Betere samenwerking
• Meer ‘dezelfde’ belangen
• Minder afdeling denken
• Delen van verantwoordelijkheden
De levenscyclus van DevOps
bestaat
uit acht fases: plan, code, bouwen,
test, implementatie, uitrol naar
productieomgeving, prestatie, en gebruik
bekijken & monitoren. Deze fases worden
continu doorlopen door multidisciplinaire
teams om snel nieuwe functionaliteiten te
kunnen leveren. Processen die voorheen
handmatig werden uitgevoerd en veel tijd in
beslag namen, kunnen snel geautomatiseerd
uitgevoerd worden met de toepassing van
DevOps. Dus:
Automatiseer ‘alles wat kan’
• (van) de infrastructuur
• (van) de werkprocessen
• het continu meten van de performance
Efficiënter samenwerken
Het multidisciplinaire team heeft als ambitie om samen
op constante basis digitale verbeteringen door te
voeren. De werking van updates is op dagelijkse basis te
implementeren en direct toepasbaar voor jouw huurders.
Zo wordt er minder tijd gespendeerd aan ongepland
werk of het opnieuw doen van het werk. Er is dus minder
verspilling.
Kwaliteit
Tijdens het bouwen van de software wordt er steeds getest
en verbeterd. De developer/ leverancier krijgt voortdurend
feedback vanuit de gebruikers, leert en past dit direct toe.
Continu feedback zorgt voor een hogere kwaliteit van de
opgeleverde software en bijna geen nazorg. ▶
Wat levert DevOps jouw
woningcorporatie op?
Klantwaarde verhogen
Huurders en klanten in de interne organisatie willen
een
stabiele
snelle
applicatie, waar
ook
nieuwe
functionaliteiten in zitten die voor hen waarde toevoegen.
Zo verhogen woningcorporaties de tevredenheid van haar
huurders en worden er kosten bespaard. Dus weet wat van
waarde is voor je huurders en hoe je IT waardevoller hierop
in kan zetten. Ga in gesprek met je huurder, verzamel en
analyseer data en innoveer.
21
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://Fk8p9IMeixv66D0kuWVB_GYVJJWCR1EmslHDgIEEXYY }`׉	 7cassandra://7Zwfm98j27OmGgbObsFEt3eU1-FhMEMCed0aN2v1T4gʹ`׉	 7cassandra://T7eKIX-Buz1v2C1W_8rsLpETUpdxlDRVE8mXCr5yyno:`j ׉	 7cassandra://mU0MOY30hr7OYaY3t3p3amQbP0p1SZXiRn3faQyCW-4 3+ͯ͠	_jL5-נ QE  @ ǁ9׉H &https://www.hcenh.nl/tamara-van-kuijk/G׉ׁ
default style נ <QE  A 9׉Hhttps://www.itris.nl/G׉ׁ
default style נ +QE  B 9׉H 'https://www.hcenh.nl/martijn-goudriaan/G׉ׁ
default style נ QE  \ ^#t̖9׉Hmailto:tamara.vankuijk@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ_jL5- ̾9ׁHmailto:tamara.vankuijk@hcenh.nlׁׁЈ׉E
GRIP HC&H
Maak kennis met... DevOps voor
de corporatiemedewerker
Teams blijer en productiever
Omdat de focus van het team ligt op het
gezamenlijk eindproduct en minder op de
individuele doelen en belangen, worden zij
productiever. Het team heeft daarmee direct
invloed op het resultaat, dat vergroot de
betrokkenheid. En het team is gezamenlijk
verantwoordelijk
voor
het
resultaat
‘van ontwikkelaar tot de beheerder’. De
business van de woningcorporatie en I&A/
leveranciers komen dichter bij elkaar en er is
meer oog voor het beheer en de toepassing
na implementatie.
Waar kan mijn woningcorporatie
DevOps inzetten?
We hebben er allemaal veel over gehoord
afgelopen periode; met apps is het mogelijk
om zicht te krijgen op hoe druk het in een
winkelcentrum is of de toepassing vanuit de
GGD om contactonderzoek uit te voeren.
Dat geeft te denken: als corporatiemedewerker,
waar zou een app jou bij
kunnen helpen?
Zou het niet mooi zijn als je gericht kan
communiceren met jouw huurders tijdens
een renovatie? Of met een selectie huurders
over het proces reparatieonderhoud
te
sparren om zo de huurderstevredenheid te
verhogen?
Directe feedback van huurders helpt de
woningcorporatie om de bedrijfsvoering
direct te verbeteren. Of nog grotere dromen:
zou je niet zelf jouw klantportaal via een app
willen maken?
Je bent enthousiast!
Wil je meer over DevOps weten? Wij praten
je graag bij over de ontwikkelingen op dit
gebied. Neem dan contact op met Tamara
van Kuijk via tamara.vankuijk@hcenh.nl.
Tamara van Kuijk
Business Consultant HC&H
22
׉	 7cassandra://T7eKIX-Buz1v2C1W_8rsLpETUpdxlDRVE8mXCr5yyno:`j _jL5-׉EmDe top 5 grootste
informatiebeveiligingsrisico’s
bij
corporaties
en welke maatregelen je kunt nemen
Door Martijn Goudriaan, CISM Business Consultant bij HC&H
Om ervoor te zorgen dat
informatie beschikbaar, correct en
afgeschermd (Beschikbaar, Integer
en Vertrouwelijk) is, is het nodig om
informatiebeveiligingsbeleid op te
stellen en uit te voeren. Het beleid
bevat kaders en maatregelen die
informatiebeveiliging op het gewenste
niveau houden. Hoe kun je bepalen
wat het gewenste niveau is?
Welke maatregelen moet je nemen
om ervoor te zorgen dat het op dit
niveau blijft? Ik leg het je in dit
artikel uit. ▶
08
23
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://TWkqITUN4e8KCIw-eLy94sTMaP6ICwfVhP9tsRHagGE U`׉	 7cassandra://VpOf-dg_Pc2AiF4T0nk_6i9GG4owMGo6H7Yb6jBPxrE͆m`׉	 7cassandra://b1ux3W_TGuLp-VeLsRvzAdUWj1D2hhmPcr4w29bz28s&`j ׉	 7cassandra://xNYEdiqMFl4CRNBuobILKbubvL4Ce7URv1x-sLW4Fk0 7͠	_jL5-נ 3mQE  C 1^l9׉H +https://www.hcenh.nl/informatiebeveiliging/G׉ׁ
default style ׉E	ZGRIP HC&H
De top 5 grootste informatiebeveiligingsrisico’s
bij corporaties
Hoe breng je risico’s in kaart?
Informatiebeveiligingsmaatregelen worden risico-gebaseerd
genomen. Een risico bestaat uit de kans dat er een onwenselijke
situatie ontstaat en de (eventuele) impact ervan. De impact kan
imagoschade of financiële schade zijn. In de meeste gevallen
worden kans en impact op een schaal van 1 t/m 5 geclassificeerd.
Beide scores worden vermenigvuldigd en vormen de risicoscore.
5
4
3
2
1
5
4
3
2
1
1
(bijna altijd) Accepteren
10
8
6
4
2
2
15
12
9
6
3
3
Impact
Afwegen
20
16
12
8
4
4
25
20
15
10
5
5
(bijna altijd) Niet accepteren
Risicoanalyse
Informatiebeveiligingsrisico’s zijn
niet alleen IT-risico’s, maar liggen
ook op andere domeinen, zoals
bijvoorbeeld:
• HR (inname laptops, telefoons,
etc. bij uitdiensttreding)
• Facilitair (inbraakbeveiliging)
• Kennis en gedrag medewerkers
(weet iedereen wat wel en niet
mag)
• Control (is Informatiebeveiliging
onderdeel van de Planning &
Control-cyclus)
Om een volledig beeld van alle
risico’s te krijgen, zal er bij alle
afdelingen geïnventariseerd moeten
worden waar de risico’s
liggen.
Voordat risico’s geïnventariseerd en gescoord kunnen worden,
bepaal je wat iedere score betekent. Een impactscore van 5 betekent
bijvoorbeeld dat als een gebeurtenis zich voordoet in die categorie
de organisatie op omvallen staat en/of er onherstelbare schade is
ontstaan bij klanten. Een score van 1 betekent dat de schade nihil is.
Aan de score koppel je bedragen, immers, grote corporaties kunnen
een groter schadebedrag dragen dan kleine corporaties.
Ook kans wordt op een schaal van 1 t/m 5 gescoord. Een kans van 5
betekent dat de gebeurtenis zich vaak voordoet, bijvoorbeeld eens
per maand. Een score van 1 betekent dat de gebeurtenis zich zeer
sporadisch voordoet, bijvoorbeeld eens per 5 jaar.
Als de niveaus bepaald zijn, kunnen de risico’s in kaart gebracht
worden. Als de organisatie weet waar de risico’s zitten, kunnen er
effectieve maatregelen genomen worden.
Alle medewerkers hebben immers
informatie nodig en/of verwerken
informatie om hun functie uit te
kunnen voeren. HC&H Consultants
organiseert meestal een viertal
workshops, namelijk:
• Workshop Klant en Wonen
• Workshop Vastgoed (onderhoud
en projecten)
• Workshop ICT, Financiën en
Control
• Workshop HRM, Communicatie
en Facilitair
24
Kans
׉	 7cassandra://b1ux3W_TGuLp-VeLsRvzAdUWj1D2hhmPcr4w29bz28s&`j _jL5-׉E	4Om volledig te kunnen zijn, worden risico’s
aan de hand van de hoofdgroepen in de
norm NEN-ISO 27005 (management van
Informatiebeveiligingsrisico’s) behandeld.
De hoofdgroepen zijn:
• Hardware
• Software
• Netwerk
• Gebouwen (werkgebieden)
• Organisatie (procedures, regels)
• Personeel (kennis en gedrag)
Deze onderwerpen passeren de revue in
alle workshops. Om ervoor te zorgen dat de
organisatie een actueel overzicht heeft van
de risico’s zou je de sessies jaarlijks moeten
herhalen. De eerste keer duurt een workshop
een paar uur, daarna kosten sessies steeds
minder tijd.
Periodieke en specifieke
risicoanalyse
Het kan nodig zijn om een losse, specifieke
risicoanalyse uit te voeren naast de reguliere
risicoanalyses. Het is verstandig om dit
te doen bij nieuwe IT-projecten of een
project waar een informatievoorzieningscomponent
bij aanwezig is, bijvoorbeeld
een
vastgoedproject waar
er
slimme
meters worden geïmplementeerd. Een
risicoanalyse met eventueel daaruit
volgende maatregelen is nodig om te
bepalen of de beschikbaarheid, integriteit
of vertrouwelijkheid van informatie
gewaarborgd blijft.
Wat zijn de grootste
informatiebeveiligingsrisico’s?
HC&H Consultants heeft meerdere risicoanalyses
uitgevoerd bij corporaties. Iedere corporatie heeft zijn
eigen risico’s, maar in zijn algemeenheid is dit de top 5 in
willekeurige volgorde van grootste risico’s:
• Medewerkers herkennen phishingmails en -sms’jes
niet altijd waardoor IT-omgevingen niet beschikbaar
raken en/of er informatie in onbevoegde handen kan
komen;
• Er is geen beleid voor wachtwoordbeheer waardoor
medewerkers op eigen (onveilige) manieren
wachtwoorden beheren. Dit kan ertoe leiden dat
inlogcodes en wachtwoorden in onbevoegde handen
vallen;
• Er is geen verantwoordelijke voor informatiebeveiliging
benoemd wat ertoe leidt dat het
informatiebeveiligingsbeleid en de risico’s niet actueel
zijn;
• Het is niet bekend of de ICT-dienstverlener
(outsourcingspartij) kwetsbaar is voor hackaanvallen
met als risico dat IT-omgevingen niet beschikbaar
raken en/of er informatie in onbevoegde handen kan
komen;
• Het uitdiensttredingsproces is niet op orde waardoor
ICT-middelen niet ingenomen worden en/of toegang
tot SaaS-diensten niet (meteen) geblokkeerd worden.
▶
phishing
kwetsbaar
uitdiensttredingsproces
beleid
wachtwoordbeheer
25
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://4cZ_Hp_cSgEXM3nyCT9-2vKrsC9mNbrlp_ICoR7MS44 j`׉	 7cassandra://QP9qj2-kiAk6n_7tCRQ-ZNi_YDB61WO8Nzmdv8cdwVQͶ`׉	 7cassandra://8ZVaP5Z0VG6lwkAQdQ6ZMFy8Lc_EVEvyO_e5XaY_Vuw8`j ׉	 7cassandra://fGFOdu676Zbop24il4ajePhfszx8F5ioGBizqOB_OTQ zT
͠	_jL5. נ zQE  D 1^D9׉H +https://www.hcenh.nl/informatiebeveiliging/G׉ׁ
default style נ QE  E %9׉Hhttps://smarts-it.nl/G׉ׁ
default style נ QE  F %9׉Hhttps://www.nccw.nlG׉ׁ
default style נ AQE  G Ɂ9׉H )https://www.sensus-processmanagement.com/G׉ׁ
default style נ QE  [ 1̖9׉H !mailto:martijn.goudriaan@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ_jL5. 5u9ׁH 'http://www.sensus-processmanagement.comׁׁЈ׉E	IGRIP HC&H Consultants
De top 5 grootste informatiebeveiligingsrisico’s
bij corporaties
Welke maatregelen je kunt nemen?
Als een risico in het oranje of rode vlak valt, zoals in figuur 1 is weergegeven, zou je maatregelen moeten overwegen.
Voorbeelden van maatregelen voor onze top 5 risico’s zijn:
Risico’s
Phishingmails
Wachtwoordbeheer
Mogelijke maatregelen
- Instructie op intranet
- Phishingmail-campagne
- Beleid maken over hoe er met wachtwoorden
omgegaan dient te worden
- Beleid bekend maken via communicatiemiddelen
zoals posters
- Wachtwoordkluis aanbieden aan alle
medewerkers
Verantwoordelijke voor
Informatiebeveiliging
ICT-dienstverlener (outsourcing)
- Interne rol benoemen
- Externe security officer aanstellen
- Leverancier bevragen naar uitkomsten laatste
hack-/pentest
- Zelf een hack-/pentest laten uitvoeren bij de
leverancier (door externe partij)
Uitdiensttredingsproces
- In kaart brengen welke applicaties er gebruikt worden
- Opnemen in uitdienstprocedure
- Checklist uitdienstprocedure opstellen
Informatiebeveiliging kan alleen effectief zijn als informatierisicomanagement goed opgezet is. Als de organisatie
geen inzicht in de risico’s heeft, kunnen er geen passende maatregelen genomen worden. Passende maatregelen
zijn niet alleen technisch van aard, maar gaan ook over HR-processen, kennis en gedrag van medewerkers en het
kantoorpand. Iedere organisatie heeft zijn eigen risico’s, maar er zijn er ook veel generiek. Doordat HC&H meerdere
risicoanalyses uitgevoerd heeft bij corporaties kunnen de risico’s bij jouw organisatie snel in beeld gebracht worden
of getoetst worden op volledigheid en/of actualiteit.
Zelf uitvoeren of specialist inschakelen?
Afhankelijk van de beschikbare tijd en/of expertise kun je maatregelen door eigen medewerkers uit laten voeren
of je kunt ervoor kiezen dit door een externe partij te doen. Veel corporaties kunnen bijvoorbeeld niet zelf een
phisingmail-campagne of een hack- en penetratietest uitvoeren. Bij projecten waar dit gewenste maatregelen zijn,
schakelt HC&H Consultants de hulp in van Smarts IT / Security. Lees meer over de diensten van Smarts IT / Security
in de kader.
Heb jij de informatiebeveiliging van jouw corporatie al helemaal op orde?
Wil je meer weten over het in kaart brengen van de risico’s?
Neem dan contact op met Martijn Goudriaan via martijn.goudriaan@hcenh.nl.
26
׉	 7cassandra://8ZVaP5Z0VG6lwkAQdQ6ZMFy8Lc_EVEvyO_e5XaY_Vuw8`j _jL5-׉EJSmarts IT
Security
Smarts IT / Security is specialist in offensieve en
defensieve IT security en awareness consultancy.
Met offensieve diensten acteert ze als kwaadwillende
en valt de ICT-infrastructuur of organisatie aan. Met
defensieve diensten bekijkt Smarts IT / Security
jouw ICT-infrastructuur of organisatie en geeft
hierover advies zonder de omgeving aan te vallen.
Voorbeelden van diensten zijn:
Phishingmail campagne
De kwaliteit van jouw menselijke firewall wordt
gemeten door phishing e-mails en sms-berichten
naar medewerkers te sturen. Hieruit zal blijken in
welke mate jouw organisatie is opgewassen tegen
dit type hackaanvallen.
Hack- en penetratietest (pentest)
Een hack- en penetratietest
is bedoeld om te
onderzoeken hoe eenvoudig en in welk tempo een
kwaadwillende jouw infrastructuur kan aanvallen
en zelfs potentieel kan overnemen.
Smarts IT / Security kan een penetratietest op
drie manieren aanpakken: black box, white box
en gray box. Een black box pentest vindt plaats
zonder enige voorkennis van de aan te vallen
infrastructuur. Met een white box test werken
de ethical hackers met open vizier samen met
de IT-beheer- of ontwikkelorganisatie of externe
leverancier(s). Met een gray box pentest wordt
er door de opdrachtgever een beperkte set met
informatie verstrekt, bijvoorbeeld inloggegevens
voor een website, portal, applicatie of werkplek.
Smarts IT / Security biedt nog meer diensten
aan, zoals bijvoorbeeld mystery guest-bezoeken,
vulnerability scans en leverancierschecks.
Intelligent
Process Management
Het verborgen goud
van uw organisatie
www.sensus-processmanagement.com
_jL5-_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://tU7-2Q7AMQUT-STJezcPT7dAcud7w8_QTca0EIhyRbQ `׉	 7cassandra://RzmOxsSYOyqnoaQN4d1YiCQZanfQToupnp6WSS1OXFY͟`׉	 7cassandra://M17qVPUEUVTsH4UK1NFH6Pm2H8DZVcJkMUBQDdkkUa44j`j ׉	 7cassandra://KQUCweuGC_fMX0lKGz7O2q8rgOHm-DuFGtHjq1Uf-W4of͠	_jL5.נ 
QE  J ^9׉H &https://www.hcenh.nl/procesmanagement/G׉ׁ
default style נ :QE  I 1^9׉H *https://www.hcenh.nl/marjolein-kronenburg/G׉ׁ
default style ׉EGRIP HC&H
09
Procesmanagement:
niet, nuttig, noodzaak,
voorwaarde of
ultimatum?
Door Marjolein Kronenburg, Business Consultant bij HC&H
Door de jaren heen ben ik werkzaam geweest bij verschillende type organisaties en in
verschillende functies. Procesmanagement was en is de rode draad in mijn carrière.
Nu, in mijn huidige functie als Business Consultant en werkzaam voor verschillende
woningcorporaties, zie ik veel overeenkomsten met ervaringen die ik heb opgedaan bij
andere organisaties. Ik vind het mooi om deze ervaringen met jullie te delen; niet vanuit
de theorie, maar vanuit de praktijk! Ik ben tal van voorbeelden tegengekomen van hoe
het moet en hoe het niet moet. De ene corporatie is vanzelfsprekend meer ‘volwassen’
dan de andere. Dat is niet goed of fout. Door inzicht te krijgen in jouw procesmanagementvolwassenheid
kun je verder bouwen. Vanuit een helikopterview, op basis van het BPMvolwassenheidsmodel,
belicht ik in dit artikel verschillende perspectieven.
28
׉	 7cassandra://M17qVPUEUVTsH4UK1NFH6Pm2H8DZVcJkMUBQDdkkUa44j`j _jL5-׉E
AEven een prikkelende vraag en wees eerlijk: Hoe belangrijk vindt jouw corporatie procesmanagement? Hoe
belangrijk vind jij procesmanagement? Kies uit de onderstaande antwoorden:
❏ Niet belangrijk
❏ Nuttig
❏ Noodzakelijk
❏ Een voorwaarde
❏ Het ultimatum
Wat schuilt er achter deze antwoorden en wat kun je er mee? Als ik een aantal willekeurige
corporatiemedewerkers zou vragen deze vraag te beantwoorden, ontvang ik diverse antwoorden.
Procesmanagement is veelomvattend en je kunt er op verschillende manieren naar kijken. Lees verder
welke volwassenheid er achter jouw antwoord schuilt. Vergeet niet de andere beschrijvingen te lezen. Ik
ben benieuwd of je na het lezen van dit artikel je antwoord op de bovenstaande vraag zou aanpassen.
Niet?
Nuttig?
Noodzaak?
Voorwaarde?
Ultimatum?
Level 1
Initiële fase
Level 2
Standaardisatie
- Ad Hoc
- Chaotisch
- Local Heroes
- Improviseren
- Beschrijven processen
- Focus op eigen
afdeling
- Verantwoordelijkheden
en
bevoegdheden
Level 3
Integrale
standaardisatie
- Procesimplementatie
- Klantgerichte
ketensturing
- Bepalen en meten KPI’s
- Managementsturing
PDCA
- BPM beleid
- Sucessen delen
- Proceseigenaarschap
Level 4
Continu
verbeteren
- Lean management
implementatie
- 100% commitment
voor verbeteringen
- Aantoonbaar
verbeteren
- Programma gestuurde
projecten
- Continu verbeteren
in DNA
Level 5
Innoveren
- Ultieme
procesoptimalisatie
- Innoveren in DNA
- Hele organisatie
innoveert
- Flow van vernieuwing
- Automatisering,
robotisering, artificial
intelligence
Niet belangrijk – Initiële fase
Wanneer procesmanagement niet of nauwelijks wordt toegepast in een organisatie, ontstaan er in de
dagelijkse praktijk tal van knelpunten. Deze knelpunten worden vaak op pragmatische wijze opgelost.
Je ziet dat medewerkers op verschillende manieren omgaan met de knelpunten en dat er geen centrale
oplossing wordt gezocht voor het specifieke knelpunt. Als er wel een centrale oplossing wordt gezocht,
gaat het in de meeste gevallen om symptoombestrijding en niet om het wegnemen van de grondoorzaak.
Je kunt zeggen dat het volwassenheidsniveau van de organisatie en van procesmanagement laag is.
Kenmerken hiervan zijn o.a.:
• Er is geen procesbeschrijvingen aanwezig
• Werkinstructies op persoonlijke C:/ drive
• Papieren werkinstructies in de la van de
medewerker
• Mondelinge afspraken over de werkwijze
• “We doen het al jaren op deze manier”
• Geen sturing op het proces, maar op het product
• Onnodige processtappen en inefficiënte
processen
• Blijven hangen in het organisatiesysteem
• Ontbreken van beheersmatig leiderschap
▶
29
_jL5-Á_jL5-{בCט   {u׉׉	 7cassandra://z0UDrDSfI7hU0YwE6EZr6WcmAxvZa7PnOefeKKcoDY8 /`׉	 7cassandra://3qAGog5xezxIP5WdQm6zALgi4vNCJzINnU8ufUy4xJAͲ`׉	 7cassandra://xO7JAodILU5Uc-lEdFqS4BrcnfEjxDN5ocOK1MnaHzI6G`j ׉	 7cassandra://CM3cpyO7mav-S6aogWA5RRbsTvtRLPdNkro-lK9jNTYi͠	_jL5.נ_jL5.	 7̩9ׁHhttp://ware.nlׁׁЈנ 2QE  K 1^9׉H &https://www.hcenh.nl/procesmanagement/G׉ׁ
default style נ _-QE  L ^^9׉H &https://www.hcenh.nl/procesmanagement/G׉ׁ
default style נ QE  M Ɂ9׉H  https://www.herculessoftware.nl/G׉ׁ
default style נ_jL5. $̫9ׁHhttp://ware.nlׁׁЈ׉E
GRIP HC&H
Procesmanagement: niet, nuttig, noodzaak,
voorwaarde of ultimatum?
Nuttig - Standaardisatie
Organisaties die het belang van procesmanagement
hebben aangenomen en het ook nuttig vinden,
worstelen weer met een andere problematiek. Over
het algemeen zijn de processen beschreven en
gepubliceerd op het intranet. Er zijn allerlei systemen
ingevoerd. Echter de processturing blijft achterwege
en leidinggevenden volgen de sturing van de directie
op. Medewerkers ervaren bureaucratie en beperkte
vrijheid. Het belang van procesmanagement wordt
nog niet volledig ingezien. De bedrijfscultuur en het
leiderschap blijft achter op de ontwikkelingen.
Kenmerken hiervan zijn o.a.:
• Aansturing is top-down
• Leidinggevenden hebben weinig inbreng
• Medewerkers ervaren bureaucratie
• “Wie weet waar ik het proces over de
huuropzegging kan vinden?”
• Statische processen
• Intern gericht
• Reactieve medewerkers
• Cultuur loopt achter
• Processen gericht op efficiency
Noodzakelijk - Integrale standaardisatie
De organisatie ontwikkelt zich verder en ziet
procesmanagement als noodzakelijk voor een
goede bedrijfsvoering. Een duidelijke focus op
procesmanagement. Het management ontvangt
integrale verantwoordelijkheid en stuurt
medewerkers integraal aan. Bevoegdheden zijn
gedelegeerd. De klant komt steeds meer centraal
te staan binnen de organisatie en de processen.
Er is focus op de borging en adoptie van processen.
De organisatiedoelen worden vertaald naar SMART
proces key performance indicators (KPI’s). De
organisatie kijkt verder en ziet dat ketensturing ook
tot de mogelijkheden behoort. Medewerkers hebben
een belangrijke rol in deze ontwikkelingen en
worden gevraagd om input te leveren. Het resultaat
is dat de basis van procesmanagement staat.
Nut en noodzaak van procesmanagement wordt
omarmd. De organisatie is klaar voor een volgende
stap, namelijk het continu verbeteren van
processen. Vaak ontstaat de behoefte om
verbeteringen in processen te initiëren door ideeën
en suggesties van medewerkers vanaf de werkvloer.
Kenmerken hiervan zijn o.a.:
• Procesmanagementbeleid is opgesteld,
goedgekeurd en geïmplementeerd
• Ambitieniveau wordt door de organisatie
uitgedragen
“Bepaal je stip
op de horizon
en bepaal je
weg ernaartoe”
• Processen zijn klantgericht (klantreis)
• “Door al die processen zijn we alleen met ons
zelf bezig, laten we onze klanten niet vergeten”
• Medewerkers hebben gedelegeerde
bevoegdheden
• Rollenstructuur is belegd (proceseigenaar,
procesexpert, ketenregisseur)
• Draaiende PDCA-cyclus procesmanagement,
ondersteund vanuit control en kwaliteit
• Rapportages over procesmanagement
• Risicoanalyse/controls gekoppeld aan risicovolle
processtappen
• Inrichten procestool
30
׉	 7cassandra://xO7JAodILU5Uc-lEdFqS4BrcnfEjxDN5ocOK1MnaHzI6G`j _jL5-׉E
Voorwaarde – Continu verbeteren
De directie, management en medewerkers zien
procesmanagement als voorwaarde voor een
klantgerichte dienstverlening.
Processen
zijn
geïmplementeerd. Medewerkers weten wat er van
hen wordt verwacht. Directie ontvangt rapportages.
Maar de klanttevredenheid neemt af! Wat is er aan
de hand?
Dit is de fase waarin de organisatie processen gaat
analyseren. Waarom loopt het proces niet zoals
verwacht? Door verschillende analysemethodes
toe te passen, haal je de grondoorzaak boven water.
Het management wordt getraind en medewerkers
dragen bij aan het optimaliseren en het continu
verbeteren van processen. De organisatie groeit
en ontwikkelt doordat er continu aandacht is voor
verbetering. Het DNA van de organisatie verandert,
de behoefte om verder te denken en ‘out of the box’
oplossingen toe te passen neemt toe. De organisatie
is
klaar
voor de overgang
naar het
ultieme
volwassenheidsniveau van procesmanagement.
Kenmerken hiervan zijn o.a.:
• Kort cyclisch sturen op processen
• Verbeterborden op de afdeling
• ‘Way of working’/gedachtegoed
• “Het knelpunt met het verwerken van de
facturen hebben we besproken en opgelost
tijdens de dagstart”
• Analysemethoden toepassen (Lean, Six Sigma,
systeemtheorie)
• Achterhalen van de grondoorzaak
• Goed functionerend managementteam
• Opleiden en trainen medewerkers continu
verbeteren
Ultimatum - Innoveren
Directie, management en medewerkers ervaren dat
procesgericht werken en het toepassen van continu
verbeteren zijn vruchten afwerpt. De organisatie
van het procesmanagement is dusdanig volwassen
dat de behoefte ontstaat om procesmanagement
verder te brengen naar het ultieme niveau: het
ultimatum. Innovatiebudgetten zijn toereikend
om te experimenteren met
aanbieders,
allerlei
alternatieve
systemen en producten. Door met
experimenten te werken, mogen er ideeën en
Nevelgaarde 44
3436 ZZ Nieuwegein
088-0902300
info@herculesso�ware.nl
www.herculesso�ware.nl
initiatieven mislukken.
Geslaagde experimenten
worden uitgerold binnen de organisatie. Men streeft
naar de ultieme procesoptimalisatie door de inzet
van moderne technieken zoals bijvoorbeeld Artificial
Intelligence, Robot Proces Automation en Big Data!
Op deze wijze is er nog meer mogelijk om processen
te optimaliseren.
Kenmerken hiervan zijn o.a.:
• Next level procesmanagement
• Experimenteren
• Innovatieprojecten
• Medewerkers werken samen
• “Wat fijn dat we de mailbox niet meer zelf
hoeven uit te lezen, lang leve onze Robot
Marny!”
• Kwaliteiten van medewerkers worden benut
• Randvoorwaarden worden vervuld
• Robot Proces Automation (RPA)
• Artificial Intelligence (AI)
• Datamanagement
▶
WOCAS
Standaard ERP so�ware én op maat ingericht
naar de bedrijfsprocessen van de woningcorpora�e
_jL5-Ł_jL5-ā{בCט   {u׉׉	 7cassandra://qa1d04XRL_EbYsMpjHh0tKQ1Wq0jtJlvlBlxuderVCM `׉	 7cassandra://xPOW3Z3Q05RGQ1aBQfz5RkilV45yxG4K1jUo2W4hKW8͠Q`׉	 7cassandra://MdEr0CM5MazZkiAtUW2d9W7QhkEnwJsjEFw3TV8ZaQo1`j ׉	 7cassandra://IqQG7ImGcdv6ZWtpESUGDIau1CSh4vV8yPiGB5ZvCC8 ͠	_jL5.
נ_jL5. =
9ׁHhttp://avantage.nl/prewonen.ׁׁЈנ_jL5. i@9ׁHhttp://hcenh.nlׁׁЈנ QE  N "E9׉H &https://www.hcenh.nl/procesmanagement/G׉ׁ
default style נ 5QE  O 9׉H Nhttps://www.avantage.nl/blog/pre-wonen-stap-voor-stap-en-soepel-naar-de-cloud/G׉ׁ
default style נ QE  Z +EQ9׉H $mailto:marjolein.kronenburg@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ_jL5. ̧9ׁHhttp://marjolein.krׁׁЈ׉E]GRIP HC&H
Procesmanagement: niet, nuttig, noodzaak,
voorwaarde of ultimatum?
Hoe hoog leg je de lat?
Corporaties die aan het begin staan van procesmanagement hebben te maken met grote veranderingen,
zowel in het denken als in de uitvoering. Hoe richt je bijvoorbeeld een procesgerichte organisatie in? Welke
rollen heb je nodig? Wie monitort of we doen wat we zeggen? Bijvoorbeeld: een corporatie die naar de
next level van het procesmanagement wil ontwikkelen (Innoveren), heeft expertise nodig om te bezien of
bijvoorbeeld RPA (Robot Proces Automation) daadwerkelijk bijdraagt aan verbetering. Met de inzet van een
expert kan een businesscase worden gemaakt. In de praktijk zien we dat deze expertise niet altijd aanwezig
is. Inventariseer goed wat je nodig hebt. Iedere fase heeft andere behoeftes. Wees reëel, leg de lat niet te
hoog. Bepaal je stip op de horizon en bepaal de weg ernaartoe.
Een voorbeeld:
Een corporatie heeft als doel gesteld om zich binnen drie jaar te ontwikkelen
van level 2 Standaardisatie naar level 5 Innoveren. Hiervoor hebben zij
een projectleider aangesteld die een projectplan heeft opgesteld met
behapbare deelstappen. De projectleider heeft het mandaat gekregen om
een projectteam te formeren met medewerkers uit de business. Het project
krijgt een prominente plaats op de agenda van de directie. Medewerkers
worden periodiek geïnformeerd over de stand van zaken en hebben zelf een
actieve rol bij de implementatie. Tijdens personeelsbijeenkomsten wordt
aandacht geschonken aan de veranderende bedrijfscultuur als gevolg van de
ontwikkelingen in de organisatie. Ook wordt er stilgestaan bij wat de impact
is voor de individuele medewerkers. Functies veranderen, maar er ontstaan
ook nieuwe functies. Naast de menselijke kant is er ook veel aandacht voor
de ICT kant. De veranderingen hebben ook impact op applicaties en het
applicatielandschap.
32
׉	 7cassandra://MdEr0CM5MazZkiAtUW2d9W7QhkEnwJsjEFw3TV8ZaQo1`j _jL5-׉E4Hoe verder?
Ik ben benieuwd hoe je nu aankijkt tegen procesmanagement binnen jouw corporatie. Stel jij je antwoord op
de eerder gestelde vraag bij of bevestigt dit artikel jouw eerste ingeving? Genoeg informatie om over na te
denken en om de volgende stap te bepalen. Doe dit niet alleen, maar bespreek dit vooral binnen je corporatie.
Wil je een start maken met of wil je een vervolg geven op procesmanagement binnen
jouw corporatie? Ben je geïnteresseerd in een workshop Procesmanagement?
We denken graag met je mee.
Voor meer informatie kun je contact opnemen met Marjolein Kronenburg via e-mail marjolein.kronenburg@
hcenh.nl.
Bronnen:
• Hendriks, H. (2019), Procesmanagement in de praktijk, Hilversum: Concept Uitgeefgroep
• BPM volwassenheidsmodel
VAN OUD NAAR CLOUD
voor Pré Wonen
wordt IT alleen nog
maar belangrijker.
Wil je weten waarom Pré Wonen de overstap naar de cloud heeft gemaakt en hoe we
voor de medewerkers een gebruiksvriendelijke en toekomstbestendige IT-omgeving
hebben gecreëerd? Lees er alles over in het klantverhaal op avantage.nl/prewonen.
_jL5-ǁ_jL5-Ɓ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://a8nNlrrjvV1JqjhcqFAH_6S3ECZhjIZTy9lJztmR0Cs  `׉	 7cassandra://pqekr7DuXkegeqlPqsTeGJAg534iwHZ5yLWnumAz4vA͢`׉	 7cassandra://s3ihNiSFsp6sDc58CDYq7qPaJXEtXelqKvT_khhv3eE:`j ׉	 7cassandra://6jUANXiNrR-qvVh0Jm2rhkHb2tWOF0Srk4wn6bwdLZc U'͗͠	_jL5.נ_jL5. r9ׁHmailto:n.hoogwater@siderian.comׁׁЈנ QE  P 1^dz9׉Hhttps://www.siderian.comG׉ׁ
default style נ QE  Q ^9׉H 'https://www.hcenh.nl/ketensamenwerking/G׉ׁ
default style נ_jL5. 9ׁHhttp://www.siderian.com/pilotsׁׁЈ׉E5GREAT!
GOOD!
NORM
LOW
Optimaliseer uw bedrijfsprocessen en data en
verbeter direct uw performance!
Probeer zelf de pilot BPM
met RPA / PowerAutomate / PowerApps.
Lees er meer over op www.siderian.com/pilots
Of neem contact op met Nash Hoogwater via
n.hoogwater@siderian.com over de mogelijkheden.
PERFORMANCE
׉	 7cassandra://s3ihNiSFsp6sDc58CDYq7qPaJXEtXelqKvT_khhv3eE:`j _jL5-׉E@Doe je voordeel
met digitale
samenwerking in de
onderhoudsketen
Door Olke Jan van der Meer, Managing Partner bij HC&H
10
Digitalisering heeft invloed op de wijze waarop corporaties en onderhoudsbedrijven
in de keten met elkaar samenwerken. Corporaties voelen hierbij de druk de
dienstverlening en informatievoorziening richting hun huurders blijvend te
verbeteren en samen met onderhoudsbedrijven het ketenproces efficiënt in te
richten. Voor onderhoudsbedrijven geldt in toenemende mate dat het niet meegaan
op deze digitale weg concurrentienadelen tot gevolg heeft. ▶
35
_jL5-Ɂ_jL5-ȁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://WhquipoBODmi-XJQLlGTmkSXJlPW74aL8erxjjGI9eI G`׉	 7cassandra://sSiUuDd0AyyX_yFWuKTUwXTADWvC3lIgWIDmswxxSBQͺ`׉	 7cassandra://32rhcCWwGOw1wmnFlPDm-x44ZwvUzvb6mcI_goAroNE4-`j ׉	 7cassandra://71suK6JYKvvpvfnfeuaEsdSmtO0Z_nylikbE7qSJn9c ͠	_jL5.נ QE  S 9׉Hhttps://www.assetmaps.nl/G׉ׁ
default style נ  AQE  T A9׉H 'https://www.hcenh.nl/ketensamenwerking/G׉ׁ
default style נ QE  R j̖9׉Hhttps://www.ketenstandaard.nlG׉ׁ
default style ׉E1GRIP HC&H Consultants
Doe je voordeel met digitale samenwerking
in de onderhoudsketen
In dit artikel ga ik in op de complexiteit die digitale
ketensamenwerking met zich meebrengt. Hierbij
wordt specifiek ingezoomd op de samenwerking
zelf, het ketenproces, applicaties en koppelvlakken
en de SALES/KOVRA standaard1
die alle een deel van
de complexiteit kunnen veroorzaken. Ook besteed ik
aandacht aan opbrengsten, kosten, de transparantie
daarvan en de verdeling van kosten.
Een duurzame gelijkwaardige relatie ligt
aan de basis van een succesvolle digitale
ketensamenwerking
De eerste complicerende factor binnen digitale
ketensamenwerking is de wijze van samenwerking
zelf. Dat heeft inhoudelijke en relationele aspecten.
Qua inhoud is er een belangrijk verschil in de
regievorm waarin opdrachten worden verstrekt.
Traditioneel, prestatiegericht
of resultaatgericht.
Deze vragen alle om een andere procesvorm en
hier dient berichtenverkeer en software op te zijn
afgestemd. Daarnaast geldt binnen de werkverdeling
een mix van zelf doen en uitbesteden.
Bovenstaande wordt versterkt doordat corporaties
met meerdere onderhoudsbedrijven samenwerken
en onderhoudsbedrijven op hun beurt met
verschillende corporaties en met verschillende
onderaannemers. In elke samenwerking kunnen
regievorm en werkverdeling anders zijn en in de tijd
wisselen.
Daarnaast is een goede samenwerkingsrelatie
een belangrijke randvoorwaarde. Een duurzame
relatie is gebaseerd op gelijkwaardigheid waarin
partijen zich open en transparant opstellen. Voor
onderhoudsbedrijven betekent dat
Digitale ketensamenwerking begint bij
het herontwerp van het ketenproces
De tweede complicerende factor is de wijze
van procesinrichting. Het proces moet passen
bij de regievorm en de samenwerking. Digitale
samenwerking begint idealiter met een totaal
herontwerp van het ketenproces, gebruikmakend
van de mogelijkheden die applicaties, koppelvlakken
en standaarden bieden. Onderhoudsopdrachten
kunnen vanuit verschillende
kanalen ontstaan
en moeten al dan niet direct naar de uitvoerder
doorgestuurd worden. Als dat niet gebeurt, ontstaat
het risico dat er onvoldoende gebruik wordt
gemaakt van de mogelijkheden die digitalisering
biedt en het proces op de oude arbeidsintensieve
manier wordt voortgezet. Uiteraard dient het nieuwe
proces binnen de ketenorganisaties gedragen en
gewaarborgd te worden en dient er een cultuur te
ontstaan van continue verbetering waarbij gekeken
wordt waar het proces verbeterd kan worden.
bijvoorbeeld
ook dat zij een deel van de controle uit handen
geven over de uitvoering en updates binnen het
proces. De mate waarin onderhoudsbedrijven
meekunnen in digitale ketensamenwerking zal voor
corporaties vaker een selectiecriterium worden bij
de leveranciersselectie.
1
Begin 2018 is een pilotfase afgerond waarin Ketenstandaard, CorpoNet
en KOVON met een aantal corporaties en onderhoudsbedrijven hebben
gewerkt aan een eerste berichtenset onder de naam KOVRA. De berichten
worden nu door Ketenstandaard beheerd als onderdeel van de SALES
standaard. Per november 2020 is DICO standaard de nieuwe naam van de
SALES standaard.
36
׉	 7cassandra://32rhcCWwGOw1wmnFlPDm-x44ZwvUzvb6mcI_goAroNE4-`j _jL5-׉E	Binnen de onderhoudsketen zie ik bovendien een roep op het verder implementeren van een standaard
procesinrichting, die verder gaat dan het vanuit de SALES standaard afdwingen van een bepaalde
manier van werken/proces voor de uitwisseling van berichten. Als voorbeeld kan het plannen van een
onderhoudsopdracht via een klantportaal worden genoemd op basis van bloktijden of voorkeursdagdelen.
Het totale ketenproces bestrijkt verschillende applicaties en koppelvlakken die per
samenwerking verschillend kunnen zijn
De derde complicerende factor binnen de digitale samenwerking is het totale applicatielandschap en de wijze
waarop applicaties met elkaar gekoppeld worden. De complexiteit, zoals eerder benoemd bij een samenwerking
waarin corporaties met meerdere onderhoudsbedrijven samenwerken en onderhoudsbedrijven op hun
beurt met verschillende corporaties, vertaalt zich ook door naar het applicatielandschap. Hierbij dient nog
opgemerkt te worden dat veel kleinere onderhoudsbedrijven niet eens beschikken over een ERP applicatie.
Diversiteit en complexiteit zit in:
• Verschillende applicaties (van verschillende softwareleveranciers) binnen één organisatie
• Verschillende manier van koppelen
• Verschillende softwareversies
• Verschillende versies van de SALES koppelvlakken
• Verschillen in volwassenheid bij softwareleveranciers als het gaat om SALES koppelvlakken
Er kunnen dus intern bij corporaties en onderhoudsbedrijven, naast een basis ERP applicatie, nog
verschillende applicaties in gebruik zijn die van belang zijn voor het totale digitale ketenproces. Dat kan
bijvoorbeeld gaan om portalen voor klanten of onderaannemers, specifieke planningssoftware of apps die
gebruikt worden bij de uitvoering.
Hieronder is een voorbeeld weergegeven waarbij binnen de corporatie een klantapplicatie en huurdersportaal
worden gebruikt van een andere softwareleverancier dan die van het ERP. Bij het onderhoudsbedrijf wordt
naast het ERP gebruik gemaakt van een planningsapplicatie van een externe softwareleverancier. Voor het
kunnen plannen van een door een huurder via het huurdersportaal gemelde onderhoudsopdracht, maar ook
bij wijzigingen, is gegevensuitwisseling nodig tussen huurdersportaal, klantapplicatie, ERP applicaties van
corporatie en onderhoudsbedrijf en een planningsapplicatie. ▶
Corporatie
Huurdersportaal
Klantapplicatie
ERP
applicatie
ERP
applicatie
Onderhoudsbedrijf
Planningsapplicatie
figuur
1: Ketensamenwerking
37
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
KOPPELVLAK
_jL5-ˁ_jL5-ʁ{בCט   {u׉׉	 7cassandra://vhxSZRM8H_BR-Isl4tdtbghXTEhfTo0MbOUrawJ6cA0 q
`׉	 7cassandra://6ZD7NSQNwlHKVGmH19-1aS_62uiPWM-D62Kt36gmA7o͆V`׉	 7cassandra://geTjJMMLKkqwGAvmXyaChFYTWzDugbFqew27wYi5KXM$b`j ׉	 7cassandra://czGb74doh7dF9WwVEmKxE3_UuBooPSuzLr2q5ygiWvo͌͠	_jL5.נ QE  U 1^?9׉H 'https://www.hcenh.nl/ketensamenwerking/G׉ׁ
default style ׉E
KGRIP HC&H Consultants
Applicaties en koppelvlakken
Een applicatie kan worden gedefinieerd (CORA-wiki) als: een op zichzelf staand type software met één of
meerdere functies. Applicaties realiseren twee soorten functies: gebruikersfuncties en integratiefuncties.
Een gebruikersfunctie bedient een werkproces (en is dus de koppeling tussen business en applicaties).
Een integratiefunctie is bedoeld voor koppeling naar andere applicatiecomponenten. De ‘ontvangende’
applicatie wordt bediend door de integratiefunctie.
In de context van digitale ketensamenwerking komen we in de keten verschillende soorten applicaties tegen.
Dat zijn (niet uitputtend): ERP applicatie corporatie, ERP applicatie onderhoudsbedrijf, Ketenapplicatie,
Huurdersportaal, App voor het melden van reparatieverzoeken, App voor het uitvoeren van inspecties, App
voor de uitvoering van het onderhoud, Planningsapplicatie, Klantapplicatie en een Enterprise Service Bus
(ESB). Ook een ESB benoemen we in deze context als applicatie, deze biedt integratiefuncties.
Een koppelvlak kan worden gedefinieerd (CORA-wiki) als: de feitelijke vormgeving van de integratiefunctie.
Daar waar verschillende applicaties onderling gegevens uitwisselen, spreken we dus van een koppelvlak. Dat
kan met interne of externe applicaties zijn. Meer (soorten) applicaties leiden tot meer koppelvlakken. Als dit
applicaties van dezelfde softwareleverancier zijn, zal deze doorgaans ook de koppelvlakken afdekken. Hierbij
wordt veelal van integratie gesproken. Bij gegevensuitwisseling tussen twee applicaties is er standaard
sprake van twee koppelvlakken: één per applicatie.
Integratiefuncties zorgen voor een betrouwbaar berichtenverkeer en kunnen betrekking hebben op:
• Transformatie: omzetten van berichten naar juiste uitwisselformatie (bijv. van mail naar web service) en/
of juiste definitie/standaardisatie (bijv. SALES0005).
• Orkestratie: afhandeling berichten in de juiste volgorde.
• Monitoring: zorgen dat er geen berichten verloren gaan en eventueel bijsturen bij fouten.
• Beveiliging.
Naast de integratiefuncties kunnen binnen applicaties en koppelvlakken nog andere functionaliteiten
worden onderscheiden die waarde kunnen toevoegen. Dat kan bijvoorbeeld gaan om additionele logica
binnen een applicatie zoals het geautomatiseerd afhandelen van processtappen op basis van vastgelegd
beleid (bijvoorbeeld bij meerwerk), processturing die ervoor zorgt dat over applicaties heen processen
automatisch afgehandeld worden of om gegevensuitwisseling met andere applicaties al dan niet volgens
standaarden, eventueel via een portaal.
applicaties
koppelvlakken
38
׉	 7cassandra://geTjJMMLKkqwGAvmXyaChFYTWzDugbFqew27wYi5KXM$b`j _jL5-׉E
YIn sommige gevallen
worden er ook extra
applicaties of modulen
ingezet.
Koppelvlakken in de praktijk
Voor het tot stand brengen van een koppeling tussen de ERP applicatie van een onderhoudsbedrijf en die van een
corporatie komen we in de praktijk verschillende varianten tegen. Sowieso zijn er koppelvlakken nodig aan beide
kanten. In sommige gevallen worden er ook extra applicaties of modulen ingezet. Het is zinvol om hier inzicht in
te hebben, omdat deze te maken hebben met de kosten die softwareleveranciers hiervoor in rekening brengen.
Onderstaand is aangegeven wat we in de praktijk tegenkomen:
A. Een koppelvlak dat onderdeel uitmaakt van het standaard ERP, maar niet extra wordt aangeboden (en dus
ook niet apart in rekening wordt gebracht). Deze koppeling is doorgaans op basis van SOAP web services.
B. Een specifieke module of koppelvlak voor (digitale) gegevensuitwisseling dat door de softwareleverancier
van het ERP wordt aangeboden. Deze kunnen worden verdeeld in:
• Aparte modulen die vaak als ‘onderhoudsapplicatie’, ‘ketenapplicatie’ of ‘aannemersportaal’ worden
gepositioneerd. Hierbinnen kan eveneens extra functionaliteit worden aangeboden zoals processturing.
Aannemersportalen zijn in eerste instantie ontstaan om onderhoudsbedrijven inzicht te geven in hun
opdrachten en digitale gegevensuitwisseling veelal daarna ontstaan. De vraag is hier gerechtvaardigd
in hoeverre de portaalfunctionaliteit nog wordt gebruikt bij digitale gegevensuitwisseling.
• Koppelvlakken met veelal termen als ‘SALES’ of ‘KOVRA’ of ‘Plugin’ in de naam. Een dergelijk koppelvlak
wordt met name gebruikt voor transformatie (omzetten berichten naar het SALES uitwisselformaat).
• ESB (service bus) modulen die zorgen voor transformatie, orkestratie en/of monitoring. De betreffende
softwareleverancier kiest hier binnen haar oplossing zelf voor. De belangrijkste reden is orkestratie en
monitoring van het berichtenverkeer. Sec transformatie kan ook binnen een koppelvlak. Het is voor
klanten niet altijd zichtbaar of een ESB module wordt ingezet of niet als daar geen aparte kosten voor
in rekening worden gebracht.
• Een applicatie door een derde leverancier. Dit kan een ketenapplicatie zijn boven meerdere onderliggende
applicaties of een ESB applicatie. Bij een ‘extra’ ketenapplicatie worden diverse processtappen ook niet
meer binnen de ERP applicaties van de corporatie en het onderhoudsbedrijf uitgevoerd. Een applicatie
van een derde leverancier is altijd een eigen keuze van de corporatie of het onderhoudsbedrijf zelf en
zal veelal breder worden ingezet binnen het eigen applicatielandschap.
▶
39
_jL5-́_jL5-́{בCט   {u׉׉	 7cassandra://P59TOciYBq_Rdn9xRXKnlQV6FGXqZO5vF0svk7Tt3A0 '` ׉	 7cassandra://GFOG8aJxOwL3YAITGoJK3KM8D9wMMgp_y-OszKG-EloͲZ`׉	 7cassandra://4tbHuOC9F0v1Q6Z2QJ0v5HNrdc7eZQMfHgolOptHz8I3`j ׉	 7cassandra://sGp3txV5i0Hw6zS8FaZEVF0Cf9p8kuWo8e3X2w96F0Y *6͠	_jL5.נ QE  V 1^C9׉H 'https://www.hcenh.nl/ketensamenwerking/G׉ׁ
default style ׉EGRIP HC&H
Doe je voordeel met digitale samenwerking
in de onderhoudsketen
Ook een standaard leidt tot interpretatieverschil maar ontwikkelt zichzelf door
De vierde complicerende factor heeft betrekking op de SALES standaard. Softwareleveranciers hanteren
eigen vrijheden/interpretaties van de standaard. Dat heeft uiteraard te maken met de volwassenheid van het
gebruik. Onderdeel van het lidmaatschap, dat nodig is om de SALES standaard te mogen gebruiken, is dat de
Ketenstandaard Bouw en Installatie als onafhankelijk platform erbij helpt om te zorgen dat deelnemers de
standaard op de juiste manier gebruiken. Maak daar dus gebruik van.
Ook de SALES standaard zelf ontwikkelt door. Op dit moment worden in de praktijk vooral het opdracht-,
status- en factuurbericht gebruikt. Het planningsbericht dat later is toegevoegd, voorziet in een behoefte,
maar is veelal nog niet geïmplementeerd. Dat betekent dat planningsinformatie daarom nu op andere
manieren wordt uitgewisseld, bijvoorbeeld als onderdeel van het opdrachtbericht. Corporaties en
onderhoudsbedrijven zijn afhankelijk van het moment dat softwareleveranciers het planningsbericht ter
beschikking stellen en het moment dat zij de betreffende software release binnen hun eigen omgeving
implementeren.
Wat levert digitale ketensamenwerking op?
Digitale ketensamenwerking verbetert de informatievoorziening en de dienstverlening richting huurders en
draagt bij aan de efficiency en kwaliteit van het proces. Planning bij het onderhoudsbedrijf leidt bijvoorbeeld
direct tot inzicht in de gehele keten, zowel binnen de corporatie als bij de klant via een portaal. Dat zorgt voor
minder contactmomenten. Efficiency winst en kwaliteit zit met name in de geautomatiseerde handelingen
en het gebruik van standaarden in het gehele proces: van opdrachtverstrekking tot en met facturatie. Dat kan
resulteren in de inzet van minder FTE voor deze werkzaamheden.
Wat kost digitale ketensamenwerking?
Op basis van mijn ervaring concludeer ik dat er geen transparantie is in de kosten voor digitale
ketensamenwerking over de gehele keten en dat kosten niet evenredig worden verdeeld, maar meestal bij
de onderhoudsbedrijven terecht komen. Dat beeld wordt versterkt door het ontbreken van transparantie
waarvoor nu precies wordt betaald en doordat kostencomponenten en afrekenmodellen binnen elke
ketensamenwerking anders kunnen zijn. Met andere woorden: het wordt ketenpartijen niet makkelijk
gemaakt om kosten in beeld te krijgen. Verschillende softwareleveranciers (van corporaties) rekenen een
prijs per opdracht. Hierdoor wordt naar gebruik betaald. Wat opvalt is dat de ene leverancier deze kosten in
rekening brengt bij de corporatie, een andere leverancier bij het onderhoudsbedrijf.
De verschillen in kostencomponenten en afrekenmodellen maken vergelijking lastig. Hiernaast is een overzicht
(figuur 2) opgenomen van de verschillende manieren van afrekenen die kunnen worden onderscheiden voor
de verschillende componenten (applicaties/modulen, koppelvlakken).
Bij de kosten is het ook van belang om te weten welke kostencomponenten zijn meegenomen, zoals de
hosting/SaaS, beheer en support, de installatie van nieuwe versies en de doorontwikkeling aansluitend op
de SALES standaard.
Breng je eigen ketenkosten in beeld
Op vergelijkbare manier als in de figuur hieronder is gedaan, kan voor elke keten de kostenstructuur in
kaart worden gebracht op basis van de terugkerende applicatiekosten. Eénmalige implementatiekosten
zijn hierbij buiten beschouwing gelaten. Hieruit zal veelal af te leiden zijn dat er meerdere combinaties van
toepassing zijn. Als voorbeeld noem ik de combinatie van een vaste prijs (onderhoud) voor een aparte SALES
module van de ERP leveranciers gecombineerd met een prijs per opdracht. Inzicht is een eerste stap richting
transparantie! ▶
40
׉	 7cassandra://4tbHuOC9F0v1Q6Z2QJ0v5HNrdc7eZQMfHgolOptHz8I3`j _jL5-׉EVaste prijs per module
per contractperiode
(éénmalig en/of jaarlijks)
Vaste prijs per VHE
per contractperiode
(éénmalig en/of jaarlijks)
Vaste prijs per gebruiker
per contractperiode
(éénmalig en/of jaarlijks)
Corporatie
Softwareleverancier A
ERP applicatie
Corporatie betaalt:
• prijs per VHE éénmalig en per jaar voor ERP applicatie
• prijs per VHE éénmalig en per jaar voor ketenapplicatie
(incl. koppelvlakken intern)
Koppelvlak
Onderhoudsbedrijf 2 betaalt:
• prijs per gebruiker éénmalig en per jaar voor ERP
applicatie incl. SALES koppelvlak
• jaarlijkse en éénmalige prijs voor een ESB applicatie incl.
koppelvlakken intern en extern
Koppelvlak
• kosten per opdracht (aan software leverancier corporatie)
Variabele prijs naar gebruik
per opdracht
(pay per use)
Onderhoudsapplicatie keten
Koppelvlak
Koppelvlak
Koppelvlak
Koppelvlak
ESB
ERP applicatie
Softwareleverancier B
Koppelvlak
Onderhoudsbedrijf 1 betaalt:
• prijs per gebruiker per jaar voor ERP applicatie
• jaarlijkse prijs voor een SALES koppelvlak van de ERP
leverancier
• kosten per opdracht (aan software leverancier corporatie)
Onderhoudsbedrijf 1
figuur 3: voorbeeld van de kostenstructuur
ERP applicatie
Softwareleverancier D
Onderhoudsbedrijf 2
Softwareleverancier
C
Koppelvlak
41
_jL5-ρ_jL5-΁{בCט   {u׉׉	 7cassandra://AuZ4Vlp9cAOrJX71Gs1U6jfVhyofZR3aqnNaOy05RnQ zM`׉	 7cassandra://nwu5ZL3jEhmWCFym-RzrqqSHqBnsMWs7maXowJU99iYª`׉	 7cassandra://0VY9UhKEaQJYqm1ZlVOOCROyLjhoN15M1rNTEY0X2zo<.`j ׉	 7cassandra://l4_9gyOgwztDlAs3iOn7d3TYGFjBYi3_D2px7g8hgBU ͠	_jL5.נ QE  W T9׉H +https://www.hcenh.nl/olke-jan-van-der-meer/G׉ׁ
default style נ dQE  X mt̖9׉H "mailto:olkejan.vandermeer@hcenh.nlG׉ׁ
default style נ QE  Y X9׉H $https://www.claranet.nl/worksmart365G׉ׁ
default style נ_jL5. =19ׁH #http://www.claranet.nl/worksmart365ׁׁЈ׉EGRIP HC&H
Doe je voordeel met digitale samenwerking
in de onderhoudsketen
Een businesscase is doorgaans niet leidend
(maar zou dat wel moeten zijn)
Een beeld waar iedereen zich in zou moeten kunnen
vinden, is dat het voor zowel de corporatie als het
onderhoudsbedrijf onder de streep voordeel op zou
moeten leveren om de ketensamenwerking digitaal
vorm te geven. Softwareleveranciers zijn hierbij nodig,
omdat van hen verwacht mag worden dat zij dit met hun
producten en diensten blijvend kunnen ondersteunen.
Ook een onafhankelijke partij als de Ketenstandaard Bouw
en Installatie helpt bij het gebruik en de doorontwikkeling
van de SALES standaard. Ervaring wijst
uit dat een
positieve businesscase daadwerkelijk mogelijk is. Binnen
meer
ketensamenwerkingen zou
gestuurd
moeten
worden op een gezamenlijke businesscase (corporatie,
onderhoudsbedrijf, softwareleveranciers). Transparantie is
nodig om gezamenlijke afspraken te hanteren die gelden
bij het in rekening brengen van kosten. De afspraak dat
zowel corporaties als onderhoudsbedrijven de eigen
ICT kosten voor digitale ketensamenwerking voor hun
rekening nemen, dus tot en met hun eigen koppelvlakken,
lijkt hierbij logisch. Bij de implementatie is het vitaal dat
partijen eerst het (digitale) proces uitwerken, daarna pas
automatiseren en dat de nieuwe werkwijze omarmt wordt.
Doe er je voordeel mee!
Wil je meer weten over digitalisering
binnen de onderhoudsketen?
Neem dan contact op met
Olke Jan van der Meer via
olkejan.vandermeer@hcenh.nl.
Olke Jan van der Meer
Managing Partner HC&H
42
׉	 7cassandra://0VY9UhKEaQJYqm1ZlVOOCROyLjhoN15M1rNTEY0X2zo<.`j _jL5-׉E	zAdvertorial
Werk vooral slimmer!
Onder druk van recente ontwikkelingen, waaronder uiteraard de coronacrisis, is de
behoefte om plaats- en tijdsonafhankelijk te werken de afgelopen tijd enorm gegroeid. De
moderne werkplek bestaat niet meer traditioneel uit een desktop, monitor, toetsenbord
en muis. Inmiddels bestaat de werkplek uit meerdere devices, zoals een laptop, tablet
en smartphone, uitgebreid met de beveiligde online werkplek, Microsoft Office-pakket en
probleemloze (en draadloze) netwerktoegang.
Claranet WorkSmart365
is de online werkplek van
de toekomst. Het biedt een
professioneel beveiligd
portaal naar jouw (bedrijfs)
applicaties. Het enige dat je
nodig hebt, is een desktop,
laptop, tablet of smartphone
met internetverbinding. E-mail,
agenda én bedrijfsapplicaties
zijn op één plek voorhanden
binnen handbereik, waardoor je
alle vrijheid hebt om te werken
waar en wanneer je wilt.
Gebruikersvriendelijk
portaal
WorkSmart365 presenteert
je een overzichtelijk ingedeeld
portaal dat eenvoudig te
personaliseren is. Naast de rolgebaseerde
bedrijfsapplicaties
kun je gebruikers toegang
verlenen tot persoonlijke
applicaties. Op deze manier
voorkom je dat gebruikers
dit buiten de IT-afdeling om
gaan gebruiken (shadow IT).
Claranet WorkSmart365 heeft
altijd dezelfde look-and-feel,
terwijl op de achtergrond
allerlei wijzigingen kunnen
worden doorgevoerd, zonder
dat de gebruiker dat merkt.
Productiviteit
Claranet WorkSmart365 stelt
je in staat kosten te besparen
voor jouw organisatie dankzij
de verbeterde efficiëntie van
het dagelijkse werk. Zo kunnen
gebruikers taken uitvoeren
binnen applicaties zonder
daarvoor eerst de applicatie te
moeten opstarten en binnen
de applicatie naar de gewenste
functionaliteit te moeten
zoeken.
Platformonafhankelijk
Het geheim achter de
flexibiliteit van Claranet
WorkSmart365 is dat het
platformonafhankelijk draait.
Je kan kiezen om gebruik te
maken van de flexibiliteit en
stabiliteit van de public cloud,
maar tegelijkertijd de zekerheid
krijgen van de opslag van jouw
data in Nederland via ons
eigen private cloudplatform.
Of volledig op ons private
cloudplatform draaien,
maar daar wel public cloud
applicaties, zoals Microsoft
Office 365, aan toe te voegen.
Jouw slimme online werkplek
is nu echt binnen handbereik.
Neem contact met ons op voor
een demo of om vrijblijvend te
sparren over de mogelijkheden
die we kunnen bieden.
► www.claranet.nl/worksmart365
_jL5-с_jL5-Ё{בCט   {u׉׉	 7cassandra://wqaqQ6zqCGN6OxmhIJMmGjWsTNDvRtmy9R5lSI5l_Vw `׉	 7cassandra://3Tf6lcl_HGTBlRKFRdM0JUGoJvHefxEtym2exVViO8w.b`S׉	 7cassandra://GMCWITehWox6HK3j0rLsGHlF9WlDY4kGXea6xNKuOXc`̵ ׉	 7cassandra://Z303Q8J8SWrwWW8ox0JMGxubTeRxylROcBQSBlZZl1k -v͠_jL5.נ_jL5.  ̃9ׁHhttp://www.hcenh.nlׁׁЈנ_jL5. ̃݁e9ׁHmailto:info@hcenh.nlׁׁЈ׉E XOlijfgaarde 10
3344 RP Hendrik-Ido-Ambacht
078 – 681 08 00
info@hcenh.nl
www.hcenh.nl
׉	 7cassandra://GMCWITehWox6HK3j0rLsGHlF9WlDY4kGXea6xNKuOXc`̵ _jL5-׈E_jL5-Ӂ_jL5-ҁ{)GRIP-HC&H Magazine-20200Met trots presenteren wij u de digitale versie van GRIP, het jaarlijkse magazine van HC&H en Chaptr2. In het magazine vind je interessante artikelen over relevante onderwerpen voor woningcorporaties. In deze editie lees je over onderwerpen als  informatiebeveligingsrisico's, digitale samenwerking in de onderhoudsketen, slimme workflows en lean in projecten. 

Onder ons motto 'samen denken & samen doen' delen wij onze kennis en gaan wij graag met je in gesprek. Mocht je vragen hebben naar aanleiding van onze artikelen, neem dan gerust contact met ons op.
_X3?yz